Μὴ δῶτε τὸ ἅγιον τοῖς κυσίν· μηδὲ βάλητε τοὺς μαργαρίτας ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν χοίρων, μήποτε καταπατήσωσιν αὐτοὺς ἐν τοῖς ποσὶν αὐτῶν, καὶ στραφέντες ῥήξωσιν ὑμᾶς.

Παρασκευή, Φεβρουαρίου 17, 2012

Τυπικόν της 18ης Φεβρουαρίου 2012


Σάββατον: Πρό τῆς Ἀπόκρεω (Ψυχοσάββατον).
 Ἐν ᾧ μνήμην ἐπιτελοῦμεν πάντων τῶν 
ἀπ’ αἰῶνος κεκοιμημένων Ὀρθοδόξων Χριστιανῶν,
 πατέρων καί ἀδελφῶν ἡμῶν. Τοῦ ἐν Ἁγίοις Πατρός
 ἡμῶν Λέοντος, Πάπα Ῥώμης. Ἀγαπητοῦ, 
Ἐπισκόπου Σιναίου, τοῦ Ὁμολογητοῦ (δ΄ αἰ.). 
 
Τῇ Παρασκευῇ ἑσπέρας: Θ΄ ΩΡΑ
Ἀπολυτίκιον: 
«Μεγάλα τά τῆς πίστεως...».
Κοντάκιον: 
«Πίστιν Χριστοῦ...».
Ἀπόλυσις:
 Μικρά.
ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ
Προοιμιακός – Ψαλτήριον.
Εἰς τό· «Κύριε, ἐκέκραξα...».
Ἑσπέρια: 
1.– Τά 3 Στιχηρά Μαρτυρικά τοῦ β΄ ἤχου·«Οἱ τήν ἐπίγειον ἀπόλαυσιν...
 – Τῶν ἁγίων Μαρτύρων... – Χοροί Μαρτύρων...»,
 ζήτει ταῦτα ἐν τέλει τοῦ Τριῳδίου, Παρασκευή ἑσπέρας καί
 2.– Τά 3 Στιχηρά Προσόμοια τοῦ Τριῳδίου·
«Τῶν ἀπ’ αἰῶνος σήμερον νεκρῶν...
 – Ὁ τῷ οἰκείῳ αἵματι βροτούς... 
– Τῇ ἐκ νεκρῶν ἐγέρσει σου...».
Δόξα: 
Τό Νεκρώσιμον Ἰδιόμελον· «Θρηνῶ καί ὀδύρομαι...».
Καί νῦν:
 Τό α΄ Θεοτοκίον τοῦ ἤχου·«Παρῆλθεν ἡ σκιά τοῦ νόμου...».
Ἄνευ Εἰσόδου:
 «Φῶς ἱλαρόν...» καί ἀντί τοῦ Προκειμένου τῆς ἡμέρας 
εἰς ἦχον πλ. δ΄ τό· «Ἀλληλούϊα» γ΄, μετά τῶν πρό 
αὐτῶν στίχων εἰς τό β΄·«Μακάριοι οὕς ἐξελέξω καί προσελάβου, 
Κύριε» καί εἰς τό γ΄· «Καί τό μνημόσυνον αὐτῶν εἰς γενεάν καί γενεά».
Ἀπόστιχα: Τά 4 Στιχηρά Μαρτυρικά τοῦ β΄ ἤχου.
 1.– Ἄνευ στίχου· «Ὑπέρ Χριστοῦ παθόντες..». 
2.– Στίχ. «Θαυμαστός ὁ Θεός ἐν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ, ὁ Θεός Ἰσραήλ.
 –Τόν Σταυρόν τοῦ Χριστοῦ λαβόντες...».
 3.– Στίχ. «Τοῖς ἁγίοις τοῖς ἐν τῇ γῇ αὐτοῦ ἐθαυμάστωσεν 
ὁ Κύριος πάντα τά θελήματα αὐτοῦ ἐν αὐτοῖς.  
– Τῶν ἁγίων σου τά πλήθη...» καί 
4.– Στίχ. «Ἐκέκραξαν οἱ δίκαιοι καί ὁ Κύριος εἰσ­ήκουσεν αὐτῶν.
 – Πᾶσα πόλις καί χώρα...», ζήτει ταῦτα ἐν τέλει τοῦ Τριῳδίου,
 ἦχος β΄, Σαββάτῳ πρωΐ εἰς τούς Αἴνους.
Δόξα: 
Τό ἕτερον Νεκρώσιμον Ἰδιόμελον· «Ἀρχή μοι καί ὑπόστασις...».
Καί νῦν: 
Τό ὁμόηχον Θεοτοκίον αὐτοῦ· «Πρεσβείαις τῆς τεκούσης σε...».
Μετά τό·«Νῦν ἀπολύεις...» ψάλλεται ὁ Νεκρώσιμος Κανών τοῦ 
πλ. β΄ ἤχου, ζήτει τοῦτον εἰς τήν Παρακλητικήν, τῷ Σαββάτῳ 
πρωΐ ἤ εἰς τό Πεντηκοστάριον, μετά τόν Ἑσπερινόν τοῦ 
Σαββάτου τῆς ζ΄ Ἑβδομάδος· «Ἐν οὐρανίοις θαλάμοις...», ἄνευ 
τῶν Εἱρμῶν, μετά τῶν στίχων: εἰς τό α΄ τροπάριον ἑκάστης ᾨδῆς·
«Πρεσβείαις τῶν Μαρτύρων σου, Χριστέ ὁ Θεός, ἀνάπαυσον
 τάς ψυχάς τῶν δούλων σου», εἰς τό β΄ τροπάριον·
«Αἱ ψυχαί αὐτῶν ἐν ἀγαθοῖς αὐλισθήσονται», εἰς τό 
γ΄, Δόξα καί εἰς τό δ΄, Καί νῦν. Εἰς τό τέλος τῆς θ΄
 ᾨδῆς ὁ Εἱρμός αὐτῆς· «Θεόν ἀνθρώποις ἰδεῖν ἀδύνατον...».
Τρισάγιον.
Ἀπολυτίκια: 
1.
 Τό Νεκρώσιμον· «Ὁ βάθει σοφίας...».
 2.
 Δόξα, τό ἀκροτελεύτιον αὐτοῦ· «Ἐν σοί γάρ τήν ἐλπίδα...» καί
 3
.– Καί νῦν, τό Θεοτοκίον· «Σέ καί τεῖχος...».
Ἡ Ἐκτενής καί μετά τήν ἐκφώνησιν· «Ὅτι ἐλεήμων...», 
ψάλλονται τά Τροπάρια·«Μετά πνευμάτων δικαίων...» 
κτλ. καί ἄρχεται τό μνημόσυνον τῶν Κεκοιμημένων ὡς ἑξῆς:
Ὁ Ἱερεύς:
 «Ἐλέησον ἡμᾶς, ὁ Θεός, κατά τό μέγα ἔλεός σου, δεόμεθά σου, 
ἐπάκουσον καί ἐλέησον».
Ὁ Χορός: 
«Κύριε, ἐλέησον» γ΄ (χῦμα).
Ὁ Ἱερεύς: 
«Ἔτι δεόμεθα ὑπέρ μακαρίας μνήμης καί αἰωνίου ἀναπαύσεως 
πάντων τῶν ἐπ’ ἐλπίδι ἀναστάσεως ζωῆς αἰωνίου κεκοιμημένων 
εὐσεβῶς ὀρθοδόξων χριστιανῶν, βασιλέων, πατριαρχῶν, 
ἀρχιερέων, ἱερέων, ἱερομονάχων, ἱεροδιακόνων, μοναχῶν, 
πατέρων, προπατόρων, πάππων, προπάππων, γονέων, συζύγων,
 τέκνων, ἀδελφῶν καί συγγενῶν ἡμῶν ἐκ τῶν ἀπ’ ἀρχῆς καί μέχρι
 τῶν ἐσχάτων, καί ὑπέρ τοῦ συγχωρηθῆναι αὐτοῖς πᾶν πλημμέλημα
 ἑκούσιόν τε καί ἀκούσιον».


Ὁ Χορός: 
«Κύριε, ἐλέησον», γ΄ (χῦμα).
Ὁ Ἱερεύς: 
«Ὅπως, Κύριος ὁ Θεός, τάξῃ τάς ψυχάς αὐτῶν ἔνθα οἱ δίκαιοι
 ἀναπαύονται· τά ἐλέη τοῦ Θεοῦ, τήν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν 
καί ἄφεσιν τῶν αὐτῶν ἁμαρτιῶν παρά Χριστῷ τῷ ἀθανάτῳ
 βασιλεῖ καί Θεῷ ἡμῶν αἰτησώμεθα».
Ὁ Ἱερεύς:
 «Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν.»·
Ὁ Χορός: 
«Κύριε, ἐλέησον», ἅπαξ.
Ὁ Ἱερεύς: 
Τήν εὐχήν: «Ὁ Θεός τῶν πνευμάτων καί πάσης σαρκός, 
ὁ τόν θάνατον καταπατήσας, τόν δέ διάβολον καταργήσας καί 
ζωήν τῷ κόσμῳ σου δωρησάμενος, Αὐτός, Κύριε, ἀνάπαυσον 
καί τάς ψυχάς τῶν κεκοιμημένων δούλων σου, βασιλέων, 
πατριαρχῶν, ἀρχιερέων, ἱερέων, ἱερομονάχων, ἱεροδιακόνων,
 μοναχῶν, μοναζουσῶν καί πάντων τῶν ἀπό περάτων ἕως
 περάτων τῆς οἰκουμένης κεκοιμημένων εὐσεβῶς ὀρθοδόξων
 χριστιανῶν, πατέρων, προπατόρων, πάππων, προπάππων, 
γονέων, συζύγων, τέκνων, ἀδελφῶν καί συγγενῶν ἡμῶν ἐν 
τόπῳ φωτεινῷ, ἐν τόπῳ χλοερῷ, ἐν τόπῳ ἀναψύξεως, 
ἔνθα ἀπέδρα ὀδύνη, λύπη καί στεναγμός· πᾶν ἁμάρτημα τό
 παρ’ αὐτῶν πραχθέν, ἐν λόγῳ ἤ ἔργῳ ἤ διανοίᾳ, ὡς ἀγαθός
 καί φιλάνθρωπος Θεός, συγχώρησον, ὅτι οὐκ ἔστιν ἄνθρωπος, 
ὅς ζήσεται ἐπί τῆς γῆς καί οὐχ ἁμαρτήσει· σύ γάρ μόνος ἐκτός
 ἁμαρτίας ὑπάρχεις· ἡ δικαιοσύνη σου δικαιοσύνη εἰς τόν αἰῶνα 
καί ὁ λόγος σου ἀλήθεια».

Ὁ Ἱερεύς: 
«Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν».
Ὁ Χορός:
 «Κύριε, ἐλέησον», ἅπαξ.
Ὁ Ἱερεύς: 
«Ὅτι σύ εἶ ἡ ἀνάστασις, ἡ ζωή καί ἡ ἀνάπαυσις πάντων τῶν 
κεκοιμημένων εὐσεβῶς ὀρθοδόξων χριστιανῶν, Χριστέ ὁ Θεός
 ἡμῶν καί σοί τήν δόξαν ἀναπέμπομεν σύν τῷ ἀνάρχῳ σου Πατρί...».
Ὁ Χορός: 
«Αἰωνία ἡ μνήμη», ἐκ τρίτου. Εἶτα·
Ὁ Ἱερεύς: 
«Σοφία». «Ὁ ὤν εὐλογητός...», κτλ. καί ἐκφωνεῖ τήν συνήθη Ἀπόλυσιν.
Τῷ Σαββάτῳ πρωΐ: ΜΕΣΟΝΥΚΤΙΚΟΝ
Τοῦ Σαββάτου, ὡς εἴθισται.
Ἀπολυτίκιον, τό Νεκρώσιμον· «Ὁ βάθει σοφίας...».
ΟΡΘΡΟΣ
Ἑξάψαλμος.
Ἀντί τοῦ· «Θεός Κύριος...», εἰς ἦχον πλ. δ΄ τό· «Ἀλληλούϊα» γ΄, 
\τετράκις, δίς ἄνευ στίχων καί δίς, μετά τῶν πρό αὐτῶν στίχων.
Ἀπολυτίκια: 
Τά τοῦ Ἑσπερινοῦ.
Καθίσματα:
 Τά Μαρτυρικά τοῦ β΄ ἤχου· «Ὁ φαιδρύνας τούς ἁγίους σου... 
– Ἀθλοφόροι Κυρίου... – Ἀπόστολοι, Μάρτυρες...», 
μετά τῶν πρό αὐτῶν στίχων εἰς τά δύο τελευταῖα, 
Δόξα, τό Νεκρώσιμον· «Ἡ μνήμη τῶν κεκοιμημένων, Κύριε..»,
 Καί νῦν, τό Θεοτοκίον αὐτοῦ· «Μήτηρ ἁγία...», 
ἅ ζήτει ἅπαντα, εἰς τό τέλος τοῦ Τριῳδίου τῷ Σαββάτῳ πρωΐ, ἦχος β΄.
Εὐλογητάρια: 
Τά Νεκρώσιμα, μεθ’ ἅ ὁ Ἱερεύς ἐξερχόμενος εἰς τά Βημόθυρα
 καί ἱστάμενος πρό τῆς εἰκόνος τοῦ Χριστοῦ, 
ἐκφωνεῖ τό μνημόσυνον τῶν Κεκοιμημένων, 
ὡς ἐσημειώθη, ἐν τῷ Ἑσπερινῷ. 
Ἐν συνεχείᾳ τό ἐν τῷ Τριῳδίῳ Κάθισμα· «Ἀνάπαυσον...».
 Δόξα, τό ἀκροτελεύτιον αὐτοῦ·«Καί πάντα τά ἐν ἀγνοίᾳ...»
. Καί νῦν, τό Θεοτοκίον αὐτοῦ· «Ὁ ἐκ Παρθένου ἀνατείλας...».
Ὁ Ν΄ Ψαλμός: (Χῦμα).
Κανών:
 Ὁ τοῦ Τριῳδίου· «ᾎσμα ἀναπέμψωμεν...»
μετά τῶν Εἱρμῶν αὐτοῦ.
Ἀπό γ΄ ᾨδῆς·
Ὁ Εἱρμός αὐτῆς·
 «Ὁ στερεώσας ἐν τῇ χειρί σου...» καί τό·
Μεσῴδιον Κάθισμα:
 Τοῦ Τριῳδίου· «Ὁ δι’ ἡμᾶς ὑπομείνας...», 
μετά τοῦ Θεοτοκίου αὐτοῦ· «Τήν ταχείαν σου σκέπην...».
Ἀφ’ ς΄ ᾨδῆς·
Ὁ Εἱρμός αὐτῆς· 
«Συνεχόμενον δέξαι με...» καί τά·
Κοντάκιον – Οἶκος: 
Τά Νεκρώσιμα, ὡς ἐν τῷ Τριῳδίῳ.
Συναξάριον: 
Τῆς ἡμέρας καί τό Ὑπόμνημα τοῦ Τριῳδίου.
Εἱρμός η΄ ᾨδῆς: 
«Αἰνοῦμεν, εὐλογοῦμεν... – Τόν ἐν ὄρει, ἁγίῳ...».
Ἡ Τιμιωτέρα.
Εἱρμός θ΄ ᾨδῆς: 
«Τόν προδηλωθέντα ἐν ὄρει...» καί εὐθύς τό· «Ἄξιόν ἐστιν...».
Ἐξαποστειλάρια: 
1.– Τό Νεκρώσιμον· «Ὁ καί νεκρῶν καί ζώντων...».
 2.«Ἀνάπαυσον τούς δούλους σου...» καί 
3.– Τό Θεοτοκίον αὐτοῦ· «Μαρία θεονύμφευτε...».
Αἶνοι:
 Τά 4 Νεκρώσιμα Στιχηρά Προσόμοια· 
«Δεῦτε πρό τέλους... 
– Τί ἀπατᾶται ἄνθρωπος... 
– Ὁ τῇ χειρί σου πλάσας...
 – Χριστός ἀνέστη...».
Δόξα: 
Τό Νεκρώσιμον Ἰδιόμελον αὐτῶν· «Ὡς ἄνθος μαραίνεται...».
Καί νῦν: 
Τό Θεοτοκίον αὐτοῦ· «Χαῖρε, Μαρία Θεοτόκε...».
«Σοί δόξα πρέπει...».
Δοξολογία:
 (Χῦμα).
Πληρωτικά.
Ἀπόστιχα: 
Τά 3 Νεκρώσιμα Στιχηρά Προσόμοια τοῦ Θεοφάνους 
τοῦ β΄ ἤχου·«Ῥύμην, τοῦ θανάτου καί φθοράν... 
– Ἵνα, τούς ἀνθρώπους κοινωνούς... 
 Σῶσαι, τό σόν πλάσμα βουληθείς...», μετά τῶν πρό αὐτῶν
 στίχων εἰς τά δύο τελευταῖα, ἅ ζήτει, εἰς τό τέλος τοῦ Τριῳδίου
 τῷ Σαββάτῳ πρωΐ, ἦχος β΄.
 Δόξα: 
Τό Νεκρώσιμον Ἰδιόμελον· «Ἄλγος τῷ Ἀδάμ...».
Καί νῦν:
 Τό ὁμόηχον Θεοτοκίον αὐτοῦ· «Σύ εἶ ὁ Θεός ἡμῶν...».
«Ἀγαθόν τό ἐξομολογεῖσθαι...».
Τρισάγιον.
Ἀπολυτίκια: 
Τοῦ Ἑσπερινοῦ. 
ΕΙΣ ΤΗΝ Θ. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΝ
«Ὁ βάθει σοφίας...».
Εἴσοδος.
Εἰσοδικόν: 
«Δεῦτε προσκυνήσωμεν... ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστός...».
Μετά τήν Εἴσοδον.
Ἀπολυτίκια:
 1. – Τό Νεκρώσιμον·«Ὁ βάθει σοφίας...» καί 
2. – Τοῦ Ναοῦ.
Κοντάκιον: 
Τό Νεκρώσιμον· «Μετά τῶν ἁγίων...».
Τρισάγιον.
Ἀπόστολος:
 Τῶν Κεκοιμημένων· 
«Οὐ θέλω ὑμᾶς ἀγνοεῖν...» (Α΄ Θεσ. δ΄ 13-17).
Εὐαγγέλιον: 
Τῆς ἡμέρας· Σαββάτου ἑβδομάδος Ἀπόκρεω· 
«Βλέπετε μή πλανηθεῖτε...» (Λουκ. κα΄ 8-9, 25-27, 33-36).
Εἰς τό Ἐξαιρέτως:
 «Ἄξιόν ἐστιν...».
Κοινωνικόν: 
Τῆς ἡμέρας· «Μακάριοι οὕς ἐξελέξω...».
«Εἴδομεν τό φῶς...», κτλ.
Μετά τό· «Εἴη τό ὄνομα Κυρίου...», ψάλλονται τά Νεκρώσιμα 
τροπάρια· «Μετά πνευμάτων δικαίων...», κτλ. καί τελεῖται 
τό μνημόσυνον τῶν Κεκοιμημένων, ὡς ἐν τῷ Ἑσπερινῷ. 
Μετά τό· «Αἰωνία ἡ μνήμη...» ὁ Ἱερεύς· 
«Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν... Εὐλογία Κυρίου καί ἔλεος...» 
καί ἡ συνήθης Ἀπόλυσις.

ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΛΑΝΑΣ





Επιμέλεια κειμένου: Αρχιμ. Αλέξανδρος Μοστράτος, Ιεροκήρυξ

    Κορυφαία έκφραση της αληθινής κατά Χριστόν ζωής του κάθε συνειδητού πιστού και πιο πολύ του πραγματικού και τελείου Ιερέως, αποτελεί η ζωή και το έργο του αγίου Ιερέως Νικολάου του Πλανά, αγίου των ημερών μας.
Η ωραία, η εύανδρος και αγιοτόκος Νάξος, είχε την θεία εύνοια και ευλογία να είναι η Γενέτειρά του. Γεννήθηκε το έτος 1851. Οι γονείς του, Καπετάν Γιάννης και Αυγουστίνα ήταν άνθρωποι ευσεβείς και καλοκάγαθοι, όπως όλοι οι νησιώτες, και εύποροι. Είχαν και ένα εμπορικό καΐκι, που πήγαινε από τη Νάξο στην Σμύρνη, Κωνσταντινούπολη, ακόμα και στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου. Μέσα σε κάποιο από τα κτήματα τους είχαν και ένα μικρό παρεκκλήσιο αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο.
Ο Άγιος Νικόλαος Πλανάς από βρεφικής ηλικίας ήταν αγιασμένος. Τις περισσότερες φορές ως παιδί ήταν στον Ιερό αυτό Ναό και περνούσε πολλές ώρες εκεί ψάλλοντας όσα ήξερε και φορώντας πολλές φορές, αντί ιερατικού φελωνίου, κάποια σεντόνι, μιμούμενος τούς Ιερείς. Μια μέρα έψαλλε τόσο κατανυκτικά, ώστε προκάλεσε τον θαυμασμό των περαστικών.
Η όλη του ζωή από τα παιδικά του χρόνια ακόμα, προέλεγε τη μέλλουσα ζωή και πολιτεία του. Τις θείες θαυματουργικές δυνάμεις έλαβε με την χάρη του Θεού από τα παιδικά του χρόνια. Έτσι, εγνώριζε τον καταποντισμό του καϊκιού τους έξω από την Πόλη, και το είπε στους γονείς του.
Τα πρώτα γράμματα έμαθε από τον παππού του - πατέρα της μητέρας του - ιερέα Γεώργιο Μελισσουργό, κοντά στον οποίο έμαθε να διαβάζει το Ιερό Ψαλτήριο. Μαζί του επίσης πήγαινε στις θείες Λειτουργίες και τον διακονούσε στο Ιερό Βήμα, ενώ παράλληλα δεχόταν τα νάματα της Θείας Λατρείας.
Όταν ο Άγιος Νικόλαος ήταν δεκατεσσάρων ετών, ο πατέρας του άφησε τον κόσμο αυτό. Έτσι, η μητέρα του μαζί με την αδελφή του ήρθαν στην Αθήνα και πήγε και ο ίδιος μαζί τους. Έμεναν στην περιοχή που είναι μεταξύ του Ι. Ναού του αγίου Ιωάννη της Πλάκας και του Ναού του αγίου Παντελεήμονος Ιλισσού, όπου υπήρχαν πολλοί Ναξιώτες.
Μοίρασαν με την αδελφή του την πολύ αξιόλογη πατρική τους περιουσία. Αλλά το μερίδιο του το έκανε ενέχυρο για κάποιο φτωχό, που δεν του το επέστρεψε ποτέ.
Έτσι παρέμεινε για όλη του την ζωή φτωχός. Σε ηλικία δέκα επτά ετών συνήψε τίμιο γάμο κατόπιν πιέσεων της μητέρας του, με την Ελένη Προβελεγγίου από τα Κύθηρα. Από τον γάμο αυτό απέκτησε ένα γιό, τον Ιωάννη. Ύστερα απέθανε η σύζυγός του. Στις 28 Ιουλίου του έτους 1879 χειροτονήθηκε Διάκονος στον Ιερό Ναό Μεταμορφώσεως Σωτήρος Πλάκας. Στις 2 Μαρτίου του 1885 χειροτονήθηκε Πρεσβύτερος και τοποθετήθηκε στον Ιερό Ναό Αγίου Παντελεήμονος Ιλισσού. Και στην Ενορία αυτή και στην Ενορία του Αγίου Ιωάννη της οδού Βουλιαγμένης υπηρέτησε. Στον Άγιο Ελισσαίο λειτουργούσε καθημερινά.
Ο Άγιος Νικόλαος υπήρξε ο άνθρωπος του Θεού, ο λειτουργός ο άγιας του Υψίστου, ο άοκνος ιερουργός και λάτρης του Τριαδικού Θεού. Η μεγάλη του ευλάβεια, η απεριόριστη καλωσύνη του, η υπερβολική του αφιλοχρηματία, η απλότητά του, το ακτινοβόλο ιερατικό του ήθος, η άφθαστη ιεροπρέπειά του, η ταπείνωσή του, η αγάπη του για την Θεία Λατρεία και οι λοιπές του αρετές, τον καταξίωσαν στη συνείδηση του λαού. Όλοι εσέβοντο τον άγιο Νικόλαο, επίσημοι και αφανείς.
Δεν αγάπησε ποτέ του τα πλούτη. Όσα του έδιναν αμέσως τα έδινε στους φτωχούς. Είχε μισθοδοτήσει ένδεκα οικογένειες χηρών και ορφανών. Χρόνια και χρόνια τους έδινε επίδομα μέχρι που τα παιδιά τους έγιναν δεκατεσσάρων ετών. Βοηθούσε νεαρούς Διακόνους στις σπουδές τους. Ενίσχυε υλικά και πνευματικά όσους είχαν ανάγκη.
Υπήρξε ο ακαταπόνητος. Για μισό και πλέον αιώνα λειτουργούσε καθημερινά. Λιτός, απέριττος σε όλες του τις εκδηλώσεις! Πλούτος του και θησαυρός του, κέντρο της ζωής του η λειτουργική ζωή της Εκκλησίας μας! Άνθρωπος προσευχής, του οποίου η ζωή ήταν μια διακονία πίστεως και αγάπης.
Ήταν νηστευτής. Ενήστευε όλες τις Σαρακοστές και το λάδι. Και την νηστεία του Τιμίου Σταυρού την άρχιζε από την 1η Σεπτεμβρίου, μέχρι την 14η . Επίσης και των Ταξιαρχών ενήστευσε από τη 1η μέχρι και την 8η Νοεμβρίου.
Απλός και πανέξυπνος, εύστοχος στις απαντήσεις του, συνεδίαζε την απλότητα και την ιεροπρέπεια, την αφέλεια με την αγιότητα.
Δεν είχε σπουδάσει σε Πανεπιστήμια, ούτε σε Εκκλησιαστικές Σχολές, ούτε σε Λύκεια και Γυμνάσια. Και ίσως να μη φοίτησε και σε καμμιά τάξη του τότε Ελληνικού Σχολείου. Όμως άριστα κατείχε την σοφία του Θεού.
Ο Θεός εδόξασε τον Άγιο Νικόλαο με το να θαυματουργεί. Είναι αμέτρητα τα θαύματά του. Εθεράπευε ασθενείς, απεμάκρυνε δαιμόνια, προέλεγε το μέλλοντα, έλυνε δύσκολα θέματα, συμβούλευε πρεπόντως.
Όμως, ύστερα από μια ζωή αγία, μια ζωή που υπήρξε προσφορά στον Θεό, έπρεπε κι αυτός ως άνθρωπος να αφήσει τον κόσμο αυτό και να οδηγηθεί στην αιώνια και αληθινή ζωή.
Ξημέρωσε η Κυριακή του Ασώτου, 28η Φεβρουαρίου του έτους 1932. Αυτή είναι η μέρα που λειτούργησε για τελευταία φορά στο επίγειο Ιερό Θυσιαστήριο. Μετά τη Θεία Λειτουργία έχασε τις αισθήσεις του. Οι πιστοί και οι οικείοι του τον φρόντισαν. Αλλά παρ' όλες τις φροντίδες τους, δεν μπόρεσαν να αναστρέψουν την πορεία που είχε πάρει η υγεία του.
Ήταν δέκα η ώρα το βράδυ της 2ας Μαρτίου του 1932. Έκανε το σημείο του Τιμίου Σταυρού. Ψιθύριζε προσευχές. Είπε:
"Τον δρόμον τετέλευκα!". "Δόξα σοι ο Θεός!". "Η Θείο Χάρη να σας ευλογεί"
...και άλλα, και άφησε τον κόσμο αυτό.
Το πρωί έφεραν το ιερό του λείψανο στον Ναό Αγίου Ιωάννου της Οδού Βουλιαγμένης, εκεί όπου εφημέρευε. Για τρεις μέρες ετέθη σε λαϊκό προσκύνημα. Οι λαϊκές εκδηλώσεις ήταν πρωτοφανείς και το πλήθος του λαού αναρίθμητο. Χιλιάδες λαού κατέφθασαν από το λεκανοπέδιο Αττικής για να αποχαιρετήσουν τον σύγχρονο Άγιο!
Στις 29 Αυγούστου του 1992, τα ιερώτατα και θαυματουργά Λείψανα του Αγίου Νικολάου του Πλανά τοποθετήθηκαν σε ασημένια λάρνακα, που σήμερα βρίσκεται στο δεξιό κλίτος του Ιερού αυτού Ναού.
Η Αγία μας Εκκλησία ανεκήρυξε και επισήμως ως άγιο τον Άγιο Νικόλαο τον Πλανά κατά την 135 η Συνοδική Περίοδο (1991-1992) του Πανσέπτου Οικουμενικού Πατριαρχείου, με εισήγηση του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πατρών κ.κ. Νικοδήμου, και βεβαίως με την φροντίδα του Σεβασμιωτάτου Ποιμενάρχου μας κ.κ. Αμβροσίου.
Αναμφίβολα, είναι πολύ ωφέλιμο το να παρουσιόζονται στις μέρες μας ζωντανά πρότυπα, παραδείγματα που ενσαρκώνουν τον αληθινό τρόπο ζωής, δηλαδή τον τρόπο της κατά Χριστόν Ορθοδόξου ζωής.
Μεταξύ αυτών των σπουδαίων αγίων παραδειγμάτων, είναι και το παράδειγμα της ζωής του μεγάλου Ναξιώτη, του επιλέκτου τέκνου της Νάξου και της Ορθοδοξίας, του αγίου συμπατριώτη μας Ιερέως Νικολάου του Πλανά. Του αγίου, που δεν έζησε στα παλιά χρόνια, αλλά έζησε μόλις πριν εξήντα επτά χρόνια, πράγμα που σημαίνει ότι υπάρχουν πολλοί ηλικιωμένοι που ίσως τον θυμούνται, άρα είναι σύγχρονός τους.
Έτσι, ο υπεράξιος, ο εκλεκτός, ο άγιος αυτός ιερέας του Υψίστου. με την πάμφωτη ζωή του, φωτίζει άπλετα και τον δρόμο της δικής μας ζωής.
Η παρουσία του στην τοπική μας Εκκλησία, η διακονία του στον ευρύτερο χώρο της Εκκλησίας, η μαρτυρία του μέσα στην Ορθοδοξία, είναι ένας ανεκτίμητος θησαυρός, που πρέπει να αποτελέσει για όλους μας και μάλιστα για τους ιερείς μας κανόνα, υπογραμμό και πρότυπο πορείας.
Η ζωή του ας μας εμπνέει και οι άγιες ευχές του ας μας στηρίζουν. Αμήν.

Παραθέτουμε ελάχιστα από τα πολλά θαυματουργικά περιστατικά της ζωής του αγ. Νικολάου.

Εμφάνιση των αγ. Ιωάννου και Παντελεήμονος.

Κατά το έτος 1923 ένα πνευματικοπαίδι του εξαιρετικώς αγαπημένο από τον γέροντα, άνθρωπος γεμάτος από υγεία και δράση, έπαθε διάρρηξη σκωληκοειδίτιδος και έζησε οκτώ ημέρες. Μέσα σ' αυτές τις λίγες ημέρες ο άγ. Νικόλαος «κατέβασε» τον ουρανό στη γη, από την αδιάκοπη και εγκάρδια προσευχή για να ζήσει το αγαπημένο του παιδί. Το βράδυ, όταν πήγε στο σπίτι του, λέει καταλυπημένος στους δικούς του: «Ο Ηλίας θα πεθάνει, μου το είπαν ο άγ. Ιωάννης και ο άγ. Παντελεήμων».

Πέρασαν τρεις μήνες, ώσπου να μπορέσει η αδελφή του θανόντος -λόγω του πένθους- να τον ρωτήσει πως ακριβώς είδε την οπτασία. Της λέγει, λοιπόν, ότι «την ώρα που λειτουργούσα, είδα απέναντι, όπισθεν της αγ. Τραπέζης, τον άγ. Ιωάννη και τον άγ. Παντελεήμονα και μου είπανε: "Διαβιβάσαμε την αίτησή σου στον Δεσπότη Χριστό, ο Οποίος μας είπε ότι θα πεθάνει". Ανωτέρα διαταγή, μου είπανε».

Δεν πατάει στη γη.

Δύο μικροί φίλοι, καθώς βάδιζαν στο δρόμο, συνάντησαν τον άγ. Νικόλαο. Ο ένας από τους δύο ήταν τύπος αγαθός· και επειδή ήταν αγαθός οι φίλοι του τον έλεγαν βλάκα, αλλά δεν συνέβαινε αυτό, ήταν απλώς αθώος και πολύ θρησκευόμενος.

Στο δρόμο που συνάντησαν τον άγ. Νικόλαο, λέει ο αγαθός στον φίλο του: «Κοίταξε να δείς, ο παπάς δεν πατάει στη γη»! Και ο μεν αγαθός έβλεπε τον Άγιο 30 πόντους πάνω από το έδαφος, ο δε άλλος δεν μπορούσε να τον δεί.

Επάνω σε σύννεφο. 

Το 1920, την ημέρα των Χριστουγέννων, λειτουργούσε ο άγ. Νικόλαος στον Ι. Ναό του αγ. Ιωάννου Βουλιαγμένης. Κοινώνησε μια δεκαπεντάχρονη ονόματι Ιουλία και μια κυρία κοινώνησε το βρέφος της, και μετά το δίνει στην Ιουλία για να κοινωνήσει και η ίδια. Παίρνοντας το βρέφος η Ιουλία στα χέρια της, γυρίζει το βλέμμα της προς τον ιερέα και παραλίγο να της φύγει το παιδί από τα χέρια. Της λέει τότε η κυρία: «Πρόσεξε, τι έπαθες;». Και η Ιουλία της απαντά: «Βλέπω τον παπά να στέκει πάνω σ' ένα σύννεφο».

Χαίροις ο της Νάξου θείος βλαστός και των Ιερέων ο εν πάσιν υπογραμμός, ελεημοσύναις, νηστείαις, αγρυπνίαις και προσευχαίς σχολάζων, πάτερ Νικόλαε.

Ο άγιος Νικόλαος ο Πλανάς εορτάζει κατά την καθιερωμένη Πανήγυρη της 2ας Μαρτίου. Εάν η ημέρα της Εορτής συμπίπτει κατά την περίοδο της Μ. Τεσσαρακοστής, τότε η Μνήμη του εορτάζεται κατά την επομένη Κυριακή.
Ωσαύτως, εορτάζει την πρώτη Κυριακή του Σεπτεμβρίου, κατά την καθιερωθείσα προσφάτως Σύναξη των Πέντε Αγίων της Παροναξίας, η οποία τελείται στον νεόδμητο Ι. Ναό των Ναξίων Αγίων Νικοδήμου του Άγιορείτου και Νικολάου του Πλανά ‚στην πόλη της Νάξου.
Ακόμη, την Τρίτη Κυριακή του Σεπτεμβρίου στην Πάρο, όπου επίσης τελείται η Σύναξη των Αγίων.
Οι Ασματικές Ακολουθίες του Αγίου Νικολάου του Πλανά, οι οποίες ευρίσκονται σε λειτουργική χρήση, συντάχθηκαν από τον Σεβ. Μητροπολίτη Πατρών κ. Νικόδημο, και από τον Αρχιμ. Νικόδημο Παυλόπουλο, Ηγούμενο της Ι. Μονής Λειμώνος Λέσβου.


πηγή

Δέησης υπέρ Κεκοιμημένων Προγόνων -Ένα μικρό Τρισάγιο.....


Εὐλογητὸς ὁ Θεὸς ἡμῶν, πάντοτε, νῦν, καὶ ἀεί, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων.  Ἀμήν.

Ἅγιος ὁ Θεός, Ἅγιος ἰσχυρός, Ἅγιος Ἀθάνατος, ἐλέησον ἡμᾶς. (γ΄)
Δόξα Πατρὶ καὶ Υἱῷ καὶ Ἁγίω Πνεύματι, καὶ νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.
Παναγία Τριάς, ἐλέησον ἡμᾶς. Κύριε, ἱλάσθητι ταῖς ἁμαρτίαις ἡμῶν. Δέσποτα, συγχώρησον τὰς ἀνομίας ἡμῖν. Ἅγιε, ἐπίσκεψαι καὶ ἴασαι τὰς ἀσθενείας ἡμῶν, ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός σου.
Κύριε, ἐλέησον. Κύριε, ἐλέησον, Κύριε, ἐλέησον.
Δόξα Πατρὶ καὶ Υἱῷ καὶ Ἁγίω Πνεύματι, καὶ νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.
Πάτερ ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς ουρανοῖς, ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου, ἐλθέτω ἡ βασιλεία σου, γενηθήτω τὸ θέλημά σου, ὡς ἐν οὐρανῷ, καὶ ἐπὶ τῆς γῆς. Τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον, καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφειλήματα ἡμῶν, ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν, καὶ μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, ἀλλὰ ρῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ.
Ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία καὶ ἡ δύναμις καὶ ἡ δόξα, τοῦ Πατρός, καὶ τοῦ Υἱοῦ, καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, νῦν καὶ ἀεί, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.

Μετὰ πνευμάτων δικαίων τετελειωμένων, τὴν ψυχὴν τοῦ δούλου σου, Σῶτερ, ἀνάπαυσον, φυλάττων αὐτὴν εἰς τὴν μακαρίαν ζωήν, τὴν παρά σοί, φιλάνθρωπε.
Εἰς τὴν κατάπαυσίν σου, Κύριε, ὅπου πάντες οἱ Ἅγιοί σου ἀναπαύονται, ἀνάπαυσον καὶ τὴν ψυχὴν τοῦ δούλου σου, ὅτι μόνος ὑπάρχεις ἀθά¬νατος.
Δόξα Πατρί, καὶ Υἱῷ, καὶ Ἁγίῳ Πνεύματι.
Σὺ εἶ ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ καταβὰς εἰς ᾍδην, καὶ τὰς ὀδύνας λύσας τῶν πεπεδημένων, αὐτὸς καὶ τὴν ψυχὴν τοῦ δούλου σου, Σῶτερ, ἀνάπαυσον.
Καὶ νῦν καὶ ἀεί, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.
Ἡ μόνη ἁγνὴ καὶ ἄχραντος Παρθένος, ἡ Θεόν ἀφράστως κυήσασα, πρέσβευε ὑπὲρ τοῦ σωθῆναι τὴν ψυχὴν τοῦ δούλου σου.

Ἐλέησον ἡμᾶς ὁ Θεός, κατὰ τὸ μέγα ἔλεός σου, δεόμεθά σου, ἐπάκουσον καὶ ἐλέησον.
Κύριε ἐλέησον.
Ἔτι δεόμεθα ὑπὲρ ἀναπαύσεως τῆς ψυχῆς τοῦ κεκοιμημένου δούλου τοῦ Θεοῦ [.....] καὶ ὑπὲρ τοῦ συγχωρηθῆναι αὐτοῦ πᾶν πλημμέλημα ἑκούσιόν τε καὶ ἀκούσιον.
Ὅπως Κύριος ὁ Θεὸς τάξῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἔνθα οἱ Δίκαιοι ἀναπαύονται, τὰ ἐλέη τοῦ Θεοῦ, τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν, καὶ ἄφεσιν τῶν αὐτοῦ ἁμαρτιῶν, παρὰ Χριστῷ τῷ ἀθανάτῳ Βασιλεῖ καὶ Θεῷ ἡμῶν αἰτησώμεθα.
Παράσχου Κύριε.
Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν.
Κύριε ἐλέησον.
Ὁ Θεὸς τῶν πνευμάτων καὶ πάσης σαρκός, ὁ τὸν θάνατον καταπατήσας, τὸν δὲ διάβολον καταργήσας, καὶ ζωὴν τῷ κόσμῳ σου δωρησάμενος, αυτός, Κύριε, ἀνάπαυσον τὴν ψυχὴν τοῦ κεκοιμημένου δούλου σου [.....], ἐν τόπῳ φωτεινῷ, ἐν τόπῳ χλοερῷ, ἐν τόπῳ ἀναψύξεως, ἔνθα ἀπέδρα ὀδύνη, λύπη καὶ στεναγμός. Πᾶν ἁμάρτημα τὸ παρ’ αὐτοῦ πραχθὲν ἐν λόγῳ ἢ ἔργῳ ἢ διανοίᾳ, ὡς ἀγαθὸς καὶ φιλάνθρωπος Θεός, συγχώρησον· ὅτι οὐκ ἔστιν ἄνθρωπος, ὃς ζήσεται καὶ οὐχ ἁμαρτήσει· σὺ γὰρ μόνος ἐκτὸς ἁμαρτίας ὑπάρχεις, ἡ δικαιοσύνη σου δικαιοσύνη εἰς τὸν αἰῶνα, καὶ ὁ νόμος σου ἀλήθεια.
Ὅτι σὺ εἶ ἡ ἀνάστασις, ἡ ζωή, καὶ ἡ ἀνάπαυσις τοῦ κεκοιμημένου δούλου σου [.....], Χριστέ ὁ Θεός ἡμῶν, καὶ σοὶ τὴν δόξαν ἀναπέμπομεν, σὺν τῷ ἀνάρχῳ σου Πατρί, καὶ τῷ παναγίῳ καὶ ἀγαθῷ καὶ ζωοποιῷ σου Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεί καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αιώνων. Ἀμήν.
Δόξα σοι ὁ Θεός ἡμῶν, δόξα σοι.
Ὁ καὶ νεκρῶν καὶ ζώντων τὴν ἐξουσίαν ἔχων, ὡς ἀθάνατος Βασιλεύς, καὶ ἀναστάς ἐκ νεκρῶν Χριστὸς ὁ ἀληθινὸς Θεὸς ἡμῶν, ταῖς πρεσβείαις τῆς παναχράντου καὶ παναμώμου ἁγίας αὐτοῦ μητρός, τῶν ἁγίων, ἐνδόξων καὶ πανευφήμων Ἀποστόλων, τῶν ὁσίων καὶ θεοφόρων Πατέρων ἡμῶν, τῶν ἁγίων ἐνδόξων προπατόρων Ἀβραάμ, Ἰσαάκ καὶ Ἰακώβ, τοῦ ἁγίου καὶ δικαίου φίλου αὐτοῦ Λαζάρου τοῦ τετραημέρου καὶ πάντων τῶν Ἁγίων, τὴν ψυχὴν τοῦ ἐξ ἡμῶν μεταστάντος δούλου αὐτοῦ [.....] ἐν σκηναῖς δικαίων τάξαι, ἐν κόλποις Ἀβραάμ ἀναπαύσαι, καὶ μετὰ ἁγίων συναριθμήσαι, ἡμᾶς δὲ ἐλεήσαι ὡς ἀγαθός καὶ φιλάνθρωπος.
Αἰωνία σου ἡ μνήμη, ἀξιομακάριστε καὶ ἀείμνηστε ἀδελφέ ἡμῶν. (γ΄)
Αἰωνία ἡ μνήμη, αἰωνία ἡ μνήμη, αἰωνία αὐτοῦ ἡ μνήμη.
Δι’ εὐχῶν τῶν ἁγίων Πατέρων ἡμῶν, Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, ὁ Θεὸς ἡμῶν, ἐλέησον καὶ σῶσον ἡμᾶς. Ἀμήν.

Ο Θεός ας τους Αναπαύσει....

Διάλογος τοῦ Ἁγ. Μαξίμου μέ τόν Θεοδόσιο




 


(Διάλογος μέ τόν Θεοδόσιο, τόν ἐπίσκοπο Καισαρείας Βιθυνίας, κατά τήν πρώτη του ἐξορία στό φρούριο τῆς Βιζύης τῆς Θράκης.) 

Ὁ ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής, μέγας θεολόγος καί Πατήρ τῆς Ἐκκλησίας, ὡμολόγησε τήν Ὀρθόδοξο Πίστι σέ μία ἐποχή πού παρουσιάζει πολλές ὁμοιότητες μέ τήν ἰδική μας. Ἡ πολιτική τῶν τότε αὐτοκρατόρων ἀπέβλεπε σέ πολιτικοκοινωνικές ἑνοποιήσεις σάν τίς σημερινές. Ὡς πρόσφορο μέσον γιά τήν πραγματοποίησί τους θεωρήθηκε ἡ ὑποστήριξις τῆς αἱρέσεως τοῦ Μονοθελητισμοῦ. Εἶχαν χρησιμοποιηθῆ καί ἐκκλησιαστικοί ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι ὑποστήριζαν τήν αἵρεσι χάριν τῶν κοσμικῶν αὐτῶν σκοπιμοτήτων.

Εἶχαν πιστεύσει ὅτι ἀσκοῦν τάχα κάποια ἐκκλησιαστική οἰκονομία. Δυστυχῶς, ὅλοι σχεδόν οἱ πατριαρχικοί θρόνοι εἶχαν πέσει στήν αἵρεσι τοῦ Μονοθελητισμοῦ. Ἡ Ὀρθόδοξος Πίστις ζοῦσε μόνο στήν συνείδησι τοῦ πιστοῦ λαοῦ καί ἐκφραζόταν μέ τό στόμα τῶν ἐλαχίστων Ὁμολογητῶν, οἱ ὁποῖοι τήν ἐστερέωσαν μέ τό μαρτύριό τους.

Τήν ἐποχή αὐτή ὁ ἅγιος Μάξιμος εἶχε διαδραματίσει πρωτεύοντα ρόλο γιά τήν συγκρότησι τῆς ὀρθοδόξου τοπικῆς Συνόδου τῆς Ρώμης (649), ἡ ὁποία κατεδίκασε τόν Μονοθελητισμό. Γιά τόν λόγο αὐτό εὑρίσκεται ἐξόριστος στήν Βιζύη τῆς Θράκης. Ἔχει διακόψει τήν ἐκκλησιαστική κοινωνία μέ τούς πατριαρχικούς θρόνους τῆς Ἀνατολῆς, ἐπειδή ἔχουν ἐκπέσει στήν αἵρεσι. Ἡ ἀναφορά του εἶναι στήν ὀρθοδοξοῦσα τότε Ρώμη καί στόν Ὁμολογητή ἅγιο Πάπα Μαρτῖνο.

Μέ σκοπό νά μεταβάλλουν τήν γνώμη του καί νά τόν προσεταιρισθοῦν, ὁ ἐπίσκοπος Θεοδόσιος καί οἱ αὐτοκρατορικοί ἀπεσταλμένοι τόν ἐπισκέπτονται στήν Βιζύη καί διεξάγουν τόν κατωτέρω διάλογο. Ὁ Ἅγιος μέ ἀταλάντευτη σταθερότητα διακρίνει τήν ἀλήθεια ἀπό τήν αἵρεσι, τό φῶς ἀπό τό σκότος, καί μέ γνώμονα τήν διδασκαλία τῶν ἁγίων Ἀποστόλων καί Πατέρων ἀνασκευάζει τά ἐπιχειρήματα τῶν μονοθελητῶν συνομιλητῶν του. Εἶναι συγκινητική ἡ ταπείνωσις τοῦ Ἁγίου πού συνοδεύει ὅλες τους τίς ἐκφράσεις καί κινήσεις, ἀκόμη καί τήν ὥρα πού ἡ ἀδικία ἐναντίον του εἶναι κατάφωρη. Προφανῶς, ὁ φόβος τοῦ Θεοῦ, ἡ σταθερή ὁμολογία καί ἡ ἀληθινή ταπείνωσις συνιστοῦν τό ἱερό τρίπτυχο πού χαρακτηρίζει κάθε Ὀρθόδοξο ὁμολογία.

Ὁ διάλογος τοῦ ἁγίου Μαξίμου στόν τόπο τῆς ἐξορίας του μέ τούς συγκλητικούς ἄρχοντες καί μέ τούς ἐπισκόπους τῆς Κωνσταντινουπόλεως εἶναι ἕνα κλασικό πλέον κείμενο, στό ὁποῖο φανερώνει τίς γνήσια Ὀρθόδοξες καί ἐκκλησιαστικές προϋποθέσεις τοῦ Ἁγίου καί τίς αἱρετικές καί κοσμικές ἀντίστοιχα τῶν συνομιλητῶν του.

Παραθέτουμε χαρακτηριστικά ἀποσπάσματα ἀπό αὐτόν τόν διάλογο, ἐπειδή πιστεύουμε ὅτι θά βοηθήση τόν λαό τοῦ Θεοῦ νά ἀντιληφθῆ ποιοί εἶναι σέ κάθε ἐποχή οἱ ἐκφρασταί τῆς Πίστεώς του, ἀλλά καί νά δώσουμε ἀφορμές θεολογικῆς αὐτοκριτικῆς σέ ὅσους λόγω τῆς ἐκκλησιαστικῆς τους εὐθύνης εὑρίσκονται μπροστά σέ προφανῆ κίνδυνο νά ἀθετήσουν καί σήμερα τήν ἀκρίβεια τῆς ἁγίας Ὀρθοδόξου Πίστεως λόγω ἄλλων σκοπιμοτήτων.

Στίς 24 τοῦ μηνός Αὐγούστου, τῆς 14ης ἐπινεμήσεως πού μόλις τώρα πέρασε, ἐπισκέφθηκε τόν ἀββᾶ Μάξιμο στόν τόπο τῆς ἐξορίας του, δηλαδή στό κάστρο τῆς Βιζύης, ὁ προρρηθεῖς ἐπίσκοπος Θεοδόσιος, σταλμένος ὅπως εἶπε ἀπό τόν ἴδιο τόν πατριάρχη τῆς Κωνσταντινουπόλεως Πέτρο. Καί μαζί του οἱ ὕπατοι Παῦλος καί Θεοδόσιος, σταλμένοι ὅπως εἶπαν κι αὐτοί ἀπό τόν βασιλέα. Εἶχαν μαζί τους, καθώς φαίνεται, καί τόν ἐπίσκοπο Βιζύης. Καί λέγει ὁ Θεοδόσιος ὁ Ἐπίσκοπος:

ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ: Παρακαλοῦν μέσω ἡμῶν ὁ βασιλεύς καί ὁ πατριάρχης, νά μάθουν ἀπό σένα ποιά εἶναι ἡ αἰτία πού δέν ἔχεις κοινωνία μέ τόν θρόνο τῆς Κωνσταντινουπόλεως.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Γνωρίζετε τίς καινοτομίες πού ἔγιναν ἀπό τήν ἐπινέμησι τοῦ περασμένου κύκλου, οἱ ὅποιες ἄρχισαν ἀπό τήν Ἀλεξάνδρεια μέ τά ἐννέα κεφάλαια πού ἐξέθεσε ὁ Κύρος, αὐτός πού δέν ξέρω πῶς ἔγινε πατριάρχης τῆς πόλεως ἐκείνης, καί πού ἐπικυρώθηκαν ἀπό τόν θρόνο τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Γνωρίζετε ἐπίσης καί τίς ἄλλες ἀλλοιώσεις, τίς προσθῆκες καί τίς ἀφαιρέσεις, πού ἔγιναν συνοδικά ἀπό τούς προεδρεύσαντας στήν Ἐκκλησία τῶν Βυζαντινῶν. Ἐννοῶ τόν Σέργιο, τόν Πύρρο καί τόν Παῦλο. Καί αὐτές τίς καινοτομίες τίς γνωρίζει ὅλη ἡ οἰκουμένη. Γι' αὐτήν τήν αἰτία δέν ἔχω κοινωνία, ὁ δοῦλος σας, μέ τήν Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Ἄς ἀρθοῦν τά ἐμπόδια πού μπῆκαν ἀπό τούς παραπάνω ἄνδρες, καί μαζί μ' αὐτά κι αὐτοί πού τἄβαλαν, ὅπως εἶπε ὁ Θεός: «καί τούς λίθους ἐκ τῆς ὁδοῦ διαρρίψατε» (Ἱερεμ. 50, 26). Ἔτσι, βρίσκοντας τήν ὁδό τοῦ Εὐαγγελίου ὅπως ἦταν πρῶτα, λεία καί ὁμαλή καί ἐλεύθερη ἀπό κάθε ἀκανθώδη αἱρετική κακία, θά τήν βαδίζω χωρίς νά μοῦ χρειάζεται καμμία ἀνθρώπινη προτροπή. Μέχρις ὅτου ὅμως οἱ πατριάρχαι τῆς Κωνσταντινουπόλεως καυχῶνται γιά τά τεθέντα ἐμπόδια καί γι' αὐτούς πού τά ἔβαλαν, δέν ὑπάρχει κανένας λόγος ἤ τρόπος πού νά μέ πείση νά ἔχω κοινωνία μέ αὐτούς.

ΘΕΟΔ.: Μά τί κακό λοιπόν ὁμολογοῦμε, ὥστε νά χωρισθῆς ἀπό τήν κοινωνία μαζί μας;

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἐπειδή λέγετε ὅτι ὁ Θεός καί Σωτήρας μας Ἰησοῦς Χριστός ἔχει μία ἐνέργεια τῆς Θεότητος καί ἀνθρωπότητός του. Ἔτσι συγχέετε τόν λόγο τῆς θεολογίας μέ τόν λόγο τῆς οἰκονομίας.

Καί πάλι, υἱοθετώντας ἄλλη καινοτομία, ἀφαιρεῖτε ἐξ ὁλοκλήρου ὅλα τά γνωριστικά καί συστατικά (στοιχεῖα) τῆς θεότητος καί ἀνθρωπότητος τοῦ Χριστοῦ, θεσπίζοντας μέ νόμους καί τύπους, ὅτι δέν πρέπει νά λέγεται γι' Αὐτόν, οὔτε μία οὔτε δύο θελήσεις ἤ ἐνέργειες. Αὐτό εἶναι πράγμα ἀνυπόστατο, διότι οἱ ἅγιοι Πατέρες μᾶς διδάσκουν μεγαλοφώνως ὅτι: «Αὐτό πού δέν ἔχει καμμιά δύναμι, οὔτε ὑπάρχει οὔτε εἶναι κάτι οὔτε ἔχει καμμία ἐντελῶς θέσι».

ΘΕΟΔ.: Μή παίρνης σάν κύριο δόγμα, αὐτό πού γίνεται ἀπό οἰκονομία.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἄν δέν εἶναι κύριο δόγμα γιά ὅσους τό δέχονται, γιά ποιό λόγο μέ παραδώσατε ἀνέντιμα σέ βάρβαρα καί ἄθεα ἔθνη; Γιά ποιό λόγο καταδικάσθηκα νά μένω στή Βιζύη, καί οἱ συνδουλοί μου, ὁ ἕνας στήν Πέρβερι κι ὁ ἄλλος στήν Μεσήμβρια;

Καί ποιός πιστός δέχεται τήν οἰκονομία πού κάνει νά σιγήσουν τά λόγια, τά ὁποῖα οἰκονόμησε ὁ τῶν ὅλων Θεός νά εἰπωθοῦν ἀπό τούς ἀποστόλους καί τούς προφήτας καί διδασκάλους; Κι ἄς ἰδοῦμε, μεγάλε κύριε, σέ ποιό κακό καταλήγει τό θέμα αὐτό, ἄν τό καλοεξετάσουμε. Διότι ὁ Θεός ἔβαλε στήν Ἐκκλησία, πρῶτον μέν τούς ἀποστόλους, δεύτερον προφήτας, τρίτον διδασκάλους, γιά νά καταρτίζωνται οἱ πιστοί, λέγοντας στό Εὐαγγέλιο πρός τούς ἀποστόλους καί μέσω αὐτῶν πρός τούς μεταγενεστέρους «Ὅ ὑμῖν λέγω, πᾶσι λέγω», καί πάλι «ὁ δεχόμενος ὑμᾶς ἐμέ δέχεται, καί ὁ ἀθετῶν ὑμᾶς, ἐμέ ἀθετεῖ». Εἶναι λοιπόν φανερό καί ἀναντίρρητο, ὅτι αὐτός πού δέν δέχεται τούς ἀποστόλους καί τούς προφήτας καί διδασκάλους καί δέν ὑπολογίζει τά λόγια τους, δέν ὑπολογίζει τόν ἴδιο τό Χριστό.

Ἄς ἐξετάσουμε δέ καί κάτι ἄλλο. Ὁ Θεός διάλεξε καί κατέστησε ἀποστόλους, προφήτας καί διδασκάλους, πρός τόν καταρτισμό τῶν πιστῶν. Ἀντίθετα, ὁ διάβολος διάλεξε καί ξεσήκωσε ψευδαποστόλους καί ψευδοπροφήτας καί ψευδοδιδασκάλους, γιά νά πολεμηθῆ καί ὁ παλαιός νόμος καί ὁ εὐαγγελικός. Μοναδικούς δέ ψευδαποστόλους καί ψευδοπροφήτας καί ψευδοδιδασκάλους ἐννοῶ τούς αἱρετικούς, τῶν ὁποίων εἶναι διεστραμμένοι οἱ λόγοι καί οἱ λογισμοί. Ὅπως ἀκριβῶς λοιπόν αὐτός πού δέχεται τούς ἀληθινούς ἀποστόλους καί προφήτας καί διδασκάλους, δέχεται τόν Θεό, ἔτσι καί αὐτός πού δέχεται τούς ψευδαποστόλους καί ψευδοπροφήτας καί ψευδοδιδασκάλους, δέχεται τόν διάβολο. Αὐτός λοιπόν πού βάζει τούς ἁγίους μαζί μέ τούς βδελυρούς καί ἀκαθάρτους αἱρετικούς (δεχθῆτε τά λόγιά μου, λέγω τήν ἀλήθεια), προφανῶς βάζει στήν ἴδια μοίρα τόν Θεό μαζί μέ τόν διάβολο.

Ἄν λοιπόν ἐξετάζοντας τίς καινοτομίες πού ἔγιναν τώρα στά χρόνιά μας, τίς βρίσκουμε νά ἔχουν καταντήσει σ' αὐτό τό πιό ἀκραῖο κακό, προσέξτε μήπως, ἐνῶ προφασιζόμαστε τήν εἰρήνη, βρεθοῦμε νά νοσοῦμε καί νά κηρύττουμε τήν ἀποστασία, ἡ ὁποία θά εἶναι, κατά τόν θεῖο ἀπόστολο, πρόδρομος τῆς παρουσίας τοῦ Ἀντιχρίστου. Αὐτά σᾶς τά εἶπα χωρίς κανένα δισταγμό, κύριοί μου, γιά νά λυπηθῆτε τούς ἑαυτούς σας κι ἐμᾶς.

Μέ συμβουλεύετε ἐπίσης νά ἔλθω νά κοινωνήσω μέ τήν Ἐκκλησία στήν ὁποία τέτοια κηρύσσονται, ἐνῶ ἔχω ἄλλα γραμμένα στό βιβλίο τῆς καρδιᾶς μου, καί νά γίνω κοινωνός μ' αὐτούς ποὺ νομίζουν ὅτι στρέφονται ἐναντίον τοῦ διαβόλου μέ τήν βοήθεια τοῦ Θεοῦ, ἐνῶ στήν πραγματικότητα στρέφονται ἐναντίον τοῦ Θεοῦ; Νά μή δώση ὁ Θεός, πού γεννήθηκε γιά μένα χωρίς ἁμαρτία!

Καί ἀφοῦ τούς ἔβαλε μετάνοια, εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ὁτιδήποτε ἔχετε διαταγή νά κάνετε στό δοῦλο σας, σᾶς λέγω κάμετέ το. Ἐγώ πάντως οὐδέποτε θά γίνω συγκοινωνός μ' αὐτούς πού δέχονται αὐτές τίς καινοτομίες.

Μόλις τά ἄκουσαν ἐκεῖνοι αὐτά, πάγωσαν. Ἔβαλαν κάτω τά κεφάλια τους καί ἐσιώπησαν γιά ἀρκετή ὥρα. Σήκωσε κάποια στιγμή τό κεφάλι του ὁ ἐπίσκοπος Θεοδόσιος, κύτταξε πρός τόν ἀββᾶ Μάξιμο καί εἶπε:

ΘΕΟΔ.: Σοῦ λέμε λοιπόν ἐμεῖς πώς, ἐάν ἐσύ κοινωνήσης, ὁ δεσπότης μας ὁ βασιλεύς θά ἐλαφρύνη τόν Τύπο.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἡ ἀπόστασις πού μᾶς χωρίζει εἶναι ἀκόμη μεγάλη. Τί θά κάνουμε μέ τό δόγμα τοῦ ἑνός θελήματος πού ἐπικυρώθηκε συνοδικά ἀπό τόν Σέργιο καί τόν Πύρρο γιά τήν ἀναίρεσι κάθε ἐνέργειας;

ΘΕΟΔ.: Ἐκεῖνο τό χαρτί καταστράφηκε καί ἀχρηστεύθηκε.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Τό ἔσβησαν ἀπό τούς πέτρινους τοίχους, ὄχι ὅμως κι ἀπό τίς νοερές ψυχές. Ἄς δεχθοῦν τήν καταδίκη του πού ἔγινε συνοδικά στήν Ρώμη μέ εὐσεβῆ δόγματα καί κανόνες, καί τότε θά λυθῆ τό μεσότοιχο καί δέν θάχουμε ἀνάγκη ἀπό συμβουλές.

ΘΕΟΔ.: Δέν ἔχει ἰσχύ ἡ σύνοδος τῆς Ρώμης, γιατί ἔγινε χωρίς τήν διαταγή τοῦ βασιλέως.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἄν οἱ διαταγές τῶν βασιλέων δίνουν κύρος στίς προγενέστερες συνόδους καί ὄχι ἡ εὐσεβής πίστις, ἄς δεχθοῦν καί τίς συνόδους πού ἔγιναν ἐναντίον τοῦ ὁμοουσίου, μία καί ἔγιναν μέ ἐντολή τῶν βασιλέων. Καί ποιός κανόνας ὁρίζει νά εἶναι ἔγκυρες μόνο ἐκεῖνες οἱ σύνοδοι ποὺ συνεκλήθησαν μέ ἐντολή βασιλέως ἤ ὁπωσδήποτε ὅλες οἱ σύνοδοι νά συγκαλοῦνται κατόπιν βασιλικῆς διαταγῆς; Ὁ εὐσεβής κανών τῆς Ἐκκλησίας γνωρίζει ὡς ἅγιες καί ἔγκυρες ἐκεῖνες τίς συνόδους, τίς ὁποῖες διακρίνει ἡ ὀρθότης τῶν δογμάτων.

ΘΕΟΔ.: Ὅπως τά λές εἶναι. ἡ ὀρθότης τῶν δογμάτων δίνει κῦρος στίς συνόδους. Τί λοιπόν; Δέν πρέπει καθόλου νά λέμε μία ἐνέργεια στόν Χριστό;

ΜΑΞΙΜΟΣ: Σύμφωνα μέ τήν ἁγία Γραφή καί τούς ἁγίους Πατέρας τίποτα τέτοιο δέν παρελάβαμε νά λέμε. Ἀλλά, ὅπως ἀκριβῶς παρελάβαμε νά πιστεύωμε γιά τό Χριστό δύο φύσεις, αὐτές ἀπό τίς ὁποῖες ἀπαρτίζεται, ἔτσι μᾶς ἐπετράπη νά πιστεύωμε καί νά ὁμολογοῦμε καί τίς φυσικές Του θελήσεις καί ἐνέργειες πού ὑπάρχουν καταλλήλως σ' αὐτόν, ἀφοῦ αὐτός ὁ ἴδιος εἶναι ἐκ φύσεως Θεός μαζί καί ἄνθρωπος.

ΘΕΟΔ.: Πράγματι, κύριε, καί ἐμεῖς ὁμολογοῦμε καί τίς φύσεις καί τίς διάφορες ἐνέργειες, δηλαδή καί τήν θεία καί τήν ἀνθρωπίνη. καί ὅτι ἡ θεότης του εἶναι θελητικὴ καί ἡ ἀνθρωπότης του θελητική. ἐπειδή ἡ ψυχή του δέν ἦταν χωρίς θέλησι. Ἀλλά γιά νά μή χάνουμε τόν καιρό μας ἐδῶ, ὅ,τι κι ἄν εἶπαν οἱ Πατέρες τό ὁμολογῶ, καί μάλιστα τό κάνω καί ἐγγράφως (δηλαδή), δύο φύσεις καί δύο θελήματα καί δύο ἐνέργειες. Ἔλα λοιπόν νά κοινωνήσης μαζί μας καί νά γίνη ἡ ἕνωσις.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Δέσποτα, δέν τολμῶ νά δεχθῶ ἐγώ ἔγγραφη συγκατάθεσι ἀπό σᾶς γι' αὐτό τό πράγμα, διότι εἶμαι ἁπλός μοναχός. Ἄν ὅμως ὁ Θεός σᾶς ἔφερε σέ κατάνυξι, ὥστε νά δεχθῆτε τούς λόγους τῶν ἁγίων Πατέρων, νά ἐνεργήσετε ὅπως ἀπαιτοῦν οἱ κανόνες. Νά στείλετε, δηλαδή, περί τούτου ἔγγραφο πρός τόν ἐπίσκοπο Ρώμης, ὁ βασιλεύς καί ὁ Πατριάρχης καί ἡ περί αὐτόν σύνοδος. Ἐγώ πάντως οὔτε κι ἄν γίνουν αὐτά θά κοινωνήσω, ἐπειδή οἱ ἀναθεματισθέντες ἀναφέρονται στήν ἁγία ἀναφορά. Διότι φοβᾶμαι τό κατάκριμα τοῦ ἀναθέματος.


ΘΕΟΔ.: Ὁ Θεός γνωρίζει ὅτι δέν σέ κατηγορῶ πού φοβᾶσαι, ἀλλά οὔτε καί κανένας ἄλλος. Γιά τό ὄνομα ὅμως τοῦ Κυρίου, πές μας τήν γνώμη σου, ἐάν εἶναι δυνατόν νά γίνη αὐτό (δηλ. νά ἀρθῆ τό ἀνάθεμα ἤδη ἀποθανόντος αἱρετικοῦ).

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ποιά γνώμη μπορῶ νά σᾶς δώσω γι' αὐτό; Πηγαίνετε, ψάξτε νά βρῆτε ἄν ποτέ ἔχει γίνει κάτι τέτοιο καί ἐλευθερώθηκε κανείς μετά θάνατον ἀπό τό ἔγκλημα γιά τήν πίστι, κι ἀπό τό κατάκριμα πού ἔχει ἐξαγορευθῆ ἐναντίον του. Πρέπει νά καταδεχθοῦν ὁ βασιλεύς καί ὁ Πατριάρχης νά μιμηθοῦν τήν συγκατάβασι τοῦ Θεοῦ. καί ὁ μέν νά κάνει παρακλητική κέλευσι, ὁ δέ συνοδική δέησι πρός τόν πάπα τῆς Ρώμης. Χωρίς ἀμφιβολία, ἄν βρεθῆ κάποιος τρόπος ἐκκλησιαστικός πού νά τό ἐπιτρέπη αὐτό γιά τήν σωστή ὁμολογία τῆς πίστεως, θά συμφωνήση περί αὐτοῦ μαζί σας.

ΘΕΟΔ.: Αὐτό θά γίνη ὁπωσδήποτε. ἀλλά δός μου τόν λόγο σου ὅτι, ἐάν στείλουν ἐμένα, θά ἔλθης μαζί μου.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Δέσποτα, σοῦ εἶναι πιό συμφέρον νά πάρης μαζί σου τόν συνδουλό μου πού εἶναι στή Μεσημβρία, παρά ἐμένα. Ἐκεῖνος καί τήν γλώσσα γνωρίζει καί τόν σέβονται πολύ, μιὰ καί τόσα χρόνια τιμωρεῖται γιά τόν Θεό καί γιά τήν ὀρθή πίστι πού κρατεῖ ὁ θρόνος τους.

ΘΕΟΔ.: Ἔχουμε μεταξύ μας κάτι μικροδιαφορές, καί δέν μοῦ εἶναι τόσο εὐχάριστο νά πάω μαζί του.

ΜΑΞΙΜΟΣ: Δέσποτα, ἀφοῦ νομίζετε ὅτι πρέπει νά γίνη αὐτό, ἄς γίνη ὅπως ἀποφασίζετε. ἐγώ σᾶς ἀκολουθῶ ὅπου θέλετε.

Μετά ἀπό αὐτό σηκώθηκαν ὅλοι ἐπάνω χαρούμενοι καί μέ δάκρυα στά μάτια. Ἔβαλαν μετάνοια καί ἔγινε προσευχή. Καί κάθε ἕνας τους ἀσπάσθηκε τά ἅγια Εὐαγγέλια, καί τόν Τίμιο Σταυρό, καί τήν εἰκόνα τοῦ Θεοῦ καί Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, καί τῆς Δεσποίνης ἡμῶν Παναγίας Θεοτόκου τῆς Μητέρας Του, ἀφοῦ ἔβαλαν ἐπάνω καί τά χέρια τους πρός βεβαίωσι τῶν συμφωνηθέντων. Ἀφοῦ εἰπώθηκαν αὐτά, ὅταν ἀσπάζονταν μεταξύ τους εἶπε ὁ ὕπατος Θεοδόσιος:

ΘΕΟΔ.: Νά λοιπόν, ἔγιναν ὅλα καλά. Ἄρα γε θά καταδεχθῆ ὁ βασιλεύς νά κάνη παρακλητική κέλευσι;

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ὁπωσδήποτε θά κάνη, ἐάν θέλη νά εἶναι μιμητής τοῦ Θεοῦ καί νά ταπεινωθῆ μαζί Του γιά τήν κοινή σωτηρία ὅλων μας. Ἄς ἀναλογισθῆ ὅτι, ἀφοῦ ὁ Θεός ποὺ φύσει σώζει, δέν μᾶς ἔσωσε παρά ἀφοῦ μέ τήν θέλησί Του ταπεινώθηκε, πῶς ὁ φύσει σωζόμενος ἄνθρωπος θά σωθῆ ἤ θά σώση χωρίς νά ταπεινωθῆ;

Μετά δέ τήν ἀναχώρησι τῶν παραπάνω ἀνδρῶν, στίς 8 τοῦ μηνός Σεπτεμβρίου τῆς παρούσης 15ης ἰνδικτιῶνος, πῆγε πάλι ὁ ὕπατος Παῦλος στή Βιζύη πρός τόν ἀββᾶ Μάξιμο, ἔχοντας μαζί του διαταγή πού ἔλεγε τά ἑξῆς: «Παραγγέλομε στήν ἐνδοξότητά σου νά πᾶς στή Βιζύη καί νά φέρης τόν Μοναχό Μάξιμο μέ πολλή τιμή καί περιποίησι, λόγω τῆς μεγάλης του ἡλικίας καί τῆς ἀσθενείας του, καί διότι αὐτός ἀνήκει στούς προγόνους μας καί τούς ἔχει τιμήσει. Καί νά τόν βάλης στό λαμπρό μοναστήρι τοῦ Ἁγίου Θεοδώρου, πού βρίσκεται δίπλα στό Βασιλικό παλάτι». Ἀφοῦ λοιπόν ὁ ὕπατος τόν πῆρε καί τόν ἔβαλε στό προειρημένο μοναστήρι, πῆγε νά δώση εἰδοποίησι.

Τήν ἑπομένη ἡμέρα πῆγαν πρός αὐτόν οἱ πατρίκιοι Ἐπιφάνιος καί Τρώιλος, μέ λαμπρό ντύσιμο καί ὕφος, καθώς καί ὁ ἐπίσκοπος Θεοδόσιος. Συναντήθηκαν μέ αὐτόν στό κατηχουμενεῖο τῆς Ἐκκλησίας τοῦ ἰδίου μοναστηριοῦ. Ἀφοῦ ἔγινε ὁ συνηθισμένος ἀσπασμός κάθησαν, ὑποχρεώνοντας κι αὐτόν νά καθήση. Καί ἀρχίζοντας τόν λόγο μαζί του ὁ Τρώιλος εἶπε:

ΤΡΩΙΛΟΣ: Ὁ αὐτοκράτωρ μᾶς διέταξε νά ἔρθουμε καί νά σοῦ ἀνακοινώσουμε τήν γνώμη πού ἔχει ἡ θεοστήρικτη βασιλεία του. Ἀλλά πρῶτα πές μας, θά κάνης τήν διαταγή τοῦ βασιλέως ἤ δέν θά τήν κάνης;

Ὁ Μάξιμος εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Κύριε, νά ἀκούσω τί διέταξε ἡ εὐσεβής του δύναμις καί θά ἀποκριθῶ κατάλληλα. γιατί πρός κάτι τό ἄγνωστο ποιά ἀπάντησι μπορῶ νά δώσω;

Ὁ Τρώιλος ἐπέμενε λέγοντας:

ΤΡΩΙΛ.: Δέν πρόκειται νά ποῦμε τίποτε, ἐάν δέν μᾶς πῆς πρῶτα, ἄν θά κάνης ἤ ὄχι τήν διαταγή τοῦ βασιλέως.

Καί ὅταν τούς εἶδε νά ἀντιστέκωνται καί λόγω τῆς καθυστερήσεώς του νά βλέπουν πιό σκληρά καί μαζί μέ τούς συνακολούθους τους νά ἀποκρίνωνται πιό ἄγρια, ἐνῶ φάνταζαν τά περήφανα στολίδια τῶν ἀξιωμάτων τους, ἀπαντώντας ὁ ἀββάς Μάξιμος εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἀφοῦ δέν θέλετε νά πῆτε στόν δοῦλο σας τήν ἀπόφασι τοῦ κυρίου καί βασιλέως μας, νά λοιπόν σᾶς λέω, κι ἀκούει ὁ Θεός καί οἱ ἅγιοι ἄγγελοι καί ὅλοι ἐσεῖς: ὁτιδήποτε μέ διατάξη γιά κάθε πράγμα πού καταλύεται καί καταστρέφεται σ' αὐτόν τόν αἰώνα, μέ προθυμία τό κάνω.

Καί ἀμέσως ὁ Τρώιλος εἶπε:

ΤΡΩΙΛ.: Συγχωρέστε με, ἀλλά ἐγώ φεύγω. γιατί αὐτός τίποτε δέν πρόκειται νά κάνη.

Καί ἀφοῦ ἔγινε πάρα πολύς θόρυβος καί μεγάλη ταραχή καί σύγχυσι, τούς εἶπε ὁ ἐπίσκοπος Θεοδόσιος:

ΘΕΟΔ.: Πεῖτε του τήν διαταγή καί θά μάθετε τήν ἀπάντησί του. Διότι, δέν εἶναι λογικό νά φύγουμε, χωρίς νά ποῦμε καί νά ἀκούσουμε τίποτε.

Τότε ὁ πατρίκιος Ἐπιφάνιος εἶπε:

ΕΠΙΦ.: Αὐτό σοῦ δηλώνει μέ μᾶς ὁ βασιλεύς: «Ἐπειδή ἡ Δύσις καί ὅσοι διαστρέφουν (τά πράγματα) στήν Ἀνατολή ἀποβλέπουν σέ σένα, κι ὅλοι ἐξ αἰτίας σου ξεσηκώνονται μή θέλοντας νά συμφωνήσουν μαζί μας γιά τήν πίστι, εἴθε νά σέ κατανύξη ὁ Θεός νά κοινωνήσης μαζί μας βάσει τοῦ Τύπου πού ἐκθέσαμε. Θά βγοῦμε τότε ἐμεῖς οἱ ἴδιοι στή Χαλκῆ (πύλη) καί θά σέ ἀσπασθοῦμε, θά σοῦ δώσουμε τό χέρι καί μέ κάθε τιμή καί δόξα θά σέ βάλουμε στήν μεγάλη Ἐκκλησία. Θά στέκεσαι μαζί μας στό μέρος πού συνηθίζουν νά στέκωνται οἱ βασιλεῖς. Θά κάνουμε τότε καί τήν σύναξι (Θ. Λειτουργία) καί θά κοινωνήσουμε τά ἄχραντα καί ζωοποιά μυστήρια, τό ζωοποιό σῶμα καί αἷμα τοῦ Χριστοῦ. Θά σέ ἀνακηρύξουμε πατέρα μας· καί θά γίνη χαρά ὄχι μόνο στήν φιλόχριστη καί βασιλική μας πόλι, ἀλλά καί σ' ὅλη τήν οἰκουμένη. Γιατί γνωρίζουμε πολύ καλά ὅτι, ἐάν ἐσύ κοινωνήσης μέ τόν ἐδῶ ἅγιο θρόνο, ὅλοι θά ἑνωθοῦν μαζί μας, αὐτοί πού ἐξ αἰτίας σου καί ἐξ αἰτίας τῆς διδασκαλίας σου ἀποσχίσθηκαν ἀπό τήν κοινωνία μέ μᾶς».

Γυρίζοντας τότε πρός τόν ἐπίσκοπο ὁ ἀββάς Μάξιμος τοῦ εἶπε μέ δάκρυα στά μάτια:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Μεγάλε κύριε, ὅλοι περιμένουμε ἡμέρα κρίσεως. Ἀληθινά, οὔτε ὅλη ἡ δύναμι τῶν οὐρανῶν δέν θά μέ πείση νά τό κάνω αὐτό. Γιατί, τί θά ἔχω νά ἀπολογηθῶ -δέν λέω στό Θεό, ἀλλά στήν συνείδησί μου-, ἄν γιά τήν δόξα τῶν ἀνθρώπων, ποὺ μόνη της δέν ἔχει καμμιά ὀντότητα, γίνω ἐξωμότης τῆς πίστεως ποὺ σώζει αὐτούς ποὺ τήν ὑπερασπίζονται;

Ὅταν ἄκουσαν τά λόγια αὐτά, σηκώθηκαν ὅλοι ἐπάνω καί γεμάτοι θυμό τόν ἔσπρωξαν, τόν τράβηξαν καί τόν ἔρριξαν κάτω. Τόν γέμισαν μάλιστα ἀπό τό κεφάλι ὡς τά νύχια μέ φτυσίματα, πού ἡ δυσωδία τους παρέμεινε μέχρις ὅτου πλύθηκαν τά ροῦχα του. Σηκώθηκε τότε καί ὁ ἐπίσκοπος καί εἶπε:

ΘΕΟΔ.: Δέν ἔπρεπε νά τό κάνετε αὐτό. Ἔπρεπε νά ἀκούσωμε μόνο τήν ἀπάντησί του καί νά τήν ἀναφέρωμε στόν ἀγαθό μας βασιλέα.

Μόλις τούς ἔπεισε ὁ ἐπίσκοπος νά ἡσυχάσουν, κάθησαν πάλι. Μέ θυμό ὅμως καί ἀγριότητα τοῦ εἶπαν μύριες βρισιές καί ἀκατανόμαστες κατάρες. Τότε τοῦ εἶπε ὁ Ἐπιφάνιος:

ΕΠΙΦ.: Πές μας λοιπόν κάκιστε λαίμαργε γέρο, μᾶς εἶπες αὐτά τά λόγια θεωρώντας ὡς αἱρετικούς ἐμᾶς καί τήν πόλι μας καί τόν βασιλέα; Ἀληθινά, εἴμαστε περισσότερο Χριστιανοί καί ὀρθόδοξοι ἀπό σένα. Καί ὁμολογοῦμε ὅτι ὁ Κύριός μας καί Θεός ἔχει καί θεϊκή καί ἀνθρώπινη θέλησι καί νοερή ψυχή. καί ὅτι κάθε νοερή φύσι ὁπωσδήποτε ἔχει ἐκ φύσεως τό θέλειν καί τό ἐνεργεῖν, ἐπειδή ἴδιον τῆς ζωῆς εἶναι ἡ κίνησις καί ἴδιον τοῦ νοός ἡ θέλησις. Καί γνωρίζουμε ὅτι εἶναι θελητικός, ὄχι μόνο κατά τήν θεότητα, ἀλλά καί κατά τήν ἀνθρωπότητα. Δέν ἀρνούμαστε ἐπίσης καί τίς δύο θελήσεις του καί ἐνέργειες.

Καί ἀπαντώντας ὁ ἀββάς Μάξιμος εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἐάν πιστεύετε ἔτσι, ὅπως πιστεύουν οἱ νοερές φύσεις καί ἡ Ἐκκλησία τοῦ Θεοῦ, πῶς ἐσεῖς μέ ἀναγκάζετε νά κοινωνήσω μέ τόν Τύπο, ποὺ μόνο τήν ἀναίρεσι αὐτῶν ἔχει;

ΕΠΙΦ.: Αὐτό ἔγινε γιά οἰκονομία, γιά νά μή ζημιωθοῦν οἱ λαοί μας μέ τέτοιες λεπτολογίες.

Καί ἀπαντώντας ὁ ἀββάς Μάξιμος εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Συμβαίνει τό ἀντίθετο· κάθε ἄνθρωπος ἁγιάζεται μέ τήν ἀκριβῆ ὁμολογία τῆς πίστεως, καί ὄχι μέ τήν ἀναίρεσι πού βρίσκεται στόν Τύπο.

Καί εἶπε ὁ Τρώιλος:

ΤΡΩΙΛ.: Καί στό παλάτι σοῦ εἴπαμε, ὅτι (ὁ Τύπος) δέν ἀνήρεσε τίποτε, ἀλλά διέταξε νά κατασιγάσουν (οἱ διϊστάμενες ἀπόψεις) γιά νά εἰρηνεύσουμε ὅλοι.

Καί ἀπαντώντας πάλι ὁ ἀββάς Μάξιμος εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἡ σιωπή τῶν λόγων εἶναι ἀναίρεσις τῶν λόγων. Λέγει τό Ἅγιον Πνεῦμα μέσω τοῦ Προφήτου Δαβίδ: «Οὐκ εἰσί λαλιαί, οὐδέ λόγοι, ὧν οὐχί ἀκούονται αἱ φωναί αὐτῶν». Ἄρα λοιπόν ὁ λόγος πού δέν λέγεται, δέν εἶναι κἄν λόγος.

Καί εἶπε ὁ Τρώιλος:

ΤΡΩΙΛ.: Στήν καρδιά σου νά ἔχης ὅ,τι θέλεις, δέν σέ ἐμποδίζει κανείς.

Ὁ ἀββάς Μάξιμος ἀπήντησε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ὁ Θεός δέν περιώρισε στήν καρδιά ὅλη τήν σωτηρία, ἀλλά εἶπε: «Ὁ ὁμολογῶν με ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὁμολογήσω αὐτόν ἔμπροσθεν τοῦ Πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς». Καί ὁ θεῖος Ἀπόστολος διδάσκει ὡς ἑξῆς: «Καρδία μέν πιστεύεται εἰς δικαιοσύνην· στόματι δέ ὁμολογεῖται εἰς σωτηρίαν». Ἄν λοιπόν ὁ Θεός καί οἱ προφῆται καί οἱ ἀπόστολοι τοῦ Θεοῦ προτρέπουν νά ὁμολογῆται μέ τούς λόγους τῶν Ἁγίων τό μυστήριο, τό μεγάλο καί φρικτό καί σωτήριο γιά ὅλο τόν κόσμο, δέν πρέπει νά σιωπήση μέ κανένα τρόπο ἡ φωνή πού κηρύττει αὐτό, γιά νά μή κινδυνεύση ἡ σωτηρία τῶν σιωπώντων.

Καί ἀπαντώντας ὁ Ἐπιφάνιος μέ πολύ ἄγριο τρόπο εἶπε:

ΕΠΙΦ.: Ὑπέγραψες στόν λίβελλο;

Καί εἶπε ὁ ἀββάς Μάξιμος:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ναί ὑπέγραψα.

ΕΠΙΦ.: Καί πῶς τόλμησες νά ὑπογράψης καί νά ἀναθεματίσης αὐτούς πού ὁμολογοῦν καί πιστεύουν ὅπως οἱ νοερές φύσεις καί ἡ καθολική Ἐκκλησία; Ἀληθινά μέ δική μου πρότασι θά σέ πᾶμε στήν πόλι, θά σέ στήσουμε δεμένο στήν ἀγορά καί θά φέρουμε τούς μίμους, ἄνδρες καί γυναῖκες, καί τίς πιό διάσημες πόρνες καί ὅλο τό λαό, γιά νά χτυπήση καί φτύση καθένας καί καθεμιά τούς τό πρόσωπό σου.

Ἀπαντώντας σ' αὐτά ὁ ἀββάς Μάξιμος εἶπε:

ΜΑΞΙΜΟΣ: Ἄς γίνη ὅπως εἴπατε, ἐάν ἀναθεματίσαμε αὐτούς πού ὁμολογοῦν ὅτι ὁ Κύριος ἔχει δύο φύσεις, καί τίς κατάλληλες σ' αὐτόν δύο φυσικές θελήσεις καί ἐνέργειες, καί ὅτι εἶναι ἐκ φύσεως ἀληθινός Θεός καί ἄνθρωπος. Διάβασε, δέσποτα, τά πρακτικά καί τόν λίβελλο, καί ἐάν βρῆτε αὐτά πού εἴπατε, κάμετε ὅ,τι σκέπτεσθε.

Μετά ἀπό αὐτά τόν ὠδήγησαν στήν Κωνσταντινούπολι καί ἔβγαλαν ἀπόφασι ἐναντίον τους. Ἀνεθεμάτισαν καί κατεδίκασαν τόν ἐν ἁγίοις Μάξιμο, τόν μακάριο μαθητή του Ἀναστάσιο, τόν ἁγιώτατο πάπα Μαρτῖνο, τόν ἅγιο Σωφρόνιο πατριάρχη Ἱεροσολύμων, καί ὅλους τοὺς ὀρθοδόξους καί ὁμοφρονοῦντας μ' αὐτούς. Ἔπειτα ἔφεραν καί τόν ἄλλο μακάριο Ἀναστάσιο. Ἀφοῦ χρησιμοποίησαν καί γι' αὐτόν τά ἴδια ἀναθέματα καί βρισιές, τούς παρέδωσαν στούς ἄρχοντες λέγοντας: Ἀποφασίζουμε νά σᾶς παραλάβη ἀμέσως ὁ πανεύφημος ἔπαρχός μας, πού εἶναι δῶ, στό πολυάνθρωπο ἀνάκτορό του. Νά σᾶς χτυπήση μέ νεῦρα στά μετάφρενα (τόν Μάξιμο, Ἀναστάσιο καί Ἀναστάσιο), καί νά ἀποκόψη ἀπό τήν ρίζα τό ὄργανο τῆς ἀκολασίας σας, δηλαδή τήν βλάσφημη γλώσσα σας, τοῦ Μαξίμου, Ἀναστασίου καί Ἀναστασίου. Στή συνέχεια νά κόψη μέ σιδερένιο μαχαίρι καί τήν ταραχώδη δεξιά πού ὑπηρέτησε τόν βλάσφημο λογισμό σας. Μόλις δέ σᾶς ἀποστερήσουν αὐτά τά βδελυκτά μέλη, νά τά κρεμάσουν πάνω σας καί νά σᾶς περιφέρουν στά δώδεκα τμήματα τῆς βασιλίδος τῶν πόλεων. Κατόπιν νά σᾶς παραδώση σέ ἰσόβια ἐξoρία καί ταυτόχρονα συνεχῆ φρούρησι, ἔτσι πού συνεχῶς καί γιά ὅλο τό χρόνο τῆς ζωῆς σας νά ὀδύρεσθε γιά τά βλάσφημα σφάλματά σας. Γιατί ἡ κατάρα πού ἐφεύρατε ἐναντίον μας, ἐπέπεσε πάνω στά κεφάλια σας.

Τότε λοιπόν τούς πῆρε ὁ ἔπαρχος καί τούς τιμώρησε κόβοντας τά μέλη τους. Τέλος τούς περιέφερε σ' ὅλη τήν πόλι καί τούς ἐξώρισε στήν Λαζική.

Η ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ ΕΝΟΣ ΝΑΖΙ‏


Συναξαριστής 17 Φεβρουαρίου


Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Τήρων

 


Τήρων σημαίνει νεοσύλλεκτος. σ᾿ αὐτὸ τὸ στράτευμα κατετάγη καὶ ὁ Θεόδωρος. Ἦταν ἀπὸ ἕνα χωριὸ τῆς Ἀμάσειας στὴ Μαύρη Θάλασσα, Χουμιαλῶν λεγόμενο. Κατὰ τοὺς διωγμοὺς τοῦ Διοκλητιανοῦ ἀναγκάζεται νὰ φύγει ἀπὸ τὸ στράτευμα, διότι ἦταν χριστιανός. Πηγαίνει στὴν πόλη Εὐχάϊτα.

Ἐκεῖ στὸ πυκνὸ δάσος, ποὺ ἦταν κοντὰ στὴν πόλη, εἶχε τὴν φωλιά του πελώριος καὶ φοβερὸς δράκος, ποὺ ἔκανε ἀπλησίαστο τὸ δάσος καὶ ἦταν πραγματικὴ μάστιγα γιὰ τὴν περιοχή. Τότε ὁ Θεόδωρος, μὲ τὴν τόλμη καὶ τὴν σωματικὴ δύναμη ποὺ τὸν διέκρινε, καθὼς καὶ μὲ τὴν ἐλπίδα στὸ Χριστὸ ὅτι θὰ τὸν βοηθήσει, εἰσχωρεῖ στὴν καρδιὰ τοῦ δάσους.

Συναντάει τὸ δράκοντα, τὸν σκοτώνει καὶ ἀπαλλάσσει τὴν πόλη ἀπ᾿ αὐτὸ τὸ φόβητρο. Μετὰ τὸ γεγονὸς αὐτό, ὁ Θεόδωρος μαθαίνει ὅτι συστρατιῶτες του χριστιανοὶ ἄρχισαν νὰ χάνουν τὸ θάῤῥος τους καί, προκειμένου νὰ πεθάνουν, πολλοὶ θυσίαζαν στὰ εἴδωλα. Ἀποφασίζει, λοιπόν, καὶ ἐπιστρέφει στὸ τάγμα του.

Ἀγανακτεῖ ὅταν βλέπει τὰ βασανιστήρια τῶν χριστιανῶν καὶ μία νύκτα καίει ἕνα ξύλινο εἴδωλο τῆς θεᾶς Ῥέας. Ἔπειτα, φανερὰ πλέον, ἐνθαῤῥύνει τοὺς συστρατιῶτες του μὲ τὰ λόγια του Ἀπόστολος Παύλου: «Στήκετε ἐν τῇ πίστει, ἀνδρίζεσθε, κραταιοῦσθε». Δηλαδή, μένετε στερεοὶ καὶ ὄρθιοι στὴν πίστη. Ἀγωνιστεῖτε σὰν ἄνδρες γενναῖοι. Πᾶρτε δύναμη καὶ θάῤῥος, ποὺ προσφέρει ὁ μεγαλοδύναμος Θεός μας. Βέβαια, παράδειγμα ἔγινε ὁ ἴδιος ὁ Θεόδωρος, ὅταν μὲ καρτερία καὶ ψυχικὴ εὐφροσύνη ἀντιμετώπισε τὸ μαρτυρικό του θάνατο, μέσα σὲ πυρακτωμένο καμίνι.

Ἀπολυτίκιον.
Ἦχος β’.
Μεγάλα τὰ τῆς πίστεως κατορθώματα! ἐν τῇ πηγῇ τῆς φλογός, ὡς ἐπὶ ὕδατος ἀναπαύσεως, ὁ Ἅγιος Μάρτυς Θεόδωρος ἠγάλλετο· πυρὶ γὰρ ὁλοκαυτωθείς, ὡς ἄρτος ἡδύς, τῇ Τριάδι προσήνεκται. Ταῖς αὐτοῦ ἱκεσίαις, Χριστὲ ὁ Θεός, σῶσον τὰς ψυχὰς ἡμῶν.

Κοντάκιον.
Ἦχος πλ. δ’. Αὐτόμελον.
Πίστιν Χριστοῦ ὡσεὶ θώρακα, ἔνδον λαβὼν ἐν καρδίᾳ σου, τὰς ἐναντίας δυνάμεις κατεπάτησας Πολύαθλε, καὶ στέφει οὐρανίῳ, ἐστέφθης αἰωνίως ὡς ἀήττητος.

Μεγαλυνάριον.
Δῶρον πολυτίμητον καὶ τερπνόν, ἀθλήσας προσήχθης, τῷ δοξάσαντί σε λαμπρῶς· ὅθεν ἐδωρήθης, θερμότατος προστάτης, τῇ Ἐκκλησίᾳ πάσῃ, Τήρων Θεόδωρε.


 

 
Ἡ Ἁγία Μαριάμνη, ἀδελφὴ τοῦ Ἁγίου Φιλίππου τοῦ Ἀποστόλου

 


Χριστιανὴ καὶ αὐτή, εἶχε τὸν ἴδιο θεῖο ζῆλο μὲ τὸν ἀδελφό της. Φλεγόμενη ἀπὸ τὸν πόθο τῆς εὐρύτερης διάδοσης τοῦ Εὐαγγελίου καὶ τῆς σωτηρίας περισσότερων ψυχῶν, ἀκολούθησε ἐκεῖνον σὲ πολλὲς περιοδεῖες του βοηθῶντας τον στὸ φωτιστικὸ ἔργο του καὶ συμμεριζόμενη τοὺς κινδύνους του.

Μετὰ τὸν θάνατο τοῦ ἀδελφοῦ της, ἀπτόητη ἡ Μαριάμνη ἐξακολούθησε τὴν ἀποστολική της ὑπηρεσία. Πρὸ πάντων ἔδρασε στὴν Λυκαονία, ὅπου τὰ κηρύγματά της καὶ οἱ ἰδιαίτερες προσπάθειές της, ἔφεραν πολλὲς ψυχὲς στὴ χριστιανικὴ πίστη. Τὸ τέλος τῆς ὑπῆρξε ἥσυχο, ἡσυχότερη δὲ ἡ εὐσεβὴς συνείδησή της.


 

 
Ὁ Ὅσιος Θεοστήρικτος

Μᾶλλον εἶναι ὁ ἴδιος με αὐτὸν ποὺ γιορτάζουμε στὶς 10 Νεομβρίου. Ἀπὸ ἕνα Ἐξαποστειλάριο, ποὺ περισώθηκε στὸν Παρισινὸ Κώδικα 259 φ. 976, μαθαίνουμε ὅτι ἔζησε τὴν ἐποχὴ τῶν εἰκονομάχων καὶ ἀγωνίστηκε ὑπὲρ τῶν ἁγίων εἰκόνων.

Στὸν Συναξαριστὴ τοῦ Ἁγίου Νικοδήμου, σημειώνεται ὅτι πέθανε εἰρηνικά.


 

 
Ἡ Εὕρεσις τῶν Λειψάνων τοῦ Ἁγίου Μηνᾶ τοῦ Καλλικελάδου

Ὁ ἅγιος μάρτυρας Μηνᾷς ὁ Καλλικέλαδος μαρτύρησε στὰ χρόνια του βασιλιᾶ Μαξιμίνου (307-311). Στὰ χρόνια δὲ τοῦ φιλοχρίστου βασιλιᾶ Βασιλείου, φάνηκε τὴν νύκτα σὲ κάποιον ἄνθρωπο ὀνομαζόμενο Φιλομμάτη, ποὺ ἦταν στὴ στρατιωτικὴ σχολὴ τῶν Ἰκανάτων (Τὰ Ἰκανάτα ἦταν ἐκλεκτὸ σῶμα τῆς ἀνακτορικῆς φρουρᾶς τοῦ Βυζαντίου, διοικούμενο ἀπὸ ἄνδρες τῆς ἀπόλυτης ἐμπιστοσύνης τοῦ αὐτοκράτορα).
Καὶ λέει σ᾿ αὐτόν, ὅτι εἶναι ὁ Μηνᾶς ὁ Καλλικέλαδος καὶ κρύβεται κάτω στὴ γῆ στὸ μέρος τοῦ γιαλοῦ, ὅπου εἶναι ἡ ἀκρόπολη. Ἔδειχνε μάλιστα μὲ τὸ δάκτυλό του καὶ τὸν τόπο.

Ὁ Φιλομμάτης τότε σηκώθηκε πολὺ πρωὶ καὶ εἶπε τὴν ὀπτασία του μὲ λεπτομέρεια στὸν φίλο του Μαρκιανὸ τὸν νουμέριο.
Ἐκεῖνος μὲ τὴν σειρά του τὸ εἶπε στὸν βασιλιὰ καὶ ἀμέσως ἐστάλησαν στρατιῶτες στὸν τόπο αὐτό, ὅπου ἔσκαψαν καὶ βρῆκαν σιδερένια θήκη, ποὺ μέσα ἦταν τὸ λείψανο τοῦ Μάρτυρα, καὶ πάνω σ᾿ αὐτὴν ἦταν χαραγμένα γράμματα, ποὺ φανέρωναν τὴν χρονολογία ποὺ τοποθετήθηκε τὸ λείψανο.
Τετρακόσια χρόνια, ὑπολόγισαν, ὅτι εἶχαν περάσει ἀπὸ τότε. Ὁπότε ὅλο τὸ πλῆθος εὐχαρίστησε καὶ δόξασε τὸν Θεό.


 

 
Οἱ Ἅγιοι Μαρκιανὸς καὶ Πουλχερία οἱ Βασιλεῖς

Ἡ Πουλχερία γεννήθηκε 19 Ἰανουαρίου καὶ ἦταν θυγατέρα τοῦ Βασιλιᾶ Ἀρκαδίου καὶ ἐγγονὴ τοῦ Θεοδοσίου τοῦ Μεγάλου. Ὁ Μαρκιανὸς παντρεύτηκε τὴν Πουλχερία, καὶ διαδέχθηκε στὸ θρόνο τὸν ἀδελφό της Θεοδόσιο τὸν Β´, τὴν 25η Αὐγούστου τοῦ 450.

Ἦταν ἄνδρας εὐσεβέστατος - καταγόταν ἀπὸ τὴν Θρᾴκη - καὶ ἔγινε μαζὶ μὲ τὴν γυναῖκα του Πουλχερία, θερμὸς προστάτης τῆς Ἐκκλησίας. Συνεκάλεσε μάλιστα, τὴν Δ´ Οἰκουμενικὴ Σύνοδο στὴ Χαλκηδόνα, στὴν ὁποία καὶ προήδρευσε μαζὶ μὲ τὴν Πουλχερία.

Ἔτσι συνετέλεσε στὴν εἰρήνευση τῆς Ἐκκλησίας, καταδικάζοντας τοὺς αἱρετικοὺς Εὐτυχὴ καὶ Διόσκορο, τῶν ὁποίων τὶς πλάνες ἀναφέραμε στὴ βιογραφία του Ἁγίου Φλαβιανοῦ (16 Φεβρουαρίου).

Ἡ Πουλχερία πέθανε σὲ ἡλικία 54 ἐτῶν τὴν 10η Σεπτεμβρίου τοῦ 453, ὁ δὲ Μαρκιανὸς τὸ 457.
Ἔφυγαν δὲ καὶ οἱ δυό, μὲ τὴν συνείδηση ἀναπαυμένη, ὅτι ξεπλήρωσαν μὲ τὸν ἱερώτερο τρόπο τὰ βασιλικά τους καθήκοντα, τόσο πρὸς τὸ κράτος, ὅσο καὶ πρὸς τὴν Ὀρθόδοξη τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία.
Ὁ θάνατός τους προκάλεσε μεγάλο πένθος, καὶ εἰλικρινῆ δάκρυα ἔτρεξαν στὶς κηδεῖες τους.


 

 
Ὁ Ὅσιος Αὐξίβιος (ἢ κατ᾿ ἄλλους Εὐξίφιος) ἐπίσκοπος Σόλων τῆς Κύπρου

 


Ἔζησε στὰ ἀποστολικὰ χρόνια. Γιὸς πλούσιας εἰδωλολατρικῆς οἰκογένειας τῆς Ῥώμης, εἶχε γνωρισθεῖ μὲ χριστιανοὺς τῆς Ῥώμης, ποὺ τὸν κατηχοῦσαν τὸν λόγο τοῦ Εὐαγγελίου. Ὅταν οἱ γονεῖς του θέλησαν νὰ τὸν παντρέψουν μὲ εἰδωλολάτρισσα, ἀναχώρησε κρυφὰ ἀπὸ τὴν Ῥώμη καὶ πῆγε στὴν Κύπρο. Ἐκεῖ βρισκόταν τότε ὁ Ἀπόστολος Βαρνάβας καὶ ὁ νεαρὸς τότε Μᾶρκος, ὁ μετέπειτα Εὐαγγελιστής, ποὺ κήρυττε τὸν λόγο τοῦ Χριστοῦ.

Ὁ Αὐξίβιος παρακολούθησε τὰ κηρύγματά του καὶ βαπτίστηκε. Ἔγινε μάλιστα Ἱερέας τοῦ Σόλους τῆς Κύπρου (πόλη ἀρχαία της Κύπρου, ὁμώνυμη ὑπῆρχε στὴν Κιλικία), ὅπου ἐργάστηκε μὲ πολὺ ἀποστολικὸ ζῆλο. Σὲ κάποια μάλιστα δημόσια διδασκαλία του, συναντήθηκε μὲ τὸν ἀδελφό του Θεμισταγόρα καὶ τὴν γυναῖκα του, ποὺ εἶχαν γνωρίσει στὴν Ῥώμη τὸν χριστιανισμὸ καὶ ἦλθαν νὰ τὸν συναντήσουν.

Ἡ χαρὰ ἦταν μεγάλη. Ἀφοῦ τοὺς κατήχησε μὲ μεγάλη ἀκρίβεια, τοὺς ἔκανε ἀχώριστους συνεργάτες του στὴν εὐαγγελική του ἀποστολή. Καρπὸς τῆς συνεργασίας αὐτῆς ἦταν ἡ θαυμάσια διάδοση τοῦ Εὐαγγελίου σ᾿ ὅλη τὴν πόλη καὶ τὰ περίχωρα τῶν Σόλων.

Ἀπολυτίκιον. Ἦχος α’. Τῆς ἐρήμου πολίτης.
Ἀποστόλων τὴν χάριν ὡς τοῦ Πνεύματος ὄργανον, διὰ Μάρκου τοῦ θείου, θησαυρίσας, Αὐξίβιε, ἐδείχθης Ἱεράρχης εὐκλεής, καὶ πρόεδρος τῶν Σόλων καὶ ποιμὴν διὰ τοῦτό σου τὴν μνήμην, τὴν ἱερὰν τιμῶμεν ἀνακράζοντες, δόξα τῷ δεδωκότι σοι ἰσχύν, δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι, δόξα τῷ ἐνεργοῦντι διὰ σοῦ, πᾶσιν ἰάματα.


 

 
Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Νέος ἡ Βυζάντιος

 


Γεννήθηκε στὸ Νεοχώρι τοῦ Βυζαντίου τὸ 1774 ἐπὶ Βασιλείας τοῦ σουλτάνου Μαχμούτ, ἀπὸ γονεῖς εὐσεβεῖς χριστιανοὺς τὸν Χατζὴ Ἀναστάσιο καὶ τὴν Σμαραγδή. Ἀπὸ παιδὶ ἀφοσιώθηκε στὰ ἱερὰ γράμματα καὶ ἔμαθε τὴν τέχνη τῆς ζωγραφικῆς.

Ὑπηρετοῦσε κοντὰ σ᾿ ἕναν ζωγράφο στὸ παλάτι τοῦ σουλτάνου καὶ ὅπως ἦταν νεαρὸς μέσα στὶς ἡδονές, παρασύρθηκε καὶ ἀλλαξοπίστησε μὲ ἀντάλλαγμα τιμὲς καὶ ἀξιώματα. Μετὰ τρία χρόνια, ἔπεσε πανώλη στὸ παλάτι τοῦ σουλτάνου καὶ ὁ Θεόδωρος συναισθάνθηκε τὸ ἁμάρτημά του. Καταφρόνησε τότε τιμὲς καὶ ἀξιώματα καὶ μεταμφιεσμένος δραπέτευσε στὴ Χίο.

Ἐκεῖ χειραγωγήθηκε ἀπὸ κάποιον πνευματικὸ καὶ πῆρε τὴν μεγάλη ἀπόφαση τοῦ μαρτυρίου. Ἀφοῦ προετοιμάσθηκε καλά, κοινώνησε τῶν ἀχράντων μυστηρίων καὶ μαζὶ μὲ ἕναν πνευματικό του ἀδελφὸ πῆγε στὴ Μυτιλήνη. Ἐκεῖ παρουσιάστηκε στὸν κριτὴ καὶ ὁμολόγησε μὲ θάῤῥος καὶ χαρὰ τὴν πίστη στὸν Χριστό, ἀφοῦ πέταξε κάτω τὸ τούρκικο σαρίκι ποὺ ἐπίτηδες εἶχε φορέσει. Ξαφνιασμένος ὁ κριτής, διέταξε τὴν ἄμεση φυλάκισή του καὶ νὰ τὸν μαστιγώσουν ἀνελέητα. Δεκαπέντε Τοῦρκοι τὸν μαστίγωναν συγχρόνως. Ἀλλὰ ὁ Θεόδωρος ἐπέμενε νὰ ὁμολογεῖ τὸν Χριστό. Τότε μία σειρὰ φρικιαστικῶν βασανιστηρίων ἀκολούθησαν, ποὺ καὶ μόνη ἡ ἀναφορά τους ἀηδιάζει τὸν ἀναγνώστη. Στὸ τέλος τὸν κρέμασαν τὴν 17η Φεβρουαρίου 1795 στὴ Μυτιλήνη.

Μετὰ τρεῖς ἡμέρες, οἱ Χριστιανοὶ πῆραν ἄδεια καὶ κήδευσαν τὸ μαρτυρικό του λείψανο μὲ τιμὲς στὸν ναὸ τῆς Παναγίας Χρυσομαλλούσης. Ἡ δὲ Μυτιλήνη τὸν ἔκανε Πολιοῦχο της.


 

 
Ὁ Ἅγιος Μιχαὴλ ὁ Μαυροειδῆς ἀπὸ τὴν Ἀδριανούπολη

Δὲν ἔχει καμιὰ σχέση μὲ τὸν νεομάρτυρα Μιχαὴλ τὸν Μαυρουδὴ ἀπὸ τὴν Γρανίτσα Ἀγράφων (10 Μαρτίου). Ὁ νεομάρτυρας αὐτὸς ἦταν ἀπὸ τοὺς ἐπιφανεῖς καὶ πλούσιούς της Ἀδριανουπόλεως της Θρᾴκης καὶ συκοφαντήθηκε στὸν δικαστὴ τῆς πόλης ἀπὸ φανατικοὺς Τούρκους, ὅτι περιφρόνησε τὸ ὄνομα τοῦ Θεοῦ τους.

Ὁ δικαστής, ποὺ γνώριζε καλὰ τὴν ἐντιμότητα τοῦ Μιχαήλ, τὸν ἀπάλλαξε ἀπὸ κάθε κατηγορία. Ἀλλ᾿ οἱ συκοφαντοῦντες ἀπείλησαν τὸν δικαστή, ὅτι θὰ τὸν καταγγείλουν στὸν Σουλτάνο, ἐπειδὴ δὲν ὑπερασπίζεται τὴν πίστη τους. Ὁ δικαστὴς φοβήθηκε καὶ φυλάκισε τὸν Μιχαήλ, ἀφοῦ ἐνημέρωσε τὸν Σουλτάνο καὶ περίμενε ἀπ᾿ αὐτὸν ἀπόφαση.

Ἡ διαταγὴ ἦλθε καὶ ἔλεγε: ἢ νὰ ἀλλαξοπιστήσει ἢ νὰ καεῖ ζωντανός. Ὁ δικαστὴς προσπάθησε τότε μὲ κολακεῖες καὶ ἀπειλὲς νὰ ἀλλάξει τὸ φρόνημα τοῦ Μιχαήλ. Ἀλλὰ μάταια. Ὁ Μιχαὴλ παρέμενε σταθερὸς στὴ χριστιανική του πίστη.
Τότε σύμφωνα μὲ τὴν διαταγή, τὸν ἀποκεφάλισαν καὶ τὸ τίμιο σῶμα του τὸ ἔκαψαν στὶς 17 Φεβρουαρίου, τέλη τοῦ 15ου αἰῶνα.


 

 
Ὁ Ἅγιος Ἐρμογένης, Πατριάρχης Μόσχας (+ 1612)


 


 
Ὁ Ἅγιος Ἐρμογένης, κατὰ κόσμο Ἐρμόλαος, γεννήθηκε στὴ Μόσχα τὸ ἔτος 1530 καὶ ἔζησε στὴ μονὴ Μεταμορφώσεως τοῦ Καζάν. Τὸ 1579 χειροτονήθηκε Πρεσβύτερος καὶ διορίσθηκε ἐφημέριος τοῦ ναοῦ τοῦ Ἁγίου Νικολάου Καζάν. Ἡ διακονία του ἐκεῖ τὸν συνέδεσε μὲ τὴν ἀνακάλυψη τῆς ἱερᾶς εἰκόνος τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου τοῦ Καζάν. Τὸ ἔτος 1583 χήρευσε καὶ ἔγινε μοναχὸς στὴ Μονὴ Μεταμορφώσεως, τῆς ὁποία ἀνεδείχθη ἡγούμενος. Ἡ Σύνοδος τοῦ 1589 τὸν ἐξέλεξε Μητροπολίτη Καζάν.

Ὡς ποιμενάρχης ὁ Ἅγιος ἀνέπτυξε μεγάλη ἱεραποστολικὴ δραστηριότητα. Φρόντισε κυρίως γιὰ τὴν στερέωση τοῦ φρονήματος καὶ τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς τῶν νεοφώτιστων τῆς ἐπαρχίας του. Τὸ ἔτος 1592 πραγματοποίησε τὴ μετακομιδὴ τῶν ἱερῶν λειψάνων ἐνὸς ἐκ τῶν προκατόχων του, τοῦ Ἁγίου Γερμανοῦ († 6 Νοεμβρίου).

Ὅταν τὴν ἐξουσία ἀνέλαβε ὁ Βασίλειος Ἰβάνοβιτς Σούϊσκυ (1606 – 1610), ὁ Ἅγιος Ἐρμογένης ἐξελέγη Πατριάρχης Μόσχας. Στὴν ταραγμένη ἐποχή του ἀγωνίστηκε ἰδιαιτέρως κατὰ τῆς ἰησουϊτικῆς προπαγάνδας καὶ ἐπεσήμανε τοὺς σοβαροὺς κινδύνους γιὰ τὴν Ὀρθοδοξία.

Ἀπὸ τοὺς πρώτους μῆνες τῆς πατριαρχίας του ὁ Ἅγιος Ἐρμογένης ὑπεραμύνθηκε τῶν δικαιωμάτων τοῦ αὐτοκράτορα Βασιλείου Σούϊσκυ. Μάταια, ὅμως. Ὁ λαὸς ἀνέτρεψε τὸν αὐτοκράτορα Βασίλειο στὶς 17 Ἰουλίου 1610. Τότε ὁ Ἐρμογένης ἐπεδίωξε μάταια νὰ ἐκλεγεῖ αὐτοκράτορας ὁ νεαρὸς Μιχαὴλ Ρομανώφ, ὁ ὁποῖος πράγματι ἐξελέγη τὸ 1613 καὶ συμμερίστηκε τὸ σχέδιο ὁρισμένων εὐγενῶν, τὸ ὁποῖο προέβλεπε τὴν ἀνάδειξη στὸ Ρώσικο θρόνο τοῦ Βλαδίσλαου, υἱοῦ τοῦ βασιλέως τῆς Πολωνίας Σιγιμούνδου, ὑπὸ τὸν ὅρο ὅτι ὁ πρίγκιπας θὰ ἀσπαζόταν τὴν ὀρθόδοξη πίστη. Οἱ Πολωνοί, θέλοντας νὰ παρακάμψουν τὸν ὅρο αὐτό, προσέκρουσαν στὴν ἀκαμψία τοῦ Πατριάρχου. Ὁ Ἅγιος ὡς μόνος ἀναμφισβήτητος ἐκκλησιαστικὸς ἄνδρας κύρους στὴ Ρωσία κατ’ ἐκείνη τὴν ὥρα, κατόρθωσε νὰ ἐμποδίσει τὸν ρωμαιοκαθολικὸ Βλαδίσλαο, νὰ γίνει ἐπίσημα αὐτοκράτορας τῆς Ρωσίας. Ἡ κατοχὴ τῆς πρωτεύουσας ὑπὸ τοῦ Πολωνικοῦ στρατοῦ δὲν λύγισε τὸν Πατριάρχη. Ἀντίθετα, ὁ Ἅγιος Ἐρμογένης, βλέποντας τὴν κακοπιστία τοῦ βασιλέως τῆς Πολωνίας, στράφηκε ἀνοικτὰ κατὰ τοῦ ξένου ἐπιδρομέως καὶ ἐπεδίωξε μὲ ὅλα τὰ μέσα τὴν συγκρότηση τοῦ ἀναγκαίου στρατοῦ γιὰ τὴν ἀπελευθέρωση τῆς πατρίδας του.

Ὁ Ἅγιος συνελήφθη καὶ καθαιρέθηκε ἀπὸ τὴν θέση τοῦ Πατριάρχου. Τὸν ἔκλεισαν στὸ Μετόχι τοῦ Ἁγίου Κυρίλλου, ὅπου πέθανε, ἀπὸ πεῖνα ἴσως, στὶς 17 Ἰανουαρίου 1612 μ.Χ.
 

 

 
Ὁ Ὅσιος Θεόδωρος ἐκ Ρωσίας

 


Ὁ Ὅσιος Θεόδωρος ἔζησε κατὰ τὸν 13ο αἰῶνα μ.Χ. καὶ μόνασε στὴ Μεγάλη Λαύρα τοῦ Κιέβου. Ἡ μεγάλη ἄσκησή του ἦταν ἡ σιωπή, γι’ αὐτὸ καὶ ἐπονομάζεται «Σιωπηλός».


 

 
Ὁ Ὅσιος Βαρνάβας τῆς Γεθσημανῆ 

Ὁ Ὅσιος Βαρνάβας, κατὰ κόσμος Βασίλειος Ἴλιτς Μέρκουλωφ, γεννήθηκε στὶς 24 Ἰανουαρίου 1831 στὸ χωριὸ Προυντίσκι τῆς ἐπαρχίας Τούλα τῆς Ρωσίας. Τὸ ἔτος 1851 εἰσῆλθε στὴ μονὴ τῆς Λαύρας τοῦ Κιέβου καὶ ἐκάρη μοναχός. Ἀσκήτεψε θεοφιλῶς στὴν ἔρημο τῆς Γεθσημανῆ κοντὰ στὸν στάρετς Δανιὴλ καὶ στὸν ἱερομόναχο Γρηγόριο καὶ κοιμήθηκε μὲ εἰρήνη τὸ ἔτος 1906.

 

 
Ὁ Ὅσιος Ρωμανὸς ὁ ἐκ Τυρνόβου

Ὁ Ὅσιος Ρωμανὸς ὁ ἡσυχαστὴς καταγόταν ἀπὸ τὸ Τύρνοβο τῆς Βουλγαρίας καὶ ἔζησε κατὰ τὸν 14ο αἰῶνα μ.Χ. Κοιμήθηκε μὲ εἰρήνη περὶ τὸ ἔτος 1370.

Μισθωτοὶ ποιμένες, μισθωμένοι ἄρχοντες.

  Μισθωτοὶ ποιμένες, μισθωμένοι ἄρχοντες. Γεώργιος Κ. Τζανάκης . Ἀκρωτήρι Χανίων Σχετικῶς μὲ τὸ θέμα τῶν αὐξήσεων τῶν μισθῶν τῶν ἀρχιερέων, ...