ΤΙ ΠΙΣΤΕΥΕ Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΕΤΑ ΘΑΝΑΤΟΝ ΖΩΗ;

πηγή

Του Μανόλη Καλομοίρη, πρώην προτεστάντη που μεταστράφηκε στην Ορθοδοξία μετά από προσεχτική και αγωνιώδη έρευνα.

Διάκρισις

Ex Protestant

Οι θνητοψυχίτες ["Ν": αυτοί που πιστεύουν πως οι ψυχές πεθαίνουν μαζί με το σώμα, ή πέφτουν σε ύπνο, για να αφυπνιστούν στη Δευτέρα Παρουσία, και μάλιστα μόνον οι ψυχές που πρόκειται να πάνε στον παράδεισο, ενώ οι άλλες θα αφανιστούν] ισχυρίζονται ότι οι πρώτοι Χριστιανοί ασπάζονταν τον θνητοψυχισμό, και πως δήθεν αργότερα αποστάτησαν και υιοθέτησαν την αθανασία της ψυχής και την κόλαση των αιωνίων βασάνων. Και να η πρόκληση που κάνουν: 

«…Ποιοι περπατούν στην αλήθεια σήμερα; Ποιοι διδάσκουν πραγματικά την αλήθεια σε όλα τα έθνη; Αναλύοντας αυτά τα ερωτήματα, θα επικεντρώσουμε την προσοχή μας στους πρώτους Χριστιανούς…». 

Και συνεχίζουν: 

«Επειδή πίστευαν αυτά που αναφέρονται στις Γραφές, οι πρώτοι Χριστιανοί δίδασκαν την αλήθεια σχετικά με την ψυχή….Σαν τους πρώτους Χριστιανούς, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά υποστηρίζουν την Γραφική αλήθεια σχετικά με την ανθρώπινη ψυχή, το θάνατο και την ανάσταση». 

Μάλιστα ως ανήκοντα στους πρώτους Χριστιανούς αναγνωρίζουν ότι είναι «ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς, που έζησε τον δεύτερο και τρίτο αιώνα [1]». 

Θα εξετάσουμε λοιπόν την πίστη και την διδασκαλία των πρώτων Χριστιανών σχετικά με την μεταθάνατον ζωή, καλύπτοντας την περίοδο αμέσως μετά τους αποστόλους από το τέλος του 1^ου αιώνα μέχρι τις αρχές του  3^ου αιώνα.  Και έτσι θα ανακαλύψουμε αν οι πεποιθήσεις τους ήταν ίδιες με αυτές των σημερινών θνητοψυχιτών ή αν ήταν διαφορετικές. 

Στο ΜΑΡΤΥΡΙΟΝ ΤΟΥ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ 14:1-2 (αρχές 2^ου αιώνα), διαβάζουμε στην προσευχή του Πολυκάρπου, επισκόπου Σμύρνης:

«Κύριε Θεέ, Παντοκράτορα…σε δοξολογώ που με αξίώσες την ημέρα και την ώρα αυτή, για να συναριθμηθώ μεταξύ των μαρτύρων… μαζί με τούς οποίους είθε να γίνω δεκτός μπροστά σου σήμερα, θυσία λιπαρή και ευπρόσδεκτη». 

Πίστευε ο Πολύκαρπος ότι εκείνη την ίδια μέρα που θα φονεύονταν, θα εισέρχονταν στον ουρανό, στην παρουσία του Θεού όπου ήταν και οι μάρτυρες που έδωσαν την ζωή τους για τον Χριστό. Πίστευε ότι η ψυχή του θα συνέχιζε να ζει μετά θάνατον στον ουρανό.

Το μαρτύριο του αγίου Ιγνάτιου

Στην Προς Ρωμαίους επιστολή του Ιγνατίου, κεφ. 4, μαθητή του αποστόλου Ιωάννη, διαβάζουμε: 

«Αφήστε μου να γίνω βορά [=τροφή] των θηρίων, γιατί έτσι θα απολαύσω τον Θεό… Ίσα-ίσα, να καλοπιάσετε τα θηρία, για να μου γίνουν τάφος και να μην αφήσουν τίποτε από το σώμα μου, ώστε πανάλαφρος να ’μαι στον ύπνο μου. Τότε θάμαι αληθινά μαθητής του Ιησού Χριστού, όταν ούτε το σώμα μου δεν θα δη πια ο κόσμος».

Πίστευε ο Ιγνάτιος ότι όταν θα πέθαινε θα απολάμβανε τον Θεό και ότι όταν δεν θα είχε σώμα, θα ήταν αληθινά μαθητής του Ιησού Χριστού. Προφανώς δεν δέχονταν ότι ο θάνατός του θα έφερνε την εξαφάνισή του.

Ο Ιουστίνος ο Μάρτυρας γράφει σχετικά: 

«Πράγματι παρατηρήσατε το τέλος εκάστου των προηγουμένων βασιλέων, ότι απέθανον τον κοινόν εις όλους θάνατον, αυτή δε η πορεία, αν κατέληγε εις αναισθησίαν, θα ήτο τύχη δι’ όλους τους αδίκους. Αλλ’ επειδή εις όλους όσοι έζησαν και συνείδησις παραμένει και κόλασις επίκειται, μη αμελήσετε να πεισθήτε και πιστεύσετε ότι ταύτα είναι αληθινά. Διότι αι νεκρομαντείαι, αι οράσεις αθώων παιδιών, αι επικλήσεις ψυχών αποθανόντων ανθρώπων, οι λεγόμενοι από τους μάγους ονειροπομπές και φύλακες και τα γινόμενα από τους γνωρίζοντας ταύτα ας σας πείσουν, ότι και μετά τον θάνατον αι ψυχαί έχουν συνείδησιν» (Α΄ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 18: 1-3).

 Ξεκάθαρη διακήρυξη ότι οι ψυχές έχουν συνείδηση μετά θάνατον, και ότι η εξαφάνιση δεν είναι ο  προορισμός των ασεβών!

«Αι μεν ψυχαί των ευσεβών λέγω ότι μένουν κάπου εις ανώτερον χώρον, αι δε άδικοι και πονηραί εις χειρότερον, αναμένουσαι κάποτε τον χρόνον της κρίσεως. Ούτως αι μεν φανείσαι άξιαι του Θεού δεν αποθνήσκουν πλέον, αι δε άλλαι τιμωρούνται, όσον καιρόν θέλει ο Θεός να υπάρχουν και να τιμωρούνται» (ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣ ΤΡΥΦΩΝΑ 5:3).

Και στην μέση κατάσταση των ψυχών, υπάρχει συνειδητότητα.

Ο Αθηναγόρας (180 μ.Χ. περίπου), στο έργο του ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΠΕΡΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ, 31 κεφάλαιο, γράφει σχετικά: 

«Έχομεν δε την πεποίθησιν ότι, όταν απαλλαγώμεν από τον εδώ βίον, θα ζήσουμεν άλλον βίον ανώτερον από τον παρόντα και επουράνιον, όχι επίγειον, ούτως ώστε να μένωνεν πλησίον του Θεού και μαζί με τον Θεόν αμετακίνητοι και απαθείς κατά την ψυχήν, όχι ως σάρκες, έστω και αν έχωμεν σάρκας, αλλ’ ως ουράνιον πνεύμα, ή εάν καταπέσωμεν μαζί με τους άλλους, χειρότερον βίον εις το πυρ». 

Οι πρώτοι Χριστιανοί πίστευαν με σαφήνεια ότι οι ψυχές επιβιώνουν απ’ τον σωματικό θάνατο, και πηγαίνουν στον αντίστοιχο προορισμό τους, ανάλογα με το αν ήταν δίκαιες ή άδικες.

«Αυτοί, οι οποίοι νομίζουν ότι ούτε λόγον θα δώσουν δια τον εδώ βίον, είτε πονηρόν είτε αγαθόν, ούτε ανάστασις θα υπάρχη, αλλάφρονούν ότι θα συγκαταστραφή με το σώμα και η ψυχή, δεν πρόκειται να απόσχουν από κανένα τόλμημα» (ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΠΕΡΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ, κεφ.36). 

Οι ασεβείς πίστευαν ότι θα καταστραφεί η ψυχή με το σώμα, και όχι οι πρώτοι Χριστιανοί! 

Ο Ειρηναίος, επίσκοπος Λουγδούνου, γράφει σχετικά: 

«Αι ψυχαί απέρχονται εις τον τόπο τον ωρισμένον αυταίς από του Θεού, κακεί μέχρι της αναστάσεως φοιτώσι, περιμένουσαι την ανάστασιν, έπειτα απολαβούσι τα σώματα, και ολοκλήρως αναστάσαι, τουτέστι σωματικώς, καθώς και ο Κύριος ανέστη, ούτως ελεύσονται εις την όψιν του Θεού» (ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΤΑ ΨΕΥΔΩΝΥΜΟΥ ΓΝΩΣΕΩΣ, Βιβλίον Ε΄, 31:2). 

Οι ψυχές συνεχίζουν να ζουν μετά τον θάνατο σε όλη την χρονική περίοδο μέχρι την ανάσταση.

ΣΥΝΕΙΔΗΤΗ ΤΙΜΩΡΙΑ, ΚΙ ΟΧΙ ΕΚΜΗΔΕΝΙΣΗ

Στην Β΄ επιστολή του Κλήμη, τρίτου επισκόπου Ρώμης, διαβάζουμε:

«Και ο σκώληξ αυτών ου τελευτήσει και το πυρ αυτών ου σβεσθήσεται, και έσονται εις όρασιν πάση σαρκί. Για την ημέρα της κρίσεως μιλά, που θα γίνουν οικτρό θέαμα όσοι μας καταδίωξαν και δεν κατάλαβαν τις εντολές του Ιησού Χριστού. Και όσο για τους δικαίους που στάθηκαν στερεοί και υπέμειναν τα βασανιστήρια και μίσησαν τις ηδυπάθειες, όταν δουν εκείνους που απέτυχαν και αρνήθηκαν με λόγια ή με έργα τον Ιησού να κολάζωνται με δεινά βάσανα μέσα στο άσβεστο πυρ, θα δώσουν δόξαν τω Θεώ, λέγοντας ότι πράγματι υπάρχει ελπίδα σε όποιον δουλεύει στον Θεό μ’ όλη του την καρδιά» (17: 5-7).

Πίστευαν οι πρώτοι Χριστιανοί στην συνειδητή τιμωρία των ασεβών, κι όχι στην εκμηδένισή τους. [Σημ. του blog μας: το πυρ της κολάσεως, αντίθετα με ό,τι διδάσκουν οι ρωμαιοκαθολικοί, είναι το Φως του Θεού, που το αισθάνονται ως πυρ εκείνοι που το βλέπουν μέσα από την παραμόρφωση της αμαρτίας και του εγωισμού. Σχετικές αναφορές εδώ & εδώ].

Στο ΜΑΡΤΥΡΙΟΝ ΤΟΥ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ διαβάζουμε: 

«Και αφοσιωμένοι στη χάρη του Θεού περιφρονούσαν τα κοσμικά βασανιστήρια, εξαγοράζοντας με μια την αιώνια κόλαση. Και η φωτιά των απάνθρωπων βασανιστηρίων ήταν ψυχρή. Διότι μπροστά τους είχαν το να αποφύγουν το αιώνιο πυρ, που ποτέ δεν σβήνει, και με τα μάτια της καρδιά τους έβλεπαν τα αγαθά που φυλάσσονται γι’ αυτούς που υπομένουν» (2:3).

Προφανώς δεν πίστευαν ότι η κόλαση είναι η εκμηδένιση, για να υπομένουν φοβερά βασανιστήρια επι της γης, προκειμένου να την αποφύγουν.

Επίσης διαβάζουμε στο 11:2: 

«Και ο Πολύκαρπος είπε: ‘Απειλείς με φωτιά αυτό που καίεται προσωρινά και ύστερα από λίγο σβήνει, διότι αγνοείς τη φωτιά της μέλλουσας κρίσης και της αιώνιας κόλασης που επιφυλάσσεται για τους ασεβείς’».

 Ο Πολύκαρπος πίστευε ότι η τιμωρία ήταν αιώνια και συνειδητή, γιατί την αντιπαραβάλλει με την προσωρινή φωτιά η οποία μετά από λίγο σβήνει.

Ο άγιος Ιουστίνος ο Φιλόσοφος και Μάρτυρας

Ο Ιουστίνος ο Μάρτυρας γράφει σχετικά: 

«..θα παρουσιασθούν κατά τα ίδια σώματα με τας ψυχάς [οι άδικοι] και θα τιμωρηθούν με αιωνίαν κόλασιν, αλλ’ όχι μόνον δια μια χιλιετή περίοδον, όπως είπε εκείνος [ο Πλάτων]» (Α’ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 8:4-5). 

«Εάν εγνώριζον ταύτα όλοι οι άνθρωποι, κανείς δεν θα εξέλεγε την κακίαν έστω και δι’ ολίγον χρόνον, διότι θα εγνώριζε ότι πορεύεται εις αιωνίαν καταδίκην δια πυρός, αλλά θα συνεκράτει εαυτόν και θα τον εστόλιζε δι’ αρετής με πάντα τρόπον, ώστε να επιτύχη τα παρά Θεώ αγαθά και απαλλαγή των τιμωριών» (Α’ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 12: 2).

Δεν περιμένει τους ασεβείς η εξαφάνιση, αλλά αιώνια τιμωρία με πυρ. 

«Η δε γέεννα είναι τόπος όπου πρόκειται να τιμωρούνται οι αδίκως ζήσαντες» (Α’ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 19: 8).

«Λέγομεν ότι αι ψυχαί των αδίκων τιμωρούνται ευρισκόμεναι εις αίσθησιν μετά θάνατον» (Α’ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 20:4). 

Ακόμα και τώρα, πριν την ανάσταση, οι ψυχές των αδίκων έχουν συνείδηση.

«Ημείς δε έχομεν διδαχθή ότι απαθανατίζονται μόνον οι οσίως και εναρέτως ζωντες πλησίον του Θεού, πιστεύομεν δε ότι τιμωρούνται με το αιώνιον πυρ οι αδίκως ζώντες και μη μεταστρεφόμενοι» (Α’ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 21: 6). «Τους δε αδίκους έχοντας αιωνίως συνείδησιν θα στείλει εις το αιώνιον πυρ μετά των φαύλων δαιμόνων… Εις ποίαν δε αίσθησιν και τιμωρίαν πρόκειται να ευρεθούν οι άδικοι, ακούσατε τα λεχθεντα ομοίως περί τούτου. Είναι δε ταύτα: ’ο σκώληξ αυτών δεν θα παύση και το πυρ αυτών δεν θα σβεσθή’. Και θα μετανοήσουν τότε, οπότε δεν θα ωφεληθούν εις τίποτε» (Α’ ΑΠΟΛΟΓΙΑ 52: 3, 7-8). 

Ξεκάθαρη διακήρυξη ότι οι ασεβείς θα υποστούν συνειδητή τιμωρία. 

«Όταν άλλοι μεν σταλούν εις την κρίσιν και την καταδίκην του πυρός δια να κολάζωνται απαύστως» (ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣ ΤΡΥΦΩΝΑ 45: 4).

Ο Ειρηναίος γράφει σχετικά: 

«Οι ουν δια της αποστασίας αποβάλλοντες τα προειρημένα, άτε εστερημένοι πάντων των αγαθών, εν πάσει κολάση καταγίνονται…Αιώνια δε και ατελεύτητα παρά Θεού τα αγαθά, και δια τούτο η στέρησις αυτών αιώνιος και ατελεύτητος, ως διηνεκούς του φωτός όντος, οι τυφλώσαντες εαυτούς, ή και υπό άλλων τυφλωθέντες, διηνεκώς αποστερούνται της του φωτός απολαύσεως, ου του φωτός αυτοίς την εν τυφλώσει τιμωρίαν» (ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΤΑ ΨΕΥΔΩΝΥΜΟΥ ΓΝΩΣΕΩΣ, Βιβλίον Ε', 37:2). 

Ατελεύτητη θα είναι η τιμωρία των ασεβών, ήταν η πίστη των πρώτων Χριστιανών.

Από όλο αυτό το πλήθος των μαρτυριών, βλέπουμε ότι οι πρώτοι Χριστιανοί, δεν ασπάζονταν τον θνητοψυχισμό, αλλά αντιθέτως πίστευαν στην επιβίωση της ψυχής μετά θάνατον, και επίσης ότι η κατάληξη των ασεβών δεν θα είναι η εκμηδένιση, αλλά η συνειδητή και αιώνια τιμωρία.

Συνεπώς είναι ψευδείς οι ισχυρισμοί των σημερινών θνητοψυχιτών, πως δήθεν οι πρώτοι Χριστιανοί είχαν την δική τους διδασκαλία. Οπότε το μόνο που μένει, αν ειλικρινά εκζητούν την αλήθεια, είναι να εγκαταλείψουν τον θνητοψυχισμό και να αγκαλιάσουν την γνήσια χριστιανική διδασκαλία για την κατάσταση των νεκρών μετά θάνατον, αν θέλουν να έχουν την ίδια πίστη με αυτή των πρώτων Χριστιανών.

Και ουσιαστικά, η αυθαίρετη ερμηνεία της Αγίας Γραφής, ξεκομμένη από την πίστη και  την διδασκαλία των πρώτων Χριστιανών, οδηγεί στην αίρεση και την πλάνη. Οπωσδήποτε, καλύτερα γνωρίζουν την αλήθεια όσοι έζησαν κοντά στην εποχή των αποστόλων, παρά οποιοιδήποτε άλλοι!

Ο πατήρ Πορφύριος για τη Θεία Πρόνοια

Γέροντας Πορφύριος

Είναι ασύλληπτη η γνώση του Θεού απ’ το δικό μας νου. Είναι άπειρη, περιλαμβάνει όλα τα όντα, ορατά και αόρατα, έσχατα και αρχαία. Τα γνωρίζει ο Θεός όλα με ακρίβεια, σε όλο το βάθος και το πλάτος τους. Ο Κύριος γνωρίζει εμάς, πριν γνωρίσομε εμείς τον εαυτό μας. Γνωρίζει τις διαθέσεις μας και την παραμικρή μας σκέψη, τους λογισμούς, τις αποφάσεις μας, πριν να τις πάρομε. Αλλά και προ της συλλήψεώς μας και προ καταβολής κόσμου μας γνώριζε καλά. Γι αυτό ο Δαβίδ θαυμάζει και φωνάζει: «Κύριε, εδοκίμασάς με και έγνως με …»

Το Πνεύμα το Άγιον εισχωρεί παντού. Γι αυτό εκείνος που εμφορείται υπό του Αγίου Πνεύματος έχει και αυτός τη γνώση του Θεού. Γνωρίζει το παρελθόν, το παρόν, το μέλλον. Του τα φανερώνει το Άγιον Πνεύμα. Τίποτα δεν είναι άγνωστο στον Θεό απ’ τις πράξεις μας, αλλά γράφονται όλα. Γράφονται κι όμως δεν γράφονται. Γεννιούνται και υπάρχου, αλλά δεν γεννιούνται. Αυτό που ξέρετε εσείς τώρα, το ξέρει ο Θεός προ καταβολής κόσμου. Σας θυμίζω αυτό που λέει ο άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος στην Ευχή προ της Θείας Μεταλήψεως. Ακούστε: «Το μεν ακατέργαστόν μου έγνωσαν οι οφθαλμοί Σου· επί το βιβλίον δε Σου και τα μήπω πεπραγμένα γεγραμμένα Σοι τυγχάνει».

Αυτά τα λόγια κάποιοι τα παρεξηγούν και τα μπερδεύουν. «Αφού ο Θεός τα έχει όλα γραμμένα, έχομε μοίρα, λένε, έχομε τύχη, έχομε πεπρωμένο. Άρα ήταν γραμμένο και πεπρωμένο να κάνεις, για παράδειγμα, φόνο· σε είχε προορίσει γι’ αυτό ο Θεός». Θα μου πεις: «Αν είναι γραμμένο ότι εγώ επρόκειτο να σκοτώσω εσένα, είμαι εγώ υπεύθυνος ή ανεύθυνος; Αφού και τα «μήπω πεπραγμένα γεγραμμένα Σοι τυγχάνει», γιατί να είμαστε υπεύθυνοι οι άνθρωποι; Τώρα πες μου εσύ, που λέεις ότι ο Θεός είναι αγαθός, γιατί το έγραφε και δεν με απέτρεπε να το κάνω;».

Εδώ είναι το μυστήριο. Ο Θεός εν τη παντοδυναμία Του και παγγνωσία Του γνωρίζει τα πάντα, και τα μέλλοντα να συμβούν, αλλά δεν είναι Εκείνος υπαίτιος για το κακό. Ο Θεός προγνωρίζει αλλά δεν προορίζει. Για τον Θεό δεν υπάρχει παρελθόν, παρόν και μέλλον. Όλα είναι γυμνά και τετραχηλισμένα ενώπιόν Του. Πως το λέει ο απόστολος Παύλος; «Πάντα δε γυμνά και τετραχηλισμένα τοις οφθαλμοίς Αυτού». Ως παντογνώστης γνωρίζει και το αγαθό και το κακό. Συνεργάζεται με το αγαθό ως φύσει αγαθός και είναι ξένος του κακού. Αφού είναι ξένος του κακού, πώς είναι δυνατόν να μας προορίζει γι’ αυτό; Ο Θεός εδημιούργησε τα πάντα καλά λίαν και έδωσε σε όλα αγαθό άγιο προορισμό.

Το κακό είναι πρόβλημα, το οποίο η θρησκεία μας το εξηγεί μ’ ένα θαυμάσιο τρόπο, που καλύτερος δεν υπάρχει. Η εξήγηση που του δίνει είναι η εξής: Το κακό υπάρχει και προέρχεται απ’ τον διάβολο. Μέσα μας έχομε και το κακό πνεύμα και το αγαθό πνεύμα και μάχονται αλλήλους. «Ή γαρ τον ένα μισήσει και τον έτερον αγαπήσει ή ενός ανθέξεται και του ετέρου καταφρονήσει· ου δύνασθε Θεώ δουλεύειν και μαμωνά». Μέσα μας δηλαδή γίνεται πάλη μεταξύ καλού και κακού. Σ’ αυτήν όμως την πάλη ο άνθρωπος είναι ελεύθερος ν’ αποφασίσει τι θα διαλέξει. Άρα δεν είναι ο Θεός που προορίζει κι αποφασίζει αλλά η ελεύθερη βούληση του ανθρώπου.

Ο Θεός εν τη παντογνωσία Του γνωρίζει μ’ όλη την ακρίβεια όχι απλώς από πριν αλλά προ καταβολής κόσμου ότι ο τάδε θα κάνει, παραδείγματος χάριν, φόνο, όταν γίνει τριάντα τριών ετών. Αλλά ο άνθρωπος εν τη ελευθερία της βουλήσεώς του – δώρο που του έδωσε ο Θεός και το διαστρέβλωσε – ενεργεί αυτοβούλως. Δεν είναι ο Θεός ο αίτιος, ούτε μας προορίζει γι’ αυτό το σκοπό. Η παγνωσία Του δεν μας υποχρεώνει. Σέβεται την ελευθερία μας, δεν την καταργεί. Μας αγαπάει, δεν μας κάνει δούλους, μας δίνει αξία. Ο Θεός δεν επεμβαίνει στην ελευθερία μας, τη σέβεται, μας δίνει το ελεύθερο. Άρα είμαστε υπεύθυνοι, διότι κάνομε αυτό που θέλομε εμείς. Δεν μας αναγκάζει ο Θεός. Είναι προδιαγεγραμμένο και γνωστό στον Θεό ότι θα σκοτώσεις εσύ αυτόν τον άνθρωπο, αλλά δεν είναι κανονισμένο υπό του Θεού να το κάνεις. Πώς είναι δυνατό ο Θεός, που μας εδημιούργησε από άπειρη αγάπη κι ο ίδιος είναι απόλυτη αγάπη και θέλει μόνο την αγάπη, να θελήσει να σε οδηγήσει στην κακία και στο φόνο; Σου δίνει την ελευθερία και μετά σου την παίρνει; Εσύ ενεργείς ελεύθερα, εσύ αποφασίζεις αυτό που ο Θεός γνωρίζει εκ των προτέρων, χωρίς να σε αναγκάζει, γι’ αυτό και είσαι εσύ υπεύθυνος.

Αυτά τα θέματα είναι πολύ λεπτά, θέλουν θείο φωτισμό, για να τα κατανοήσει ο άνθρωπος. Είναι μυστήρια. Το αγαθό στη φύση είναι μυστήριο. Δεν είναι ωραίο ένα λουλουδάκι με ποικίλα χρώματα, που σε τραβάει και σε κάνει να το αγαπήσεις; Το πλησιάζεις κι έχει άρωμα τόσο ευγενικό, τόσο λεπτό, που σε κάνει να το αγαπάεις πιο πολύ. Αυτό είναι το αγαθό. Έ ναι, αλλά δεν είναι όμως κι αυτό μυστήριο; Πώς έγιναν αυτά τα χρώματα, πώς έγινε αυτό το άρωμα; Το ίδιο μπορούμε να πούμε για τα πουλιά, για τα ζώα, για τα υδρόβια. Όλα εκφράζουν την αγαθότητα του Θεού.

Ο Θεός έδωσε στον άνθρωπο ό,τι πιο ωραίο και καλό. Τον προόρισε να γίνει τέλειος. Του έδωσε, όμως, και την ελευθερία κι έτσι έγκειται και σ’ εκείνον ν’ ακολουθήσει το αγαθό ή το κακό. Από το ένα μέρος η αγάπη του Θεού κι από το άλλο η ελευθερία του ανθρώπου. Αγάπη και ελευθερία μπλέκουν. Ενώνεται το πνεύμα με το Πνεύμα. Αυτή είναι η μυστική ζωή. Όταν το πνεύμα μας ενώνεται με το Πνεύμα του Θεού, τότε κάνομε το αγαθό, γινόμαστε αγαθοί.

Για τα πάθη μας ευθύνεται άλλος, η βούλησή μας. Ο Θεός δεν θέλει να περιορίσει τη βούλησή μας, δεν θέλει να μας πιέσει, δεν θέλει να επιβάλει τη βία. Από μας εξαρτάται τι θα κάνομε και πώς θα ζήσομε. Ή θα ζούμε τον Χριστό και θα έχομε τα θεία βιώματα και την ευτυχία ή θα ζούμε στη μελαγχολία και στη λύπη. Μέση κατάστασις, μέσος όρος δεν υπάρχει. Ή θα είσαι ή δεν θα είσαι. Ή το ένα ή το άλλο. Η φύση εκδικείται, μισεί το κενό. Το καθετί μπορεί να είναι έτσι, αλλά μπορεί και να μην είναι. Το φίλημα επί παραδείγματι μπορεί να είναι άγιο και μπορεί να είναι πονηρό. Αλλ’ αυτό έχει αξία, να ενεργεί ο άνθρωπος ελεύθερα. … Ο Θεός έκανε τον άνθρωπο να ζητάει μόνος του να γίνει καλός, να το επιθυμεί μόνος του και να γίνεται, τρόπον τινα, σαν δικό του το κατόρθωμα, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται απ’ την χάρι του Θεού. Έρχεται πρώτα στο σημείο να το θέλει, να το αγαπάει, να το επιθυμεί και κατόπιν έρχεται η θεία χάρις και το κατορθώνει.

Ο Θεός είναι αγάπη δεν είναι απλός θεατής της ζωής μας. Προνοεί και ενδιαφέρεται ως Πατέρας μας που είναι, αλλά σέβεται και την ελευθερία μας. Δεν μας πιέζει. Εμείς να έχομε την ελπίδα μας στην πρόνοια του Θεού και, εφόσον πιστεύομε ότι ο Θεός μας παρακολουθεί, να έχομε θάρρος, να ριχνόμαστε στην αγάπη Του και τότε θα Τον βλέπομε διαρκώς κοντά μας. Δεν θα φοβόμαστε μήπως παραπατήσομε.

Πόσες βελόνες έχει το κάθε πεύκο; Ο Θεός τις γνωρίζει και χωρίς τη δική Του θέληση ούτε μία δεν πέφτει κάτω. Όπως και οι τρίχες της κεφαλής μας και αυτές όλες είναι ηριθμημέναι. Εκείνος φροντίζει και για τις πιο μικρές λεπτομέρειες της ζωής μας, μας αγαπάει, μας προστατεύει.

Εμείς ζούμε σαν να μην αισθανόμαστε το μεγαλείο της θείας προνοίας. Ο Θεός είναι πολύ μυστικός. Δεν μπορούμε να καταλάβομε τις ενέργειές Του. Μη νομίζετε ότι ο Θεός το έκανε έτσι και μετά το διόρθωσε. Ο Θεός είναι αλάθητος. Δεν διορθώνει τίποτα. Ποιος είναι, όμως, στο βάθος ο Θεός, στην ουσία, εμείς δεν το γνωρίζομε. Τις βουλές του Θεού, δεν μπορούμε να τις εξιχνιάσομε.

Όταν ο Θεός μας δωρίσει το χάρισμα της ταπεινώσεως, τότε όλα τα βλέπομε, όλα τα αισθανόμαστε, τότε Τον ζούμε τον Θεό πολύ φανερά. Όταν δεν έχομε την ταπείνωση, δεν βλέπομε τίποτα. Το αντίθετο όταν αξιωθούμε της αγίας ταπεινώσεως, τα βλέπομε όλα, τα χαιρόμαστε όλα. Ζούμε τον Θεό, ζούμε τον Παράδεισο μέσα μας, που είναι ο ίδιος ο Χριστός.

πηγή

Ο πατήρ Πορφύριος για τη Θεία Πρόνοια

Γέροντας Πορφύριος

Είναι ασύλληπτη η γνώση του Θεού απ’ το δικό μας νου. Είναι άπειρη, περιλαμβάνει όλα τα όντα, ορατά και αόρατα, έσχατα και αρχαία. Τα γνωρίζει ο Θεός όλα με ακρίβεια, σε όλο το βάθος και το πλάτος τους. Ο Κύριος γνωρίζει εμάς, πριν γνωρίσομε εμείς τον εαυτό μας. Γνωρίζει τις διαθέσεις μας και την παραμικρή μας σκέψη, τους λογισμούς, τις αποφάσεις μας, πριν να τις πάρομε. Αλλά και προ της συλλήψεώς μας και προ καταβολής κόσμου μας γνώριζε καλά. Γι αυτό ο Δαβίδ θαυμάζει και φωνάζει: «Κύριε, εδοκίμασάς με και έγνως με …»

Το Πνεύμα το Άγιον εισχωρεί παντού. Γι αυτό εκείνος που εμφορείται υπό του Αγίου Πνεύματος έχει και αυτός τη γνώση του Θεού. Γνωρίζει το παρελθόν, το παρόν, το μέλλον. Του τα φανερώνει το Άγιον Πνεύμα. Τίποτα δεν είναι άγνωστο στον Θεό απ’ τις πράξεις μας, αλλά γράφονται όλα. Γράφονται κι όμως δεν γράφονται. Γεννιούνται και υπάρχου, αλλά δεν γεννιούνται. Αυτό που ξέρετε εσείς τώρα, το ξέρει ο Θεός προ καταβολής κόσμου. Σας θυμίζω αυτό που λέει ο άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος στην Ευχή προ της Θείας Μεταλήψεως. Ακούστε: «Το μεν ακατέργαστόν μου έγνωσαν οι οφθαλμοί Σου· επί το βιβλίον δε Σου και τα μήπω πεπραγμένα γεγραμμένα Σοι τυγχάνει».

Αυτά τα λόγια κάποιοι τα παρεξηγούν και τα μπερδεύουν. «Αφού ο Θεός τα έχει όλα γραμμένα, έχομε μοίρα, λένε, έχομε τύχη, έχομε πεπρωμένο. Άρα ήταν γραμμένο και πεπρωμένο να κάνεις, για παράδειγμα, φόνο· σε είχε προορίσει γι’ αυτό ο Θεός». Θα μου πεις: «Αν είναι γραμμένο ότι εγώ επρόκειτο να σκοτώσω εσένα, είμαι εγώ υπεύθυνος ή ανεύθυνος; Αφού και τα «μήπω πεπραγμένα γεγραμμένα Σοι τυγχάνει», γιατί να είμαστε υπεύθυνοι οι άνθρωποι; Τώρα πες μου εσύ, που λέεις ότι ο Θεός είναι αγαθός, γιατί το έγραφε και δεν με απέτρεπε να το κάνω;».

Εδώ είναι το μυστήριο. Ο Θεός εν τη παντοδυναμία Του και παγγνωσία Του γνωρίζει τα πάντα, και τα μέλλοντα να συμβούν, αλλά δεν είναι Εκείνος υπαίτιος για το κακό. Ο Θεός προγνωρίζει αλλά δεν προορίζει. Για τον Θεό δεν υπάρχει παρελθόν, παρόν και μέλλον. Όλα είναι γυμνά και τετραχηλισμένα ενώπιόν Του. Πως το λέει ο απόστολος Παύλος; «Πάντα δε γυμνά και τετραχηλισμένα τοις οφθαλμοίς Αυτού». Ως παντογνώστης γνωρίζει και το αγαθό και το κακό. Συνεργάζεται με το αγαθό ως φύσει αγαθός και είναι ξένος του κακού. Αφού είναι ξένος του κακού, πώς είναι δυνατόν να μας προορίζει γι’ αυτό; Ο Θεός εδημιούργησε τα πάντα καλά λίαν και έδωσε σε όλα αγαθό άγιο προορισμό.

Το κακό είναι πρόβλημα, το οποίο η θρησκεία μας το εξηγεί μ’ ένα θαυμάσιο τρόπο, που καλύτερος δεν υπάρχει. Η εξήγηση που του δίνει είναι η εξής: Το κακό υπάρχει και προέρχεται απ’ τον διάβολο. Μέσα μας έχομε και το κακό πνεύμα και το αγαθό πνεύμα και μάχονται αλλήλους. «Ή γαρ τον ένα μισήσει και τον έτερον αγαπήσει ή ενός ανθέξεται και του ετέρου καταφρονήσει· ου δύνασθε Θεώ δουλεύειν και μαμωνά». Μέσα μας δηλαδή γίνεται πάλη μεταξύ καλού και κακού. Σ’ αυτήν όμως την πάλη ο άνθρωπος είναι ελεύθερος ν’ αποφασίσει τι θα διαλέξει. Άρα δεν είναι ο Θεός που προορίζει κι αποφασίζει αλλά η ελεύθερη βούληση του ανθρώπου.

Ο Θεός εν τη παντογνωσία Του γνωρίζει μ’ όλη την ακρίβεια όχι απλώς από πριν αλλά προ καταβολής κόσμου ότι ο τάδε θα κάνει, παραδείγματος χάριν, φόνο, όταν γίνει τριάντα τριών ετών. Αλλά ο άνθρωπος εν τη ελευθερία της βουλήσεώς του – δώρο που του έδωσε ο Θεός και το διαστρέβλωσε – ενεργεί αυτοβούλως. Δεν είναι ο Θεός ο αίτιος, ούτε μας προορίζει γι’ αυτό το σκοπό. Η παγνωσία Του δεν μας υποχρεώνει. Σέβεται την ελευθερία μας, δεν την καταργεί. Μας αγαπάει, δεν μας κάνει δούλους, μας δίνει αξία. Ο Θεός δεν επεμβαίνει στην ελευθερία μας, τη σέβεται, μας δίνει το ελεύθερο. Άρα είμαστε υπεύθυνοι, διότι κάνομε αυτό που θέλομε εμείς. Δεν μας αναγκάζει ο Θεός. Είναι προδιαγεγραμμένο και γνωστό στον Θεό ότι θα σκοτώσεις εσύ αυτόν τον άνθρωπο, αλλά δεν είναι κανονισμένο υπό του Θεού να το κάνεις. Πώς είναι δυνατό ο Θεός, που μας εδημιούργησε από άπειρη αγάπη κι ο ίδιος είναι απόλυτη αγάπη και θέλει μόνο την αγάπη, να θελήσει να σε οδηγήσει στην κακία και στο φόνο; Σου δίνει την ελευθερία και μετά σου την παίρνει; Εσύ ενεργείς ελεύθερα, εσύ αποφασίζεις αυτό που ο Θεός γνωρίζει εκ των προτέρων, χωρίς να σε αναγκάζει, γι’ αυτό και είσαι εσύ υπεύθυνος.

Αυτά τα θέματα είναι πολύ λεπτά, θέλουν θείο φωτισμό, για να τα κατανοήσει ο άνθρωπος. Είναι μυστήρια. Το αγαθό στη φύση είναι μυστήριο. Δεν είναι ωραίο ένα λουλουδάκι με ποικίλα χρώματα, που σε τραβάει και σε κάνει να το αγαπήσεις; Το πλησιάζεις κι έχει άρωμα τόσο ευγενικό, τόσο λεπτό, που σε κάνει να το αγαπάεις πιο πολύ. Αυτό είναι το αγαθό. Έ ναι, αλλά δεν είναι όμως κι αυτό μυστήριο; Πώς έγιναν αυτά τα χρώματα, πώς έγινε αυτό το άρωμα; Το ίδιο μπορούμε να πούμε για τα πουλιά, για τα ζώα, για τα υδρόβια. Όλα εκφράζουν την αγαθότητα του Θεού.

Ο Θεός έδωσε στον άνθρωπο ό,τι πιο ωραίο και καλό. Τον προόρισε να γίνει τέλειος. Του έδωσε, όμως, και την ελευθερία κι έτσι έγκειται και σ’ εκείνον ν’ ακολουθήσει το αγαθό ή το κακό. Από το ένα μέρος η αγάπη του Θεού κι από το άλλο η ελευθερία του ανθρώπου. Αγάπη και ελευθερία μπλέκουν. Ενώνεται το πνεύμα με το Πνεύμα. Αυτή είναι η μυστική ζωή. Όταν το πνεύμα μας ενώνεται με το Πνεύμα του Θεού, τότε κάνομε το αγαθό, γινόμαστε αγαθοί.

Για τα πάθη μας ευθύνεται άλλος, η βούλησή μας. Ο Θεός δεν θέλει να περιορίσει τη βούλησή μας, δεν θέλει να μας πιέσει, δεν θέλει να επιβάλει τη βία. Από μας εξαρτάται τι θα κάνομε και πώς θα ζήσομε. Ή θα ζούμε τον Χριστό και θα έχομε τα θεία βιώματα και την ευτυχία ή θα ζούμε στη μελαγχολία και στη λύπη. Μέση κατάστασις, μέσος όρος δεν υπάρχει. Ή θα είσαι ή δεν θα είσαι. Ή το ένα ή το άλλο. Η φύση εκδικείται, μισεί το κενό. Το καθετί μπορεί να είναι έτσι, αλλά μπορεί και να μην είναι. Το φίλημα επί παραδείγματι μπορεί να είναι άγιο και μπορεί να είναι πονηρό. Αλλ’ αυτό έχει αξία, να ενεργεί ο άνθρωπος ελεύθερα. … Ο Θεός έκανε τον άνθρωπο να ζητάει μόνος του να γίνει καλός, να το επιθυμεί μόνος του και να γίνεται, τρόπον τινα, σαν δικό του το κατόρθωμα, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται απ’ την χάρι του Θεού. Έρχεται πρώτα στο σημείο να το θέλει, να το αγαπάει, να το επιθυμεί και κατόπιν έρχεται η θεία χάρις και το κατορθώνει.

Ο Θεός είναι αγάπη δεν είναι απλός θεατής της ζωής μας. Προνοεί και ενδιαφέρεται ως Πατέρας μας που είναι, αλλά σέβεται και την ελευθερία μας. Δεν μας πιέζει. Εμείς να έχομε την ελπίδα μας στην πρόνοια του Θεού και, εφόσον πιστεύομε ότι ο Θεός μας παρακολουθεί, να έχομε θάρρος, να ριχνόμαστε στην αγάπη Του και τότε θα Τον βλέπομε διαρκώς κοντά μας. Δεν θα φοβόμαστε μήπως παραπατήσομε.

Πόσες βελόνες έχει το κάθε πεύκο; Ο Θεός τις γνωρίζει και χωρίς τη δική Του θέληση ούτε μία δεν πέφτει κάτω. Όπως και οι τρίχες της κεφαλής μας και αυτές όλες είναι ηριθμημέναι. Εκείνος φροντίζει και για τις πιο μικρές λεπτομέρειες της ζωής μας, μας αγαπάει, μας προστατεύει.

Εμείς ζούμε σαν να μην αισθανόμαστε το μεγαλείο της θείας προνοίας. Ο Θεός είναι πολύ μυστικός. Δεν μπορούμε να καταλάβομε τις ενέργειές Του. Μη νομίζετε ότι ο Θεός το έκανε έτσι και μετά το διόρθωσε. Ο Θεός είναι αλάθητος. Δεν διορθώνει τίποτα. Ποιος είναι, όμως, στο βάθος ο Θεός, στην ουσία, εμείς δεν το γνωρίζομε. Τις βουλές του Θεού, δεν μπορούμε να τις εξιχνιάσομε.

Όταν ο Θεός μας δωρίσει το χάρισμα της ταπεινώσεως, τότε όλα τα βλέπομε, όλα τα αισθανόμαστε, τότε Τον ζούμε τον Θεό πολύ φανερά. Όταν δεν έχομε την ταπείνωση, δεν βλέπομε τίποτα. Το αντίθετο όταν αξιωθούμε της αγίας ταπεινώσεως, τα βλέπομε όλα, τα χαιρόμαστε όλα. Ζούμε τον Θεό, ζούμε τον Παράδεισο μέσα μας, που είναι ο ίδιος ο Χριστός.

πηγή

ΠΙΛΑΤΕΣ: Η ΓΙΟΓΚΑ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ. ΜΙΑ ΠΑΓΙΔΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΠΟΧΗΣ

πηγή

Tης  Ελένης Ανδρουλάκη.

(Από το περιοδικό "ΔΙΑΛΟΓΟΣ" (τ. 49, http://www.ppu.gr/greek/dlog_gr.htm).

- Τι είναι η μέθοδος Πιλάτες - Η ιστορία και οι στόχοι του Πιλάτες

- Το ανατολικό φιλοσοφικο-θρησκευτικό υπόβαθρο

- Κριτική θεώρηση.

OΡΘΟΔΟΞΑ ΒΙΒΛΙΑ

1. Τι είναι η μέθοδος Πιλάτες.
Ψάχνετε για «έναν ήπιο, μοντέρνο τρόπο σωματικής άσκησης»; Για «μια εναλλακτική γυμναστική χωρίς κόπωση, ιδρώτα και τραυματισμούς»; Αναζητάτε μια «γυμναστική αντιστρές που θα εκπαιδεύσει το σώμα και το νου σας, που θα σας απαλλάξει από τους πόνους και θα σας οδηγήσει σε σωματική και πνευματική ευεξία»; «Δοκιμάστε το Πιλάτες και δεν θα το μετανιώσετε». Με αυτές και άλλες παρόμοιες παραινέσεις προσελκύονται οι υποψήφιοι πελάτες-μαθητές στα κέντρα γιόγκα, στα στούντιο εναλλακτικής άσκησης και στα γυμναστήρια που «προσφέρουν» διάφορες μορφές «ενεργειακής γυμναστικής» όπως η γιόγκα, το τάι τσι, το Gyrotonic και το Πιλάτες.
Το Πιλάτες, που έχει χαρακτηρισθεί και ως «η δίδυμη μέθοδος της γιόγκα», αυτοπροσδιορίζεται ως μια «κινησιολογική προσέγγιση ενεργειακής εκγύμνασης μέσω χαλάρωσης».[1]  Είναι μια πρακτική η οποία συνδυάζει «βασικές αρχές της γιόγκα και άλλων παραδοσιακών μεθόδων άσκησης που προέρχονται από τις ανατολικές φιλοσοφίες με τη δυναμική μεταγενέστερων δυτικών μεθόδων».[2]Η φιλοσοφία αποτελεί τον κεντρικό πυρήνα της μεθόδου και αυτό είναι που τη διαφοροποιεί από τα απλά προγράμματα ασκήσεων. Το Πιλάτες «δεν αποτελεί απλώς έναν τρόπο εκγύμνασης... Πρόκειται για μια φιλοσοφία που στην πράξη γίνεται τρόπος ζωής».[3] Βασική αρχή και θεωρητικό υπόβαθρο του Πιλάτες είναι ο έλεγχος του κέντρου του σώματος, δηλαδή -και σύμφωνα με τις ανατολικές φιλοσοφίες- η ζώνη της κοιλιακής χώρας η οποία και ονομάζεται "Powerhouse" («οίκος της δύναμης»)[4]. Η μέθοδος βασίζεται «στον πλήρη έλεγχο του νου πάνω στο σώμα»[5] καθώς και «στην αφύπνιση της εσωτερικής μας δύναμης».[6] Οι 500 περίπου ασκήσεις του Πιλάτες πρέπει να εκτελούνται αργά, με «εξαντλητική συγκέντρωση και ακρίβεια»[7] και με τη συμμετοχή του πνεύματος, του σώματος και της αναπνοής.[8] 

2. Η ιστορία και οι στόχοι του Πιλάτες. 

Ιδρυτής του Πιλάτες υπήρξε ο Joseph Hubertus Pilates (1880-1967), Γερμανός ελληνικής καταγωγής, ο οποίος ασχολήθηκε συστηματικά με ανατολικές φιλοσοφίες, όπως γιόγκα, ζεν, τάι τσι και πολεμικές τέχνες. Ενσωματώνοντας την ανατολική προσέγγιση στην άσκηση, ανέπτυξε τη δεκαετία του 1920 τη μέθοδό του, την οποία αρχικά ονόμασε ";the art of contrology";- «η τέχνη του ελέγχου». Της έδωσε αυτό το όνομα επειδή στόχο είχε «να επιτύχει τον έλεγχο του πνεύματος πάνω στο σώμα».[9] Ο Pilates, ενστερνιζόμενος το δόγμα των ανατολικών θρησκειών, «πίστευε ότι η σωματική και πνευματική υγεία βρίσκονται σε πλήρη αλληλεξάρτηση»[10] και ως στόχο είχε «να ελέγχει το ίδιο του το σώμα, ώστε να βρει το δρόμο σε μια ευτυχισμένη ζωή».[11] Διότι, σύμφωνα πάντα με τη μεταφυσική υπόθεση, «κατακτώντας τον έλεγχο του σώματος, μέσα από το κέντρο, μπορούμε να ελέγξουμε οτιδήποτε άλλο στη ζωή μας».[12] Έτσι, το σύστημα στοχεύει να πετύχει «μια δημιουργική «συγχώνευση» μυαλού και σώματος»[13], τον «πλήρη έλεγχο του νου» και τη σωστή «ευθυγράμμιση» του σώματος. 
Οι ασκήσεις εκγύμνασης Πιλάτες -όπως διαβάζουμε στα ποικίλα σχετικά βιβλία, φυλλάδια και ιστοσελίδες- θεωρείται ότι οδηγούν «στην καλή σωματική και πνευματική κατάσταση, στη μυϊκή ενδυνάμωση και ελαστικότητα, στη θεραπεία διαφόρων προβλημάτων, στην απόκτηση ελέγχου του σώματος, της αναπνοής και του πνεύματος, σε ψυχοσωματική αρμονία, ισορροπία και αυτογνωσία, στην ενεργοποίηση σώματος και πνεύματος, στην αναζωογόνηση του νου και την ανύψωση του πνεύματος». Η μέθοδος απέκτησε μεγάλη δημοτικότητα τη δεκαετία του 1990 ενώ στην Ελλάδα πρωτοεμφανίστηκε το 1992. 

3. Το ανατολικό φιλοσοφικο-θρησκευτικό υπόβαθρο. 

Η διδασκαλία της μεθόδου -μας πληροφορεί διαφημιστικό φυλλάδιο του μεγαλύτερου ίσως, και παλαιότερου στούντιο Πιλάτες των Αθηνών- γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή στην αυθεντικότητά της και μέγιστη σημασία στη φιλοσοφία της. Η ολοκληρωμένη μέθοδος αποτελείται από 500 ασκήσεις ακρίβειας με βασική αρχή τον έλεγχο και σταθερότητα του σώματος, δηλαδή το ηλιακό πλέγμα». Η κοιλιά, το υποτιθέμενο «κέντρο του σώματος» και επονομαζόμενο «Powerhouse», είναι σαφώς η βάση του όλου συστήματος Πιλάτες και αντιστοιχεί κατά την ανατολική θεώρηση στο ηλιακό πλέγμα,[14] που είναι το «τρίτο τσάκρα» ή η «κεντρική αποθήκη πράνα», σύμφωνα με τις εξωχριστιανικές αντιλήψεις. «Όλη μας η ζωή είναι κοιλιά», ισχυρίζονται κάποιοι δάσκαλοι Πιλάτες και εξηγούν πώς με το Πιλάτες ενεργοποιούνται τα μεταφυσικά ενεργειακά κέντρα. «Η μέθοδος λειτουργεί ενεργειακά βάσει συγκεκριμένων ασκήσεων που αφορούν το άνοιγμα των επτά [υποθετικών] ενεργειακών κέντρων».[15] Έτσι ακόμα και κλασικές, δυτικές ασκήσεις επενδύονται με την «ενεργειακή φιλοσοφία» της ανατολής. Να πώς καθοδηγούνται οι ασκούμενοι: «Είναι πολύ σημαντικό να καταλάβετε αυτή την ουδέτερη στάση[16] και να τη συνοδεύσετε με όλες τις φιλοσοφικές ιδέες για τις οποίες μιλήσαμε».[17] Το «Powerhouse» είναι ύψιστης σημασίας για το Πιλάτες διότι συσχετίζεται με το κέντρο «Hara» των ανατολικών πολεμικών τεχνών[18], όπου υποτίθεται ότι συγκεντρώνονται τα διαφορετικά είδη ενέργειας στο σώμα.[19] «Κάθε άσκηση Πιλάτες ξεκινά με την ενεργοποίηση του Powerhouse και μόνο τότε ρέει η δύναμη από το κέντρο του σώματος προς όλες τις υπόλοιπες περιοχές»[20] -όπου «δύναμη» νοείται η «ενέργεια», αφού αλλού διαβάζουμε ότι με τις ασκήσεις Πιλάτες «η ενέργεια παράγεται και κατανέμεται αρμονικά»[21] και επέρχονται αλλαγές «όχι μόνο σωματικές, αλλά και πνευματικές και ενεργειακές».[22] Και σε άλλο σύγγραμμα Πιλάτες διαβάζουμε για τη «ζωτική ενέργεια της Γης [που] εισέρχεται μέσα μας από ορισμένα σημεία στις πατούσες».[23] 

Εκτός από τη χρήση της κοιλιάς ως «κέντρου ενέργειας» που πήρε ο Pilates από τις ανατολικές θρησκείες, και αυτός ο τρόπος εκτέλεσης των ασκήσεων έχει δεχθεί καθοριστική επιρροή από την ανατολική φιλοσοφία. «Δεν ανεβοκατεβάζεις απλώς τα χέρια σου ...Υπάρχει μια φιλοσοφία από πίσω. Πρέπει να παρατηρείς το σώμα σου και να είσαι συγκεντρωμένος».[24] Στα δυτικά στοιχεία της εκγύμνασης ο Pilates ενσωμάτωσε «την ανατολική έμφαση στην ελεγχόμενη αναπνοή, τις ελεγχόμενες ασκήσεις και τη μεγάλη αυτοσυγκέντρωση».[25]«Κάθε κίνηση ...χρειάζεται την απόλυτη αυτοσυγκέντρωσή μας και εκτελείται άρτια μέσα από συνεχή ροή, ακρίβεια και συντονισμό με την αναπνοή και το κέντρο της δύναμης», δηλαδή με το κέντρο της «ενέργειας». Και για την είσοδο σε μια προπονητική ενότητα Πιλάτες: «παρατηρήστε την αναπνοή σας. Εισχωρήστε με όλες σας τις σκέψεις μέσα στο σώμα σας»,[26] «θα κάνουμε μερικές βαθιές αναπνοές ...θ' αδειάσετε το μυαλό σας από σκέψεις και θα συγκεντρωθείτε στο σώμα σας, στην αναπνοή, στο ρυθμό των αισθήσεών σας».[27] «Με το πνεύμα μας κατευθύνουμε το κορμί μας και κάνουμε την αναπνοή να ενώνεται μαζί του»[28]. Δεν πρόκειται δηλαδή για απλές εισπνοές και εκπνοές που συχνά χρησιμοποιούνται στη γυμναστική, αλλά για τεχνικές αναπνοής διαλογισμού. Και επειδή κατά τις ανατολικές δοξασίες θεωρείται ότι «η αναπνοή εξαγνίζει το σώμα, τόσο στη γιόγκα όσο και στο Πιλάτες οι άνθρωποι ενθαρρύνονται να αναπτύξουν συνειδητή αναπνοή».[29] «Κατά τη διάρκεια της άσκησης θα πρέπει να αναπνέετε συνειδητά και να συγκεντρωθείτε στο κέντρο του σώματός σας, στο δικό σας powerhouse».[30] Καμία σχέση όλων αυτών με την απλή συγκέντρωση που χρειάζεται στη γυμναστική ώστε να αποφευχθούν π.χ. τραυματισμοί. «Όπως ακριβώς συμβαίνει και στις ανατολικές τεχνικές διαλογισμού, όπως είναι η Γιόγκα, το Tai Chi, το Chi Kung, η ένωση της ύπαρξής μας μάς κάνει να ζούμε το παρόν με ηρεμία ... Γι' αυτό το Πιλάτες είδε στη βάση της εργασίας του αυτή την κατάσταση συγκέντρωσης, που το κάνει να μην είναι μια απλή γυμναστική, αλλά πιο πολύ μια μέθοδος που επιφέρει αλλαγές όχι μόνο στο κορμί, αλλά και στο πνεύμα μας».[31] Και να τονιστεί ότι όλη αυτή η συγκέντρωση στο Powerhouse -την κοιλιά- δεν είναι άγνωστη σε όσους ασκούν τη θρησκευτική πρακτική του διαλογισμού, διότι ένας τρόπος διαλογισμού είναι η αυτοσυγκέντρωση στο τσάκρα του ηλιακού πλέγματος, δηλαδή στην κοιλιά. Επιπλέον, συχνά οι ασκήσεις πρέπει να εκτελούνται αργά, επειδή έτσι προετοιμάζεται ο ασκούμενος για το διαλογισμό, αλλά και επειδή «το σύστημα αφήνει στο σώμα χρόνο να αυτοθεραπευτεί»[32], κάτι το οποίο αποτελεί καίρια μεταφυσική υπόθεση της ανατολικής φιλοσοφίας. Η εκτέλεση των κινήσεων πρέπει πάντοτε να γίνεται με μεγάλη ακρίβεια, διότι «μόνον όταν οι ασκήσεις εκτελούνται με ακρίβεια, αρχίζει το πνεύμα να αντανακλάται στο σώμα και να ενώνεται μαζί του».[33] 

Αξιοπρόσεκτο είναι ότι οι ασκούμενοι καθοδηγούνται να χρησιμοποιήσουν τη φαντασία τους, καθώς και νοερές απεικονίσεις. «Σταθείτε όρθιοι με τα πόδια ενωμένα και κλείστε τα μάτια σας ... Φανταστείτε ότι μπροστά από το κέντρο του σώματός σας υπάρχει ένας στόχος».[34] «Με εικόνες και οραματισμούς βοηθάμε στο να είμαστε ένα όλον ? σώμα και πνεύμα ενωμένα μας δίνουν μια αίσθηση ελέγχου και κυριαρχίας στις ενέργειες και τις στάσεις που εκτελούμε». «Χαλαρώνουμε ... οραματιζόμαστε τη σπονδυλική μας στήλη»[35] και εν ολίγοις καλούνται οι γυμναζόμενοι να εφαρμόζουν νοερές απεικονίσεις διαλογιστικού τύπου προκειμένου να εκτελέσουν -όπως τους λένε- τις ασκήσεις σωστά.[36]Μάλιστα δεν λείπουν από κάποια βιβλία Πιλάτες εικόνες με διαλογιζόμενους, το Βούδα κτλ. 

Αυτό που πρέπει επίσης να διακρίνουμε είναι η πίστη στην κυριαρχία του ανθρώπινου νου ως δήθεν παντοδύναμου, κάτι το οποίο αποτελεί άλλο ένα χαρακτηριστικό των ανατολικών-εγωκεντρικών συστημάτων. Ο Πιλάτες πίστευε στη δύναμη της θετικής σκέψης, εξ ου και η ρήση του «το μυαλό είναι εκείνο που χτίζει το σώμα» και η όλη προσπάθεια της μεθόδου του για την απόκτηση του πλήρους ελέγχου του μυαλού. 

4. Κριτική θεώρηση. 

Οι Χριστιανοί έχει σημασία να προσέξουν τα ακόλουθα. Οι διάφορες μορφές Πιλάτες έχουν κοινή βάση, αν και διαφέρουν ως προς το βαθμό πρόσμειξής τους με τη γιόγκα και με άλλες νεοποχίτικες πρακτικές. Τα δύο δημοφιλή υβρίδια, το Yogalates και το Yogilates -με τα οποία δεν ασχοληθήκαμε καθόλου στην παρούσα μελέτη- ενσωματώνουν τη γιόγκα στο μεγαλύτερο βαθμό, ενώ το υβρίδιο Πιλάτες με Τσι αναμιγνύει το Πιλάτες με την ταοϊστική φιλοσοφία, η οποία αποτελεί τη βάση του τάι τσι και του τσι κουνγκ. 
Όμως, ακόμα και μορφές Πιλάτες που ενσωματώνουν τα λιγότερα στοιχεία γιόγκα στηρίζονται σε μια φιλοσοφία εντελώς ασυμβίβαστη με τη Χριστιανική Αλήθεια. Ο Pilates δημιούργησε τη μέθοδό του επηρεασμένος από τη γιόγκα και τον διαλογισμό. Οι τεχνικές αναπνοής, οραματισμού κτλ μας πηγαίνουν σε χώρους όχι μόνο εξωχριστιανικούς, αλλά και επικίνδυνους. Η αποδοχή εννοιών, όρων και πρακτικών των ανατολικών θρησκειών, όπως προϋποθέτει η μέθοδος, έρχεται σε σύγκρουση με το Χριστιανισμό. Η συμμετοχή, δηλαδή, στις φιλοσοφίες της γιόγκα ή του τάι τσι είναι συμμετοχή σε μη-χριστιανικές θρησκείες -τον Ινδουισμό και τον Ταοϊσμό αντίστοιχα- φυσικά αδόκιμη για κάθε Χριστιανό. Οι δάσκαλοι ή/και τα κέντρα που πουλούν Πιλάτες συχνά προωθούν και άλλες επικίνδυνες νεοποχίτικες ιδέες και πρακτικές, τις οποίες μεταδίδουν στους ανυποψίαστους ή αδαείς μαθητές τους. Πολλοί εκπαιδευτές Πιλάτες ασκούν οι ίδιοι τις θρησκευτικές πρακτικές της γιόγκα και του διαλογισμού[37], τις οποίες και επιδιώκουν να μεταδώσουν -ευθέως ή μη- στους διδασκομένους τους. «Οι ανατολικές θρησκείες γνωρίζουν τι είναι το καρατέ, η γιόγκα κτλ. Υπάρχει έντονο θρησκευτικό υπόβαθρο. Όσοι είναι βαθιά μέσα σε αυτά γνωρίζουν ότι το θρησκευτικό στοιχείο κυριαρχεί και ότι αυτά τα προγράμματα συχνά χρησιμοποιούνται ως βάση για να εξαπλωθούν αυτές οι θρησκείες στο δυτικό κόσμο»[38]. 


Συνοψίζοντας.

Όλη αυτή η ιδεοληψία με τις εναλλακτικές δραστηριότητες και τις «εναλλακτικές μορφές άσκησης» που οδηγεί όλο και περισσότερους ανθρώπους στη γιόγκα, το Πιλάτες, το Gyrotonic, το τάι τσι, το τσι κουνγκ, το Feldenkrais (φέλντενκραϊς), το καλανέτικς, την «ιαματική γυμναστική» και λοιπές μεθόδους «που απευθύνονται στο πνεύμα» θα έπρεπε να μας ανησυχεί. «Δεν πρόκειται για γυμναστική», βεβαιώνουν κάποιοι -λίγοι- ειλικρινείς εκπαιδευτές. «Δεν επιτρέπεται το πιλάτες σε ανθρώπους που πάσχουν από ασθένειες των οστών, σε εγκύους και παιδιά κάτω των 18», λένε οι μισοί από τους εκπαιδευτές. Οι υπόλοιποι προσπαθούν να πείσουν για το αντίθετο. Στο εξωτερικό οργανώνονται «σεμινάρια» για διδασκαλία Πιλάτες σε παιδιά κάτω των 16, ακόμα και για Πιλάτες στα σχολεία. Στη Φλόριντα της Αμερικής θα γίνει προσεχώς το «7ο Ετήσιο Διεθνές Εκπαιδευτικό Συνέδριο Πιλάτες», ενώ στην Ελλάδα την ίδια περίοδο το «1ο Συμπόσιο Πιλάτες». Μήπως θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι γίνεται χρήση -ακόμα και- των ασκήσεων γυμναστικής, για να εισαχθούν οι άνθρωποι στα ανατολικά φιλοσοφικο-θρησκευτικά συστήματα; Μήπως θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι οι νεοεποχίτικες θρησκευτικές φιλοσοφίες που βρίσκονται στη βάση μεθόδων όπως η γιόγκα και το Πιλάτες μπορεί να εθίσουν τους ασκούμενους σε νεοποχίτικες κατευθύνσεις; Μήπως θα πρέπει να ξυπνήσουμε; 

Πηγή: περιοδ. «ΔΙΑΛΟΓΟΣ», τ. 49

Και ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΚΟΣΜΟΣ

ΠΙΛΑΤΕΣ: Η ΓΙΟΓΚΑ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ. ΜΙΑ ΠΑΓΙΔΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΠΟΧΗΣ

πηγή

Tης  Ελένης Ανδρουλάκη.

(Από το περιοδικό "ΔΙΑΛΟΓΟΣ" (τ. 49, http://www.ppu.gr/greek/dlog_gr.htm).

- Τι είναι η μέθοδος Πιλάτες - Η ιστορία και οι στόχοι του Πιλάτες

- Το ανατολικό φιλοσοφικο-θρησκευτικό υπόβαθρο

- Κριτική θεώρηση.

OΡΘΟΔΟΞΑ ΒΙΒΛΙΑ

1. Τι είναι η μέθοδος Πιλάτες.
Ψάχνετε για «έναν ήπιο, μοντέρνο τρόπο σωματικής άσκησης»; Για «μια εναλλακτική γυμναστική χωρίς κόπωση, ιδρώτα και τραυματισμούς»; Αναζητάτε μια «γυμναστική αντιστρές που θα εκπαιδεύσει το σώμα και το νου σας, που θα σας απαλλάξει από τους πόνους και θα σας οδηγήσει σε σωματική και πνευματική ευεξία»; «Δοκιμάστε το Πιλάτες και δεν θα το μετανιώσετε». Με αυτές και άλλες παρόμοιες παραινέσεις προσελκύονται οι υποψήφιοι πελάτες-μαθητές στα κέντρα γιόγκα, στα στούντιο εναλλακτικής άσκησης και στα γυμναστήρια που «προσφέρουν» διάφορες μορφές «ενεργειακής γυμναστικής» όπως η γιόγκα, το τάι τσι, το Gyrotonic και το Πιλάτες.
Το Πιλάτες, που έχει χαρακτηρισθεί και ως «η δίδυμη μέθοδος της γιόγκα», αυτοπροσδιορίζεται ως μια «κινησιολογική προσέγγιση ενεργειακής εκγύμνασης μέσω χαλάρωσης».[1]  Είναι μια πρακτική η οποία συνδυάζει «βασικές αρχές της γιόγκα και άλλων παραδοσιακών μεθόδων άσκησης που προέρχονται από τις ανατολικές φιλοσοφίες με τη δυναμική μεταγενέστερων δυτικών μεθόδων».[2]Η φιλοσοφία αποτελεί τον κεντρικό πυρήνα της μεθόδου και αυτό είναι που τη διαφοροποιεί από τα απλά προγράμματα ασκήσεων. Το Πιλάτες «δεν αποτελεί απλώς έναν τρόπο εκγύμνασης... Πρόκειται για μια φιλοσοφία που στην πράξη γίνεται τρόπος ζωής».[3] Βασική αρχή και θεωρητικό υπόβαθρο του Πιλάτες είναι ο έλεγχος του κέντρου του σώματος, δηλαδή -και σύμφωνα με τις ανατολικές φιλοσοφίες- η ζώνη της κοιλιακής χώρας η οποία και ονομάζεται "Powerhouse" («οίκος της δύναμης»)[4]. Η μέθοδος βασίζεται «στον πλήρη έλεγχο του νου πάνω στο σώμα»[5] καθώς και «στην αφύπνιση της εσωτερικής μας δύναμης».[6] Οι 500 περίπου ασκήσεις του Πιλάτες πρέπει να εκτελούνται αργά, με «εξαντλητική συγκέντρωση και ακρίβεια»[7] και με τη συμμετοχή του πνεύματος, του σώματος και της αναπνοής.[8] 

2. Η ιστορία και οι στόχοι του Πιλάτες. 

Ιδρυτής του Πιλάτες υπήρξε ο Joseph Hubertus Pilates (1880-1967), Γερμανός ελληνικής καταγωγής, ο οποίος ασχολήθηκε συστηματικά με ανατολικές φιλοσοφίες, όπως γιόγκα, ζεν, τάι τσι και πολεμικές τέχνες. Ενσωματώνοντας την ανατολική προσέγγιση στην άσκηση, ανέπτυξε τη δεκαετία του 1920 τη μέθοδό του, την οποία αρχικά ονόμασε ";the art of contrology";- «η τέχνη του ελέγχου». Της έδωσε αυτό το όνομα επειδή στόχο είχε «να επιτύχει τον έλεγχο του πνεύματος πάνω στο σώμα».[9] Ο Pilates, ενστερνιζόμενος το δόγμα των ανατολικών θρησκειών, «πίστευε ότι η σωματική και πνευματική υγεία βρίσκονται σε πλήρη αλληλεξάρτηση»[10] και ως στόχο είχε «να ελέγχει το ίδιο του το σώμα, ώστε να βρει το δρόμο σε μια ευτυχισμένη ζωή».[11] Διότι, σύμφωνα πάντα με τη μεταφυσική υπόθεση, «κατακτώντας τον έλεγχο του σώματος, μέσα από το κέντρο, μπορούμε να ελέγξουμε οτιδήποτε άλλο στη ζωή μας».[12] Έτσι, το σύστημα στοχεύει να πετύχει «μια δημιουργική «συγχώνευση» μυαλού και σώματος»[13], τον «πλήρη έλεγχο του νου» και τη σωστή «ευθυγράμμιση» του σώματος. 
Οι ασκήσεις εκγύμνασης Πιλάτες -όπως διαβάζουμε στα ποικίλα σχετικά βιβλία, φυλλάδια και ιστοσελίδες- θεωρείται ότι οδηγούν «στην καλή σωματική και πνευματική κατάσταση, στη μυϊκή ενδυνάμωση και ελαστικότητα, στη θεραπεία διαφόρων προβλημάτων, στην απόκτηση ελέγχου του σώματος, της αναπνοής και του πνεύματος, σε ψυχοσωματική αρμονία, ισορροπία και αυτογνωσία, στην ενεργοποίηση σώματος και πνεύματος, στην αναζωογόνηση του νου και την ανύψωση του πνεύματος». Η μέθοδος απέκτησε μεγάλη δημοτικότητα τη δεκαετία του 1990 ενώ στην Ελλάδα πρωτοεμφανίστηκε το 1992. 

3. Το ανατολικό φιλοσοφικο-θρησκευτικό υπόβαθρο. 

Η διδασκαλία της μεθόδου -μας πληροφορεί διαφημιστικό φυλλάδιο του μεγαλύτερου ίσως, και παλαιότερου στούντιο Πιλάτες των Αθηνών- γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή στην αυθεντικότητά της και μέγιστη σημασία στη φιλοσοφία της. Η ολοκληρωμένη μέθοδος αποτελείται από 500 ασκήσεις ακρίβειας με βασική αρχή τον έλεγχο και σταθερότητα του σώματος, δηλαδή το ηλιακό πλέγμα». Η κοιλιά, το υποτιθέμενο «κέντρο του σώματος» και επονομαζόμενο «Powerhouse», είναι σαφώς η βάση του όλου συστήματος Πιλάτες και αντιστοιχεί κατά την ανατολική θεώρηση στο ηλιακό πλέγμα,[14] που είναι το «τρίτο τσάκρα» ή η «κεντρική αποθήκη πράνα», σύμφωνα με τις εξωχριστιανικές αντιλήψεις. «Όλη μας η ζωή είναι κοιλιά», ισχυρίζονται κάποιοι δάσκαλοι Πιλάτες και εξηγούν πώς με το Πιλάτες ενεργοποιούνται τα μεταφυσικά ενεργειακά κέντρα. «Η μέθοδος λειτουργεί ενεργειακά βάσει συγκεκριμένων ασκήσεων που αφορούν το άνοιγμα των επτά [υποθετικών] ενεργειακών κέντρων».[15] Έτσι ακόμα και κλασικές, δυτικές ασκήσεις επενδύονται με την «ενεργειακή φιλοσοφία» της ανατολής. Να πώς καθοδηγούνται οι ασκούμενοι: «Είναι πολύ σημαντικό να καταλάβετε αυτή την ουδέτερη στάση[16] και να τη συνοδεύσετε με όλες τις φιλοσοφικές ιδέες για τις οποίες μιλήσαμε».[17] Το «Powerhouse» είναι ύψιστης σημασίας για το Πιλάτες διότι συσχετίζεται με το κέντρο «Hara» των ανατολικών πολεμικών τεχνών[18], όπου υποτίθεται ότι συγκεντρώνονται τα διαφορετικά είδη ενέργειας στο σώμα.[19] «Κάθε άσκηση Πιλάτες ξεκινά με την ενεργοποίηση του Powerhouse και μόνο τότε ρέει η δύναμη από το κέντρο του σώματος προς όλες τις υπόλοιπες περιοχές»[20] -όπου «δύναμη» νοείται η «ενέργεια», αφού αλλού διαβάζουμε ότι με τις ασκήσεις Πιλάτες «η ενέργεια παράγεται και κατανέμεται αρμονικά»[21] και επέρχονται αλλαγές «όχι μόνο σωματικές, αλλά και πνευματικές και ενεργειακές».[22] Και σε άλλο σύγγραμμα Πιλάτες διαβάζουμε για τη «ζωτική ενέργεια της Γης [που] εισέρχεται μέσα μας από ορισμένα σημεία στις πατούσες».[23] 

Εκτός από τη χρήση της κοιλιάς ως «κέντρου ενέργειας» που πήρε ο Pilates από τις ανατολικές θρησκείες, και αυτός ο τρόπος εκτέλεσης των ασκήσεων έχει δεχθεί καθοριστική επιρροή από την ανατολική φιλοσοφία. «Δεν ανεβοκατεβάζεις απλώς τα χέρια σου ...Υπάρχει μια φιλοσοφία από πίσω. Πρέπει να παρατηρείς το σώμα σου και να είσαι συγκεντρωμένος».[24] Στα δυτικά στοιχεία της εκγύμνασης ο Pilates ενσωμάτωσε «την ανατολική έμφαση στην ελεγχόμενη αναπνοή, τις ελεγχόμενες ασκήσεις και τη μεγάλη αυτοσυγκέντρωση».[25]«Κάθε κίνηση ...χρειάζεται την απόλυτη αυτοσυγκέντρωσή μας και εκτελείται άρτια μέσα από συνεχή ροή, ακρίβεια και συντονισμό με την αναπνοή και το κέντρο της δύναμης», δηλαδή με το κέντρο της «ενέργειας». Και για την είσοδο σε μια προπονητική ενότητα Πιλάτες: «παρατηρήστε την αναπνοή σας. Εισχωρήστε με όλες σας τις σκέψεις μέσα στο σώμα σας»,[26] «θα κάνουμε μερικές βαθιές αναπνοές ...θ' αδειάσετε το μυαλό σας από σκέψεις και θα συγκεντρωθείτε στο σώμα σας, στην αναπνοή, στο ρυθμό των αισθήσεών σας».[27] «Με το πνεύμα μας κατευθύνουμε το κορμί μας και κάνουμε την αναπνοή να ενώνεται μαζί του»[28]. Δεν πρόκειται δηλαδή για απλές εισπνοές και εκπνοές που συχνά χρησιμοποιούνται στη γυμναστική, αλλά για τεχνικές αναπνοής διαλογισμού. Και επειδή κατά τις ανατολικές δοξασίες θεωρείται ότι «η αναπνοή εξαγνίζει το σώμα, τόσο στη γιόγκα όσο και στο Πιλάτες οι άνθρωποι ενθαρρύνονται να αναπτύξουν συνειδητή αναπνοή».[29] «Κατά τη διάρκεια της άσκησης θα πρέπει να αναπνέετε συνειδητά και να συγκεντρωθείτε στο κέντρο του σώματός σας, στο δικό σας powerhouse».[30] Καμία σχέση όλων αυτών με την απλή συγκέντρωση που χρειάζεται στη γυμναστική ώστε να αποφευχθούν π.χ. τραυματισμοί. «Όπως ακριβώς συμβαίνει και στις ανατολικές τεχνικές διαλογισμού, όπως είναι η Γιόγκα, το Tai Chi, το Chi Kung, η ένωση της ύπαρξής μας μάς κάνει να ζούμε το παρόν με ηρεμία ... Γι' αυτό το Πιλάτες είδε στη βάση της εργασίας του αυτή την κατάσταση συγκέντρωσης, που το κάνει να μην είναι μια απλή γυμναστική, αλλά πιο πολύ μια μέθοδος που επιφέρει αλλαγές όχι μόνο στο κορμί, αλλά και στο πνεύμα μας».[31] Και να τονιστεί ότι όλη αυτή η συγκέντρωση στο Powerhouse -την κοιλιά- δεν είναι άγνωστη σε όσους ασκούν τη θρησκευτική πρακτική του διαλογισμού, διότι ένας τρόπος διαλογισμού είναι η αυτοσυγκέντρωση στο τσάκρα του ηλιακού πλέγματος, δηλαδή στην κοιλιά. Επιπλέον, συχνά οι ασκήσεις πρέπει να εκτελούνται αργά, επειδή έτσι προετοιμάζεται ο ασκούμενος για το διαλογισμό, αλλά και επειδή «το σύστημα αφήνει στο σώμα χρόνο να αυτοθεραπευτεί»[32], κάτι το οποίο αποτελεί καίρια μεταφυσική υπόθεση της ανατολικής φιλοσοφίας. Η εκτέλεση των κινήσεων πρέπει πάντοτε να γίνεται με μεγάλη ακρίβεια, διότι «μόνον όταν οι ασκήσεις εκτελούνται με ακρίβεια, αρχίζει το πνεύμα να αντανακλάται στο σώμα και να ενώνεται μαζί του».[33] 

Αξιοπρόσεκτο είναι ότι οι ασκούμενοι καθοδηγούνται να χρησιμοποιήσουν τη φαντασία τους, καθώς και νοερές απεικονίσεις. «Σταθείτε όρθιοι με τα πόδια ενωμένα και κλείστε τα μάτια σας ... Φανταστείτε ότι μπροστά από το κέντρο του σώματός σας υπάρχει ένας στόχος».[34] «Με εικόνες και οραματισμούς βοηθάμε στο να είμαστε ένα όλον ? σώμα και πνεύμα ενωμένα μας δίνουν μια αίσθηση ελέγχου και κυριαρχίας στις ενέργειες και τις στάσεις που εκτελούμε». «Χαλαρώνουμε ... οραματιζόμαστε τη σπονδυλική μας στήλη»[35] και εν ολίγοις καλούνται οι γυμναζόμενοι να εφαρμόζουν νοερές απεικονίσεις διαλογιστικού τύπου προκειμένου να εκτελέσουν -όπως τους λένε- τις ασκήσεις σωστά.[36]Μάλιστα δεν λείπουν από κάποια βιβλία Πιλάτες εικόνες με διαλογιζόμενους, το Βούδα κτλ. 

Αυτό που πρέπει επίσης να διακρίνουμε είναι η πίστη στην κυριαρχία του ανθρώπινου νου ως δήθεν παντοδύναμου, κάτι το οποίο αποτελεί άλλο ένα χαρακτηριστικό των ανατολικών-εγωκεντρικών συστημάτων. Ο Πιλάτες πίστευε στη δύναμη της θετικής σκέψης, εξ ου και η ρήση του «το μυαλό είναι εκείνο που χτίζει το σώμα» και η όλη προσπάθεια της μεθόδου του για την απόκτηση του πλήρους ελέγχου του μυαλού. 

4. Κριτική θεώρηση. 

Οι Χριστιανοί έχει σημασία να προσέξουν τα ακόλουθα. Οι διάφορες μορφές Πιλάτες έχουν κοινή βάση, αν και διαφέρουν ως προς το βαθμό πρόσμειξής τους με τη γιόγκα και με άλλες νεοποχίτικες πρακτικές. Τα δύο δημοφιλή υβρίδια, το Yogalates και το Yogilates -με τα οποία δεν ασχοληθήκαμε καθόλου στην παρούσα μελέτη- ενσωματώνουν τη γιόγκα στο μεγαλύτερο βαθμό, ενώ το υβρίδιο Πιλάτες με Τσι αναμιγνύει το Πιλάτες με την ταοϊστική φιλοσοφία, η οποία αποτελεί τη βάση του τάι τσι και του τσι κουνγκ. 
Όμως, ακόμα και μορφές Πιλάτες που ενσωματώνουν τα λιγότερα στοιχεία γιόγκα στηρίζονται σε μια φιλοσοφία εντελώς ασυμβίβαστη με τη Χριστιανική Αλήθεια. Ο Pilates δημιούργησε τη μέθοδό του επηρεασμένος από τη γιόγκα και τον διαλογισμό. Οι τεχνικές αναπνοής, οραματισμού κτλ μας πηγαίνουν σε χώρους όχι μόνο εξωχριστιανικούς, αλλά και επικίνδυνους. Η αποδοχή εννοιών, όρων και πρακτικών των ανατολικών θρησκειών, όπως προϋποθέτει η μέθοδος, έρχεται σε σύγκρουση με το Χριστιανισμό. Η συμμετοχή, δηλαδή, στις φιλοσοφίες της γιόγκα ή του τάι τσι είναι συμμετοχή σε μη-χριστιανικές θρησκείες -τον Ινδουισμό και τον Ταοϊσμό αντίστοιχα- φυσικά αδόκιμη για κάθε Χριστιανό. Οι δάσκαλοι ή/και τα κέντρα που πουλούν Πιλάτες συχνά προωθούν και άλλες επικίνδυνες νεοποχίτικες ιδέες και πρακτικές, τις οποίες μεταδίδουν στους ανυποψίαστους ή αδαείς μαθητές τους. Πολλοί εκπαιδευτές Πιλάτες ασκούν οι ίδιοι τις θρησκευτικές πρακτικές της γιόγκα και του διαλογισμού[37], τις οποίες και επιδιώκουν να μεταδώσουν -ευθέως ή μη- στους διδασκομένους τους. «Οι ανατολικές θρησκείες γνωρίζουν τι είναι το καρατέ, η γιόγκα κτλ. Υπάρχει έντονο θρησκευτικό υπόβαθρο. Όσοι είναι βαθιά μέσα σε αυτά γνωρίζουν ότι το θρησκευτικό στοιχείο κυριαρχεί και ότι αυτά τα προγράμματα συχνά χρησιμοποιούνται ως βάση για να εξαπλωθούν αυτές οι θρησκείες στο δυτικό κόσμο»[38]. 


Συνοψίζοντας.

Όλη αυτή η ιδεοληψία με τις εναλλακτικές δραστηριότητες και τις «εναλλακτικές μορφές άσκησης» που οδηγεί όλο και περισσότερους ανθρώπους στη γιόγκα, το Πιλάτες, το Gyrotonic, το τάι τσι, το τσι κουνγκ, το Feldenkrais (φέλντενκραϊς), το καλανέτικς, την «ιαματική γυμναστική» και λοιπές μεθόδους «που απευθύνονται στο πνεύμα» θα έπρεπε να μας ανησυχεί. «Δεν πρόκειται για γυμναστική», βεβαιώνουν κάποιοι -λίγοι- ειλικρινείς εκπαιδευτές. «Δεν επιτρέπεται το πιλάτες σε ανθρώπους που πάσχουν από ασθένειες των οστών, σε εγκύους και παιδιά κάτω των 18», λένε οι μισοί από τους εκπαιδευτές. Οι υπόλοιποι προσπαθούν να πείσουν για το αντίθετο. Στο εξωτερικό οργανώνονται «σεμινάρια» για διδασκαλία Πιλάτες σε παιδιά κάτω των 16, ακόμα και για Πιλάτες στα σχολεία. Στη Φλόριντα της Αμερικής θα γίνει προσεχώς το «7ο Ετήσιο Διεθνές Εκπαιδευτικό Συνέδριο Πιλάτες», ενώ στην Ελλάδα την ίδια περίοδο το «1ο Συμπόσιο Πιλάτες». Μήπως θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι γίνεται χρήση -ακόμα και- των ασκήσεων γυμναστικής, για να εισαχθούν οι άνθρωποι στα ανατολικά φιλοσοφικο-θρησκευτικά συστήματα; Μήπως θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι οι νεοεποχίτικες θρησκευτικές φιλοσοφίες που βρίσκονται στη βάση μεθόδων όπως η γιόγκα και το Πιλάτες μπορεί να εθίσουν τους ασκούμενους σε νεοποχίτικες κατευθύνσεις; Μήπως θα πρέπει να ξυπνήσουμε; 

Πηγή: περιοδ. «ΔΙΑΛΟΓΟΣ», τ. 49

Και ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΚΟΣΜΟΣ

Τυπικόν της 28ης Mαΐου 2012

Δευτέρα: Τοῦ Ἁγίου Μάρτυρος Εὐτυχοῦς, Ἐπισκόπου Μελιτινῆς.

Ἀπόστολος:  Τῆς ἡμέρας· Δευτέρας ζ΄ ἑβδομάδος Πράξεων (Πράξ. κα΄ 8-14). Εὐαγγέλιον:  Ὁμοίως· Δευτέρας ζ΄ ἑβδομάδος Ἰωάννου (Ἰω. ιδ΄ 27-31, ιε΄ 1-7).

Πώς μετά να μην αποσύρει ο Θεός τη χάρη Του απ το αμαρτωλό έθνος μας;

Πώς μετά να μην αποσύρει ο Θεός τη χάρη Του απ το αμαρτωλό έθνος μας;Τα στοιχεία που καθ ημέραν δημοσιοποιούνται σχετικά με την εμβρυοκτονία αποτυπώνουν κατά τρόπο δραματικό το μέγεθος του προβλήματος!Όμως εμείς αλληθωρίζουμε και στρέψαμε την προσοχή μας στη διάσωση της καρέτα-καρέτα και στη φροντίδα των τετραπόδων!Τη στιγμή κατά την οποία ανθρώπινα έμβρυα απορρίπτονται στους σκουπιδοτενεκέδες και τους υπονόμους των ιατρείων σφαγέων ιατρών που ορκίστηκαν να σώζουν ζωές κι αυτοί πράττουν το εντελώς αντίθετο προς δόξαν του...ουμανισμού! Η ποιοτική καθίζηση της νεοελληνικής κοινωνίας δεν έχει πάτο! Αμβλώσεις, διαζύγια, αδιαφορία για τα εθνικά ζητήματα, αποκλειστική φροντίδα για την τσέπη, αποχαύνωση απ τα άθλια πρωινάδικα και τα ηλίθια σήριαλς, τουρκικά και μη, ποδοσφαιρολαγνικός κρετινισμός κ.τ.ο. συνθέτουν ένα εφιαλτικό παζλ που προοιονίζεται άσχημη κατάληξη!

Την ίδια στιγμή κάποιοι γνωστοί και μη εξαιρετέοι απ τον εκκλησιαστικό χώρο ισχυρίζονται ότι επείγοντα και ζωτικά εκκλησιαστικά-ποιμαντικά προβλήματα αποτελούν ο εθνικισμός, ο αντισημιτισμός,ο φονταμενταλισμός κ.α.  Ο αοίδιμος π.Αυγουστίνος Καντιώτης με τα ιερατικά συνέδρια που διοργάνωνε στη μητρόπολή του,αλλά και με τις κατά καιρούς παρεμβάσεις του,πρόβαλλε κατά τρόπο σαφή τα πραγματικά ποιμαντικά προβλήματα όπως π.χ. τις αμβλώσεις,τα διαζύγια,τις διάφορες αιρέσεις που λυμαίνονται την πατρίδα μας,την εκκοσμίκευση ποιμένων και ποιμαινομένων,τον οικουμενισμό,τον επανευαγγελισμό του λαού,την ποιμαντική των μελλονύμφων,τους μεικτούς γάμους και πολλά άλλα που για λόγους οικονομίας του δημοσιογραφικού χώρου δεν αναφέρουμε.

Ο σημερινός εκκλησιαστικός λόγος ως επί το πλείστον αποφεύγει να ασχοληθεί και αναφερθεί σε θέματα όπως τα προαναφερθέντα.Αποφεύγει να διαφωτίζει,να ελέγχει,να αφυπνίζει συνειδήσεις.Ο ελεγκτικός και αφυπνιστικός λόγος διαβάλλεται απ τους αντιφρονούντες ως καταγγελτικός, εισαγγελικός, δικανικός, νομικιστικός, ηθικιστικός, οργανωσιακός, πιετιστικός, μισαλλόδοξος! Είναι τέτοια η διαστροφή των εννοιών στη γέμουσα συγχύσεως εποχή μας που απαξιώνεται κατά τρόπο πάντηπαράδεκτο η αγωνιστικότητα και η ποιμαντική επαγρύπνηση.Και το ποίμνιο παραμένει αδιαφώτιστο και απροβλημάτιστο με ο,τι αυτό συνεπάγεται για την πνευματική του πορεία!

Λυκούργος Νάνης

πηγή