Η Μονη Καισαριανης

Σημερα θα αναφερθω στο υπεροχο μοναστηρι της Καισαριανης, που μετα απο 2 χρονια επισκευων και συντηρησης ανοιξε ξανα τις πυλες στους επισκεπτες του. Υπευθυνη για την συντηρηση της μονης και της περιοχης στο δασος του Υμηττου ειναι η Φιλοδασικη Ενωση Αθηνων, την οποια και ευχαριστω γιατι και η περιοχη αλλα και η μονη Καισαριανης αποτελουν θυλακες οξυγονου κυριολεκτικα και μεταφορικα στην δοκιμασμενη Αττικη.

Η μονη κτιστηκε στη θεση αρχαιου ιερου, μαλλον της Δημητρας της οικογενειας των Λυκομηδων.  Στην περιοχη σωζονται και τα θεμελια τρικλιτης παλαιοχριστιανικης Βασιλικης του 5ου – 6ου μ.Χ. αιωνα.

Κυρια Εισοδος

Ο ναος που διασωζεται σημερα, ειναι βυζαντινου ρυθμου, εγγεγραμμενος σταυροειδης με τρουλο (*) και κτισθηκε τον 11 αιωνα, αφιερωμενος στα Εισοδια της Θεοτοκου. Πολλα απο τα μαρμαρα του αρχαιοτερου ναου χρησιμοποιηθηκαν σαν δομικα στοιχεια.

Τοπογραφικο της Μονης

Η μονη απεκτησε μεγαλη φημη τον 12 και 13 αιωνα και η βιβλιοθηκη της ηταν απο τις πιο πλουσιες στο Βυζαντιο. Οι υπευθυνοι της μονης ειχαν πολυ καλες διπλωματικες ικανοτητες και καταφεραν να τα εχουν καλα και με τους Φραγκους οταν αυτοι κατεκτησαν την Αττικη στις αρχες του 13 αιωνα, αλλα και με τους Τουρκους.

Ναος Εισοδιων της Θεοτοκου και παρεκκλησιο Αγιου Αντωνιου

Το 1204 ο πάπας Ιννοκέντιος ο Γ’ υπέβαλλε την Μονή Καισαριανής στη δικαιοδοσία του λατίνου αρχιεπισκόπου Αθηνών. (**) Το 1458 οι Τούρκοι καταλαμβάνουν την Αττική και ο Μωάμεθ προσέρχεται στη Μονή (***) όπου, σύμφωνα με τον γάλλο γιατρό από την Λυών, Jacob Spon (1675), του παραδίδονται τα κλειδιά της πόλης. Το 1678 ο πατριάρχης Διονύσιος ο Δ’ καθορίζει την Μονή ως “Σταυροπηγική” (****) δηλαδή “ελεύθερη και ασύδοτη” ως πρός τον μητροπολίτη της Αθήνας στον οποίο έχει μόνο μία υποχρέωση: να τον μνημονεύει στη λειτουργία. Το 1792 ο πατριάρχης Νεόφυτος καταργεί με Σιγίλλιο την ελευθερία της Μονής η οποία θα υπαχθεί και πάλι στην μητρόπολη των Αθηνών. Το 1824 η Μονή πλέον “?υποδουλώνεται και οικονομείται ως ίδιον κτήμα των αγίων αρχιερέων. Τί δέν εσυνέβησαν εις αυτό, ποίας τύχας δέν εδοκίμασεν; εκατήντησεν έπαυλις βοών, όνων και αλόγων ζώων το πρώην δυνατόν νά σώση καί να φωτίση πολλάς ψυχάς ανθρώπων”. (Πηγη: Φιλοδασικη Ενωση Αθηνων).

Λουτρα

Τα βιβλια της διασημης βιβλιοθηκης μεταφερθηκαν το 1821 στην Μητροπολη Αθηνων για να προστατευθουν απο την επικειμενη συγκρουση με τους Τουρκους. Δυστυχως συνεβη το ακριβως αντιθετο. Τα βιβλια κατεληξαν στον Παρθενωνα οπου χρησιμοποιηθηκαν για να παρασκευασθουν φυσιγγια κατα την πολιορκια της απο τον Κιουταχη (αναφερεται απο τον Γιωργο Καραχαλιο στα Φαινομενα, Ελευθερος Τυπος, 11 Δεκεμβριου 2010).

Καθολικο Ναου

(*) Ο εγγεγραμμένος σταυροειδής με τρούλο είναι ο αντιπροσωπευτικός βυζαντινός ρυθμός. Κύριο χαρακτηριστικό στοιχείο αυτού του θαυμαστού ρυθμού είναι ο σχηματισμός σταυρού εσωτερικά και εξωτερικά στο σχεδόν τετράγωνο πια κτίσμα, με τον έναν ή τους πέντε τρούλους. Η δημιουργία κογχών στη βόρεια και νότια πλευρά όχι μόνο αυξάνουν τον εσωτερικό χώρο,αλλά χαρίζουν παράλληλα ομορφιά και χάρη. Υπάρχουν πάμπλλα δείγματα αυτού του θαυμασίου ρυθμού, όπως η Γοργοεπίκοος (άγιος Ελευθέριος), άγιοι Θεόδωροι, Καπνικαρέα, Καισαριανή στην Αθήνα, Παναγία των Χαλκαίων στη Θεσσαλονίκη, οι εκκλησίες του Μυστρά, κ.α.(Πηγη: Αποστολικη Διακονια της Εκκλησιας της Ελλαδος)

Η Αγια Τριαδα

(**) Μετά την κατάκτηση της Κων/πόλεως από τους σταυροφόρους επακολούθησε δια προκαταρκτικής συνθήκης διανομή ολόκληρου του Βυζαντινού κράτους μεταξύ των Φράγκων σε λατινικά φέουδα. Στο μαρκήσιο Βονιφάτιο Μομφερατικό, γνωστό στρατηγό της άλωσης της Κων/πόλεως παραχωρήθηκε ήδη από το Σεπτέμβριο 1204 το ιδρυθέν τότε Φραγκικό βασίλειο της Θεσσαλονίκης, το οποίο περιελάμβανε και την χώρα των Αθηνών. Έτσι οδηγήθηκε ο Βονιφάτιος προς κατάκτηση των περιοχών του. Η Αθήνα μετά της Ακροπόλεως καταλήφθηκαν αμαχητί. Η πόλη είχε παραμεληθεί τελείως υπό των Βυζαντινών από αρκετών δε ετών στερούταν διοικητικής κεφαλής. Η «θρυλούμενη και χρυσή πόλη Αθήνα η «πάλαι μεν μήτηρ σοφίας παντοδαπής και πάσης καθηγεμών αρετής» στις παραμονής της Δ΄ Σταυροφορίας καταπιεσμένη από τους φόρους και την απληστία των αρχόντων και λησμονημένη από τους ανθρώπους, είχε χάσει σύμφωνα με την μαρτυρία του Μιχαήλ Χωνιάτη, την παλαιά της δόξα και είχε μεταβληθεί σε μικρό και «αοίκητο χωριό» που την τύχη της ακολούθησε και το «ένδοξο επίνειό της».

Βρεφοκρατουσα

(***) Οι Τούρκοι κατέλαβαν την Αθήνα τον Ιούνιο του 1458, μετά την κατόπιν συνθηκολόγησης παράδοση της Ακρόπολης από τον τελευταίο δούκα των Αθηνών, τον Francesco II Acciajuoli, στον διοικητή της θεσσαλίας Ομάρ. Στη μακραίωνη ιστορία της πόλης των Αθηνών, αυτή η κατάληψη από τους Τούρκους αποτελεί τη μοναδική περίπτωση «ειρηνικής» κατάκτησής της χωρίς καταστροφή. Ο Μωάμεθ Β’ επισκέφτηκε την πόλη γύρω στα τέλη του Αυγούστου της ίδιας χρονιάς, προκειμένου να την επιθεωρήσει αλλά και να θαυμάσει τα περίφημα αρχαία μνημεία που την κοσμούσαν. Η εντύπωση που του προκάλεσαν τα τελευταία, ιδίως η Ακρόπολη, ήταν τεράστια. Μάλιστα, σύγχρονοι χρονογράφοι αποδίδουν σε αυτήν την επιείκεια με την οποία αντιμετώπισε τους Αθηναίους, παραχωρώντας τους ποικίλα προνόμια, όπως την ελευθερία της λατρείας και τη σχετική αυτοδιοίκηση. Έτσι, σταδιακά η πόλη αναπτύχθηκε και πάλι, μετά την εξαθλίωση στην οποία είχε περιπέσει κατά τη Φραγκοκρατία.

Παντοκρατωρ

(****) Σταυροπηγιακή μονή : Σταυροπηγιακή ή πατριαρχική χαρακτηρίζεται η μονή η οποία υπάγεται άμεσα στον Οικουμενικό Πατριάρχη και κατά συνέπεια αποσυνδέεται από την διοικητική εποπτεία του επιχώριου μητροπολίτη ή επισκόπου. Σύμφωνα με την κανονική παράδοση της Ορθόδοξης Εκκλησίας, ο Πατριάρχης έχει το δικαίωμα κατά την ίδρυση μονής σε περιοχή της δικαιοδοσίας του να αποστέλλει σταυρό, ο οποίος τοποθετείται στα θεμέλια της μονής και θεμελιώνει την άμεση εξάρτησή της από αυτόν.
Το Καθολικό και ο λουτρώνας είναι τα αρχικά κτίρια του 11ου αιώνα αλλά ο νάρθηκας, το καμπαναριό καθώς και το παρεκκλήσι του Αγίου Αντωνίου είναι προσθήκες μεταγενέστερες της περιόδου της Τουρκοκρατίας. Τα κτίσματα ήσαν διατεταγμένα γύρω από την εσωτερική αυλή, Στο ανατολικό μέρος υπήρχε το Καθολικό, στο δυτικό η τράπεζα με το μαγειρείο, στη νότια πλευρά ο λουτρώνας μετασκευασμένος στα χρόνια της Τουρκοκρατίας σε ελαιοτριβείο της μονής και δίπλα διώροφα κτίρια με τα κελιά πού είχαν μπροστά ανοιχτή στοά

Η Ανασταση του Λαζαρου

Τοιχογραφίες: Η παλαιότερη τοιχογραφία βρισκόταν στον εξωτερικό νότιο τοίχο του καθολικού πού σήμερα περιλαμβάνεται μέσα στο παρεκκλήσι του Αγίου Αντωνίου. Είναι μία μορφή Παναγίας, δεομένης προς αριστερά, με αδρές γραμμές σχεδίου που φανερώνουν επαρχιακή τεχνοτροπία του 14ου αιώνα.
Ο ναός και ο νάρθηκας κοσμούνται από τοιχογραφίες τής εποχής της τουρκοκρατίας. Οι τοιχογραφίες του νάρθηκα έγιναν από τον Ιωάννη Ύπατο από την Πελοπόννησο, το 1682 και με δαπάνες του Μπενιζέλου, σύμφωνα με επιγραφή που υπάρχει στον δυτικό τοίχο.
Στον τρούλλο παριστάνεται ο Χριστός Παντοκράτωρ, στο τύμπανο, που χωρίζεται σε δύο ζώνες και εικονίζονται η Ετοιμασία του θρόνου, η Παναγία, ο Ιωάννης ο Πρόδρομος, οι άγγελοι καθώς και τετράμορφο σύμπλεγμα των τεσσάρων Ευαγγελιστών. Στην κόγχη του ιερού παριστάνεται η Θεοτόκος Πλατυτέρα, ένθρονη, πλαισιωμένη από δύο σεβίζοντες αγγέλους.

Οι τοιχογραφίες του ναού δεν διακρίνονται για καινοτομίες στους εικονογραφικούς τύπους αλλά ανήκουν σε κρητικά εικονογραφικά πρότυπα του 16ου αιώνα που συναντούμε στις εκκλησίες του Αγίου Όρους.
Ο χαρακτήρας των τοιχογραφιών του 17ου αιώνα γίνεται πάντως όλο και πιο λαϊκός. Η τάση αυτή είναι φανερή στις τοιχογραφίες του νάρθηκα τόσο στο στυλ όσο και στην τεχνική εκτέλεση. Είναι φανερή πλέον η βούληση του ζωγράφου να απομακρυνθεί από τα πρότυπα της Κρητικής Σχολής.

Η Τραπεζα

Τράπεζα
Απέναντι από το καθολικό, στη δυτική πλευρά του τείχους, μέσα σε ένα ενιαίο και αυτοτελές κτίριο βρίσκονται η τράπεζα και το μαγειρείο. Η τράπεζα είναι μια επιμήκης ορθογώνια θολωτή αίθουσα που χωρίζεται σε δύο χώρους. Το μαγειρείο είναι προσκολλημένο στη νότια πλευρά της τράπεζας, είναι τετράγωνο με θολωτή οροφή απ’όπου υψώνεται η καπνοδόχος. Η εστία βρίσκεται στη μέση και γύρω της έχει κτιστό πεζούλι προσκολλημένο στους τέσσερις τοίχους. Το κτίριο αυτό χρονολογείται πιθανότατα από τον 16ο ή τον 17ο αιώνα.

Είδε ένα νέο σαν αστραπή ,με ένα σπαθί στο χέρι…(Διήγηση παπά-Δημήτρη Γκαγκαστάθη)

 

Γέροντας Δημήτριος Γκαγκαστάθης

Ή Ευαγγελία Γ. , ετών 28 , κάτοικος Βάνιας, στίς 6 Αυγούστου τό απόγευμα, έπαθε τά εξής,
Ή Ευαγγελία από τά μικρά της χρόνια είχε μία άστατη ζωή.
“Έκανε τήν ζωή της” μή έχοντας καμμία σχέση μέ τόν Θεό καί τήν Εκκλησία, καί τελευταία συζούσε παράνομα μέ έναν παντρεμμένο, τόν Ν.Κ. 54 ετών, πού είχε αφήσει τήν γυναίκα του…
Ό Θεός όμως περίμενε τήν μετάνοιά της…
Στίς 6 Αυγούστου τού 1958 , ημέρα Τετάρτη, στίς 7 τό απόγευμα πήγε φαγητό στόν φίλο της πού έβοσκε τά πρόβατα. Τό έδωσε, καί φεύγοντας από εκεί γιά τό σπίτι της, τής παρουσιάστηκαν στόν δρόμο κάποια άγνωστα, περίεργα πλάσματα…
Τήν φοβέριζαν, γιατί είχε έλθει πιά ή οργή τού Θεού επάνω της καί έπρεπε νά ξεκαθαρίσει τήν θέση της. Άλλοι τήν έδερναν, άλλοι τήν τραβούσαν νά τήν πνίξουν στό νερό, άλλοι τήν έσπρωχναν δεξιά καί αριστερά…
Τελικά τήν πήγαν σ΄ ένα μαντρί, καί εκεί όλη τήν νύκτα πέρασε αφάνταστη τιμωρία…
Τήν επόμενη μέρα, στίς 1 τό μεσημέρι, τήν βρήκαν σέ μιά καλύβα βασανιζόμενη από ακάθαρτα πνεύματα.
Είχε δαιμονισθεί !
Τήν πήραν καί τήν έφεραν στό σπίτι της, καί εκεί, δέν έπαψε νά φωνάζει δυνατά καί νά συνομιλεί μέ πονηρά πνεύματα δεχόμενη φοβερό ξύλο από αυτά…
‘Ολα τά παραπάνω τά διαβεβαιώνω σάν ιερέας τού χωριού καί σάν αυτόπτης μάρτυρας, μιά καί μέ κάλεσαν νά τής διαβάσω εξορκιστικές ευχές γιά νά ησυχάσει…
Στίς 6 τό απόγευμα φέραμε στήν δαιμονισμένη, τήν εικόνα τών Παμμεγίστων Ταξιαρχών, καί όπως ομολόγησε μετά ή ίδια, συνέβησαν περίεργα καί θαυμαστά πράγματα…
Μέ τήν είσοδο τής εικόνας τών Αρχαγγέλων στό σπίτι της είδε έναν αστραπόμορφο νέο μέ σπαθί πού τής είπε,
– ” Μή φοβάσαι, εγώ θά σέ απαλλάξω από όλα αυτά, αλλά θά σταματήσης τίς αμαρτίες πού μέχρι σήμερα έκανες καί θά μετανοήσεις. Εγώ θά είμαι μαζί σου ! Νά τό πείς αυτό παντού, ότι ή Εκκλησία έχει ζωντανή θρησκεία, γιά νά πιστέψει ό κόσμος καί νά μετανοήσει…”
Καί αμέσως, μέ τά τελευταία λόγια τού Αρχαγγέλου, τά πνεύματα τού σκότους διαλύθηκαν, έπαψαν τά φαινόμενα καί επανήλθε ατόν εαυτό της. Σηκώθηκε, προσκύνησε τήν εικόνα ευχαριστώντας τούς Αγίους γιά τήν προστασία τους καί υποσχέθηκε αλλαγή ζωής από τήν ίδια ώρα !…
Σήμερα είναι καλά, διηγούμενη όσα είδε καί έπαθε, καί ενθυμούμενη πάντα τόν Αρχάγγελο Μιχαήλ όμοιο μέ αστραπή μέ τό σπαθί στό χέρι, πού τήν έσωσε από τήν τιμωρία τών ακαθάρτων πνευμάτων…
Τά παραπάνω τά γράφω σάν αυτόπτης μάρτυς τών εν λόγω συμβάντων…
Ο ιερεύς τού χωριού
π. Δημήτριος Γκαγκαστάθης, Βάνια Τρικάλων, 1958 – Αυγούστου 10.

Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΩΝ ΣΤΑΡΕΤΣ ΚΑΙ ΟΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΕΣ

 

Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΩΝ ΣΤΑΡΕΤΣ ΚΑΙ ΟΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΕΣ

Του Σεβ. Μητροπολίτη Ναυπάκτου Ιερόθεου

=============

Αυτή είναι η μεγάλη αξία των στάρετς, των γερόντων, και βέβαια της φιλοκαλικής - ησυχαστικής παραδόσεως που τους αναδεικνύει. Αυτή η παράδοση είναι η βάση των Προφητών, των Αποστόλων και των Πατέρων, αυτή καταγράφεται μέσα στην Αγία Γραφή και τα έργα των Πατέρων. Αυτήν την βλέπουμε στο βιβλίο με τον τίτλο «Φιλοκαλία των ιερών νηπτικών» που κατήρτισαν οι δύο άγιοι, ο άγιος Μακάριος Νοταράς, επίσκοπος πρώην Κορίνθου και ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης και η οποία μεταφράσθηκε από τον όσιο Παΐσιο Βελιτσκόφσκι στα Σλαβορωσικά και επηρέασε τον ρωσικό ησυχασμό και τον στάρετς Ζωσιμά. Αυτή η παράδοση θεραπεύει τον άνθρωπο, σύμφωνα με τον υπότιτλο της Φιλοκαλίας «εν η δια της κατά την πράξιν και θεωρίαν ηθικής φιλοσοφίας ο νους καθαίρεται, φωτίζεται και τελειούται». Στην Ορθόδοξη Εκκλησία έχουμε αυτήν την παράδοση, η οποία διαφοροποιείται από άλλες παραδόσεις, δυτικής και ανατολικής προέλευσης και πρέπει να ζούμε μέσα σε αυτήν για να αποκτήση η ζωή μας νόημα.

ΟΙ ΠΡΟΦΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΑΛΑΙΑΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ

___________

Οι Προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης ήταν θεούμενοι που είχαν σχέση με τον Μεγάλης Βουλής άγγελο, τον άσαρκο Λόγο, το Δεύτερο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος και μετέφεραν τον λόγο του Θεού στους ανθρώπους με τον χαρακτηριστικό λόγο: «τάδε λέγει Κύριος».

Ο λαός τους χαρακτήρισε «βλέποντες» και «ορώντες» γιατί προανήγγειλαν με σαφήνεια, με την φώτιση του Θεού, εκείνα που θα γίνονταν στον μέλλον.

ΟΙ ΠΡΟΦΗΤΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΕΣ

__________

Οι λογοτέχνες διαμέσου των αιώνων δεν είναι βέβαια θεούμενοι, δεν είναι «ορώντες» και «βλέποντες» τον Θεό, αλλά είναι ευαίσθητοι άνθρωποι, έχουν μια έμπνευση που δημιουργείται από διάφορα γεγονότα και γι’ αυτό παρατηρούν με ένα άλλο μάτι την κοινωνία και την ερμηνεύουν στο βάθος της. Όσοι δε από αυτούς έχουν μετάνοια από διάφορα τραγικά γεγονότα στην ζωή τους, και περισσότερο όσοι είναι κατά διαφόρους βαθμούς ζωντανά μέλη της Εκκλησίας έχουν μεγάλη διεισδυτικότητα στα κοινωνικά γεγονότα και αυτό τους κάνει να είναι διαχρονικοί.

Ο ΠΟΝΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΝΤΟΣΤΟΓΙΕΦΣΚΙ

_____________

Ο Ντοστογιέφσκι ήταν ένας ευαίσθητος άνθρωπος, πέρασε διάφορα τραγικά γεγονότα στην ζωή του, αντιμετώπισε τον θάνατο, την εικονική εκτέλεση για τις ιδέες του, ήλθε δηλαδή αντιμέτωπος με τον θάνατο, αντιμετώπισε την εξορία, τα καταγκαστικά έργα, πόνεσε πολύ στην ζωή του από την στέρηση, τις αρρώστιες και τον θάνατο προσφιλών του προσώπων, γι’ αυτό είπε τον λόγο: «πονώ άρα υπάρχω», αλλά και αγαπώ άρα υπάρχω, όπως και προτιμούσε τον «υψηλό πόνο» από την προσωρινή ευτυχία. Διακατεχόταν από την ενέργεια διαφόρων παθών, αλλά και είχε μια αναφορά στον Θεό, με την μετάνοια και την εκκλησιαστική ζωή. Αυτό τον έκανε να έχει ένα άλλο μάτι με το οποίο παρακολουθούσε την κοινωνία, και τις παρατηρήσεις του τις πέρασε στα λογοτεχνικά του κείμενα.

ΘΡΙΑΜΒΟΣ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΨΥΧΗΣ ΠΑΝΩ ΣΤΟ ΚΑΚΟ

_________

Ο Ντοστογιέφσκι «είχε πιστέψει στην απέραντη και θεία δύναμη της ανθρώπινης ψυχής που θριαμβεύει πάνω σε κάθε εξωτερική βία και σε κάθε εσωτερικό ξεπεσμό. Έχοντας συγκεντρώσει στην ψυχή του όλο το μίσος αυτού του κόσμου, όλο το βάρος και τη ζοφερότητα της ζωής, κι έχοντάς τα ξεπεράσει με την άμετρη δύναμη της αγάπης και της συγγνώμης ο Ντοστογιέφσκι ευαγγελίζεται σ’ όλα τα έργα αυτή τη νίκη».

ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΠΙΠΕΔΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ

___________

Οι Προφήτες και οι λογοτέχνες, αν και ζουν διαφορετικά και το έργο τους δεν είναι το ίδιο, εν τούτοις μας διδάσκουν ότι δεν πρέπει να παραμένουμε σε μια επίπεδη ερμηνεία των κοινωνικών πραγμάτων, αλλά πρέπει να τα βλέπουμε μέσα από μια άλλη διάσταση, την εσωτερική και την πνευματική.

Όταν διάγουμε κατ’ αυτόν τον τρόπο, θα έχουμε εσωτερική ειρήνη, θα αποφεύγουμε την εξωτερική ταραχή, και θα είμαστε πραγματικοί άνθρωποι. Πέρα από τα ψυχολογικά, κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα υπάρχουν και τα λεγόμενα υπαρξιακά και πνευματικά προβλήματα.

ΠΙΣΤΗ, ΕΛΠΙΔΑ, ΑΓΑΠΗ

____________

Ο Γερμανός φιλόσοφος Χάϊντεγκερ λέει ότι υπάρχει ο καθημερινός τρόπος ζωής, με τις οικονομικές και κοινωνικές δραστηριότητες, και ο οντολογικός τρόπος ζωής, που φανερώνεται με τις ασθένειες, τον πόνο και τον θάνατο. Αυτός ο δεύτερος τρόπος ζωής, δηλαδή ο οντολογικός, είναι και ο πιο γνήσιος τρόπος ζωής, και συνιστά τον αυθεντικό άνθρωπο. Αν τον αναζητούμε θα τον βρούμε, οπότε θα αποκτήσουμε την ελευθερία του πνεύματος που είναι υπεράνω της ευτυχίας των αισθήσεων και των αισθητών. Χρειαζόμαστε ελπίδα, νόημα ζωής, ειρήνη εσωτερική, ανύψωση σε ένα άλλο επίπεδο σχέσης με τον Θεό και τους αδελφούς μας, χρειαζόμαστε μία δυνατή Τρόϊκα, δηλαδή την πίστη, την ελπίδα και προ παντός την ανιδιοτελή αγάπη, που δεν τελειώνει ποτέ και είναι πηγή ζωής.

ΠΗΓΗ:

Εκκλησιαστικό Πρακτορείο Ειδήσεων “Ρομφαία”

Δελτίο Τύπου της Ιεράς Συνόδου (16-06-2011)

Τρίτη συνεδρία της Δ.Ι.Σ. για το μήνα Ιούνιο (16-06-2011)

Συνήλθε σήμερα Πέμπτη, 16 Ιουνίου 2011, στην τρίτη Συνεδρία Της για το μήνα Ιούνιο η Διαρκής Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος, υπό την Προεδρία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου.
Κατά την σημερινή Συνεδρία :

Η Διαρκής Ιερά Σύνοδος επικύρωσε τα Πρακτικά της προηγουμένης Συνεδρίας.
Στην Διαρκή Ιερά Σύνοδο απεστάλη έγγραφο του Εξοχωτάτου Υφυπουργού Εσωτερικών, Αποκεντρώσεως και Ηλεκτρονικής Διακυβερνήσεως κ. Γεωργίου Ντόλιου, στο οποίο αναφέρει ότι ενημερώθηκαν τα Μέλη τής Ειδικής Επιτροπής για την μελέτη θεμάτων Εκκλησίας - Πολιτείας, ότι η Κάρτα του Πολίτη δεν θα περιλαμβάνει ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα και δεν θα περιλαμβάνει γραμμωτό κώδικα (barcode), ούτε οποιονδήποτε συμβολικό αριθμό. Το έγγραφο αυτό αποτελεί την απάντηση του Υπουργείου Εσωτερικών σε προηγούμενη Επιστολή της Ειδικής Επιτροπής, της Ιεράς Συνόδου, για την μελέτη σχετικά με την έκδοση της Κάρτας του Πολίτη.

Η Διαρκής Ιερά Σύνοδος ενημερώθηκε :

– Από την Έκθεση την οποία υπέβαλε η Συνοδική Επιτροπή επί της Χριστιανικής Αγωγής της Νεότητος περί του εκπαιδευτικού προγράμματος «ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ» για τους νέους των Ιερών Μητροπόλεων της Εκκλησίας της Ελλάδος, το οποίο πραγματοποιήθηκε από 7 έως 14 Μαΐου 2011.

– Από την Έκθεση την οποία υπέβαλε η Συνοδική Επιτροπή Διορθοδόξων και Διαχριστιανικών Σχέσεων περί της Διορθοδόξου Προπαρασκευαστικής Επιτροπής, η οποία συνήλθε στο Chambésy της Ελβετίας από 21 έως 26 Φεβρουαρίου 2011.

– Από την Έκθεση την οποία υπέβαλε η Συνοδική Επιτροπή επί της Εκκλησιαστικής Εκπαιδεύσεως και Επιμορφώσεως του Εφημεριακού Κλήρου σχετικά με την Ημερίδα με θέμα : «Προοπτικές αναβαθμίσεως της Εκκλησιαστικής Εκπαιδεύσεως», η οποία πραγματοποιήθηκε στην εν Αθήνα την 3η Μαΐου 2011.

– Από την Έκθεση πεπραγμένων την οποία υπέβαλε η Ειδική Συνοδική Επιτροπή περί Γυναικείων Θεμάτων, σχετικά με την διεξαχθείσα, από 3 έως 4 Ιουνίου 2011, «Δ Συν­δι­ά­σκεψη Γυναικών - Εκπροσώπων Ιερών Μητροπόλεων της Εκκλησίας της Ελλάδος».

– Από την Έκθεση την οποία υπέβαλε η Ειδική Συνοδική Επιτροπή Μεταναστών, Προσφύγων και Παλιννοστούντων σχετικά με την εκδήλωση – παρουσίαση των αποτελεσμάτων του εορτασμού της «Παγκόσμιας ημέρας του Μετανάστη», η οποία πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, στις 9 Μαΐου 2011.

– Από την Έκθεση την οποία υπέβαλε η Επιτροπή για την Παιδεία και την Νεότητα σχετικά με την Συνάντηση Εκπροσώπων των Θεολογικών Σχολών και των Θεολογικών Ενώσεων και Συνδέσμων με θέμα : «Οι εξελίξεις περί του μαθήματος των Θρησκευτικών και ειδικώτερον περί των ωρών διδασκαλίας αυτού εις το Λύκειον».

– Από την Έκθεση την οποία υπέβαλε ο κ. Κωνσταντίνος Ζορμπάς, Συνεργάτης του Γραφείου της Αντιπροσωπείας της Εκκλησίας της Ελλάδος στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σχετικά με την Ομάδα Εργασίας περί θεμάτων Εκπαιδεύσεως, της Επιτροπής «Εκκλησία και Κοινωνία» του Συμβουλίου Ευρωπαϊκών Εκκλησιών.
Η Διαρκής Ιερά Σύνοδος όρισε :

– Τις εορταστικές εκδηλώσεις για τον εορτασμό της ιεράς μνήμης του Αγίου Αποστόλου Παύλου, με την συμμετοχή των Μελών της Ιεράς Συνόδου, ως ακολούθως :

στον Εσπερινό, ο οποίος θα τελεσθεί την 28η Ιουνίου 2011, στον Ιερό Ναό Αγίου Αποστόλου Παύλου οδού Ψαρών, Αθηνών καθώς και στον Ιερό Ναό Αγίου Αποστόλου Παύλου Κορίνθου,στην Θεία Λειτουργία η οποία θα τελεσθεί την 29η Ιουνίου 2011, στον Ιερό Ναό Αγίου Αποστόλου Παύλου οδού Ψαρών, Αθηνών καθώς και το απόγευμα της ίδιας ημέρας, στον Πανηγυρικό Εσπερινό, στην Πνύκα.
Η Διαρκής Ιερά Σύνοδος ενέκρινε :

– Τον κατάλογο των δικαιούχων του επιδόματος για το τρίτο τέκνο στη Θράκη, για το δίμηνο Μαΐου – Ιουνίου 2011. Οι οικογένειες που θα λάβουν το επίδομα είναι 833 και το ποσό ανέρχεται στα 169.316,00 ₠.

– Την σύσταση και λειτουργία του Εκκλησιαστικού Ιδρύματος «ΦΙΛΑΝΘΡΩΠΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΡΓΥΡΙΟΥ ΡΟΡΡΗ "ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΑΝΑΡΓΥΡΟΙ"» της Ιεράς Μητροπόλεως Μαν­τι­νείας και Κυνουρίας.

– Την σύσταση και λειτουργία του Εκκλησιαστικού Ιδρύματος : «ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΗΝΩΣΕΙΣ» της Ιεράς Μητροπόλεως Σάμου και Ικαρίας.
Τέλος η Διαρκής Ιερά Σύνοδος, ενέκρινε αποσπάσεις Κληρικών της Εκκλησίας της Ελλάδος σε Ιερές Μητροπόλεις του εξωτερικού και έλαβε αποφάσεις σχετικά με τρέχοντα υπηρεσιακά ζητήματα.

Εκ της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου

Εγκράτεια και αποχή

Όσιος Φιλόθεος ο Σιναΐτης

Όταν αποκτήσουμε κάποια έξη της εγκράτειας και της αποχής από τα αισθητά κακά που ενεργούνται με τις πέντε αισθήσεις, τότε από εκεί και πέρα θα μπορέσομε να φυλάξομε και την καρδιά μας με τη βοήθεια του Ιησού και να φωτιζόμαστε μέσα σ' αυτήν από Αυτόν και με έναν πόθο θερμό να γευόμαστε με το νου την αγαθότητά Του. Επειδή έχομε λάβει νόμο να καθαρίζομε την καρδιά μας όχι για άλλο τίποτε, αλλά, αφού απομακρυνθούν τα σύννεφα της πονηρίας από το χώρο της καρδιάς και διασκορπισθούν με τη συνεχή προσοχή, να μπορέσουμε να δούμε καθαρά, σαν σε αίθριο ουρανό, τον ήλιο της δικαιοσύνης Ιησού, και να δεχτούμε κάπως στο νου την έλλαμψη των λόγων της μεγαλειότητάς Του. Γιατί οι λόγοι αυτοί εκ φύσεως δε φανερώνονται σε όλους, αλλά σ' εκείνους που καθαρίζουν τη διάνοιά τους.

Όσιος Χριστοφόρος Παπουλάκος

Αρχιμανδρίτου Νεκταρίου Ν. Πέττα
ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ ΠΑΠΟΥΛΑΚΟΣ

Ο σύγχρονος απόστολος της Πίστεως και του Γένους 

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ
ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΠΑΠΟΥΛΑΚΟΥ
(1770 περίπου-1861) 

Ο Μοναχός Χριστοφόρος Παναγιωτόπουλος ή Παπουλάκος είναι ένας νέος απόστολος του Ελληνισμού και της Ορθοδοξίας. Παρά ταύτα η μορφή και η δράση του επί εκατόν πενήντα και πλέον χρόνια τελούσε υπό αμφισβήτηση και παρεξήγηση μέσα στην τεχνητή ομίχλη, την οποία είχαν δημιουργήσει η κακία και η αντινομίες της εποχής του, και μόλις στις μέρες μας αποκαθίσταται με όλη του τη λαμπρότητα.

 Στην εποχή του ορισμένοι από σύγχυση ή εμπάθεια τον αποκάλεσαν αγύρτη, το επίσημο κράτος τον συνέλαβε και η Ιερά Σύνοδος, υπό την πίεση της εξουσίας, τον περιόρισε δια βίου σε Μονές της Θήρας και της Άνδρου. Αλλά ο λαός από γενιά σε γενιά, σαν μέσα σε θρύλο, μας μεταλαμπαδεύει με ευλάβεια και σεβασμό τη μνήμη, τη φήμη και τα σημεία του. Έτσι, τώρα που ο χρόνος τον απομάκρυνε από τις σύγχρονες περιστάσεις, μπορούμε να τον δούμε και να τον κρίνουμε καλύτερα.

 Ο Παπουλάκος/κης γεννήθηκε μετά το 1770 στον Άρμπουνα του δήμου Κλειτορίας των Καλαβρύτων. Μετέρχονταν το οικογενειακό επάγγελμα του κρεοπώλη. Ήταν άνθρωπος φιλήσυχος και δίκαιος. Σε ώριμη ηλικία βλέπει ένα ουράνιο σημείο στην οικία του, που τον προστάζει να αφιερωθεί εξ ολοκλήρου στον Χριστό ως κήρυκας μοναχός. Πιο ψηλά από το χωριό του χτίζει τη σκήτη της «Κοιμήσεως της Θεοτόκου». Ήταν απλός και κατείχε στοιχειώδεις γραμματικές γνώσεις και ως εκ τούτου δεν θα μπορούσε να κατακτήσει κάποια υπεύθυνη θέση στον ανώτατο κλήρο. Είχε όμως ζήσει στην πιο έντονη περίοδο του Έθνους μας. Συμμετείχε στη μεγάλη προετοιμασία και στον αγώνα για την απελευθέρωση της Ελλάδος από το μακρόχρονο οθωμανικό ζυγό.

 Έτσι ζυμώθηκε με τα εθνικά νάματα και την πνευματικότητα, που απορρέουν από τη μακραίωνη παράδοσή μας και την άνευ όρων και ορίων προσήλωση της ελλαδικής Εκκλησίας στην Μεγάλη Μητέρα Εκκλησία. Και όταν οι Βαυαροί και τα όργανά τους θέλησαν να αλλοιώσουν το ελληνορθόδοξο πνεύμα με απαράδεκτες και ύποπτες καινοτομίες, ο Χριστοφόρος τέθηκε επικεφαλής στον αγώνα για την αλήθεια και την ελευθερία. Μαζί του λόγιοι ρασοφόροι της εποχής του, όπως ο εκ Κεφαλληνίας Κοσμάς Φλαμιάτος, ο Μεγαλοσπηλιώτης Ιγνάτιος Λαμπρόπουλος, ο Κωνσταντίνος ο εξ Οικονόμων, ο όσιος Διονύσιος Επιφανιάδης, ο καθηγούμενος Συμεών της Μονής Γρηγορίου Αγ. Όρους και άλλοι Κολλυβάδες και πνευματικοί άνθρωποι από όλα τα κοινωνικά και μορφωτικά στρώματα.

 Ο Παπουλάκος περιοδεύει σε όλη την Πελοπόννησο, στην Αττική και σε πολλά νησιά, όπως στις Σπέτσες, στην Ύδρα, στον Πόρο και στην Ελαφόνησο, διδάσκοντας το Λόγο του Θεού. Οι Διδαχές του είναι βάλσαμο και ελπίδα για τους ταλαίπωρους ανθρώπους των περιοχών αυτών. Παντού στηλιτεύει τις προσπάθειες της ξενόφερτης εξουσίας και των προστατών αυτής, που προσπαθούν να αλλοιώσουν την παράδοσή μας. Με το λόγο του μεταμορφώνει το λαό, ώστε να επικρατεί αγάπη, δικαιοσύνη και συγχώρηση. Ο Τύπος της εποχής γράφει πως: «ό,τι δεν κατάφεραν οι νόμοι, το κατόρθωσε με το κήρυγμά του ο Χριστοφόρος». Η φιλανθρωπία και η καλοσύνη εξαπλώνονται παντού, απ' όπου περνά. Η Ιερά Σύνοδος μετά από τις επανειλημμένες συλλήψεις του, προτείνει να τον αφήσουν ελεύθερο, διαπιστώνοντας: «ότι όπου αν απήλθε, κηρύξας τον λόγον του Θεού, ούτε αγυρτίαν, ούτε ιδιοτέλειαν τινά εφάνη μετελθών, αλλ' αφιλοκερδής ων, και ακτήμων, και ως ο υπό απλούς απλούστατος τον λόγον του Θεού κηρύξας, συνέστειλε και παντελώς έπαυσε δια της διδασκαλίας του την ζωοκλοπήν, την δενδροκοπίαν, την ψευδορκίαν κ.τλ. και ...θεωρεί αυτόν της κατ' αυτού γενομένης κατηγορίας Αθώον». Ωστόσο οι ισχυροί φοβούνται και αργότερα πιέζουν την Ι. Σύνοδο να εκδώσει αργότερα απαγορευτική εγκύκλιο για τα κηρύγματά του. Ο Παπουλάκος επιστρέφει στον Άρμπουνα για περισυλλογή^. αλλ' όμως όχι για πολύ.

 Ο αγώνας έχει γίνει γι' αυτόν σκοπός της υπάρξεώς του. Όταν σε λίγο ξαναβγαίνει στα χωριά και στην ύπαιθρο, η Πελοπόννησος ολόκληρη και πολλά νησιά δονούνται από ενθουσιασμό. Του επιφυλάσσουν πρωτοφανή για τα χρονικά υποδοχή. Μια μεγάλη πνευματική λιτανεία διασχίζει απ' άκρου εις άκρον το Μοριά με επικεφαλής τον Παπουλάκο. Παντού το πλήθος μαζί με τον κλήρο τον αποθεώνει και τον ακολουθεί ψάλλοντας το «Τη Υπερμάχω Στρατη­γώ...».

 Η μεγάλη πορεία της πίστεως φθάνει μέχρι την Καλαμάτα. Τότε η Κυβέρνηση και η Ι. Σύνοδος ανησυχούν και αποφασίζουν να αντιδράσουν. Στρατός και στόλος αποστέλλονται εναντίον του άοπλου Γέροντος, για να καταστείλουν το «κίνημα». Ο Παπουλάκος καταφεύγει στα απρόσιτα βουνά της Μάνης, όπου τον προστατεύει μεν η αγάπη των κατοίκων, θα τον καταδώσει όμως το πάθος της φιλαργυρίας. Η αμοιβή της συλλήψεώς του είχε οριστεί σε έξι χιλιάδες δραχμές και ο προδότης, δυστυχώς, βρέθηκε ανάμεσα στον κλήρο.

 Ο αγωνιστής για ένα χρόνο εγκλείεται στις υγρές και ανήλιες φυλακές του Ρίου. Όταν μεταφέρεται στην Αθήνα, για να δικασθεί, κλήρος και λαός, με κλάματα και δεήσεις, υποκλίνονται σε εκείνον, απ' όπου περνά. Το Κράτος δεν τολμά να τον δικάσει, γιατί ο λαός είναι με το μέρος του και έτοιμος να αναιρέσει τις συκοφαντίες. Με πιέσεις της πολιτείας στην Ι. Συνόδο περιορίζεται σωματικώς δια βίου, περιφρουρούμενος στη Μονή Προφήτου Ηλιού Θήρας και αργότερα στη Μονή Παναχράντου Άνδρου. Αλλά ο λαός δεν τον λησμονεί. Απ' όλα τα Βαλκάνια έρχονται προσκυνητές στα σιδερόφρακτα κελλιά, όπου φυλάσσεται, για να πάρουν την ευχή του ή κομμάτι από το ράσο του για αγιασμό. Κοιμήθηκε στην Άνδρο στις 18 Ιανουαρίου 1861. Λίγο νωρίτερα ο φρουρός του ζήτησε συγγνώμη από τον Γέροντα και την ευλογία του, για να γίνει Μοναχός. Είχε την πεποίθηση ότι κάτω από την κατάλευκη γενειάδα του εκπορεύονταν φως και αλήθεια. Ο Παπουλάκος κοιμήθηκε αγνοημένος από τους ισχυρούς, που προσπάθησαν και μετά το θάνατό του να κηλιδώσουν την μνήμη του. Αλλά ο κλήρος και ο λαός τον ήθελε πάντα κοντά του. Πολλοί Ναοί χτίζονταν στο όνομά του, όσο ακόμα ζούσε, προσωπικά του αντικείμενα τοποθετούνται, μαζί με τη μορφή του σε δαγκεροτυπία, στα εικονοστάσια ως λείψανα. Από πατέρα σε παιδί με ευλάβεια μεταφέρεται ο σπόρος, που έρριξε ο φωτισμένος αυτός, αλλά και θαρραλέος, αγωνιστής-μοναχός. Με σεβασμό αναφέρονται όλοι στην πορεία της ζωής του, από το σπίτι του στον Άρμπουνα Κλειτορίας μέχρι την Μονή Παναχράντου, «εδώ γεννήθηκε ο Παπουλάκος», ή «από εδώ πέρασε», ή «σε αυτή την πέτρα ανεβασμένος κήρυξε».

 Μετά πολλά χρόνια έρχεται η αναγνώριση. Είναι και αυτό ένα από τα χαρακτηριστικά της φυλής μας. Εδώ οι ήρωες, οι Άγιοι και οι μεγάλες προσωπικότητες δεν ανακηρύσσονται ούτε επιβάλλονται με δόγματα και με διατάγματα. Εδώ τους μεγάλους τους αναδεικνύει ο λαός, αφού ο χρόνος ξεκαθαρίσει τις ύποπτες αλληλεπιδράσεις της εποχής και των συνανθρώπων τους.

 Έτσι, ο Παπουλάκος, ο φτωχός Μοναχός, περνά ήδη στη χορεία των Αγίων της Ορθοδοξίας και τιμάται την ημέρα της κοίμησής του, την 18ην Ιανουαρίου, καθώς και την 18ην Αυγούστου σε ανάμνηση της λιτάνευσης της εικόνος και της τιμίας κάρας του, κατά το θέρος του 1974, στην Αχαΐα.

Για τον Παπουλάκο βλέπε περισσότερα στις ιστοσελίδες:
www.papoulakos.org / www.papoulakos.ifno

Κυκλοφορεί το φύλλον της 17.6.11 του «Ορθοδόξου Τύπου»

Μερικὰ ἀπὸ τὰ περιεχόμενά του:

◇ Ἡ Ἐκκλησία ἀπὸ σύμβολον δυνάμεως ἐξεφυλίσθη εἰς ἄχρηστον ἱστορικὸν ὑπόλειμμα. Ἐπισημαίνει εἰς συνέντευξίν του ὁ Σεβ. Μεσογαίας καί Λαυρεωτικῆς κ. Νικόλαος.

◇ Ὕψωσαν μάχαιραν ἐναντίον τῆς μισθοδοσίας τοῦ ἱεροῦ κλήρου διὰ νὰ κλείσουν τὰς Ἐκκλησίας.

◇ Μέ ἀνέντιμον – ἁρπακτικήν διάθεσιν προσῆλθεν εἰς τόν διάλογον μετά τῆς Ἐκκλησίας ἡ Πολιτεία.

◇ Πρόεδρος διαλύσεως τῆς ἐλευθέρας Κύπρου, ὁ Πρόε δρος κ. Χριστόφιας.

◇ Σοβαροὶ κίνδυνοι ἀπὸ τὴν δημιουργίαν κέντρων ὑποδοχῆς καὶ κρατήσεως μεταναστῶν, ἐτόνισεν ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Φιλίππων κ. Προκόπιος εἰς σύσκεψιν

◇ Παρεφρόνησεν ἡ Κυπριακή Κυβέρνησις καί ἀκολου θεῖ πολιτικήν ἀφελληνισμοῦ.

◇ «Ἡ Ἐκκλησία στηρίζει τούς “ἀγανακτισμένους” πολίτας, ἀλλά ὁ ἀγών τους πρέπει νά στηρίζεται εἰς τήν προσευχήν», ἐπισημαίνει ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Σάμου καί Ἰκαρίας.

◇ Μιά ἄλλη τρόϊκα. Τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου κ. Ἱεροθέου.

◇ «Διερχόμεθα κρίσιν μεγάλων ἀναστημάτων εἰς τήν πολιτικήν, τήν Ἐκκλησίαν, τήν τέχνην καί εἰς τόν στρατόν», ἐπισημαίνει ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Προικοννήσου κ. Ἰωσήφ.

Γεγονότα καί Σχόλια. Βιβλιοκρισίαι καί ἄλλη ἐνδιαφέρουσα ὕλη συμπληρώνουν τό φύλλον.

Πρόσωπο μοναδικὸ καὶ ἀνεπανάληπτο τὸ ἔμβρυο

Μεταλληνοῦ Βαρβάρα

«Ἡ ἐπιστημονικὴ πρόοδος στὸν τομέα τῆς Ἐμβρυολογίας, ἀλλὰ καὶ ἡ τρισδιάστατη εἰκόνα τῶν ὑπερήχων πιστοποιοῦν τὴν ἀπὸ αἰῶνες διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας μας ὅτι ἡ ἀνθρώπινη ζωὴ ἀρχίζει «ἐξ ἄκρας συλλήψεως», δηλαδὴ τὴ στιγμὴ ποὺ τὰ 23 χρωμοσώματα τοῦ ὠαρίου ἑνώνονται μὲ τὰ 23 χρωμοσώματα τοῦ σπερματοζωαρίου καὶ δημιουργεῖται τὸ πρῶτο κύτταρο, τὸ ζυγωτό. Συγχρόνως, ὅμως, τότε σφραγίζεται καὶ ἡ προσωπικότητα τοῦ κάθε ἀνθρώπου, μὲ τὸ πλῆθος τῶν γονιδίων ποὺ παραλαμβάνει ἀπὸ τοὺς γονεῖς του.

Πρόσωπο μοναδικὸ καὶ ἀνεπανάληπτο θεωρεῖται τὸ ἔμβρυο καὶ ὡς τέτοιο ἀναγνωρίζεται παγκοσμίως. Ὡς «πρόσωπο» τὸ ἀναγνωρίζει καὶ τὸ Δίκαιο τῆς πατρίδας μας καὶ τὸ καθιστᾶ ὑποκείμενο καὶ φορέα ἀστικῶν δικαιωμάτων, π.χ. τὸ ἄρθρο 1711 τοῦ Ἀστικοῦ Κώδικα, σύμφωνα μὲ τὸ ὁποῖο τὸ συλληφθὲν ἔμβρυο μπορεῖ νὰ κληρονομήσει περιουσιακὰ στοιχεῖα συγγενῶν του, ἐὰν γεννηθεῖ ζωντανό.

Παγκόσμιοι Ὀργανισμοί, ἐπίσης, ἀναγνωρίζουν στὸ ἔμβρυο δικαιώματα καὶ πρὸ πάντων τὸ δικαίωμα νὰ ζήσει. Ἔτσι, ὁ ΟΗΕ, στὴ Διακήρυξή του γιὰ τὰ Δικαιώματα τοῦ Παιδιοῦ, στὴν τέταρτη Ἀρχὴ του τονίζεται ὅτι «στὴν φροντίδα καὶ προστασία», ποὺ θὰ παρέχεται στὸ παιδί, «περιλαμβάνεται καὶ ἡ ἱκανοποιητικὴ προγεννητικὴ καὶ μεταγεννητικὴ μέριμνα».

Ἡ Διακήρυξη τῆς Οὑνέσκο τοῦ 2000, «Γιὰ ἕναν πολιτισμὸ Εἰρήνης», περιλαμβάνει καὶ τὰ ἑξῆς ἄρθρα:

1. «Ὁ σεβασμὸς κάθε μορφῆς ζωῆς· σεβασμὸς τῶν δικαιωμάτων καὶ τῆς ἀξιοπρέπειας τοῦ κάθε ἀνθρώπου».

2. «Ἡ μὴ βία· ἀπόρριψη τῆς βίας σὲ ὅλες της τὶς μορφὲς καὶ ἡ ἐπίδειξη δικαιοσύνης μὲ τὴν πειθὼ καὶ τὴν κατανόηση».

Ἂν ὀφείλουμε νὰ σεβόμαστε τὴ ζωή, π.χ. τῆς ἀμοιβάδας, δὲν ὀφείλουμε νὰ σεβόμαστε, κατ' ἐξοχήν, τὴν πρώτη καὶ πιὸ δυναμικὴ φάση τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς, δηλαδὴ τὴν ἐμβρυϊκή; Καὶ ἂν βία δὲν εἶναι ὁ διαμελισμὸς τοῦ πιὸ ἀνυπεράσπιστου ἀνθρώπινου πλάσματος, τοῦ ἐμβρύου; τότε τί εἶναι βία...;

Ἀλλὰ καὶ ἡ 4η Διεθνὴς Σύνοδος τοῦ ΟΗΕ γιὰ τὶς Γυναῖκες (1996), μὲ τὴ Διακήρυξη τοῦ Πεκίνου, στὸν τέταρτο τομέα-κλειδὶ ἀναφέρεται: «Ἀντιμετώπιση καὶ ἐξάλειψη κάθε εἴδους βίας κατὰ τῶν γυναικῶν καὶ κοριτσιῶν», ἐνῶ στὸν δωδέκατο ὑποστηρίζεται «ἡ νομικὴ προστασία τῶν κοριτσιῶν ἀπὸ τὴν ἐμβρυακὴ ἡλικία μέχρι τὴν πλήρη ἐνηλικίωσή τους καὶ κατάργηση ἐπιβλαβῶν πρακτικῶν εἰς βάρος τους».

Καὶ ἐνῶ καταβάλλονται τόσες προσπάθειες γιὰ τὴ δημιουργία καὶ ἀνθρώπινης ζωῆς (τεχνητὴ γονιμοποίηση, κλωνοποίηση), ἐντούτοις ἑκατομμύρια παιδιὰ θανατώνονται ἐν ψυχρῷ καὶ μάλιστα μὲ τὴν ψήφιση νόμων, ποὺ ἐπιτρέπουν τὴ θανάτωση τοῦ ἐμβρύου, μέχρι τὸν τρίτο μήνα τῆς κύησής του.

Στὴν Πατρίδα μας, μὲ τὸν τίτλο: «Τεχνητὴ διακοπὴ τῆς ἐγκυμοσύνης καὶ προστασία τῆς ὑγείας τῆς γυναίκας...» ψηφίστηκε ὁ νόμος 1609, στὶς 3 Ἰουλίου 1986. Ἀπὸ τὶς προκαταρκτικὲς συζητήσεις τῆς Εἰδικῆς Ἐπιτροπῆς γιὰ τὴ νομιμοποίηση τῶν ἀμβλώσεων ἀναδεικνύεται ὅτι δὲν ἐκφραζόταν ἡ ἐπιστημονικὴ γνώση-ἀλήθεια, ἀλλὰ ἡ στρατευμένη ἐπιστήμη. Ἔτσι, ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας καὶ ἐκφραστὴς τῆς ἐπιστημονικῆς ἀλήθειας δήλωνε «ὅτι ἡ ζωὴ τοῦ ἀνθρώπου βιολογικά... ἀρχίζει ἀπὸ τὴ στιγμὴ τῆς σύλληψης». Ἀντίθετα, ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας ὑποστήριξε ὅτι τὸ ἔμβρυο «δὲν ἔχει βιολογικὴ αὐτοτέλεια σὲ ὅλη τὴ διάρκεια τῆς κύησης, ἐξαρτώμενο ἀπὸ τὸν ὀργανισμὸ τῆς μητέρας καὶ ἀποκτᾶ τὴν ἀνθρώπινη ὑπόσταση ἀπὸ τὸ βιολογικό του διαχωρισμὸ ἀπὸ αὐτήν...». Ὁ τότε ὑπουργὸς Ὑγείας ὑποστήριξε ὅτι «τὸ ἔμβρυο ἀποκτᾶ ζωὴ μετὰ τὸ δεύτερο ἥμισυ τῆς κύησης...». Ὁ ὑπουργὸς Δικαιοσύνης τόνισε ὅτι «τὸ δικαίωμα αὐτοδιάθεσης τῆς γυναίκας εἶναι ἀγαθὸ ὑπέρτερης ἀξίας ἀπὸ τὴν ἀξία τῆς ζωῆς τοῦ κυοφορούμενου». Αὐτὰ ἀπὸ τὴν Εἰδικὴ Ἐπιτροπή...

Καθηγήτρια, ἐπίσης, τῆς Ἐγκληματολογίας, τότε, διεκήρυσσε ὅτι «ἄνθρωπος εἶναι ἀπὸ τὴ στιγμὴ- ποὺ ἔχει συνείδηση...». Ἄλλη θέση, ὡς πρὸς τὴν ἀρχὴ τῆς ζωῆς, πιό... σύγχρονη ἀλλὰ ἐξίσου θανατηφόρα γιὰ τὸ ἔμβρυο, εἶναι ἐκείνη ποὺ ὑποστηρίζει ὅτι τὸ κυοφορούμενο μέχρι τὴν 14η μέρα ἀπὸ τὴ σύλληψή του δὲν εἶναι ἄνθρωπος, ὁπότε μποροῦν νὰ ἀποσπῶνται βλαστοκύτταρα, γιὰ νὰ δημιουργοῦνται ζωτικὰ ἀνθρώπινα ὄργανα γιὰ μεταμοσχεύσεις. Χρησιμοποιοῦνται ἔτσι τὰ ἔμβρυα ὡς... «ἀνταλλακτικά». Ὅ,τι ἀπομένει ἀπὸ τὴ θανατηφόρα ἐπέμβαση πετιέται σὲ κάποιον σκουπιδοντενεκὲ ἢ χρησιμοποιεῖται ἀκόμη καὶ γιὰ κατασκευή... καλλυντικῶν.

Ποικίλες, λοιπόν, τοποθετήσεις καὶ ἀντιλήψεις γιὰ τὴ ζωὴ τοῦ παιδιοῦ-ἐμβρύου, δῆθεν ἐπιστημονικές· πολλαπλὲς χρήσεις του, ἀκόμη καί... ἀρωματικές, δῆθεν ἐπωφελεῖς γιὰ τὴν ἀνθρωπότητα. Τὸ ἀποτέλεσμα; Ἑκατομμύρια ἔμβρυα-παιδιὰ στὸν κόσμο νὰ θανατώνονται, πρὶν νὰ ἀντικρίσουν τὸ φῶς τοῦ ἥλιου. Ἡ πατρίδα μας, ἡ χώρα πλέον τῶν γερόντων, τραγικά, ἔχει τὴν πρωτιὰ στὴν Εὐρώπη σὲ ἀριθμὸ ἀμβλώσεων, τῶν ὁποίων μάλιστα τὰ ἔξοδα καλύπτονται ἀπὸ τὰ διάφορα Ἀσφαλιστικὰ Ταμεῖα!

Ἡ πολιτικὴ φαρισαϊκὴ γλώσσα διαπιστώνεται καὶ ἀπὸ τὸν τίτλο τοῦ νόμου 1609/86, περικλείοντας καὶ τὴ «φιλοσοφία» του: «Τεχνητὴ «διακοπὴ» τῆς ἐγκυμοσύνης καὶ προστασία τῆς ὑγείας τῆς γυναίκας...». Ἡ λέξη διακοπὴ περιέχει τὸ ἐλπιδοφόρο στοιχεῖο τῆς ἐπαναφορᾶς, ἐπανασύνδεσης (π.χ. διακοπὴ νεροῦ ἢ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος), ἡ ἄμβλωση ὅμως εἶναι μία τελεσίδικη πράξη, δηλαδὴ ἡ θανάτωση τοῦ παιδιοῦ-ἐμβρύου. Ἀλλὰ καὶ ἡ θέση «γιὰ τὴν προστασία τῆς ὑγείας τῆς γυναίκας» κρίνεται ἐντελῶς ἀντιεπιστημονική, ἐφ' ὅσον, λόγω τῆς ἐπιστημονικῆς προόδου, ἔχουν ἐντελῶς ἐλαχιστοποιηθεῖ οἱ κίνδυνοι ὑγείας κατὰ τὴ διάρκεια τῆς κύησης ἢ κατὰ τὸν τοκετό, ἀντίθετα ἡ ἄμβλωση προκαλεῖ τὸ «μετεκτρωτικὸ σύνδρομο».

Ἀντίδοτο σὲ ὅλες αὐτὲς τὶς σχιζοφρενικὲς καὶ ἀπάνθρωπες τοποθετήσεις καὶ πρακτικὲς ἀποβαίνει ἡ γνήσια Μάνα, μὲ τὸν πλοῦτο τῆς θυσιαστικῆς ἀγάπης της. Τέτοιες Μάνες καταφεύγουν στὴν «Ἀγκαλιὰ» (Σύλλογος Προστασίας Ἀγέννητου Παιδιοῦ, τηλ. 210-8828788) γιὰ ἠθικὴ στήριξη καὶ ὑλικὴ βοήθεια. Καὶ ἡ «Ἀγκαλιά», περιορίζοντας τοὺς Ἠρῶδες καὶ παραμερίζοντας τοὺς Καιάδες, στὰ δώδεκα περίπου χρόνια τῆς διακριτικῆς προσφορᾶς της ἔχει ὑποδεχθεῖ περισσότερα ἀπὸ 1.200 παιδιά, φροντίζοντας στοργικὰ τὴ ζωή τους καὶ κατὰ τὴν κύηση, ἀλλὰ καὶ μετὰ τὴ γέννησή του. Εὐχόμαστε ἡ «Ἀγκαλιὰ» νὰ «ἀγκαλιάζει» ὅλο καὶ περισσότερα ἔμβρυα-παιδιὰ καὶ τὴν προσπάθειά της νὰ μιμηθοῦν καὶ ἄλλοι...».

Ἡ πτώχευση

 

Εὐθύμιος Στύλιος (Μητροπολίτης Ἀχελώου)

 

Πολύς λόγος γίνεται τελευταίως, γιά πρόβλημα πτώχευσης τῆς Ἑλλάδος. Καί ὅσοι ὁμιλοῦν γιά τό πρόβλημα αὐτό, ἀναφέρονται στίς οἰκονομικές κυρίως δυσχέρειες ποὺ ἀντιμετωπίζει ἡ Πατρίδα μας, κατά τή σύγχρονη ἱστορική συγκυρία.


Ὡστόσο, τό πραγματικό καί οὐσιαστικό πρόβλημα τῆς Χώρας μας, σήμερα, δέν εἶναι τόσο οἰκονομικό, ὅσο πνευματικό. Δέν εἶναι ὅτι μᾶς ἔλλειψαν τά οἰκονομικά μέσα, ἀλλά πρωτίστως τό ὅτι στούς σημερινούς Ἕλληνας παρατηρεῖται ἔλλειμμα πνευματικότητος. Καί ὅταν λέμε «ἔλλειμμα πνευματικότητος», ἐννοοῦμε τήν χαλάρωση τῶν πνευματικῶν ἐνδιαφερόντων, τήν ἀπεμπόληση ἠθῶν καί ἐθίμων τοῦ εὐλογημένου τόπου μας, τήν ἀπαξίωση πολιτιστικῶν καί ἠθικῶν ἀξιῶν, τήν ἀποδυνάμωση ἤ καί ἀμφισβήτηση τῆς πατροπαραδότου Ὀρθοδόξου Πίστεως, τήν περιθωριοποίηση τῆς Ἐκκλησίας μας καί τήν περιφρόνηση τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς, τήν ἀποδιοργάνωση τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας, τήν ἀμφισβήτηση τῆς ἱστορίας τῆς ἐνδόξου Πατρίδος μας, τήν ἀποδιοργάνωση τῆς ἐθνικῆς Παιδείας, τήν κατάργηση τῶν ἱερῶν καί ἐθνικῶν συμβόλων κ.λπ.


Ἡ πνευματική αὐτή πτώχευση, γιά ἄλλες σύγχρονες χῶρες ἴσως δικαιολογεῖται ἐν μέρει, λόγω τοῦ μικροῦ ἱστορικοῦ χρόνου σύστασης τῶν κοινωνιῶν τους. Γιά τήν Ἑλλάδα ὅμως, ποὺ ἔχει συνεχῆ ἱστορική καί πολιτιστική παρουσία ἐπί χιλιάδες χρόνια, ἡ πτώχευση αὐτή εἶναι ἀδικαιολόγητη καί ἀνεπίτρεπτη.


Πολύ περισσότερο, διότι, σέ ὅλο αὐτό τό μεγάλο χρονικό διάστημα, βασικό χαρακτηριστικό τῆς Ἑλλάδος ἦταν ἡ Παιδεία καί τό ὑψηλό ἐπίπεδο πνευματικῆς καί πολιτιστικῆς ζωῆς. Οἱ Ἕλληνες ἀπό ἀρχαιοτάτων χρόνων οὐδέποτε διεκρίθησαν γιά τόν οἰκονομικό πλοῦτο τους, πλήν τῆς ἀνεπτυγμένης ναυτιλίας τους, καί οὐδέποτε ἐθεοποίησαν τό χρῆμα καί τό κέρδος. Κώδικες τῆς καθημερινῆς ζωῆς τους ἦσαν τό «Μηδέν ἄγαν» καί «Μέτρον ἄριστον».


Καί ὡς γνωστόν, τά πνευματικά εἶναι προϋπόθεση τῶν ὑλικῶν. Τά ὑλικά εὐημεροῦν, ὅταν κυριαρχοῦν τά πνευματικά. Καί ἀντιθέτως, τά ὑλικά δυσπραγοῦν, ὅταν τά πνευματικά κλονίζονται ἤ χαλαρώνονται. Τό ἀξίωμα αὐτό ἐπιβεβαιώνεται ἀπό τήν ἱστορία, τήν παλαιά καί πρόσφατη, τῆς Πατρίδος μας. Ἡ Ἑλλάδα ἤκμασε καί ἄσκησε ἐπίδραση σέ ὁλόκληρη τήν ἀνθρωπότητα ὄχι ὡς πλούσια χώρα, ἀλλά ὡς Παιδεία, ὡς Πολιτισμός, ὡς Γλώσσα καί ὡς Ὀρθοδοξία. Ἡ Ἑλλάδα δέν ἐξάγει στίς διάφορες χῶρες τοῦ κόσμου τά προϊόντα τῆς γῆς, πετρέλαιο, σίδηρο, χρυσό, ποὺ δέν ἔχει, ἀλλά προϊόντα του πνεύματος. Τά σύγχρονα πολιτισμένα κράτη σεμνύνονται νά ἔχουν στίς Ἐθνικές Βιβλιοθῆκες τους τά συγγράμματα τῶν ἀρχαίων καί συγχρόνων Ἑλλήνων σοφῶν καί λογίων. Τά Μουσεῖα τους βρίθουν ἀπό ἐκθέματα ἑλληνικῆς καί καλλιτεχνικῆς δημιουργίας καί προέλευσης τῆς πρώιμης καί ὕστερης ἀρχαιότητος. Λαοί τῆς Ἀφρικῆς, τῆς Ἀσίας καί τῆς Ἄπω Ἀνατολῆς, μέ πρωτόγονες θρησκευτικές ἀντιλήψεις, καθώς γνωρίζουν τήν ἑλληνική Ὀρθοδοξία, ἀσπάζονται τήν πίστη, τόν λειτουργικό πλοῦτο της καί γίνονται ἔνθερμοι ἱεραπόστολοι τῶν συμπατριωτῶν τους. Ἡ ἑλληνική Ὀρθόδοξη Ἐξωτερική Ἱεραποστολή, κατά τά τελευταῖα πενήντα χρόνια ἔχει διαδοθεῖ σέ δεκάδες χῶρες τοῦ Τρίτου Κόσμου.


Βεβαίως, ἡ οἰκονομική ἀνασυγκρότηση τῆς χώρας μας πρέπει νά ἐπιδιωχθεῖ μέ κάθε προσπάθεια. Ὡστόσο, ἡ πνευματική ἀνασυγκρότηση πρέπει νά προηγηθεῖ Καί τοῦτο, διότι, ὁποιαδήποτε προσπάθεια καί ἄν καταβληθεῖ στόν οἰκονομικό τομέα καί ὁποιαδήποτε ἀνασυγκρότηση ἄν ἐπιτευχθεῖ μέ μεγάλες θυσίες τοῦ λαοῦ μας, θά εἶναι ἕωλη, κυριολεκτικά «στόν ἀέρα», ἄν δέν γίνει ταυτόχρονα τεράστια καί πανεθνική ἐκστρατεία γιά τήν πνευματική καλλιέργεια τῶν συγχρόνων Ἑλλήνων καί ἰδιαίτερα τῆς Νεολαίας.


Μόνο μέ καλλιεργημένους, καταρτισμένους κοινωνικά, πολιτιστικά, πνευματικά καί ἐκκλησιαστικά Ἕλληνες, ἡ ἐπιδιωκόμενη οἰκονομική ἀνάπτυξη θά ἔχει σταθερά θεμέλια καί μεγάλες ἐλπίδες εὐημερίας τοῦ εὐλογημένου Λαοῦ μας.


Πρέπει νά τό παραδεχθοῦμε. Ἡ σύγχρονη τεχνολογική ἐποχή, μᾶς εὑρῆκε ἀπροετοίμαστους μορφωτικά καί πολιτιστικά. Ἔχομε χάσει 500 ὁλόκληρα χρόνια ἀπό τό πολιτιστικό γίγνεσθαι τῶν Δυτικοευρωπαϊκῶν λαῶν, ἐξ αἰτίας τῆς σκληρῆς καί μακραίωνης δουλείας σέ ἀμόρφωτο καί ἀπολίτιστο κατακτητή. Ἀντίθετα, οἱ λαοί τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης εἶχαν τήν δυνατότητα νά ἀξιοποιήσουν μορφωτικά καί πολιτιστικά τήν ἀντίστοιχη χρονική περίοδο καί στίς μέρες μας προχωροῦν ταχύτατα πρός τήν εὐρωπαϊκή ὁλοκλήρωση.


Πρέπει, λοιπόν, νά παραδεχθοῦμε, ὅτι ὁ Λαός μας στερήθηκε, ἀλλά καί ἀκόμη στερεῖται ἐπιμελοῦς ἀγωγῆς, σέ ὅλα τά ἐπίπεδα. Δέν μποροῦμε, ἑπομένως, οὔτε ἐμεῖς οὔτε καί κανένας ἀλλοδαπός νά κρίνει καί νά καταδικάσει συλλήβδην τόν Λαό μας. Ἐκεῖνο ποὺ χρειάζεται εἶναι ἡ συνειδητοποίηση τῆς καταστάσεώς μας. Ἄλλωστε, ἡ χριστιανική διαδικασία τῆς Μετανοίας, προϋποθέτει αὐτήν ἀκριβῶς τήν αὐτοσυνειδησία τῆς πνευματικῆς μας ἀτέλειας καί ἁμαρτωλότητος.


Στήν προσπάθεια πνευματικῆς ἀνασυγκρότησής μας, ὑπάρχει ἕνα ἐλπιδοφόρο ἐχέγγυο: ἡ εὐφυΐα καί τό φιλότιμό τοῦ λαοῦ μας. Ὅταν ὁ Ἕλληνας βοηθηθεῖ νά συνειδητοποιήσει τήν κατάστασή του, ἀνταποκρίνεται ταχύτατα στήν βελτίωσή του (οἱ Ἕλληνες τοῦ Ἐξωτερικοῦ, ὡς παράδειγμα). Ὁ Ἕλληνας ἀντιλαμβάνεται εὔκολα τό καλύτερο, τό ἀνώτερο, τό τελειότερο γιά τόν ἑαυτό του καί τόν τόπο του καί φιλοτιμεῖται νά τό πραγματώσει ἄμεσα. Πολλοί, μάλιστα ξένοι, θαυμάζουν γιά τό πόσο γρήγορα οἱ Ἕλληνες ἐξοικειώνονται στό σύγχρονο ἐπιστημονικό καί τεχνολογικό γίγνεσθαι.


Ἄς μή λησμονοῦμε, ὅτι ὁ λαός μας, ἄν μή τί ἄλλο, βιώνει τήν ὀρθόδοξη πνευματικότητα, βασικό καί οὐσιαστικό στοιχεῖο τῆς ὁποίας εἶναι ἡ Μετάνοια. Ὅταν κατάλληλοι πνευματικοί πατέρες τόν χειραγωγήσουν στόν ὀρθόδοξο τρόπο ζωῆς καί πολιτείας, τόσο οἱ ἁπλοί ἄνθρωποι ὅσο καί οἱ μορφωμένοι καί κοινωνικά καταξιωμένοι, ἀλλάζουν πρός τό καλύτερο, τό συνεπέστερο, τό τιμιότερο.


Ἄς δώσουμε, λοιπόν, τήν δυνατότητα στό Λαό μας, νά μάθει τό καλύτερο, ἄς τόν χειραγωγήσουμε σέ ἕνα καλύτερο τρόπο ζωῆς καί συμπεριφορᾶς. Οἱ εὐλογημένοι γονεῖς, οἱ ἀνάδοχοι, οἱ δάσκαλοι, οἱ ἱερεῖς τῆς ὑπαίθρου καί τῶν μεγαλουπόλεων, οἱ καθηγηταί τῆς Μέσης, Ἀνωτέρας καί Ἀνωτάτης ἐκπαίδευσης, οἱ ὀργανωμένοι πολίτες σέ συλλόγους καί ἐθελοντικά σωματεῖα, τά Μέσα Ἐνημέρωσης, οἱ Ἐφημερίδες, τά Περιοδικά, ἡ Τηλεόραση, οἱ Βουλευταί, ἡ Βουλή, ἡ Κυβέρνηση, ὅλοι «οἱ φέροντες τά ὅπλα» τῆς παιδείας, τῆς μόρφωσης, τῆς διαπαιδαγώγησης τοῦ Λαοῦ μας, ὅλοι καί ὅλοι μαζί ἄς ξεκινήσουμε ἕνα μακροχρόνιο «Μαραθώνιο», γιά νά ἀνεβάσουμε τόν πολύ ἀξιόλογο κατά τά ἄλλα Λαό μας, σέ ἀνώτερα ἐπίπεδα ἀξιοπρέπειας, συνέπειας καί εὐσυνειδησίας. Μᾶς ὑποχρεώνει τό πολιτιστικό παρελθόν μας, μᾶς τό ἐπιβάλλει ἡ Ὀρθοδοξία, τό περιμένουν οἱ συμπατριῶτες μας, τό ἀπαιτοῦν οἱ συνεταῖροι μας στήν Εὐρωπαϊκή Ἕνωση.

Ο σύγχρονος άγιος υμνογράφος...

Γέροντας Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης - Ένας υμνωδός από τον Άθωνα

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΗΣ

«Από το Καρούλι, ανηφορίζων προς δυσμάς, προχωρείς εις τα ανώμαλα υψώματα, κατά μήκος της μεσημβρινής παραλίας της Αγιορειτικής Χερσονήσου και, μετά ημίσειαν περίπου ώραν, φθάνεις εις το κελλίον του Μοναχού Γερασίμου Μικραγιαννανίτου, ήγουν του ανήκοντος εις την Σκήτην της Μικράς Αγίας Άννης. Ούτος ο ευλογημένος μοναχός Γεράσιμος κατάγεται από την Βόρειον Ήπειρον και ασκητεύει επί 3Ο έτη εις το Άγιον Όρος, κέκτηται δε παρά Θεού το χάρισμα του υμνογράφου ...».
(Απόσπασμα από προσκυνηματικό οδηγό του Αγίου Όρους, 1950).

Ο κατά κόσμον Αναστάσιος-Αθανάσιος γεννήθηκε στις 5 Σεπτεμβρίου 1905 στην Δρόβιανη της επαρχίας Δελβίνου Βορείου Ηπείρου. Έμαθε τα πρώτα του γράμματα στο δημοτικό σχολείο της γενέτειράς του. Με το τέλος του δημοτικού σχολείου ο έφηβος πλέον Αναστάσιος έμελλε να εγκαταλείψει το περιβάλλον του χωριού. Ήδη ο πατέρας του είχε εγκατασταθεί στον Πειραιά, όπου εργαζόταν. Και ο ίδιος έπρεπε να τον ακολουθήσει για να εργαστεί κοντά του. Έτσι, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την μητέρα και τον μικρότερο αδελφό του.
Ο ίδιος περιγράφει την αναχώρησή του από το χωριό: «Από την Δρόβιανη δεν θυμούμαι αν έφυγα με σκοπό να ξαναγυρίσω». Ο χωρισμός αυτός κόστισε σε όλα τα μέλη της οικογένειας. Ιδιαίτερα στην μητέρα του Αθηνά. Ο ανηψιός του μας πληροφορεί σχετικά: «Για πρώτη φορά άκουσα για τον γέροντα το 1941, όταν επιστρέψαμε από Ελλάδα, εγώ, η μαμά μου Ευθαλία και ο πατέρας μου Κίμων, όπου με είχαν φέρει για κάποια χειρουργική επέμβαση. Όταν, λοιπόν, επιστρέψαμε στο σπίτι, με ρώτησε η γιαγιά μου· τον θείο σου τον είδες; Τον αντάμωσες; Εγώ με απορία την κοίταξα στα μάτια και ρώτησα· ποίον; Και μου λέει· τον Γεράσιμο. (Ήξερε ότι έγινε μοναχός, γιατί είχαν αλληλογραφία). Όχι, της λέω. Ήμουν 5-6 χρονών τότε. Έκτοτε άρχισα να ζω την αγωνία της γιαγιάς μου, μήπως κλείσει τα μάτια της μη βλέποντάς τον ποτέ, πράγμα που έγινε κιόλας».

-Από την Β. Ήπειρο στην Αθήνα

Αρχικά εγκαταστάθηκε στον Πειραιά, κοντά στον πατέρα και την θεία του, Φωτεινή Χαρμπάτση-Γεωργίου. Στην συνέχεια μετακόμισαν στην Αθήνα. Στην νέα του διαμονή συνέχισε τις σπουδές του στο γυμνάσιο. Ο ζήλος του για τα γράμματα εντυπωσιακός. Μετά το γυμνάσιο συνέχισε τις σπουδές του σε κάποια ανώτερη σχολή ελληνικής παιδείας.
Στην Αθήνα φρόντισε και για την πνευματική του ζωή και εκκλησιαζόταν τακτικά. Θυμάται ο ίδιος: «Η ενορία μας ήταν ο Άγιος Διονύσιος Αρεοπαγίτης. Συνήθως πηγαίναμε επί της λεωφόρου Βασιλίσσης Σοφίας, όπου ήτο η παλαιά Ριζάρειος Σχολή, στον Άγιο Γεώργιο της Ριζαρείου, επειδή ήταν κοντά. Εκεί κατ πανάληψη λειτούργησε και ο Πενταπόλεως Νεκτάριος, τον οποίο είδα. Ήρχετο από την Αίγινα καμμιά φορά. Ένας πολύ σεβάσμιος, πολύ ... Που να ξέρω εγώ ότι αυτός είναι άγιος! Ήταν όπως στο ύψος μου· ταπεινός, γεμάτος χάρη· όταν ομιλούσε ολίγα "άλατι ηρτυμένα", αυτά τα θυμούμαι. Δεν θυμούμαι άλλους λειτουργούς».
Στην Αθήνα καλλιέργησε την σκέψη να γίνει μοναχός και σκέφθηκε να φύγει έγκαιρα, πριν αναλάβει άλλες υποχρεώσεις. Και δεν χρειάστηκε πολύ χρόνο για να πραγματοποιήσει την κλίση του. Έτσι έρχεται στο Άγιον Όρος στις 15-8-1922 σύμφωνα με δική του διήγηση, ενώ σύμφωνα με τα στοιχεία του Μοναχολογίου του αρχείου της Μονής Μεγίστης Λαύρας στις 15-8-1923.

-Από την Αθήνα στο Άγιον Όρος

Στο Άγιον Όρος εγκαταβιώνει ως δόκιμος στην σκήτη της Αγίας Άννης. Συγκεκριμένα στην Μικρά Αγία Άννα, στο κελλί του Τιμίου Προδρόμου, έχοντας ως γέροντα τον μικρασιάτη ιερομόναχο Μελέτιο Ιωαννίδη.
Εδώ, σ' αυτή την ερημική, άνυδρη, αιχμηρή και άγονη τοποθεσία της Μικράς Αγίας Άννης, βρίσκει απόλυτη πνευματική χαρά και εκπλήρωση του ονείρου της ζωής του. Μπορεί πλέον απερίσπαστα να επιδοθεί στην άσκηση της πνευματικής ζωής και στην μελέτη των ιερών εκκλησιαστικών κειμένων.
Στις 20 Οκτωβρίου του 1924 κατά την διάρκεια της αγρυπνίας στην μνήμη του αγίου Γερασίμου Κεφαλληνίας έγινε η μοναχική κουρά του παίρνοντας το όνομα του αγίου.

 

Ο μοναχός Γεράσιμος, προσαρμοσμένος πλήρως στην νέα του ζωή, αποτέλεσε πρότυπο υπακοής, ταπεινώσεως και κάθε αρετής. Παράλληλα με την τέλεση των καθημερινών μοναχικών ακολουθιών και την μελέτη, οι δύο μοναχοί της καλύβης, γέροντας και υποτακτικός, εργάζονταν για την επιβίωσή τους ως άνθρωποι. Ο Γέροντας Μελέτιος γνώριζε καλά και ασκούσε από χρόνια την τέχνη κατασκευής ξυλόγλυπτων σφραγίδων που χρησιμοποιούνται στην παρασκευή προσφορών για την θεία Λειτουργία. Κοντά σ αυτόν και ο νέος μοναχός Γεράσιμος έμαθε την τέχνη αυτή, την οποία και ασκούσε φίλεργα.

Εκείνο, όμως, το οποίο τον γοήτευε ήταν η ενασχόληση με τα γράμματα. Μας λέει σχετικά: «Εδώ, όταν ήρθα, καλλιέργησα και ανακεφαλαίωσα τις γνώσεις μου. Τους αρχαίους συγγραφείς, όλα τα χόρτασα, όλα τα χώνεψα. Είχα μερικά βιβλία απ' έξω, που τα έδωσα σε ορισμένα πτωχά παιδιά που μ' επισκέφθηκαν από την Συκιά απέναντι».
Μετά την παρέλευση λίγων ετών, ο γέροντας Μελέτιος φεύγει οριστικά για την Αθήνα, αφήνοντας τελείως μόνο του τον νέο μοναχό Γεράσιμο. Ο τελευταίος εξηγεί τους λόγους: «Ο γερο-Μελέτιος έφυγε το 1924-1925. Ήμουν 24-25 ετών. Εκείνος έφυγε, επειδή τον παραπλάνησαν οι ζηλωταί, για να κάνει τον παπά έξω. Δεν με πήρε μαζί του. Εγώ έφυγα από τον κόσμο για να ρθει εδώ· όχι να γυρίσω πάλι πίσω».
Κάτω από την καλύβη του Τιμίου Προδρόμου βρίσκεται η καλύβη Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Σε αυτήν εγκαταβιούσε ο ασκητής Γέροντας Αβιμέλεχ (1965). Το 1946 υποτάχθηκε σ' αυτόν ο μετέπειτα ιερομόναχος Διονύσιος. Με τον π. Διονύσιο συνδέθηκε ο π. Γεράσιμος και αργότερα, το 1966, ενώθηκαν σε μία μόνη συνοδεία. Ο μοναχός Γεράσιμος γίνεται κτίτορας του ναού των αγίων Πατέρων Διονυσίου του ρήτορος και Μητροφάνους. Συγκεκριμένα, το 1956 στο σπήλαιο όπου ασκήτευσαν οι δύο όσιοι κτίζει μικρό ναΐδριο και το 1960 το συμπληρώνει με την λιτή. Στο μεταξύ, η συνοδεία αυξάνει.
Ο Γέροντας Γεράσιμος, εκτός των άλλων, φημιζόταν για την διάθεση φιλοξενίας, την οποία ενέπνευσε και στους υποτακτικούς του. Είναι άξιο λόγου ότι η ασκητική και αναχωρητική του βιοτή σε τίποτα δεν έπληξε την κοινωνικότητά του. Οι προσερχόμενοι σ'; αυτόν λαϊκοί επισκέπτες πάντοτε έφευγαν ωφελημένοι και γοητευμένοι, καθώς ο λόγος του ήταν πάντοτε προσεγμένος. Συνετός στις αποκρίσεις του, απέφευγε συστηματικά τις άκαιρες συζητήσεις και φλυαρίες· επιδίωκε πάντοτε την σιωπή, την οποία και θεωρούσε «μητέρα σοφωτάτων εννοιών».
Εκτός από τους λαϊκούς, οι επισκέπτες ήταν πολλές φορές κληρικοί η και μοναχοί, που έρχονταν με τον ίδιο σκοπό: να ακούσουν τον γέροντα, να ωφεληθούν πνευματικά και να διδαχθούν από την ενάρετη ζωή του. Κατά την διάρκεια της ζωής του, του ανατέθηκαν μοναχικά διακονήματα. Διετέλεσε βιβλιοθηκάριος και τυπικάρης του Κυριακού της σκήτης Αγίας Άννης. Ως βιβλιοθηκάριος μάλιστα ασχολήθηκε με την σύνταξη και δημοσίευση καταλόγου των χειρογράφων κωδίκων της βιβλιοθήκης του κυριακού της σκήτης. Με την ιδιότητα αυτή βοήθησε πολλούς επιστήμονες στην εύρεση και απόκτηση αντιγράφων των χειρογράφων. Ο ίδιος συνέταξε αξιόλογες μελέτες και άρθρα.
Ο Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης είναι μια από τις σπάνιες περιπτώσεις υμνογράφων, που το μεγαλύτερο μέρος του έργου του χρησιμοποιήθηκε αμέσως στην λειτουργική ζωή της Εκκλησίας. Έτσι, το μεγαλύτερο μέρος του έργου είναι προσιτό, παρά το γεγονός ότι ένα μικρό μόλις τμήμα του έχει εκδοθεί. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι πολλές ακολουθίες κυκλοφορούν ευρύτατα σε δακτυλογραφημένα φωτοαντίγραφα.
Αλλά και την ίδια την υμνογραφία την θεωρεί προέκταση της προσευχής, κοινωνία με τον Θεό και τους αγίους: «Έχω τον άγιο μπροστά. Γι' αυτό και δεν θέλω επικοινωνία με κανέναν. Η υμνογραφία, η πνευματική αυτή εργασία, είναι ένωση της ψυχής μετά του Θεού· είναι μία θαυμασία προσευχή· είναι μία μεταρσίωσις του νοός· είναι μία μυστική θεωρία· είναι ένα μυστήριον, που δεν ερμηνεύεται και με λόγους δεν εξωτερικεύεται. Η υμνογραφία είναι η υπάτη φιλοσοφία. Δεν εκφράζεται με αυτά τα λόγια. Πρέπει κανείς να την δοκιμάση για να την αισθανθή».

-Υμνογραφικό έργο

Ο Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης αναδείχθηκε ως ο μεγαλύτερος υμνογράφος της μεταβυζαντινής εποχής. Το έργο του γνώρισε μεγάλη απήχηση και η φήμη του ως υμνογράφου ξεπέρασε σύντομα το ασκητικό κελλί και διαδόθηκε σε ολόκληρο το Άγιον Όρος. Ιδιαίτερα αξιομνημόνευτο είναι το γεγονός ότι η αναγνώριση του έργου δεν συνέβη κατά το τέλος η έστω την διάρκεια της υμνογραφικής παραγωγής, αλλά ήδη από τα πρώιμα στάδιά της.
Η Εκκλησία αποδέχθηκε πολύ νωρίς το έργο του νέου υμνογράφου της και το ενέταξε στις εκκλησιαστικές ακολουθίες. Επανειλημμένα επαινεί το έργο και τιμά το πρόσωπο του υμνογράφου. Οι ύμνοι ψάλλονται στις εκκλησιαστικές ακολουθίες, εντάσσονται δηλαδή στην λειτουργική χρήση, παράλληλα με τα έργα των προγενέστερων μεγάλων υμνογράφων της. Η ευρεία απήχηση του έργου φαίνεται και από την μεγάλη ζήτηση των διαφόρων ακολουθιών, από ολόκληρο τον κόσμο, προκειμένου να συμπληρωθούν τα εκκλησιαστικά βιβλία.
Όπως ήταν φυσικό, η πανθομολογούμενη αναγνώριση της αξίας του έργου του υμνογράφου προκάλεσε και την, συνδεόμενη με αυτήν, απονομή διαφόρων διακρίσεων, τόσο από την Εκκλησία όσο και από την Πολιτεία.
Η Εκκλησία τίμησε τον υμνογράφο με πολλές διακρίσεις. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο του απονέμει την ευαρέσκειά του. Η ανώτατη εκκλησιαστική διάκριση δόθηκε από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Αθηναγόρα, όταν ο π. Γεράσιμος ονομάστηκε Υμνογράφος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Στην απόφαση αυτή οδηγήθηκε το Οικουμενικό Πατριαρχείο, όπως αναφέρει το σχετικό πατριαρχικό γράμμα με ημερομηνία 25 Αυγούστου 1955.
Πέρα από τις παραπάνω εκκλησιαστικές διακρίσεις ο υμνογράφος έλαβε και πολλά μετάλλια και παράσημα. Το 1963 του απονεμήθηκε από τον Οικουμενικό Πατριάρχη ο σταυρός της χιλιετηρίδας του Αγίου Όρους, για την συμβολή του στην διοργάνωση και επιτυχία των εορτών που είχαν προγραμματισθεί.

Εκτός από την Εκκλησία και η Ελληνική Πολιτεία τίμησε τον υμνογράφο. Η ύψιστη τιμή και ταυτόχρονα αναγνώριση του έργου του προέρχεται από την Ακαδημία Αθηνών. Στις 3 Δεκεμβρίου 1953 από το βήμα του ανώτατου πνευματικού ιδρύματος της χώρας έγινε ιδιαίτερος λόγος για το έργο του υμνογράφου. Ύστερα από 15 χρόνια η Ακαδημία Αθηνών απονέμει το αργυρό της μετάλλιο στον υμνογράφο, «δια το υπέροχον υμνογραφικόν του έργον το οποίον τιμά την ελληνικήν γραμματείαν και την θρησκευτικήν ποίησιν».
Ο υμνογράφος Γεράσιμος δεν ήταν «φρέαρ συντετριμμένον», αλλά πηγή «ύδατος ζώντος, αλλομένου εις ζωήν αιώνιον» (Ιω. δ 14). Το καθαρό του στόμα ήταν η διέξοδος των πολλών υδάτων της εκκλησιαστικής υμνογραφικής παραδόσεως, στην οποία ήταν ταπεινά ενταγμένος και την οποία με καθαρή καρδιά και συντετριμμένη ψυχή βίωνε σε όλη την ασκητική του ζωή. Έτσι εξηγείται η ασύγκριτη σε ποσότητα (37.000 σελίδες) και εκλεκτή σε ποιότητα υμνογραφική του παραγωγή. Το δοθέν από τον Θεό τάλαντο φιλοπόνως καλλιέργησε και γρηγορών χρησιμοποίησε, ψάλλοντας προς δόξαν Θεού και την τιμή της Θεοτόκου και των αγίων, αλλά και για την οικοδομή και την στήριξη της Εκκλησίας του Χριστού.

-Η εκδημία του

Ο Γέροντας Γεράσιμος αποτελεί χαρακτηριστική και γραφική μορφή του σύγχρονου αθωνικού μοναχισμού και δεν λείπει από τις αναφορές των διαφόρων οδοιπορικών και προσκυνηματικών οδηγών του Αγίου Όρους. Παρά το γεγονός ότι ποτέ δεν τον εγκατέλειψαν η σωματική ευρωστία και η πνευματική διαύγεια, που τον χαρακτήριζαν, τα τελευταία χρόνια διαισθανόταν τον θάνατό του. Έτσι, φρόντισε να καταγράψει τις τελευταίες πατρικές του υποθήκες προς τους υποτακτικούς του και να επιλέξει τον τόπο ταφής του, κοντά στο σπήλαιο των αγίων Διονυσίου και Μητροφάνους.
Δεν αντιμετώπιζε ιδιαίτερα προβλήματα υγείας. Μέχρι και την παραμονή της εκδημίας του έγραφε, χωρίς κανένα πρόβλημα. Η τελευταία του μάλιστα επιστολή, με ημερομηνία 30 Νοεμβρίου 1991, απευθύνεται προς τον Οικουμενικό Πατριάρχη. Το μεσημέρι της Παρασκευής 6 Δεκεμβρίου 1991, έπειτα από αναπνευστική δυσφορία, έμεινε κλινήρης και ξημερώματα Σαββάτου 7 Δεκεμβρίου άφησε στο μοναχικό του κελλί την τελευταία του πνοή, ενώ βάδιζε ήδη το 86ο έτος της επίγειας ζωής του.

Η είδηση του θανάτου του προκάλεσε βαθειά συγκίνηση σε ολόκληρο τον ορθόδοξο κόσμο, ελληνόφωνο και μη. Η νεκρώσιμη ακολουθία τελέστηκε την επομένη με την παρουσία λίγων ιερέων, μοναχών και λαϊκών, που μπόρεσαν να βρεθούν εκεί. Σε ένδειξη σεβασμού και εκτιμήσεως η μονή Αγίου Παύλου πρόσφερε τον τάφο. Η σφοδρή κακοκαιρία, που έπληξε την περιοχή την ημέρα εκείνη, δεν επέτρεψε την παρουσία όλων όσοι θα επιθυμούσαν να παραστούν στην νεκρώσιμη ακολουθία.

Ο Γέροντας Γεράσιμος έμεινε βέβαια περισσότερο γνωστός ως υμνογράφος. Διακρίθηκε, όμως, και ως μοναχός. Δεν θα ήταν υπερβολή να λέγαμε πως ήταν υμνογράφος επειδή ήταν μοναχός. Στο πρόσωπό του η υμνογραφία δεν ήταν κάτι εξωτερικό η επίκτητο, αλλά προέκταση του ζωντανού βιώματος ενός δοκιμασμένου και παραδοσιακού αγιορείτη μοναχού, όπως ακριβώς ήταν ο ίδιος.
Διατηρούσε σε ολόκληρη την ζωή του αμείωτη την προθυμία προς τους πνευματικούς αγώνες, και άσβεστη την φλόγα της αγάπης προς την μοναχική ζωή. Ο ίδιος θεωρούσε δωρεά της Θεοτόκου το να είναι κανείς αγιορείτης μοναχός και, κάθε φορά που τύχαινε να βρίσκεται εκτός Αγίου Όρους, διακατεχόταν από έντονη αγωνία μήπως αρρωστήσει και δεν προλάβει να επιστρέψει πίσω.
Ιδιαίτερα διακρίθηκε για την υπακοή και την ταπείνωση. Θεωρούσε πως η τέλεια και αδιάκριτη υπακοή είναι το θεμέλιο της πνευματικής ζωής, γεννήτρια της ταπεινώσεως, πηγή ειρήνης και πνευματικής χαράς στην καρδιά του καλού και υπάκουου μοναχού. Και αυτό συνιστούσε πάντοτε στους υποτακτικούς του.
Πράος, ειρηνικός και ήσυχος, δεν έχασε, μέχρι και τα βαθιά του γεράματα, την γλυκύτητα του προσώπου του, παρά την αγριότητα και σκληρότητα του τόπου που κατοικούσε. Αναδείχθηκε, κατά γενική μαρτυρία, «των αρετών θησαυρός, των εν τω Άθω μοναστών θείον καύχημα, ο πράξει και θεωρία καταλαμπρύνας τον νουν και πλησθείς των θείων επιλάμψεων ... ως πραύς και ακέραιος».

-Υποθήκες προς τα πνευματικά του τέκνα:

«Τέκνα μου εν Κυρίω αγαπητά και περιπόθητα, ακούσατέ μου της ταπεινής φωνής, ήτις χάριτι Κυρίου και βοηθεία της Κυρίας ημών Θεοτόκου θα είπη εις υμάς ρήματα ζωής αιωνίου, ήτοι μικρόν και συνεπτυγμένον, αλλά πρακτικόν λόγον ωφελείας και οικοδομής.
Δόξαν και ευγνωμοσύνην να προσφέρωμεν καθ' εκάστην ημέραν τω Κυρίω και τη Παναγία Αυτού Μητρί, διότι ηξίωσαν ημάς να έλθωμεν εις τον άγιον τούτον τόπον και να γίνωμεν μοναχοί, όπερ πολλοί επεθύμησαν, αλλά δεν το κατόρθωσαν. Γενόμενοι μοναχοί να έχωμεν αμείωτον την προθυμίαν προς τους πνευματικούς αγώνας και άσβεστον την φλόγα της αγάπης προς την μοναχικήν ζωήν, ως είμεθα την πρώτην ημέραν της ενταύθα ελεύσεώς μας. Να προσέχωμεν πολύ δια να φυλάττωμεν τον νουν μας καθαρόν από τους πονηρούς και ακαθάρτους λογισμούς, οίτινες μολύνουν την καρδίαν μας, αποδιώκουν μακράν ημών την θείαν χάριν και γινόμεθα παίγνιον του σατανά.
Ιδιαιτέρως σας συνιστώ να προσέξωμεν το έργον της υπακοής, της τελείας και αδιακρίτου υπακοής, ήτις είναι το θεμέλιον της μοναχικής ζωής, γεννήτρια της ταπεινώσεως και πηγή ειρήνης και πνευματικής χαράς εις την καρδίαν του καλού και υπηκόου μοναχού. Υπακοή και ταπεινοφροσύνη είναι δύο πτέρυγες, αίτινες υψώνουν ημάς ταχύτερον εις την πνευματικήν τελειότητα. Υπήκοος μοναχός, εργάτης αρετής· παρήκοος, πλήρης ακαταστασίας.
Να εξομολογήσθε ταχτικώς και ειλικρινώς και να ανοίγητε διάπλατα την καρδίαν σας εις τον πνευματικόν σας πατέρα. Η συνεχής και καθαρά εξομολόγησις καίει τον σατανά, ευφραίνει τον άγγελον φύλακα της ψυχής και πληροί την καρδίαν μας θείας χάριτος.
Να προσέρχεσθε ταχτικότερον εν φόβω Θεού και καθαρά εξομολογήσει εις την μετάληψιν των αγίων και αχράντων Μυστηρίων. Ο μεταλαμβάνων ταχτικώς εν φόβω Θεού ενούται μετά του Κυρίου, φωτίζεται η ψυχή του, λαμβάνει μυστικήν δύναμιν κατά του αοράτου εχθρού, όστις σφόδρα φοβείται την θείαν Μετάληψιν και κατακαίεται υπ' αυτής και γενικώς ο μεταλαμβάνων εν βαθυτάτη ταπεινώσει αξιούται νοερώς πολλών παρά Θεού πραγμάτων και δωρεών ως εμπράκτως εδοκιμάσαμεν τούτο.
Να μην αμελήτε τον κανόνα σας και τα λοιπά καθήκοντά σας, ήτοι εσπερινόν, απόδειπνον, όρθρον ως και την ανάγνωσιν.
Όταν δε εργάζεσθε να προσπαθήτε να λέγετε την ευχήν «Κύριε Ιησού Χριστέ» και ενδιαμέσως το «Θεοτόκε Παρθένε».
Να έχετε αγάπην μεταξύ σας αδελφικήν, άδολον και ανυπόκριτον, δια να σας επισκιάζη η χάρις του Θεού.
Να αγαπάτε και να σέβεσθε τον πνευματικόν σας πατέρα, ήτις αγάπη και σεβασμός αναφέρεται εις τον Χριστόν.
Να είσθε προσεκτικοί εις τους λόγους σας, συνετοί εις τας αποκρίσεις σας, να αποφεύγετε τας ακαίρους συζητήσεις και φλυαρίας και να επιδιώκετε πάντοτε την σιωπήν, ως μητέρα σοφωτάτων εννοιών κατά τον ειπόντα θείον Πατέρα.
Να ευλαβείσθε σφόδρα την Κυρίαν ημών Θεοτόκον, την έφορον και προστάτιδα ημών, τον αρχηγόν ημών Άγιον Ιωάννην τον Πρόδρομον και τους ιδιαιτέρους προστάτας ημών Άγιον Διονύσιον τον Ρήτορα και Άγιον Μητροφάνην, οίτινες υπερίπτανται νοερώς και ευλογούσιν ημάς και να λέγετε εν τακτύή ημέρα της εβδομάδος ανελλιπώς τους χαιρετισμούς και την παράκλησιν αυτών.
Να βιάζεσθε, αγαπητά μου τέκνα, να βιάζεσθε εις το καλόν και γενικώς εις τα μοναχικά σας καθήκοντα και ως λέγει ο Ουρανοβάμων Άγιος Απόστολος Παύλος "βλέπετε πως ακριβώς περιπατείτε μη ως άσοφοι αλλ'; ως σοφοί εξαγοραζόμενοι τον καιρόν, ότι αι ημέραι πονηραί εισι".
Μακάριος ο μοναχός εκείνος, όστις βιάσει τον εαυτόν του και ζήσει εναρέτως κατά τας δοθείσας υποσχέσεις εν τη κουρά. Ούτος θα αξιωθή μακαρίου τέλους και μετά το τέλος του η Κυρία Θεοτόκος θα απολογηθή υπέρ αυτού προς τον εύσπλαχνον Υιόν της και Θεόν ημών Κύριον Ιησούν Χριστόν, ου η χάρις και το άπειρον έλεος είη μεθ' ημών. Αμήν.
Και ταύτα πάντα μετά πολλής εν Χριστώ αγάπης και θερμών πατρικών ευχών, ο ταπεινός Γέρων Μοναχός Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης
Υμνογράφος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας
Εν μηνί Αυγούστω 15. 1985
Κατά ταύτην την ημέραν εορτή της Κοιμήσεως της Κυρίας ημών Θεοτόκου ήλθον εις Άγιον Όρος εν έτει 1922.

-«Το κύκνειον άσμα του Γέροντα»

Αλλ' ω Πανύμνητε Δέσποινα, δέξαι παρακαλώ, εν πολλή μητρική ευνοία και συμπαθεία και συγκαταβάσει, ως εδέξατο ο Υιός σου και Θεός ημών τα δύο λεπτά της χήρας, τα ταπεινά μου ταύτα ψελλίσματα, άτινα γονυκλινώς εν πολλύή ευλαβεία προσφέρω τη Θεομητορική σου μεγαλειότητι, «ως δώρα ευπρόσδεκτα και προσφοράν τελείαν», και εν τη φοβερά ώρύα του θανάτου βοήθει μοι τω αναξίω και αμαρτωλώ ικέτη σου, εν δε τω αδεκάστω βήματι του φιλανθρώπου Υιού σου και Θεού ημών, παράστησόν με ακατάκριτον δια της Μητρικής σου παρρησίας, ως υπέσχου, φιλάγαθε Δέσποινα, και πάντας τους ψάλλοντας αυτούς εν ευλαβεία, αξίωσον της ουρανίου βασιλείας. Αμήν.
Δέξασθε ευμενώς, παρακαλώ υμάς, αγαπητοί εν Χριστώ αδελφοί, το παρόν Θεοτοκάριον, και ψάλλατε τους εν αυτώ κανόνας εν πίστει και ευλαβεία προς την Κυρίαν ημών Θεοτόκον, ίνα απαλλάττη υμάς πειρασμών και κινδύνων και πάσης αμαρτίας, μετά δε το τέλος αξιώση υμάς, ταις Μητρικαίς αυτής πρεσβείαις, της βασιλείας των ουρανών· ης γένοιτο πάντας ημάς επιτυχείν χάριτι και φιλανθρωπία του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού· ω η δόξα και το κράτος και η προσκύνησις συν τω ανάρχω αυτού Πατρί, και τω Παναγίω και ομοουσίω αυτού Πνεύματι νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Tου αρχιμανδρίτου Γεωργίου Χρυσοστόμου, Διδάκτορος Φιλολογίας, Πρωτοσυγκέλλου Ι. Μητροπ. Βεροίας