Γκρίζες ζώνες προσπάθησε να δηµιουργήσει η Τουρκία στην Ανατολική Μεσόγειο λέγοντας στους Αµερικανούς ότι απειλήθηκαν από ελληνικό πολεµικό πλοίο. Για «αµφισβητούµενα ύδατα» µεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας µιλούσαν οι Τούρκοι στους Αµερικανούς τον Νοέµβριο του 2008, όταν η Αγκυρα προχωρούσε σε πρόκληση, στέλνοντας πλοίο για έρευνες ανοικτά του Καστελλόριζου και εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας.
Οι Τούρκοι ισχυρίζονταν, όπως προκύπτει από τα εµπιστευτικά τηλεγραφήµατα που διέρρευσαν από το Wikileaks, ότι το ελληνικό πλοίο απείλησε να βυθίσει το νορβηγικό σκάφος και δήλωναν «έκπληκτοι» από την αντίδραση της ελληνικής πλευράς.
Μια µέρα νωρίτερα, είχαν στείλει πολεµικό πλοίο να απειλήσει δύο ερευνητικά σκάφη που διενεργούσαν έρευνες νότια της Κύπρου, σε «τουρκικά χωρικά ύδατα», σύµφωνα µε τους ισχυρισµούς τους. Και στις δύο περιπτώσεις οι Αµερικανοί συνέστησαν «αυτοσυγκράτηση», συσχετίζοντας ευθέως τα δύο περιστατικά µε την κίνηση της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας να ανοίξει στις ξένες εταιρείες τον διαγωνισµό για έρευνες πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Στις 13 Νοεµβρίου του 2008, τουρκικό πολεµικό σκάφος προσέγγισε δύο ερευνητικά σκάφη υπό ξένη σηµαία, τα οποία διενεργούσαν πετρελαϊκές έρευνες νότια της Κύπρου για λογαριασµό της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας, και τα απείλησε, µε τον ισχυρισµό ότι βρίσκονταν στην ΑΟΖ της Τουρκίας. Μια µέρα αργότερα, στις 14 Νοεµβρίου, σηµειώθηκε νέα τουρκική πρόκληση, αυτή τη φορά στα ανοικτά του Καστελλόριζου, όπου το νορβηγικό ερευνητικό σκάφος «Malene Ostervold», συνοδεία τουρκικής φρεγάτας πραγµατοποιούσε έρευνες για λογαριασµό της Τουρκίας. Στην περιοχή έσπευσε ελληνικό πλοίο, ενώ κατόπιν διαβηµάτων και προειδοποιήσεων ότι βρισκόταν σε ελληνική υφαλοκρηπίδα, το σκάφος αποµακρύνθηκε. Ηταν το πρώτο καταγεγραµµένο σοβαρό περιστατικό έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο… Λίγες µέρες µετά το συµβάν νότια της Κύπρου, στη συνάντησή του µε τον αµερικανό επιτετραµµένο στην Αγκυρα Ντάγκλας Σίλιµαν, ο τούρκος υφυπουργός Εξωτερικών Χαϊντάρ Μπερκ υποστηρίζει ότι το τουρκικό πολεµικό σκάφος συνάντησε…
τυχαία τα νορβηγικά ερευνητικά κι ότι δεν τα απείλησε, αλλά τα «ενηµέ ρωσε» ότι διενεργούσαν έρευνες σε «τουρκικά χωρικά ύδατα». Μάλιστα, όπως προκύπτει από το εµπιστευτικό τηλεγράφηµα, το τουρκικό ΥΠΕΞ ζήτησε εξηγήσεις από τους Νορβηγούς και έλαβε την απάντηση, σύµφωνα µε τον Μπερκ, ότι «το πλοίο έκανε λάθος».
ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΚΥΠΡΙΟΙ. Ο Μπερκ είχε έρθει σε επαφή και µε τον επικεφαλής της τουρκοκυπριακής κοινότητας Μεχµέτ Αλί Ταλάτ, ζητώντας του να παρέµβει στον ∆ηµήτρη Χριστόφια και να του διαµηνύσει την τουρκική και τουρκοκυπριακή ανησυχία για τις έρευνες ανοικτά της Κύπρου. Η Τουρκία ισχυριζόταν ότι είχε ενδιαφέρον στην περιοχή για τα συµφέροντα των Τουρκοκυπρίων, ενώ υποστήριξε ότι οι έρευνες στα νοτιοδυτικά της Κύπρου αφορούσαν τουρκική υφαλοκρηπίδα. Ο Μπερκ µάλιστα επανέλαβε τον ισχυρισµό της Τουρκίας (σ.σ.: επαναδιατυπώθηκε ως διαµαρτυρία πρόσφατα, αµέσως µετά την υπογραφή οριοθέτησης ΑΟΖ Κύπρου – Ισραήλ) ότι µε βάση το σχέδιο Ανάν όλες οι ναυτικές διεκδικήσεις παραπέµπονταν σε διαπραγµάτευση µετά την επανένωση του νησιού. Για το περιστατικό ανοικτά του Καστελλόριζου, ο τούρκος αξιωµατούχος υποστήριξε ότι η έρευνα έγινε σε ύδατα που διεκδικούν και η Ελλάδα και η Τουρκία, και ενηµέρωσε τον έλληνα οµόλογό του ότι η Αγκυρα δεν αναγνώριζε τους ισχυρισµούς της Αθήνας. Μάλιστα, ισχυρίστηκε ότι το ελληνικό πλοίο του Πολεµικού Ναυτικού που έσπευσε στην περιοχή, πλησίασε στα 50 µέτρα το νορβηγικό σκάφος «Malene Ostervold» και απείλησε να το βυθίσει. Πρόσθεσε ότι το τουρκικό ΥΠΕΞ ανέλαβε τον έλεγχο του περιστατικού ύστερα από «εκατοντάδες τηλεφωνήµατα στο τουρκικό Γενικό Επιτελείο, το Πολεµικό Ναυτικό, την ελληνική πρεσβεία στην Αγκυρα και την τουρκική πρεσβεία στην Αθήνα» κι ότι η Τουρκία ζήτησε από την τουρκική φρεγάτα να αποσυρθεί από το σηµείο για να µην υπάρξει αντιπαράθεση. Ισχυρίζεται µάλιστα ότι ήταν το ελληνικό πολεµικό πλοίο που δεν έφευγε από την περιοχή, εξακολουθώντας να «παρενοχλεί» το νορβηγικό πλοίο µέχρι τα µεσάνυχτα.
Ο αµερικανός συνοµιλητής του κάλεσε την κυβέρνηση της Τουρκίας να δείξει αυτοσυγκράτηση και να χειρί ζεται παρόµοια περιστατικά διά της διπλωµατικής οδού, για να λάβει απάντηση από τον τούρκο αξιωµατούχο ότι αυτό ακριβώς είχε αποδείξει το περιστατικό ανοικτά του Καστελλόριζου. Μάλιστα, ο Χ. Μπερκ λέει ότι εξεπλάγη από την ελληνική αντίδραση, σηµειώνοντας ότι και στο παρελθόν υπήρξαν διενέξεις στο Αιγαίο, αλλά ότι «αυτή ήταν η πρώτη αντιπαράθεση στην Ανατολική Μεσόγειο».
Την ίδια µέρα, ο κύπριος υπουργός Ενέργειας Σόλων Κασίνης υποβαθµίζει τα δύο περιστατικά, λέγοντας στον οικονοµικό σύµβουλο της αµερικανικής πρεσβείας στη Λευκωσία ότι τα περιστατικά µε τα τουρκικά πολεµικά πλοία δεν είναι «κάτι ασυνήθιστο» και ότι πρέπει να πέσουν οι τόνοι.
ΕΠΙΚΡΙΣΕΙΣ. Μάλιστα, επικρίνει το κυπριακό ΥΠΕΞ για το γεγονός ότι κάλεσε τους πρεσβευτές των κρατών – µελών τού Συµβουλίου Ασφαλείας για να διαµαρτυρηθεί γιατο περιστατικό, ενώ σηµειώνει ότι και ο πρόεδρος Χριστόφιας συµφωνούσε µαζί του για µια προσέγγιση χαµηλής έντασης. Εξέφρασε δε την άποψη ότι τα δύο περιστατικά ήταν άµεσα συνδεδεµένα µεταξύτους, µε στόχο «να ενισχυθεί τοπροφίλ των διεκδικήσεων της Τουρκίας την ώρα που αυτές οι διεκδικήσεις επιβεβαιώνονταν ανοικτά της Κύπρου». Ο Σ. Κασίνης εξέφρασε την άποψη ότι η Αθήνα, µε τον τρόπο που χειρίστηκε το γεγονός, «έπεσε στην παγίδα της Τουρκίας, ενώ πρότεινε να ζητήσει από τα δύο πλοία που διενεργούσαν έρευνες για λογαριασµό της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας να αποσυρθούν από τα βόρεια σηµεία των υπό διερεύνηση µπλοκ και να σταλούν στην Αίγυπτο για περίπου έναν µήνα, προκειµένου να αποκλιµακωθεί η ένταση.
Στο σχόλιό του ο αµερικανός διπλωµάτης σηµειώνει ότι δεδοµένης της στιγµής που σηµειώθηκαν τα συµβάντα, «µόλις ο Κασίνης ανακοίνωσε τον νέο γύρο προσκλήσεων ενδιαφέροντος για έρευνες, οι πράξεις της Τουρκίας φαίνονται σχεδιασµένες να αναγκάσουν τους πιθανούς υποψηφίους να κάνουν πίσω». «Η κυβέρνηση της Κύπρου είναι πρόθυµη να παραµείνει ήρεµη και να αποφύγει την κλιµάκωση του ζητήµατος, αλλά θα εκτιµούσε αν εµείς αθόρυβα συστήναµε στους Τούρκους να δείξουν παρόµοια αυτοσυγκράτηση», σχολιάζει.
Ο τούρκος ΥΦΥΠΕΞ Χαϊντάρ Μπερκ σε συνάντησή του µε τον αµερικανό επιτετραµµένο στην αγκυρα Ντάγκλας Σίλιµαν εξέφρασε την έκπληξή του από την ελληνική αντίδραση, σηµειώνονας ότι και στο παρελθόν υπήρξαν διενέξεις στο αιγαίο, αλλά ότι «αυτή ήταν η πρώτη αντιπαράθεση στην ανατολική Μεσόγειο»Τουρκική «έκρηξη»
Το τουρκικό ΥΠΕΞ ανέλαβε τον έλεγχο του περιστατικού ύστερα από «εκατοντάδες τηλεφωνήµατα στο τουρκικό Γενικό Επιτελείο, το Πολεµικό Ναυτικό, την ελληνική πρεσβεία στην αγκυρα και την τουρκική πρεσβεία στην αθήνα» και η Τουρκία ζήτησε από την τουρκική φρεγάτα να αποσυρθεί από το σηµείο για να µην υπάρξει αντιπαράθεση.
Ισχυρίζεται µάλιστα ότι ήταν το ελληνικό πολεµικό πλοίο που δεν έφευγε από την περιοχή, εξακολουθώντας να «παρενοχλεί» το νορβηγικό πλοίο µέχρι τα µεσάνυχτα.
Σκληρή γλώσσα κατά των Τούρκων.
Διαβάστε όλα τα τηλεγραφήµατα του Wikileaks στο τέλος του άρθρου
ΣΤΙΣ 14 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ ο µόνιµος γραµµατέας του κυπριακού υπουργείου Εξωτερικών Νικόλας Αιµιλίου καλεί τον αµερικανό πρεσβευτή στη Λευκωσία Φρανκ Ούρµπανσικ για να διαµαρτυρηθεί για τη συµπεριφορά της Τουρκίας. Οπως προκύπτει από το εµπιστευτικό τηλεγράφηµα του αµερικανού πρεσβευτή, ο Ν. Αιµιλίου περιέγραψε το περιστατικό, σύµφωνα µε το οποίο τα τουρκικά πολεµικά πλοία που προσέγγισαν τα ερευνητικά για λογαριασµό της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας (µε σηµαία Παναµά και Σιέρα Λεόνε) τα προειδοποίησαν να εγκαταλείψουν την περιοχή «διαφορετικά θα υφίσταντο, αδιευκρίνιστες, αλλά σοβαρές συνέπειες». «Η πράξη είναι η κατάληξη της προκλητικής τουρκικής συµπεριφοράς που άρχισε όταν η Κύπρος υπέγραψε συµφωνία οριοθέτησης µε τον Λίβανο, αλλά ήταν η πρώτη φορά που η Τουρκία ενεπλάκη άµεσα στις κυπριακές δραστηριότητες» είπε στον Ούρµπανσικ ο γραµµατέας του κυπριακού ΥΠΕΞ, σηµειώνοντας ότι σύµφωνα µε τη Σύµβαση για το ∆ίκαιο της Θάλασσας, η Κυπριακή ∆ηµοκρατία είχε δικαίωµα έρευνας και εκµετάλλευσης στην Αποκλειστική Οικονοµική της Ζώνη (ΑΟΖ).
«Ξέρουµε ότι υποστηρίζετε την ένταξη της Τουρκίας στην Ε.Ε. και αυτή είναι απαράδεκτη συµπεριφορά για υποψήφιο µέλος» επισήµανε ο Ν. Αιµιλίου, δηλώνοντας ότι αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Κύπρος µπλοκάρει και θα συνεχίσει να µπλοκάρει στις ενταξιακές διαπραγµατεύσεις της Τουρκίας µε την Ε.Ε. το κεφάλαιο της ενέργειας (σ. σ.: παραµένει µέχρι σήµερα µπλοκαρισµένο).ΣΤΙΣ 14 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ ο µόνιµος γραµµατέας του κυπριακού υπουργείου Εξωτερικών Νικόλας Αιµιλίου καλεί τον αµερικανό πρεσβευτή στη Λευκωσία Φρανκ Ούρµπανσικ για να διαµαρτυρηθεί για τη συµπεριφορά της Τουρκίας. Οπως προκύπτει από το εµπιστευτικό τηλεγράφηµα του αµερικανού πρεσβευτή, ο Ν. Αιµιλίου περιέγραψε το περιστατικό, σύµφωνα µε το οποίο τα τουρκικά πολεµικά πλοία που προσέγγισαν τα ερευνητικά για λογαριασµό της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας (µε σηµαία Παναµά και Σιέρα Λεόνε) τα προειδοποίησαν να εγκαταλείψουν την περιοχή «διαφορετικά θα υφίσταντο, αδιευκρίνιστες, αλλά σοβαρές συνέπειες». «Η πράξη είναι η κατάληξη της προκλητικής τουρκικής συµπεριφοράς που άρχισε όταν η Κύπρος υπέγραψε συµφωνία οριοθέτησης µε τον Λίβανο, αλλά ήταν η πρώτη φορά που η Τουρκία ενεπλάκη άµεσα στις κυπριακές δραστηριότητες» είπε στον Ούρµπανσικ ο γραµµατέας του κυπριακού ΥΠΕΞ, σηµειώνοντας ότι σύµφωνα µε τη Σύµβαση για το ∆ίκαιο της Θάλασσας, η Κυπριακή ∆ηµοκρατία είχε δικαίωµα έρευνας και εκµετάλλευσης στην Αποκλειστική Οικονοµική της Ζώνη (ΑΟΖ).
Από το ίδιο τηλεγράφηµα προκύπτει ότι οι Βρετανοί υποστήριξαν τους Κυπρίους. Ο βρετανός ύπατος αρµοστής στο νησί Πίτερ Μίλετ ήλθε σε επαφή µε τον Φ. Ούρµπανσικ και τον ενηµέρωσε ότι η Βρετανία στηρίζει την Κύπρο στη διένεξη για την ΑΟΖ και πως ήταν έτοιµη να προχωρήσει σε διάβηµα προς την Αγκυρα. Ο αµερικανός πρεσβευτής, σηµειώνει, πάντως, ότι οι πληροφορίες που έχει από το Λονδίνο δείχνουν ότι η Αγγλία θα υιοθετήσει ήπια γραµµή µε τους Τούρκους καλώντας τους σε αυτοσυγκράτηση, σε αντίθεση µε τους Γάλλους, οι οποίοι «κατόπιν εντολών του Λονδίνου» θα υιοθετούσαν σκληρότερη γραµµή. Ο πρεσβευτής σηµειώνει ότι το περιστατικό δεν αποτελεί σοκ, δεδοµένων των «κόκκινων γραµµών» των δύο πλευρών, ενώ εκφράζει την εκτίµηση ότι οι ΗΠΑ πρέπει να κινηθούν κάπου στη µέση, δηλαδή να συστήσουν ψυχραιµία και διάλογο. Ωστόσο, υπογραµµίζει ότι µια αµερικανική εταιρεία µε έδρα το Χιούστον (σ.σ.: εννοεί τη Noble Energy, όπως προκύπτει από άλλα τηλεγραφήµατα που διέρρευσαν στα Wikileaks) κέρδισε τον διαγωνισµό για τις έρευνες στα νοτιοανατολικά της Κύπρου και, άρα, «περιµένουµε ότι θα ζητήσει να στηρίξουµε τα εµπορικά της συµφέροντα στα υπό αµφισβήτηση νερά».
Οι Νορβηγοί έλυσαν το θέµα.
ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ, λίγες ηµέρες µετά, στις 17 Νοεµβρίου, ο γενικός γραµµατέας του ΥΠΕΞ πρέσβης Αριστείδης Αγαθοκλής, σε συνάντησή του µε τον αµερικανό πρεσβευτή Ντάνιελ Σπέκχαρντ δηλώνει «εξοργισµένος» από το περιστατικό νότια του Καστελλόριζου, το οποίο λύθηκε κατόπιν ελληνικών παρεµβάσεων στην Αγκυρα και στο νορβηγικό ΥΠΕΞ ώστε το πλοίο να σταµατήσει τις έρευνες. Ο Αγαθοκλής σηµειώνει ότι όσο τα πράγµατα «αφήνονται στην τύχη τους» θα σηµειωθούν κι άλλα παρόµοια περιστατικά και τονίζει πως αν δεν υπάρξει πρόοδος, η Ελλάδα θα αναγκαστεί να θέσει αυτά τα ζητήµατα στο πλαίσιο της ενταξιακής πορείας της Τουρκίας. Πάντως, ο γ.γ. του ΥΠΕΞ εκφράζει την πεποίθηση ότι τα δύο περιστατικά, νότια του Καστελλόριζου και νότια της Κύπρου, δεν συνδέονται. Από την πλευρά της η Λιλιάνα Γραµµατίκα, υπεύθυνη για θέµατα Αιγαίου στο ΥΠΕΞ, επισηµαίνει ότι το περιστατικό λύθηκε από το νορβηγικό ΥΠΕΞ και όχι από την Τουρκία και επαναλαµβάνει στους Αµερικανούς τις ελληνικές θέσεις για την οροθέτηση της υφαλοκρηπίδας, κατά προτίµηση µε διαιτησία από το ∆ιεθνές ∆ικαστήριο της Χάγης. Αντίθετος µε τη Χάγη πάντως δηλώνει στην αµερικανίδα οµόλογό του ο τούρκος επιτετραµµένος στην Αθήνα, σηµειώνοντας ότι «αυτά τα ζητήµατα θα ήταν καλύτερο να αντιµετωπιστούν στο πλαίσιο της ενταξιακής πορείας, καθώς άλλοι µηχανισµοί όπως το ∆ιεθνές ∆ικαστήριο της Χάγης δεν θα ήταν ευνοϊκοί για την Ελλάδα».
http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=1&artid=463184
TA THΛΕΓΡΑΦΗΜΑΤΑ
TA THΛΕΓΡΑΦΗΜΑΤΑ
id: 178849
date: 11/18/2008 14:05
refid: 08ANKARA1997
origin: Embassy Ankara
classification: CONFIDENTIAL
destination: 08ANKARA1810|08ANKARA1986
header:
VZCZCXYZ0001
OO RUEHWEB
DE RUEHAK #1997/01 3231405
ZNY CCCCC ZZH
O 181405Z NOV 08
FM AMEMBASSY ANKARA
TO RUEHC/SECSTATE WASHDC IMMEDIATE 8043
INFO RUEHTH/AMEMBASSY ATHENS PRIORITY 9318
RUEHNC/AMEMBASSY NICOSIA PRIORITY 6711
RUEHIT/AMCONSUL ISTANBUL PRIORITY 5034
RHEHAAA/NSC WASHDC PRIORITY
----------------- header ends ----------------
C O N F I D E N T I A L ANKARA 001997
SIPDIS
E.O. 12958: DECL: 11/17/2018
TAGS: EWWT, ENRG, CY, GR, TU
SUBJECT: TURKEY WILL HANDLE TWO EASTERN MED MARITIME
INCIDENTS VIA DIPLOMATIC CHANNELS
REF: A. ANKARA 1986
B. ANKARA 1810
Classified By: CHARGE DOUG SILLIMAN FOR REASONS 1.4 B AND D
1. (C) Summary: Charge and Econ Counselor met November 17
with MFA Deputy Undersecretary Haydar Berk to discuss two
maritime incidents that occurred in the eastern Mediterranean
on November 14 and 15 in waters that Turkey claims as part of
its continental shelf (reftel B). The first started midday
November 14 southwest of Cyprus when a Turkish naval vessel
encountered two seismic ships chartered by a Norwegian
company. The MFA protested to the Norwegian Ambassador.
Berk said he later received a message that the ship "made a
mistake." Berk argued that the ROC was engaging in "sheer
provocation" by contracting
for seismic work in areas known to be disputed and that
Christofias was damaging the chances of success in current
Cyprus negotiations. The second incident began later
November 14 when the Greek Charge notified Turkey that the
GOG would not allow a Norwegian vessel chartered by Turkish
state oil company TPAO to conduct geophysical research in an
area claimed by both Greece and Turkey. On November 15, Berk
claimed that a Greek naval vessel approached within 50 meters
of the Norwegian vessel and threatened to sink it. Charge
urged the GOT to exercise utmost restraint and caution and
not to engage in any action that could be seen as aggressive
in responding to these maritime incidents. Berk responded
that the GOT intends to use only diplomacy to deal with both
incidents. End summary.
The Turkish - Cypriot Incident
------------------------------
2. (C) Berk said the first incident began around noon on
November 14, when a Turkish naval vessel returning from
UNIFIL chanced upon two Norwegian-flagged vessels conducting
oil exploration work in an area south and west of Cyprus, in
an area Turkey claims as part of its continental shelf (see
reftel B). Berk said there was no confrontation or threat
made by the Turkish vessel, which, he believed, had only
radioed to the ships to notify them that they were exploring
in Turkish waters.
3. (C) The vessels are owned by Seabird Exploration, a
Norwegian - Cypriot company, and flagged in Panama and Sierra
Leone. They were chartered by PGS, a Norwegian - US company
that the GOT had previously contacted when it was bidding on
GOC exploration contracts Berk said he called in the
Norwegian ambassador on November 14, and she said she would
notify the company of GOT concerns. Berk said he later
received a message that the ship "made a mistake and would be
more careful in the future." The Turkish naval vessel
continued on its voyage back to Turkey. (The GOT also
expressed concerns about PGS's seismic work to Ambassador
Wilson on November 14, see reftel A).
4. (C) Berk said he also contacted Turkish Republic of
Northern Cyprus president Talat about the incident. He said
that Talat called GOC President Christofias to express both
Turkish Cypriot and Turkish concern about the exploration,
but Christofias dismissed those concerns. The ships were
working in areas to the south of Cyprus where Turkey claims
an indirect interest on behalf of Turkish Cyriots, but had
also crossed over into waters southwest of Cyprus that Turkey
claims as part of its continental shelf. This seismic work
was "pure provocation" by the ROC, and did not contribute to
the Cyprus settlement process. Berk noted that under the
Annan Plan, all maritime claims were left to negotiation
after a settlement of the island's division, and that Turkey
continues to maintain this view.
The Greek - Turkish Incident
---------------------------
5. (C) the second incident began around 1800 on November 14,
when the Greek Charge notified MFA that the GOG would not
allow a Norwegian ship, the M/V Maelen Ostervold, chartered
by Turkish state oil company TPAO, to conduct geophysical
research work in waters claimed by both Greece and Turkey.
Berk said he called the Greek Charge on November 15, and
informed him that the GOT did not recognize the Greek claim
(apparently based on a continental shelf extending out from
the small Greek island of Meis just off
the coast of Turkey).
6. (C) Later on November 15, a Greek naval vessel, T-61
Polimetis, approached within 50 meters of the Norwegian
vessel and, according to Berk, threatened to sink it. The
vessel radioed a report, and the Turkish navy dispatched a
Turkish frigate, Getis, to protect the civilian ship. Berk
said the Greek
harassment of the Norwegian ship began at a point 35 miles
south of Kas on the Turkish coast, and continued to a point
95 miles south, despite the presence of the Turkish frigate.
7. (C) Berk said MFA took control of the incident to avoid
escalation and made "hundreds" of phone calls on November 15
and 16 to the Turkish General Staff, the Turkish Navy, the
Greek Embassy and the Turkish Embassy in Athens. MFA asked
the Turkish frigate to pull back from the Norwegian ship to
avoid a confrontation. It did so, to 3.5 nautical miles, but
reported that the Greek ship approached again. Berk asked
the Greek Charge November 15 to call the Greek ship back, and
told him that diplomatic channels were open to resolve the
dispute. The Greek MFA called in the Turkish Charge in
Athens on November 16 and told him that the GOG "did not want
problems" with Turkey, but Berk said despite this assurance,
the Greek warship continued to harass the Norwegian ship
until midnight on November 16.
Urging Restraint and Caution
----------------------------
8. (C) Charge urged that the GOT exercise great restraint and
caution in reacting to these sorts of maritime incidents, and
that it avoid any actions that could be seen as aggressive.
Berk said the GOT's emphasis on diplomacy was evident on
November 15-16, when MFA took control of the incident and
ordered the Turkish vessel to pull back despite continued
harassment of the civilian vessel by the Greek warship.
9. (C) Berk said the GOT was surprised by the Greek action,
noting that there have been disputes in the past in the
Aegean, but this is the first confrontation in the Eastern
Mediterranean. Despite the two incidents occurring in the
same weekend, Berk said the GOT did not believe them to be
related.
Visit Ankara's Classified Web Site at
http://www.intelink.sgov.gov/wiki/Portal:Turk ey
SILLIMAN
id: 178859
date: 11/18/2008 14:31
refid: 08NICOSIA912
origin: Embassy Nicosia
classification: UNCLASSIFIED//FOR OFFICIAL USE ONLY
destination: 08ANKARA1986|08NICOSIA910
header:
VZCZCXRO3717
PP RUEHAG RUEHDF RUEHIK RUEHLZ RUEHROV RUEHSR
DE RUEHNC #0912 3231431
ZNR UUUUU ZZH
P 181431Z NOV 08
FM AMEMBASSY NICOSIA
TO RUEHC/SECSTATE WASHDC PRIORITY 9336
INFO RUCNMEM/EU MEMBER STATES COLLECTIVE PRIORITY
RUEHAK/AMEMBASSY ANKARA PRIORITY 5323
----------------- header ends ----------------
UNCLAS NICOSIA 000912
SENSITIVE
SIPDIS
E.O. 12958: N/A
TAGS: EWWT, ENRG, GR, TU, CY
SUBJECT: CYPRUS TO PURSUE LOW-KEY APPROACH ON TURKISH
MARITIME ISSUE
REF: A. ANKARA 1986
B. NICOSIA 910
1. (SBU) U/S of Energy, Solon Kassinis, told econoff that the
recent events involving ships conducting seismic soundings
off SW Cyprus and near Kastelorizo Greece and Greek and
Turkish warships were "nothing unusual" and should be
"downplayed." He criticized Cyprus MFA for calling in the P-5
Ambassadors regarding the incidents, arguing that "this plays
right into Turkish hands." The U/S claims he has spoken to
President Christofias about the matter and the President has
agreed with Kassinis' low-key approach.
2. (SBU) Kassinis further believes that sending a ship to
conduct geophysical research off Kastelorizo was similarly
designed to raise the profile of Turkey's maritime claims at
the same time as these claims were being asserted by Turkey
off Cyprus. The action of the Greek naval vessel was "rising
to the Turkish bait' Kassinis asserted. He encouraged the US
and other P-5 nations to quietly urge the Turkish government
to exercise restraint in this matter given the sensitivity of
the settlement negotiations in Cyprus and the fact that
maritime border issues have been a problem for decades.
Kassinis says he will ask the seismic ships under GoC
contract to pull well back from the northern portions of the
blocs they are exploring and may "even send them to Egypt for
a month or so."
3. (SBU) Kassinis returned to Cyprus on Sunday from a
conference in Las Vegas where he quietly (no press) announced
the next round of bidding for offshore exploration blocs. He
claims major companies, including Chevron, will buy the
seismic data on the blocs and he expects them to bid. He will
attend a conference in London next week where he will present
data to another forty-two energy companies. No media have
reported on Cyprus opening the next round of bidding nor has
the Cyprus press reported that at the end of October Noble
Energy became the first company to agree to an offshore
exploration and production agreement with the RoC.
4. (SBU) Comment: Kassinis' main interest is ensuring the
maximum number of bidders for the next round of offshore
tenders. Given the timing of these incidents just after
Kassinis made his announcement of the next round of bidding,
Turkey's actions do appear designed to make potential bidders
back off. The GoC is willing to keep calm and avoid any
escalation of this matter, but would appreciate our quietly
urging the Turks to show similar restraint. Kassinis fully
expects future such incidents to occur.
Urbancic
=======================CABLE ENDS===
id: 178891
date: 11/18/2008 15:57
refid: 08ATHENS1570
origin: Embassy Athens
classification: CONFIDENTIAL
destination: 08ANKARA1986
header:
VZCZCXYZ0000
OO RUEHWEB
DE RUEHTH #1570/01 3231557
ZNY CCCCC ZZH
O 181557Z NOV 08 ZDK
FM AMEMBASSY ATHENS
TO RUEHC/SECSTATE WASHDC IMMEDIATE 2807
INFO RUEHZG/NATO EU COLLECTIVE PRIORITY
RUEHNC/AMEMBASSY NICOSIA PRIORITY 2977
RUEHNY/AMEMBASSY OSLO PRIORITY 0218
RUEHEG/AMEMBASSY CAIRO PRIORITY 0318
RHMFISS/EUCOM POLAD VAIHINGEN GE PRIORITY
RHMFISS/NAVSUPPACT SOUDA BAY GR PRIORITY
RHMFISS/COMSIXTHFLT PRIORITY
RUEKJCS/SECDEF WASHINGTON DC PRIORITY
----------------- header ends ----------------
C O N F I D E N T I A L ATHENS 001570
SIPDIS
DEPT ALSO FOR EUR/SE
E.O. 12958: DECL: 11/17/2018
TAGS: PREL, PARM, MOPS, GR, TU
SUBJECT: GREECE/TURKEY: NAVAL STANDOFF OVER OIL EXPLORATION
VESSEL "OVER;" LONGER-TERM CONCERNS
REF: A. HOVENIER/EUR-SE E-MAIL OF NOVEMBER 16 2008
B. ANKARA 1986
Classified By: DCM Deborah McCarthy for 1.4 (b) and (d)
1. (C) In a 11/17 meeting with Ambassador Speckhard, MFA
Secretary General Aristides Agathocles confirmed that the
immediate crisis is "over" with Turkey over a Norwegian ship
accompanied by a Turkish frigate that had been conducting oil
exploration approximately eighty miles south of the Greek
island of Kastelorizo (ref A). Following intervention by FM
Bakoyannis with the Norwegian Foreign Minister and Greek
approaches in Ankara, the vessel ceased its exploration and
had departed the area.
2. (C) Agathocles -- a former Greek PremRep to the EU --
said he was "frustrated" by this situation. Greece and
Turkey had been close to "reaching agreement" on continental
shelf issues from 1999 to 2004 in the context of decisions on
Turkish EU accession. However, this issue didn't get
resolved, and as long as things are "left to chance," there
will continue to be incidents. Furthermore, Greece has not
changed its position. If progress isn't made, Greece will
ultimately have to raise these issues in the context of
Turkey's EU accession; this is neither in Greek nor Turkish
interest.
3. (C) The Ambassador emphasized the importance of
addressing Aegean-related disputes through diplomatic, and
not military, means. He also reiterated our desire to see
these issues resolved equitably and on the basis of
international law.
4. (C) Agathocles briefly raised the November 13 incident in
which a Turkish naval vessel drove off two seismic research
vessels working in agreement with Cypriot authorities (ref
B). Agathocles said he did not believe the two incidents
were linked, but added that Cypriot officials had told him
that the area where the two vessels had been operating was
"beyond areas claimed by Turkey -- at least until now."
5. (C) MFA Aegean unit chief Liliana Grammatika told
A/Political Counselor that the Greek MFA believed that the
issue had been resolved by Norway and not/not Turkey. After
FM Bakoyannis spoke to Norwegian FM Store on November 15,
Greece received assurances from both the Norwegian government
and the Norwegian company that owned the vessel in question
that it would no longer conduct operations in an area that
Greece claimed as part of its continental shelf. Grammatika
added that the vessel had not departed the area until Sunday
due to "either mechanical problems or something else," but
was now "no longer there." Grammatika noted that the
Norwegian MFA website now had a short statement on the issue,
which noted that while Norway does not take positions on
unresolved issues of maritime delimitation between third
States, it is essential for Norwegian companies to "ensure
that they have all necessary authorizations."
6. (C) Grammatika added that Greece has consistently raised
the question of the dlimitation of the continental shelf in
the Grek-Turkish "exploratory talks," but that there has
been "no progress." Greece wants this resolved "on the basis
of international law." She reiterated that Greece's position
on the continental shelf "differs" from Turkey's, in that
Greece asserts that under international law, the continental
shelf should extend 200 miles from national territory,
including islands. Turkey argues that the continental shelf
extends only from the mainland and excludes islands. She
added that Greece recognizes that Turkey has legitimate
interests that need to be addressed, and it is for that
reason that Greece continues to seek arbitration, preferably
from the ICJ, on the question of the continental shelf.
7. (C) Turkish Charge told DCM he had been called to the
Foreign Ministry on Saturday, November 15, over the Norwegian
ship exploration. In his view, the GOG was focused on
avoiding press criticism of how it handled the issue. Noting
that the continental shelf disputes had been going on for
years, he added that Greece, in his opinion, would rather
deal with the issues in the context of EU accession, since
other mechanisms such as the ICJ would not necessarily be
favorable to Greece. Overall, he commented, the tone of the
relationship was good at the political level.
SPECKHARD
id: 178855
date: 11/18/2008 14:16
refid: 08NICOSIA910
origin: Embassy Nicosia
classification: CONFIDENTIAL
destination: 08ANKARA1986|08NICOSIA813
header:
VZCZCXRO3712
RR RUEHFL RUEHKW RUEHLA RUEHNP RUEHROV RUEHSR
DE RUEHNC #0910/01 3231416
ZNY CCCCC ZZH
R 181416Z NOV 08
FM AMEMBASSY NICOSIA
TO RUEHC/SECSTATE WASHDC 9332
INFO RUEHZL/EUROPEAN POLITICAL COLLECTIVE
RUEKJCS/SECDEF WASHINGTON DC
RUCNDT/USMISSION USUN NEW YORK 1259
RUEKJCS/JOINT STAFF WASHDC
RUEHBS/USEU BRUSSELS
RHMFISS/HQ USEUCOM VAIHINGEN GE
----------------- header ends ----------------
C O N F I D E N T I A L SECTION 01 OF 02 NICOSIA 000910
SIPDIS
DEPARTMENT FOR EUR/SE, EUR/RPM, L/EUR
E.O. 12958: DECL: 11/16/2018
TAGS: PREL, PARM, MARR, ECON, EPET, CY, TU
SUBJECT: CYPRUS: ROC CONDEMNS TURKISH NAVY HARASSMENT IN
ITS EEZ
REF: A. URBANCIC-FITZPATRICK EMAIL OF 11/14/08
B. ANKARA 1986
C. NICOSIA 813
Classified By: Ambassador Frank C. Urbancic, Reasons 1.4 (b), (d)
1. (U) This cable contains an action request -- please see
Paragraph 9.
2. (C) SUMMARY: The Cypriot Foreign Ministry on November 14
summoned the Ambassador to protest Turkey's alleged same-day
harassment of two RoC-contracted vessels conducting seismic
exploration in waters Cyprus considers part of its exclusive
economic zone (EEZ). MFA Permanent Secretary Nicolas Emiliou
made no specific request of the Ambassador during the
20-minute meeting, but, "given your relationship with
Turkey," implied the USG should caution Ankara that such
behavior was unacceptable. The Ministry intended to summon
ambassadors from the other P-5 nations to conduct similar
briefings later in the evening, he added. On November 15,
the UK High Commissioner in Nicosia informed the Embassy that
London was prepared to demarche Ankara and even issue a
public statement in support of the RoC maritime claims.
Turkish and T/C contacts long have warned the GoT would take
steps to prevent RoC-sponsored mineral exploration as long as
the Cyprus Problem remained unsettled. END SUMMARY.
------------------------
You Must Come...Urgently
------------------------
3. (C) MFA Permanent Secretary (D-equivalent) Nicolas
Emiliou urgently summoned the Ambassador the afternoon of
November 14 (Ref A). In his usual somber tone, the MFA
diplomat informed that there had been an incident hours
earlier off the southwest coast of Cyprus. There, two
scientific vessels, respectively flying Panamanian and Sierra
Leonian flags, were conducting seismic research on behalf of
the Republic of Cyprus. They were approached by one or two
Turkish Navy ships and, under orders to depart the area or
otherwise face unspecified but serious consequences,
eventually retreated into RoC territorial waters. "The act
represented the culmination of provocative Turkish behavior
that had commenced when Cyprus signed a maritime delimitation
agreement with Lebanon, but was the first time Turkey
directly interfered with ongoing Cypriot activities," Emiliou
asserted. Other recent provocations included Turkish
live-fire military exercises in 2007 just outside RoC
territorial waters that endangered civilian maritime and air
traffic.
4. (C) A signatory to the UN Convention on the Law of the
Sea (UNCLOS), the Republic of Cyprus had rights to resource
exploration and exploitation in its EEZ, Emiliou continued
(Ref B). The incident had occurred well within its exclusive
zone, only 27 nautical miles off the island. Turkey
maintained its own maritime claims that far exceeded those
stipulated in the UN convention, however, and was
aggressively arguing the spot in question lay on its
continental shelf. Emiliou noted that the Turkish MFA
website carried thinly-veiled threats warning Cyprus not to
survey in the area. Further, on October 8 the Turkish Navy
had warned Cyprus directly to halt exploration activities
(NFI). Turning again to the November 14 incident, the GoT
vessels had further violated international law by not
identifying themselves, the MFA diplomat alleged. One had
gotten close enough to the research ships to show its hull
number -- F927. The Turkish captain had threatened
(presumably by radio) unspecified action should the civilian
vessels not retract their equipment and depart the area,
Emiliou continued. They did, and retreated to RoC
territorial waters. (Note: DoD sources were unable to place
the Turkish naval vessel "F927" in the area on November
13/14. The frigate F240 was off the southeast coast of
Cyprus shortly beforehand, however, and conceivably could
have steamed westward to intercept the exploration vessels.)
---------------------------------
High-level Instructions to Engage
---------------------------------
5. (C) RoC President Demetris Christofias himself had
ordered the MFA to demarche UN P-5 embassies immediately upon
word of the incident, Emiliou noted. The U.S. was first in
NICOSIA 00000910 002.3 OF 002
line, owing to its close relationship with Ankara. "We know
you support Turkey's eventual European Union accession," he
continued, "and this is unacceptable behavior for an aspiring
EU state." Cyprus recently had felt pressure to "show more
understanding" on opening additional EU Acquis chapters,
specifically Energy. Yet acts of aggression like this
incident were exactly the reason the RoC was blocking -- and
would continue to oppose -- green-lighting those negotiations.
6. (C) President Christofias had no intention of allowing
the maritime incident to derail current Cyprus Problem
negotiations with Turkish Cypriot leader Mehmet Ali Talat,
Emiliou assured. Clearly, however, this type of unwarranted
aggression did not contribute to a constructive environment
for the talks. "We believe your assistance here is vital,"
Emiliou concluded.
-------------------
Others Get Involved
-------------------
7. (C) On November 15, resident UK High Commissioner Peter
Millett contacted the Ambassador to relay London's latest
thinking on the dispute. As a fellow UNCLOS signatory which
sided with Cyprus in this EEZ dispute, HMG was prepared to
demarche the Turks in Ankara, Millett relayed. It also stood
ready to voice public support for Cyprus's right to exploit
its economic zone, although it would not state specifically
where exactly the EEZ lay. Further, the UK did not
countenance Turkey's claims that all eastern Mediterranean
littoral states potentially had rights in the disputed area,
making a multilateral delimitation imperative. (Note:
separate reporting from London indicated the Brits would take
a soft line with the Turks -- watching developments and
urging restraint -- while the French, at London's behest,
would push harder. Highlighting Paris's talking points was
an admonition that Turkey's saber-rattling over maritime
resource exploitation could not come at a worse time for its
own EU accession path and the still-nascent Cyprus
negotiations.)
--------------------------
Comment and Action Request
--------------------------
8. (C) With both sides having drawn their lines in deepest
red, the November 14 incident comes as no great shock.
Turkish Cypriot "officialdom" and resident Turkish "Embassy"
contacts long have reported that any attempt by the Republic
of Cyprus to exploit mineral resources in "contested" waters
would be opposed, with force if necessary. Conversely, Greek
Cypriots vehemently contend they have law on their side,
stemming from the RoC's accession to UNCLOS, their successful
negotiation of delimitation agreements with Egypt and Lebanon
(although Beirut has yet to ratify the latter), and public
support from powers like the United States. On the related
issue of the Energy chapter of the EU Acquis, the RoC has
shown no intention to budge until Ankara backs down on
maritime exploration and exploitation.
9. (C) We recommend that the U.S. take the middle ground,
urging restraint and dialogue and cautioning the sides to
compartmentalize the dispute to prevent it from harming the
Cyprus talks. Longer-term, however, we will need Department
guidance on balancing the Republic of Cyprus's EEZ claims
with those of Turkey. A Houston-based, midsize oil and gas
firm already has won a 2007 RoC tender to explore for oil and
gas in a bloc to Cyprus's southeast, and likely will be
conducting additional seismic testing in the spring. Last
week in Las Vegas, the RoC announced the opening of bidding
for a dozen additional offshore blocs, some of which hold
great promise (Ref C). We expect the company will request
the USG to defend its commercial interests in the disputed
waters. ACTION REQUEST: 1) Language we can supply to the
RoC as the official view on the status of its EEZ, even if
the U.S. view is that some of the waters are in dispute. We
propose to deliver that language to the RoC as an aide
memoire. 2) The guidance should also take into account the
likelihood that U.S. companies may request USG assistance in
defending their commercial interests in these areas.
Urbancic
=======================CABLE ENDS==
