Μὴ δῶτε τὸ ἅγιον τοῖς κυσίν· μηδὲ βάλητε τοὺς μαργαρίτας ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν χοίρων, μήποτε καταπατήσωσιν αὐτοὺς ἐν τοῖς ποσὶν αὐτῶν, καὶ στραφέντες ῥήξωσιν ὑμᾶς.

Σάββατο, Ιουνίου 22, 2013

ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ ΣΤΟ:Οὕτως ἐστί καί ὁ Πατριάρχης σας, πορευόμενος κατά τό ἀποστολικόν "οὐ πολλοί σοφοί κατά σάρκα, οὐ πολλοί δυνατοί, οὐ πολλοί εὐγενεῖς"

Ἡ Ἁγιωτάτη Μήτηρ Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως, κειμένη ἐπί τῶν θεμελίων τῆς πίστεως καί ἐπί τῆς διδαχῆς τῶν Ἀποστόλων, ὡς ὁ τιμώμενος Βαρθολομαῖος, ἔχει τήν ἰδιαιτέραν εὐλογίαν νά διακονῇ διαχρονικῶς λαούς πολλούς. Καί συμβάλλει τοιουτοτρόπως ἀποφασιστικῶς εἰς τήν διαμόρφωσιν παγκοσμίων καί πανανθρωπίνων ἠθικῶν ἀξιῶν. Ἔχομεν, λοιπόν, ἱστορικήν εὐθύνην καί χρέος νά συνεχίσωμεν τήν εἰρηνικήν καί δημιουργικήν συνύπαρξιν,ὑπερβαίνοντες μεγαλοψύχως ἐν πνεύματι ἀγαστῆς συνεργασίας καί ἀγάπης πᾶν τό προστυγχάνον ἐμπόδιον ἤ ἀμφισβήτησιν.Καθημερινῶς ὀφείλομεν νά ἀνακεφαλαιώνωμεν ὁλόκληρον τό μυστήριον τῆς σωτηρίας: "τοῦ Σταυροῦ, τοῦ Τάφου, τῆς τριημέρου Ἀναστάσεως, τῆς εἰς οὐρανούς ἀναβάσεως, τῆς ἐκ δεξιῶν καθέδρας, τῆς δευτέρας καί ἐνδόξου πάλιν Παρουσίας". Καί τότε θά ζῶμεν ἠρέμα τό γεγονός ὅτι "ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ ἐντός ἡμῶν ἐστι(πρβλ. Λουκ. ιζ΄ 21-22). "Τά πάντα γέγονε καινά. Τά πάντα γέγονεν ἕν" (Μαξίμου τοῦ Ὁλογητοῦ).
Καί, λοιπόν, ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς ἐγεννήθη ἐν Φάτνῃ. Ἐχλευάσθη ὡς ἀδύνατος καί ἐσταυρώθη. Δέν εἶχε ποῦ τήν κεφαλήν κλίνῃ (Λουκ. θ΄ 59),παρά ταῦτα τήν σωτηρίαν ἡμῶν κατειργάσατο. Χωρίς βαλάντιον καί πήραν. Χωρίς λεγεῶνας ἀγγέλων, χωρίς ἐσμόν γραμματέων, χωρίς στρατόν ὀπαδῶν, χωρίς ἰσχύν ἀνθρωπίνην. Μέ μόνην τήν ἰσχύν τῆς ἀφάτου κενώσεώς Του, τῆς ἐσχάτης ταπεινώσεως, τῆς μωρίας τοῦ Σταυροῦ. Οὕτως ἐστί καί ὁ Πατριάρχης σας, πορευόμενος κατά τό ἀποστολικόν "οὐ πολλοί σοφοί κατά σάρκα, οὐ πολλοί δυνατοί, οὐ πολλοί εὐγενεῖς(Α΄ Κορ. α΄ 26-27). Καί ὁ Πατριάρχης δέν παραβλέπει τήν μωρίαν τοῦ Σταυροῦ καί δέν προσβλέπει εἰς τήν δόξαν τῆς ἰσχύος καί ἀποβλέπει εἰς τό "ὅς ἐάν θέλῃ γενέσθαι μέγας ἐν ὑμῖν, ἔσται ὑμῶν διάκονος, καί ὅς ἐάν θέλῃ ὑμῶν γενέσθαι πρῶτος, ἔσται πάντων δοῦλος˙ καί γάρ ὁ Υἱός τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἦλθε διακονηθῆναι, ἀλλά διακονῆσαι" (Μαρκ. ι΄ 43-45).
Ἀναφωνοῦντες μετά τοῦ ἐν Ἁγίοις προκατόχου ἡμῶν Γρηγορίου τοῦ Θεολόγου "καλόν ἡ φιλαδελφία καί μάρτυς Ἰησοῦς, οὐκ ἀδελφός κληθῆναι μόνον, ἀλλά καί παθεῖν ὑπέρ ἡμῶν ἀνασχόμενος", ἀναπέμπομεν δόξαν, τιμήν καί προσκύνησιν τῷ Ἀναστάντι Χριστῷ νῦν καί εἰς τούς ἀπεράντους αἰῶνας. Ἀμήν.
Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος

ΣΧΟΛΙΟ: Ο ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΧΡΥΣΟΣ ΜΟΣΧΟΣ ΤΩΝ ΕΒΡΑΙΩΝ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΠΟΔΕΣ ΤΟΥ ΣΙΝΑ. 

Υπάρχουν άνθρωποι, σάν τόν Αναστάσιο, οι οποίοι έχασαν τόν πόθο Κυρίου πού βρίσκεται στά βάθη τής καρδιάς μας καί καίει τήν υπαρξή μας, καί χρησιμοποιούν τό υποκατάστατο τού Βαρθολομαίου καί τών επισκόπων γιά νά κρύψουν από τόν εαυτό τους τήν απώλειά τους καί τήν θανατική τους καταδίκη. 
Ευαίσθητες ψυχούλες σάν τού Αναστάσιου καί τών οικουμενιστών δέν αντέχουν νά αντικρύσουν τόν θάνατο, τόν πνευματικό θάνατο, μέσα στόν οποίο γεννιόμαστε καί υπάρχουμε. Γιατί η μελέτη θανάτου είναι οδυνηρή. ΘΡΗΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΟΔΥΡΩΜΑΣΤΕ ΣΑΝ ΕΝΝΟΗΣΟΥΜΕ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ. 
Μόνον τότε όμως μπορούμε νά καταστρέψουμε τά είδωλα καί νά στραφούμε πρός τήν πηγή τής Ζωής. Πολλοί οι κλητοί αλλά....
Η ειδωλολατρία, ο σύγχρονος οικουμενισμός, είναι η εύκολη λύση νά αισθανόμαστε σάν θεοί, νά μετέχουμε, έστω φαντασιακά, τής θεότητος.
Αμέθυστος 


Ἱερομόναχος Ἀμβρόσιος Λαυριώτης - Λόγος εἰς τὴν Ἁγίαν Πεντηκοστήν







Πάντα χορηγεῖ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον· βρύει προφητείας, ἱερέας τελειοῖ, ἀγραμμάτους σοφίαν ἐδίδαξεν, ἁλιεῖς θεολόγους ἀνέδειξεν. Ὅλον συγκροτεῖ τὸν θεσμὸν τῆς Ἐκκλησίας. Ὁμοούσιε καὶ ὁμόθρονε, τῷ Πατρὶ καὶ τῷ Υἱῷ, Παράκλητε, δόξα σοι.

Μὲ τοὺς λόγους αὐτούς, ὁ ἱερὸς ὑμνογράφος, συνοπτικὰ ἀλλὰ παραστατικά, ὑπομιμνήσκει καὶ ὑπογραμμίζει, ἀγαπητοὶ ἐν Χριστῷ πατέρες καὶ ἀδελφοί, τὴν θεολογίαν καὶ πίστιν τῆς ἁγίας ἡμῶν ἐκκλησίας τὴν σχετικὴν μὲ τὸ τρίτον πρόσωπον τῆς Παναγίας Τριάδος, τὸ Ἅγιον Πνεῦμα.
Αὐτὴν ἀκριβῶς τὴν πίστιν ἠθέλησεν ἡ μήτηρ ἡμῶν Ἐκκλησία νὰ διατρανώσει καὶ νὰ προβάλει ὁρίζοντας τὴν σημερινὴν ἡμέραν, ὡς ἡμέραν ἀφιερωμένην εἰς τὸ Πανάγιον Πνεῦμα. Βεβαίως, ἡ ἑορτὴ τῆς Πεντηκοστῆς καὶ ἡ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἀποτελοῦν οὐσιαστικῶς μίαν συνεχῆ καὶ ἑνιαίαν ἑορτήν, καθότι καὶ κατὰ τὰς δύο ταύτας εὐσήμους ἑορτὰς τιμῶμεν καὶ πανηγυρίζομεν τὸ Πανάγιον Πνεῦμα καὶ συγχρόνως τὸν Πανάγιον Τριαδικὸν Θεόν.
Δέν εἶναι βεβαίως, δυνατόν, εἰς τὰ πλαίσια τῆς παρούσης παναγύρεως, νὰ ἀναλύσωμεν λεπτομερῶς τὴν διδασκαλίαν καὶ θεολογίαν τῆς Ἐκκλησίας τὴν σχετικὴν μὲ τὴν θεότητα τοῦ Παναγίου Πνεύματος, διότι τὸ μυστήριον τῆς θεότητος εἶναι «ἀκατάληπτον καὶ ἄπειρον» κατὰ τὸν ἅγιον Γρηγόριον τὸν Θεολόγον, πολλῷ μᾶλλον ὅτι τὰ χρονικὰ ὅρια εἶναι, ἐμφανῶς στενά.
Οἱ Πατέρες τῆς ἐκκλησίας διεξοδικῶς ἐθεολόγησαν περὶ τοῦ Παναγίου Πνεύματος καὶ καλὸν εἶναι ἐμεῖς οἱ χριστιανοὶ νὰ μελετῶμεν τοὺς θεοπνεύστους λόγους τῶν ἁγίων Πατέρων, γιὰ νὰ κατανοήσωμεν, ἔστω καὶ μερικῶς, τὰ περὶ Αὐτοῦ.
Ὅμως, ὅπως κάθε ἑορτὴ ἔτσι καὶ ἡ ἑορτὴ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἔχει ὡς σκοπὸν νὰ προβάλλει μερικὲς θεολογικὲς ἀλήθειες καὶ νὰ ἐνισχύσει τὴν πίστη τῶν Χριστιανῶν.
Ἡ παροῦσα ἑορτὴ σκοπὸν ἔχει νὰ τονίσει τὸ γεγονὸς τῆς ἐπιδημίας-παρουσίας τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στὴ ζωὴ τῆς ἐκκλησίας, τῆς ὁποίας «ὅλον συγκροτεῖ τὸν θεσμόν».
Στοχεύει νὰ καταδείξει τὴν σημασίαν Αὐτοῦ γιὰ τὸν κάθε πιστό, ὁ ὁποῖος μὲ τὸ ἅγιον Βάπτισμα ἔγινε δοχεῖον τοῦ Παναγίου Πνεύματος, καὶ μέλος τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ καὶ ἀπέκτησεν τὴν χάριν τῆς θείας υἱοθεσίας. Ἔτσι ὁ Παράκλητος ἐργάζεται στὸν κάθε πιστὸ προσωπικῶς τὸ μυστήριο τῆς ἐν Χριστῷ σωτηρίας.
Ἡ ἑορτὴ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος δηλώνει τὴν παρουσία Του μέσα στὴν Ἐκκλησία. Ὅ,τι συντελεῖται καὶ τελεσιουργεῖται μέσα στὴν Ἐκκλησία ἀρχίζει μὲ τὴν ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς, τὴν γενέθλιον ἡμέραν τῆς Ἐκκλησίας, καὶ πραγματοποιεῖται μὲ τὴν μυστικὴ παρουσία τοῦ Ἁγίου Πνεύμάτος.
Ἐκεῖνο, ποὺ ἐπιθυμοῦμε νὰ ὑπενθυμίσουμε καὶ νὰ ὑπογραμμίσουμε εἶναι ἡ σημασία ποὺ ἔχει διὰ τὴν Ἐκκλησίαν καὶ διὰ τὸν κάθε πιστὸ ἡ παρουσία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στὴν καθημερινή του ζωή.
Οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας μᾶς διδάσκουν ὅτι σκοπὸς τῆς ζωῆς ἑκάστου πιστοῦ εἶναι ἡ ἀπόκτησις τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἡ Θέωσις. Ἡ ἀπόκτησις τῆς χάριτος Αὐτῆς δὲν πραγματοποιεῖται μὲ τὴν τήρησιν μερικῶν ἐντολῶν. Ἡ χάρις ἀποκτᾶται μὲ τὴν ἐργασία πασῶν τῶν θείων ἐντολῶν καὶ κυρίως, μὲ τὴν θείαν συναντίληψιν καὶ ἀρωγήν.
Ὁ ἅγιος Συμεών, ὁ Νέος Θεολόγος, διδάσκει ὅτι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἀγαπᾷ τὸν Θεὸν καὶ φυλάσσει τὶς ἐντολὲς Του, ἐνδύεται τὴν χάριν τοῦ ἁγίου Πνεύματος καὶ περιβάλλεται ἀπὸ τὴν σωστικὴ ἐνέργειά Του.
Μόνον ἡ Χάρις τοῦ Ἁγίου Πνεύματος κάμνει τὸν ἄνθρωπον νὰ περιφρονεῖ τὰ ἐπίγεια καὶ νὰ προσβλέπει καὶ ἐπιποθεῖ τὰ ἐπουράνια.
Διὰ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, γράφει ὁ Μ. Βασίλειος, συντελεῖται ἡ ἄνοδός μας στὴ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ, ἡ ἐπάνοδος στὴ θεία υἱοθεσία καὶ ἡ δυνατότητα νὰ γίνουμε κοινωνοὶ τῆς χάριτος τοῦ Χριστοῦ, νὰ μετάσχουμε τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ καὶ νὰ ἀπολαύσουμε ἀπὸ τὸν Θεὸ κάθε εὐλογίας.
Συμπερασματικά, μποροῦμε νὰ ὁμολογήσουμε ὅτι τὸ Ἅγιον Πνεῦμα εἶναι ἡ πηγὴ τοῦ ἁγιασμοῦ καὶ κάθε εὐλογίας καὶ χάριτος ἐντὸς τῆς Ἐκκλησίας.
Εἶναι ἡ ζωογόνος ἀρχὴ τοῦ μυστικοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ, ποὺ εἶναι ἡ Ἐκκλησία. Μὲ τὴν χάρι τοῦ Παναγίου Πνεύματος συγκροτεῖται ὁ ὅλος θεσμὸς τῆς Ἐκκλησίας, τελειοῦνται οἱ ἱερατικοί της βαθμοὶ καὶ τὰ σωστικὰ της μυστήρια, μοιράζονται οἱ διακονίες καὶ τὰ πνευματικά της λειτουργήματα. Τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ εἶναι ἡ ἀλήθεια τῆς Ἐκκλησίας.
Στὴ χάρη τοῦ ἁγίου Πνεύματος συνέχονται καὶ ζωογονοῦνται τὰ σύμπαντα.
Γι᾿ αὐτὸ ἐν κατανύξει ἂς ἐπαναλάβουμε τὴν ὡραίαν ἱκετήριον προσευχήν.
Βασιλεῦ οὐράνιε Παράκλητε, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας ὁ πανταχοῦ παρὼν καὶ τὰ πάντα πληρῶν, ὁ θησαυρὸς τῶν ἀγαθῶν καὶ ζωῆς χορηγὸς ἐλθὲ καὶ σκήνωσον ἐν ἡμῖν καὶ καθάρισον ἡμᾶς ἀπὸ πάσης κηλῖδος καὶ σῶσον Ἀγαθὲ τὰς ψυχὰς ἡμῶν. Ἀμήν. Γένοιτο.
Εὔχομαι εἰς ὅλους χρόνια πολλὰ καὶ ἡ Χάρις τοῦ Κυρίου εἴη μετὰ πάντων ἡμῶν.

Κυριακή της Πεντηκοστής: Αγ. Γρηγόριος ο Παλαμάς

a pentecost




Όταν συμπληρωνόταν η πεντηκοστή ημέρα μετά την ανάσταση, της οποίας έφθασε τώρα η μνήμη, ενώ όλοι οι μαθητές ήσαν συγκεντρωμένοι μαζί και ευρίσκονταν ομόψυχοι στο υπερώο (οίκος) εκείνου του ιερού, αλλά και στο προσωπικό του υπερώο, στο νου του, συναγμένος ο καθένας τους (διότι ήσαν σε ησυχία και αφιερωμένοι στη δέηση και στους ύμνους προς το Θεό), ξαφνικά, λέγει ο ευαγγελιστής Λουκάς, <<ακούσθηκε ήχος από τον ουρανό, σαν από ορμή βιαίου ανέμου και εγέμισε τον οίκο όπου κάθονταν>>.(Πραξ.2, 1-11). Είναι βίαιος γιατί νικά τα πάντα και ξεπερνά τα τείχη του πονηρού, γκρεμίζει κάθε οχύρωμα του εχθρού, ταπεινώνει τους υπερήφανους, ανυψώνει τους ταπεινούς στη καρδιά και διασπά τους συνδέσμους των αμαρτημάτων. Γέμισε δε ο οίκος εκείνος στον οποίο κάθονταν, καθιστώντας τον, κολυμβήθρα πνευματική και εκπληρώνοντας την επαγγελία του Σωτήρα, που τους έλεγε, πριν αναληφθεί: <<Ο μεν Ιωάννης βάπτισε με νερό, εσείς δε θα βαπτισθήτε με άγιο Πνεύμα, όχι έπειτα από πολλές μέρες>>. Αλλά και το όνομα που έδωσε σ' αυτούς το έδειξε να αληθεύει. Διότι δια του ήχου αυτού από τους ουρανούς οι Απόστολοι έγιναν πραγματικά υιοί βροντής.<<Και φάνηκαν σ' αυτούς γλώσσες διαμεριζόμενες ωσάν πυρός και στον καθένα τους κάθισε από μια κι' εγέμισαν όλοι άγιο Πνεύμα και μιλούσαν άλλες γλώσσες, όπως τους έδιδε το Πνεύμα να μιλούν>>. Αλλά για ποιό λόγο φάνηκε το Πνεύμα σε σχήμα γλωσσών; Αφ' ενός για να επιδείξει τη συμφυϊα του, τη σχέση του με το Λόγο του Θεού, γιατί τίποτε δεν είναι συγγενέστερο από τη γλώσσα προς το λόγο. Συγχρόνως δε και για τη χάρη της διδασκαλίας, γιατί ο κατά Χριστό διδάσκαλος χρειάζεται χαριτωμένη γλώσσα.Γιατί δε φανερώθηκε το άγιο Πνεύμα με πύρινες γλώσσες;Όχι μόνο για το ομοούσιο του Πνεύματος προς το Πατέρα και τον Υιό (γιατί πυρ είναι ο Θεός μας), αλλά και για τη διπλή ενέργεια του κηρύγματος των Αποστόλων. Γιατί μπορεί συγχρόνως να ευεργετεί και να τιμωρεί. Όπως το πυρ έχει διπλή ιδιότητα και να φωτίζει και να φλογίζει, έτσι και ο λόγος της διδασκαλίας, αυτούς που υπακούουν φωτίζει και αυτούς που απειθούν παραδίδει τελικά σε πυρ και κόλαση. Είπε δε γλώσσες, όχι πυρός, αλλά σαν πυρός, για να μη νομίσει κανείς ότι το πυρ εκείνο είναι αισθητό και υλικό, αλλά να αντιληφθούμε την επιφάνεια του Πνεύματος σαν με παράδειγμα.Για ποιό λόγο δε οι γλώσσες φάνηκαν να διαμερίζονται σ' αυτούς; Γιατί μόνο στο Χριστό που ήλθε και αυτός από πάνω δεν δίδεται με μέτρο το Πνεύμα από το Πατέρα. Εκείνος και κατά σάρκα ακόμη είχε ολόκληρη τη θεία δύναμη και την ενέργεια, ενώ σε κανέναν άλλο δεν έγινε χωρητή όλη η χάρη του Πνεύματος, αλλά ατομικά ο καθένας αποκτά άλλος το ένα και άλλος το άλλο από τα χαρίσματα, για να μη νομίσει κανείς ότι η από το Πνεύμα διδόμενη στους αγίους χάρη είναι φύση.Το δε εκάθισε δεν υποδηλώνει μόνο το δεσποτικό αξίωμα, αλλά και το ενιαίο του θείου Πνεύματος. Κάθισε πάνω στό καθένα τους και πληρώθηκαν όλοι άγιο Πνεύμα, γιατί και όταν μερίζεται κατά τις διάφορες δυνάμεις και ενέργειές του, δια της καθεμιάς ενέργειας παρευρίσκεται και ενεργεί ολόκληρο το άγιο Πνεύμα, αμερίστως μεριζόμενο και ολοκληρωτικά μετεχόμενο, κατά την εικόνα της ηλιακής ακτίνας. Λαλούσαν δε άλλες γλώσσες, δηλαδή διαλέκτους, διότι έγιναν όργανα του θείου Πνεύματος, ενεργούντα και κινούμενα κατά τη θέληση και δύναμη εκείνου.Αυτά προαναγγέλθηκαν και μέσω των προφητών του, όπως δια του Ιεζεκιήλ: <<θα σας δώσω καρδιά νέα και Πνεύμα νέο θα βάλω μέσα σας, το Πνεύμα μου.>> (Ιεζ. 36,26). Δια του Ιωήλ: <<και κατά τις έσχατες μέρες θα εκχύσω από το Πνεύμα μου επάνω σε κάθε σάρκα.>> (Ιωήλ 2,28). Δια του Μωυσή: <<ποιός θα καταστήσει προφήτες όλο το λαό του Κυρίου, όταν δώσει ο Κύριος σ' αυτούς το Πνεύμα του;>>. Ο ίδιος δε ο Κύριος έλεγε: <<όποιος πιστεύει σε μένα, θα ρεύσουν ποτάμια ζωντανού ύδατος από την κοιλιά του>> το οποίο ερμηνεύοντας ο ευαγγελιστής: <<τούτο το έλεγε περί του Πνεύματος που επρόκειτο να λαμβάνουν οι πιστεύοντες σ' αυτόν>>. (Ιω. 17,39). Έλεγε επίσης στους μαθητές του: <<εάν με αγαπάτε, θα τηρήσετε τις εντολές μου, κι' εγώ θα ζητήσω από τον Πατέρα να σας στείλει άλλο Παράκλητο, για να μείνει μαζί σας αιωνίως, το Πνεύμα της αληθείας>> και <<ο δε Παράκλητος, το άγιο Πνεύμα, που θα στείλει ο Πατέρας στο όνομά μου, εκείνος θα σας διδάξει τα πάντα>> και <<θα σας οδηγήσει σε όλη την αλήθεια>>. (Ιω.14,15 - 14,26 - 15,26 - 17,39).Τώρα λοιπόν εκπληρώθηκε η επαγγελία και κατήλθε το άγιο Πνεύμα, σταλμένο και δοσμένο από το Πατέρα και τον Υιό και αφού περιέλαμψε τους αγίους μαθητές και τους άναψε θείως ως πραγματικές λαμπάδες και τους ανέδειξε σε φωστήρες υπερκοσμίους και παγκοσμίους. Όπως δε, αν κανείς ανάψει από τη φωσφόρο λαμπάδα άλλη και από 'κείνη άλλη και ούτω καθεξής, κρατώντας το με τη διαδοχή, έχει πάντοτε το φως μόνιμα, έτσι δια της χειροτονίας των Αποστόλων επί τους διαδόχους των διαδίδεται η χάρη του θείου Πνεύματος δι' όλων των γενεών και φωτίζει όλους τους υπακούοντας στους ποιμένες και διδασκάλους.

Το άγιο Πνεύμα που δεν αποστέλλεται μόνο, αλλά και αποστέλλει τον από τον Πατέρα Υιό πάνω στη γη και μας δίδαξε τα θαυμαστά και μεγάλα. Διότι το άγιο Πνεύμα ήταν πάντοτε και συνυπήρχε με τον Υιό στον Πατέρα, συνδημιουργώντας στο καιρό τους τα δημιουργηθέντα και συνανακαινίζοντας τα φθαρέντα και συγκρατώντας τα διαμένοντα, πανταχού παρόν και τα πάντα πληρούν και διέπον και εφορών. Όχι μόνο παντού, αλλά και πάνω από το παν, ούτε σε όλο τον αιώνα και το χρόνο μόνο, αλλά και πριν από κάθε αιώνα και χρόνο.

(ΠΑΤΕΡ. ΕΚΔΟΣΕΙΣ "ΓΡΗΓ.ΠΑΛΑΜΑΣ"Τ.10)

πηγη

Η εορτή της Πεντηκοστής Του Σεβ. Μητροπολίτη Ζιμπάμπουε Σεραφείμ

Aυτή τη Κυριακή η  Εκκλησία μας εορτάζει τα Γενέθλιά της με την έννοια ότι κατά την ημέρα της Πεντηκοστής, πενήντα ημέρες μετά το κοσμοσωτήριο γεγονός της Αναστάσεως του Χριστού, το Άγιο Πνεύμα "εν είδει Πυρίνων γλωσσών" φωτίζει τους Μαθητές του Χριστού για να αρχίσουν δημόσια το Αποστολικό έργο του Ευαγγελισμού της Ανθρωπότητας.
Το ιερό έργο της προετοιμασίας των αγίων Αποστόλων άρχισε με την επαφή τους με την άγια προφητική μορφή του Ιωάννου του Προδρόμου που προετοίμασε την οδό του Κυρίου και συνεχίσθηκε για τρία χρόνια από την μαθητεία τους κοντά στο Χριστό, όσο δηλαδή διέρκεσε και το απολυτρωτικό του έργο μέσα στην Ιστορία με τη μορφή που μας το διασώζει η Καινή Διαθήκη.
Η διδασκαλία του Ιησού, τα θαύματά του, η Σταύρωσή του και η Ανάστασή του στάθησαν σημαντικά στάδια της προετοιμασίας των Μαθητών για να καταστούν Απόστολοι της Εκκλησίας. Η ολοκλήρωση όμως της  προετοιμασίας τους πραγματοποιείται κατά την ημέρα της Πεντηκοστής με την επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος.
Άλλωστε γνωρίζουμε από πολλές αναφορές στην Καινή Διαθήκη τις ανθρώπινες αδυναμίες και ελλείψεις των Μαθητών του Χριστού πριν την ημέρα της Πεντηκοστής. Στο θαύμα της θεραπείας του δαιμονισμένου νέου οι Μαθητές του Χριστού αδυνατούν να κάνουν ο,τιδήποτε να βοηθήσουν τον πονεμένο πατέρα. Στο διάλογο του Ιησού με την μητέρα του Ιωάννη και του Ιακώβου, τα παιδιά του Ζεβεδαίου, μετά την προτροπή των ιδίων, ζητούν πρωτοκαθεδρίες στην Βασιλεία των Ουρανών. Το ίδιο βλέπουμε την ολιγοπιστία του Πέτρου να αδυνατεί να περπατήσει πάνω στα νερά όπως ο Διδάσκαλός του, ή ακόμη την τριπλή άρνηση του προς τον Χριστόν όπου "έκλαυσε πικρώς πριν αλέκτωρ φωνίσει τρείς". Η απιστία του Θωμά και τόσες άλλες αναφορές στη Καινή Διαθήκη αποδεικνύουν ότι οι Μαθητές του Χριστού για να τελειωθούν ώς Απόστολοι του Χριστού εχρειάζοντο ακόμη κάτι πολύ σημαντικό και μοναδικό στη ζωή τους. Ήταν το άγιο Πνεύμα που σύμφωνα με την υπόσχεση του Ιησού κατά την ημέρα της Αναλήψεως του, 40 ημέρες μετά από την Ανάστασή του, θα ερχόταν την πεντηκοστή ημέρα από την Ανάστασή του για να τους φωτίσει και να τους οδηγήσει προς "πάσαν την Αλήθειαν".
Έτσι μπορούμε να πούμε ότι η Αποκάλυψη του Θεού στο κόσμο πραγματοποιείται μέσα από τρία ιστορικά στάδια.
Στο πρώτο στάδιο η Αγία Τριάδα γνωστοποιεί τον εαυτό της στη ζωή του ανθρώπου διά του Πατρός μέσα από τη Δημιουργία, την πρώτη εντολή του Παραδείσου, τη Διαθήκη ή Συμφωνία με τους πρωτοπλάστους, το Νώε, τον Αβραάμ και τον λαό του Ισραήλ, είτε με τη προσωπική του επαφή κι επικοινωνία, είτε μέσα από τους Αγγέλους του και τους Προφήτες. Το πρώτο ιστορικό στάδιο της Αποκαλύψεως του Θεού στο κόσμο διασώζεται μέσα από τα βιβλία της Παλαιάς Διαθήκης.
Το πρώτο στάδιο της Αποκαλύψεως του Θεού απόβλεπε στη προετοιμασία των ανθρώπων να κατανοήσουν και να αποδεχθούν τον Ιησού Χριστόν ως τον Αληθινό Θεό και Σωτήρα μας.
Το δεύτερο στάδιο της Αποκαλύψεως της Αγίας Τριάδος στο κόσμο πραγματοποιείται διά της Ενανθρωπήσεως του Υιού και Λόγου του Θεού, διά του Απολυτρωτικού του έργου, διά της Σταυρώσεως του, της Αναστάσεως του και της Αναλήψεως του. Το δεύτερο στάδιο  περιγράφεται και διασώζεται μέσα από τα Βιβλία της Καινής Διαθήκης.
Το τρίτο στάδιο της Αποκαλύψεως του Θεού στο κόσμο εγκαινιάζεται την ημέρα της Πεντηκοστής με την επιφοίτηση του αγίου Πνεύματος, που θεωρείται κι η Γενέθλιος ημέρα της Εκκλησίας μας. Το στάδιο αυτό διαρκεί μέχρι τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού για τη τελική μας Κρίση.
Έτσι ο άγιος Σεραφείμ του Σαρώφ τονίζει ότι σκοπός του ανθρώπου είναι η απόκτηση του αγίου Πνεύματος. Αυτό μπορούμε να το πετύχουμε με τη πίστη μας στη Μοναδικότητα της Θεότητας του Χριστού. Με την υπακοή μας στις θείες του Εντολές. Με τη μετάνοια μας και την άξια συμμετοχή μας στη Μυστηριακή και εκκλησιαστική ζωή της Εκκλησίας μας στηρίζοντας με κάθε τρόπο το κατηχητικό, το φιλανθρωπικό και το ιεραποστολικό της έργο.
Το τρίτο στάδιον της Αποκαλύψεως του Θεού διασώζεται μέσα από την Παράδοση της Εκκλησίας μας όπως αυτή μαρτυρείται σε βιβλία της Καινής Διαθήκης και κυρίως στις Πράξεις των Αποστόλων, στις αποφάσεις των τοπικών και Οικουμενικών Συνόδων και στα συγράμματα των Πατέρων της Εκκλησίας μας. 
Εγγυητής, ερμηνευτής και προστάτης της διδασκαλίας της Εκκλησίας μας είναι η ίδια η Εκκλησία μας διά των αρμοδίων οργάνων της, την Ιερά της Σύνοδο και τους εκπροσώπους της όπως είναι οι Προκαθήμενοι των Εκκλησιών μας και οι Επίσκοποί μας κι όσοι διακονούν την Εκκλησία μας με την πνευματική και ποιμαντική καθοδήγηση του τοπικού μας Επισκόπου.
Την Αγία Γραφή την χρησιμοποιούν και οι αιρετικοί και οι σχησματικοί. Γι' αυτό η Αγία Γραφή κατανοείται πάντοτε όπως την ερμηνεύει η Εκκλησία μας διά των Αποστόλων, των διαδόχων τους, όπως είναι ο Πατριάρχης μας, διά των Συνόδων, όπως είναι η Σύνοδος του Πατριαρχείου μας, διά των Πατέρων της Εκκλησίας μας όπως είναι οι άγιοι μας, διά των Επισκόπων μας όπως είναι ο Μητροπολίτης μας και διά των κληρικών και λαϊκών που έχουν την πνευματική και ποιμαντική καθοδήγηση και πνευματική άδειαν του τοπικού μας Επισκόπου.
Επιπλέον η κατανόηση της Καινής Διαθήκης,  όπως λέει ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, προϋποθέτει την άριστη κατανόηση της Παλαιάς Διαθήκης. Μερικοί αγνοώντας τις παρατηρήσεις των Πατέρων της Εκκλησίας μας αρχίζουν να διαβάζουν την αγία Γραφή από το βιβλίον της Αποκαλύψεως, που είναι το τελευταίο, χωρίς να προηγηθεί η μελέτη και η ανάλυση των προηγούμενων βιβλίων της. Έτσι δεν καταλαμβαίνουν τίποτα πέραν από τις συγχυσμένες ιδέες που δημιουργούν στους εαυτούς τους και στους συνομιλητές τους με αποτέλεσμα να παραμένουν αδιάφοροι στο Λόγο του Θεού με προβληματική συμπεριφορά προς τη Παράδοση της Εκκλησίας μας.
Για να ξεπερασθούν αυτές οι αχρείαστες ταλαιπωρίες των πιστών καλό είναι να παρακολουθούμε όλοι μας τους κύκλους της Αγίας Γραφής που οργανώνει η Μητρόπολη μας. Οι κύκλοι της Αγίας Γραφής είναι για όλους μας, δεν είναι μόνο για τις γυναίκες και μάλιστα για τις ηλικιωμένες.
Για τα παιδιά μας φυσικά λειτουργούν κάθε Κυριακή και τα Κατηχητικά μας Σχολεία. 
Σήμερα λοιπόν που εορτάζουμε την Γενέθλιον ημέρα της Εκκλησίας μας, την εορτή της Πεντηκοστής, ας συνηδειτοποιήσουμε την δωρεά του Θεού προς τον άνθρωπο κι ας προετοιμάσουμε τους εαυτούς μας με την ταπείνωση και την υπακοή στο θέλημα του Θεού κάνοντας το καλύτερο για μας και τα παιδιά μας. Ας αφήσουμε την αγάπη να πλημμυρίσει στις καρδιές μας για να κυριαρχήσει παντού η δικαιοσύνη και η ειρήνη. Ας αφήσουμε τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος που δεχθήκαμε κατά την βάπτιση μας και μέσα από τη συμμετοχή μας στα υπόλοιπα μυστήρια της Εκκλησίας μας να βασιλέψουν μέσα στη ζωή μας για να ζήσουμε μέσα σε ένα καλύτερο κόσμο με λιγότερο πόνο και περισσότερη χαρά. Ας αφήσουμε λοιπόν το φώς της Πεντηκοστής να μας καθοδηγεί στον καθημερινό αγώνα της ζωής. Τότε μπορούμε κι εμείς να μιμηθούμε τους αγίους Αποστόλους πορευόμενοι την οδό της εν Χριστώ σωτηρίας. 

ΤΟ ΤΡΙΑΔΙΚΟ ΔΟΓΜΑ (συνέχεια)Υπό Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Αντινόης ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ

Υπό Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Αντινόης
ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ Π. ΛΑΜΠΑΔΑΡΙΟΥ

Τριάδα σε Μονάδα και Μονάδα σε Τριάδα

Σύμφωνα με τα πιο πάνω, Μία και Αδιαίρετη είναι η Ουσία ή Φύση της Θεότητας και Ένας Θεός είναι η Τριάδα. Θεωρείται βλασφημία το να διαιρεί κανείς την Θεότητα σε πολλές Φύσεις. Στη Μία Θεότητα υπάρχουν τρεις Υποστάσεις ή Πρόσωπα, αλλά είναι Ένας Θεός και τα τρία Πρόσωπα γιατί έχουν την ίδια Φύση και ταυτότητα. Κάθε Πρόσωπο είναι το πλήρωμα της Θεότητας του Πατέρα και ο Υιός είναι αληθινός Θεός, όπως είναι και το Άγιο Πνεύμα.  Ό,τι αναφέρεται στη Θεότητα του Πατέρα αναφέρεται στον Υιό και στο Άγιο Πνεύμα, χωρίς να αποκαλούνται «Πατέρα»[1]. Σύμφωνα με τις ιδιότητες του απείρου, ανεξερευνήτου και αδημιουργήτου είναι το ίδιο, διότι στη Θεία Φύση δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ του Πατέρα και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Είναι μία και αδιαίρετη Κοινωνία.
Σε καμιά περίπτωση μπορεί να υπάρχει σχίσμα ή διαίρεση μέσα στη Θεία Ουσία.  Ούτε μπορούμε να φανταστούμε ότι ο Υιός μπορεί να υπάρχει χωρίς τον Πατέρα, ούτε το Άγιο Πνεύμα μπορεί να χωριστεί από τον Υιό.  Μέσα στα τρία Πρόσωπα υφίσταται μία ακατάληπτη κοινωνία μέσα στην οποία η διαφορά των Υποστάσεων ούτε διαιρεί την ενότητα της Φύσεως, ούτε συγχέει τα προσωπικά χαρακτηριστικά ή τις Υποστατικές Ιδιότητες κάθε Προσώπου[2].  Υπάρχει Μία Θεότητα, επειδή Μία είναι η Ουσία των τριών Προσώπων.
Στην Αγία Τριάδα δεν υπάρχει κατώτερος Θεός, ούτε το ένα Πρόσωπο υπήρχε πριν από τα άλλα.  Τα Πρόσωπα δεν διαιρούνται με θέληση ή με βία.  Στις τρεις Υποστάσεις η Θέληση, η Δύναμη και η Ενέργεια είναι Μία.  Ο Πατέρας δεν κάμνει τίποτε από μόνος Του και ούτε ο Υιός πράττει κάτι χωρίς το Άγιο Πνεύμα.  Όλη η Θεία Ενέργεια που καθοδηγεί την Δημιουργία έρχεται από τον Πατέρα, υλοποιείται διά του Υιού και τελειοποιείται από το Άγιο Πνεύμα[3].
Ο Πατέρας έχει την Ύπαρξή Του και δεν έχει ανάγκη από τίποτα.  Είναι η Αιτία και η Πηγή της Θεότητας του Υιού και του Αγίου Πνεύματος, ως η μοναδική Πηγή της Μιάς Θεότητας.  Ο Υιός είναι επίσης τέλειος Θεός ως ο Λόγος του Θεού και γεννηθείς από τον Πατέρα προ πάντων των αιώνων.  Το Άγιο Πνεύμα είναι επίσης τέλειος Θεός, υπάρχον όχι ως μέρος του Πατέρα ή του Υιού.  Ο Υιός είναι ενωμένος αχώριστα με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα, όπως ακριβώς το Άγιο Πνεύμα είναι ενωμένο αχώριστα με τον Υιό και τον Πατέρα.
Οι τρεις Υποστάσεις ή Πρόσωπα δεν διαιρούν την Μία Θεία Ουσία του Θεού, επομένως ο Θεός είναι Ένας και όχι τρεις Θεοί.  Εμείς οι Ορθόδοξοι πιστεύομε ότι από την Φύση του Θεού προέρχεται ο Υιός και το Άγιο Πνεύμα, όπως από την φωτιά προέρχεται το φως και η θερμότητα.  Όπως η φωτιά εκπέμπει φως και θερμότητα, έτσι, πριν από την εκ του μηδενός Δημιουργία των πάντων, ο Λόγος του Θεού και το Άγιο Πνεύμα συνυπήρχαν με τον Θεό Πατέρα προ πάντων των αιώνων.  Επομένως, Ένας είναι ο Θεός, ο Οποίος δοξάζεται σε Τριάδα και η Θεότητά Του είναι η Πηγή και Ρίζα της Θεότητας του Υιού και του Αγίου Πνεύματος.  Ο Θεός είναι Ένας στη Φύση και Ουσία, αλλά τρεις στις Υποστάσεις: Πατέρας, Υιός και Άγιο Πνεύμα· και ό,τι είναι ο Πατέρας στη Φύση παρόμοιοι είναι ο Υιός και το Άγιο Πνεύμα[4].  Ο Θεός είναι Μονάδα σε Τριάδα, και ταυτόχρονα Τριάδα σε Μονάδα[5].

Θεός ο Πατέρας

Η Πατρότητα του Θεού δεν αγνοείται στην Παλαιά Διαθήκη[6].  Ανεφέρεται ως ο Πατέρας του λαού του Ισραήλ[7], ο Οποίος τους δημιούργησε και φροντίζει γι’ αυτούς, όπως ένας πατέρας δείχνει αγάπη και στοργή σ’ όλους εκείνους που Τον σέβονται.  Οι Ισραηλίτες απηύθυναν τις προσευχές τους σ’ Αυτόν και «καθὼς οἰκτείρει πατὴρ υἱούς, ᾠκτείρησε Κύριος τοὺς φοβουμένους αὐτόν»[8].  Ο Θεός έδειχνε πάντοτε το έλεος και τη στοργή Του σ’ εκείνους που υπόφεραν και είχαν ανάγκη προστασίας.  Φανερώνεται ως ο Πατέρας «τῶν ὀρφανῶν» και Κριτής «τῶν χηρῶν»[9] και τους επιτρέπει να υπομένουν δοκιμασίες, επειδή εκείνους που «ἀγαπᾷ Κύριος παιδεύει, μαστιγοῖ δὲ πάντα υἱὸν ὃν παραδέχεται»[10].
Στην Καινή Διαθήκη ο Θεός Πατέρας αποκαλύπτει τον Εαυτόν Του μέσα από καινούργιο φως.  Αποκαλύπτεται ως Πατέρας, όχι μόνον γιατί δημιούργησε όλα στον κόσμο, συντηρώντας και προστατεύοντας τους ανυπηράσπιστους και εκείνους που έχουν ανάγκη, αλλά κυρίως μέσα σε μία ηθική άποψη ως ο Πατέρας των πάντων, χωρίς να διαφοροποιεί μεταξύ Ιουδαίους και τα άλλα έθνη.  Όλοι όσοι συστηματικά αντιτάσσονται σ’ αυτή την αλήθεια χαρακτηρίζονται από τον ίδιο τον Χριστό ως παιδιά «τοῦ Διαβόλου», γιατί «τὰς ἐπιθυμίας τοῦ πατρὸς» τους πράττουν[11], όχι γιατί ο Σατανάς είναι η αιτία της δημιουργίας τους, αλλά επειδή αυτός έγινε αίτιος να γίνουν αυτοί πονηροί και διαπράττουν πονηρά, όπως ψέματα και φόνους, που είναι συγκεκριμένες κακίες του Διαβόλου[12].  Όλοι εκείνοι που, μέσον της μετανοίας, επιστρέφουν στο Θεό γίνοται παιδιά Του, όπως Εκείνος γίνεται ξανά ο Πατέρας τους[13]. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη χαρά στον Ουρανό από του να μετανοεί ένας αμαρτωλός[14]και εκείνοι που είναι ειρηνοποιοί γίνονται μιμηταί του Θείου μέσον των αρετών.  Γι’ αυτό τον λόγο, θα ονομαστούν «τέκνα Θεοῦ»[15] ειδικά εκείνοι που μέσον της πίστεως και υπακοής στο Χριστό έχουν αναγεννηθεί διά του Αγίου Πνεύματος.  Αυτοί πράγματι γίνονται παιδιά του Θεού[16] στις καρδιές των οποίων το Πνεύμα του Υιού αναφωνεί «Αββά ο Πατήρ»[17] και οι οποίοι «οὐκ ἐξ αἱμάτων, οὐδὲ ἐκ θελήματος σαρκός, οὐδὲ ἐκ θελήματος ἀνδρός, ἀλλ’ ἐκ Θεοῦ ἐγεννήθησαν»[18].
Απ’ όλα αυτά τα παιδιά, που είναι πλάσματα και δημιουργήματα, κανένα δεν έχει την ίδια φύση με τον Θεό Πατέρα, ούτε είναι κανείς υιός Θεού από την φύση του.  Ο Μονογενής Υιός και Λόγος του Θεού είναι ο μόνος ο Οποίος είναι από την ίδια την Ουσία με εκείνη του Πατέρα[19].  Είναι ο Υιός του Θεού, επειδή από την Φύση Του έχει κοινωνία με τον Πατέρα[20] και, επειδή από την Φύση ο Υιός έχει ό,τι ο Πατέρας έχει[21], όποιος βλέπει τον Υιό, βλέπει και τον Πατέρα[22]
Ο Πατέρας έχει μία μοναδική και αγνή μεταφυσική σχέση με τον Μονογενή Του Υιό, ο Οποίος είναι από την Φύση Του, από την ίδια Ουσία όπως ο Πατέρας.  Όλοι όσοι μέσον της πίστεως αναγεννώνται, δεν μπορούν να επιτύχουν την Φύση του Θεού και ούτε μπορούν να γίνουν όπως ο Μονογενής Υιός, παρά μόνον διά μέσον μίμηση και της Θείας Χάριτος.  Διότι, εκείνο που ο Υιός είναι από την Φύση, οι άνθρωποι γίνονται με την υιοθεσία και την φιλανθρωπία του Θεού[23].
Παρ’ όλο που ο Χριστός παρότρυνε τους Μαθητές Του να προσεύχονται στο Θεό ως Πατέρα τους, η δική Του σχέση με τον Πατέρα είναι διαφορετική απ’ εκείνη των Μαθητών. Αναφερόμενος στην σχέση Του προς τον Πατέρα, ο Χριστός χρησιμοποιεί την έκφραση «Πατέρα μου»[24], ενώ, όταν αναφερόταν στην σχέση των Μαθητών και όλου του κόσμου χρησιμοποιούσε την έκφραση «Πατέρα υμών»,[25]αποκαλύπτοντας μ’ αυτό τον τρόπο ότι είναι ο Μονογενής Υιός του Πατέρα από την Φύση Του και της αυτής Ουσίας, ενώ οι Μαθητές Του και όλοι όσοι θα πιστέψουν δι’ αυτών, είναι παιδιά του Θεού από υιοθεσία και Χάριν.  Αυτό φαίνεται πολύ καθαρά μετά από την ένδοξο Ανάσταση, όταν ο Χριστός εμφανίστηκε στην αγία Μαρία την Μαγδαληνή και της είπε, «πορεύου δὲ πρὸς τοὺς ἀδελφούς μου καὶ εἰπὲ αὐτοῖς· ἀναβαίνω πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ πατέρα ὑμῶν, καὶ Θεόν μου καὶ Θεὸν ὑμῶν»[26].
Ο άγιος Απόστολος Παύλος τονίζει λέγοντας, «εἷς Θεὸς ὁ πατήρ, ἐξ οὗ τὰ πάντα»[27] και «ἐξ οὗ πᾶσα πατριὰ ἐν οὐρανοῖς καὶ ἐπὶ γῆς ὀνομάζεται»[28]. Είναι πράγματι Πατέρας, επειδή δεν δέχθηκε αυτόν τον τίτλο από κανένα άλλο, αλλά Αυτός το χάρισε στους άλλους.  Αυτός υπάρχει πάντοτε ως Πατέρας και είναι από την Φύση Του Πατέρας.  Δεν έγινε Πατέρας μετά την γέννηση του Υιού, όπως αυτό συμβαίνει με το ανθρώπινο γένος, αλλά υπάρχει αυτό ακριβώς που είναι προ όλων των αιώνων.
Οι άγιοι Πατέρες της Ορθοδόξου μας Εκκλησίας αναφέρονται στο πρώτο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος ως Πατέρα, διότι είναι ο Πατέρας όλων, η Αρχή και η Αιτία όλων των πραγμάτων, η Πηγή της Ζωής από τον Οποίον ο Υιός γεννάται προ πάντων των αιώνων.  Γι’ αυτό τον λόγο, ο Πατέρας είναι η φυσική Αιτία και η Αρχή του Υιού, επειδή Μία είναι η Αρχή και όχι δύο αρχές στη Θεότητα.  Γι’ αυτό, η Κεφαλή του Υιού είναι ο Πατέρας[29].  Ο Θεός Πατέρας είναι ο Μόνος ο Οποίος είναι χωρίς αρχή και αγέννητος, που έχει αυτή την μοναδική Υποστατική ιδιότητα και που δεν μπορεί να την συμμεριστεί με κανένα άλλο από τα δύο Πρόσωπα. Ονομάζεται Αυτοθεός και Αληθινός Θεός, ο πρώτος και για όλους Θεός Πατέρας.  Η Ουσία του Θεού ποτέ δεν υπήρξε ατελής, διότι, εάν θα λέγαμε ότι υπήρχε χρόνος όπου ήταν ατελής, τότε θα αποδίδαμε ατέλεια σ’ Αυτόν με το να λέγουμε ότι άλλαξε από του να μην είναι Πατέρας στο να είναι Πατέρας[30].
Ο Θεός Πατέρας κατανοείται ως να είναι πάντοτε Πατέρας, διότι απ’ Αυτόν ο Υιός γεννάται προ πάντων των αιώνων και πάντοτε υπάρχει μαζί Του.  Επομένως, το πρώτο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος είναι Πατέρας στο δεύτερο Πρόσωπο, ο Οποίος γεννάται από τον Πατέρα πριν από κάθε χρόνο, συνυπάρχει μαζί Του που είναι η Αρχή και η Πηγή της Θεότητας και από τον Οποίον το τρίτο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, το Άγιο Πνεύμα, εκπορεύεται[31].
Η αιώνια Πατρότητα του πρώτου Προσώπου της Αγίας Τριάδος, παρ’ όλο που είναι ακατανόητη, όταν σχετίζεται στις δύο βασικές Ιδιότητες της Αγάπης και της Μακαριότητας, τότε και μόνον τότε μπορεί να κατανοηθεί από την περιορισμένη λογική μας. Η Αγάπη του Θεού αναζητά κάποιον να αγαπά.  Σχετικά με την άπειρη Αγάπη του Θεού, το αντικείμενο της Αγάπης Του πρέπει να είναι εξ ίσου άπειρο.  Το δεύτερο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος πληρεί το άπειρο ωκεανό της Θείας Αγάπης και αποδεικνύει ότι η Θεότητα είναι Αυτάρκης και Μακαρία. Ο Υιός είναι η Ζώσα και Τέλεια Εικόνα του Θεού, μέσα από την οποία ο Πατέρας ευχαριστείται να βλέπει την δική Του Εικόνα.
Η Δημιουργία δεν πραγματοποιήθηκε μόνον έξω από την Ουσία του Θεού, αλλά έλαβε χώρα μέσα σε συγκεκριμένο χρόνο, όπως ο ίδιος ο χρόνος είναι μέρος της Δημιουργίας και δεν υπήρχε πριν από τη Δημιουργία.  Επειδή η αμαρτία εισήλθε μέσα στον κόσμο, αποδείχθηκε ότι η Δημιουργία ήταν ούτε τέλεια, ούτε άπειρη και αιώνια, ώστε να πληρεί τις συνθήκες της Άπειρης Θείας Αγάπης.  Παρ’ όλο που στην Αγία Γραφή διαβάζομε ότι «οὕτω γὰρ ἠγάπησεν ὁ Θεὸς τὸν κόσμον»[32], σχετικά με τον Υιό, δεν γράφει ότι ο Θεός αγάπησε τον Υιό, αλλά ότι «ὁ πατὴρ ἀγαπᾷ τὸν υἱὸν»[33] επισημαίνοντας μ’ αυτό τον τρόπον ότι η Αγάπη του Πατέρα είναι συνεχής, αιώνια και απόλυτη.  Η χρήση της λέξεως «Πατέρα»επισημαίνει την στενή σχέση των δύο Προσώπων της Αγίας Τριάδος[34].

συνεχίζεται


[1] Αθανασίου Αλεξανδρείας, Κατά Αρειανών, III § 4, Migne,  P.G., 26, 328 και 332.
[2] Βασιλείου του Μεγάλου, Επιστολή 38, Migne, P.G., 32, 332.  Συμεώνος, Ευρισκόμενα, Ομιλία LXII, σελ. 323-326.
[3] Γρηγορίου Νύσσης, Ότι ουκ εισι τρεις θεοί, Migne, P.G., 45, 125.  Δαμασκηνού, Περί των δύο θελήσεων εν Χριστώ, Migne, P.G., 95, 136. Του ιδίου, Έκθεσις. Περί Αγίας Τριάδος, VIII, Migne, P.G., 94, 825.
[4] Καρμήρη, Τα Δογματικά, τόμ. I, σελ. 365.  Του ιδίου, Τα Δογματικά, τόμ. II σελ. 500, 595-596.
[5] Μητσοπούλου, Θέματα, σελ. 58-60.
[6] Ένθ’ ανωτέρω, σελ. 130-132.
[7] Δευτ. 32:6.  Μαλ. 2:10.  Ησ. 63:16• 64:8.
[8] Ψαλμ. 102(103):13.
[9] Ψαλμ. 67(68):5.
[10] Παροιμίαι Σολομώντος 3:12.
[11] Ιωάν. 8:44.  Α΄ Ιωάν. 3:8, 10.
[12] Αμμωνίου, Αποσπάσματα εις Ιωάννην, Migne, P.G., 85, 1452.  Θεοφυλάκτου Βουλγαρίας, Εις Ιωάννην, Migne, P.G., 124, 29.
[13] Λουκ. 15:11-32.
[14] Λουκ. 15:7, 10. 5:32.  Ματθ.  9:13• 12:7. Μάρκ. 2:17.
[15] Ιωάν. 1:12.  Ματθ. 5:9.  Γρηγορίου Νύσσης, Ομιλία 7 εις τους Μακαρισμούς, Migne, P.G., 44, 1289.  Ζιγαβηνού, Εις Ψαλμόν, Migne, P.G., 129, 225.
[16] Α΄ Ιωάν. 5:18.  Α΄ Πέτρου 1:23.
[17] Γαλ. 4:6.  Ρωμ. 8:17.
[18] Ιωάν. 1:13.
[19] Ζιγαβηνού, Εις Ψαλμόν, Migne, P.G., 129, 1124.  Γρηγορίου Νύσσης, Θεολογικός Δ΄ περί του Υιού,Ομιλία 30, § 20, Migne, P.G., 36, 128.
[20] Ιωάν. 14:10-11• 10:38• 5:19-2.
[21] Βασιλείου του Μεγάλου, Ομιλία 15 περί πίστεως, § 2, Migne, P.G., 31, 468.
[22] Ιωάν. 14:9.
[23] Κυρίλλου Αλεξανδρείας, Εις Ιωάννην, κεφ. IX, Migne, P.G., 73, 153.
[24] Ματθ. 7:21• 10:32• 11:25-27• 15:13• 16:17, 27• 18:10• 18:19, 35• 20:23• 24:36• 25:34• 26:29, 39, 42, 53.  Μάρκ. 8:38.  Λουκ. 2:49• 10:21-22• 22:29, 42• 23:34, 46• 24:49.  Ιωάν. 2:16• 5:17• 6:31• 8:19, 28, 54• 10:17-18, 25,29, 32, 37• 12:26• 14:2, 7, 12, 20-21,23• 15:1, 8, 10, 15, 24, 20:17.
[25] Ματθ. 5:16, 45, 48• 6:1, 4, 6, 8, 14-15, 18, 26, 32• 7:11• 10:20, 29• 13:43• 18:14• 23:9.  Μάρκ. 11:25-26.  Λουκ. 6:36• 11:13• 12:30, 32.  Ιωάν. 8:42.
[26] Ιωάν. 20:17.
[27] Α΄ Κορινθ. 8:6.
[28] Εφεσ. 3:15.
[29] Lossky, Theology, σελ. 46-47.
[30] Ωριγένους, στη B, τόμ. 11, σελ. 289• τόμ.10, σελ. 96.  Γρηγορίου Νύσσης, Κατά Ευνομίου, I, Migne,P.G., 45, 369.  Αθανασίου Αλεξανδρείας, Κατά Αρειανών, I, 14, Migne, P.G. 26, 41.  Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατήχησις, Migne, P.G., 33, 700.  Δαμασκηνού, Έκθεσις. Περί Αγίας Τριάδος, βιβλίο I, VIII,,Migne, P.G., 94, 812.
[31] Κυρίλλου Αλεξανδρείας, Εις Αββακούμ, κεφ. III, Migne, P.G., 71, 897. 
[32] Ιωάν. 3:16.
[33] Ιωάν. 3:35
[34] Ωριγένους, στη B, τόμ. 12, σελ. 366.

Το Κήρυγμα της Κυριακής της Πεντηκοστής«Εάν τις διψά, ερχέσθω προς με και πινέτω»; Αρχιμανδρίτης Σπυρίδων Πετεινάτος



Συχνά μέσα στα μισοσκόταδα της απιστίας, μέσα 
στα τέλματα της αμαρτίας, η ψυχή νοιώθει τί φοβερό
 πράγμα είναι να αρνήται τον θεό, τον εαυτό της,
 την αιωνιότητα. Νοιώθει τί πόνο δημιουργεί η απομάκρυνσις
 από το θείο θέλημα και η πτώσις στο βούρκο του κακού.
Ο άνθρωπος δεν είναι μόνο σάρκα. 
Είναι και πνεύμα. Και το πνεύμα έχει κι αυτό τις απαιτήσεις του.
 Όσο και να τις καταχωνιάσουν οι άνθρωποι του 21ου αιώνος, 
έρχονται στιγμές, που ανεβαίνουν στην επιφάνεια. 
Είναι οι ώρες του κεντρίσματος της συνειδήσεως ή στιγμές 
πόνου ή ώρες ψυχικής ανατάσεως. 
Τότε νοιώθει η ψυχή το βαθύ νόημα της κραυγής του Προφητάνακτος 
Δαυίδ : « Όν τρόπον επιποθεί η έλαφος επί τας πηγάς των υδάτων, 
ούτως επιποθεί η ψυχή μου προς σε, ο Θεός » (ψαλμ. 41,2).
Τα άστρα δεν μπορούν να σταματήσουν, ούτε να παρεκκλίνουν 
από τον δρόμο τους, γιατί οι φυσικοί νόμοι τα αναγκάζουν να κινούνται
 επάνω σε ωρισμένη τροχιά. Το λάδι, σαν ελαφρότερο επιπλέει 
στο νερό. Οσονδήποτε κι΄ αν ταράξουμε τα δύο αυτά στοιχεία, 
δεν θα κατορθώσουμε να μεταβάλουμε τη θέσι τους. 
Έτσι και η ψυχή, όσο κι΄αν απομακρυνθή από τον Θεό, 
θα νοιώθη τη νοσταλγία του Δημιουργού της.
Σε τέτοιες στιγμές ακούγεται πάλι του Κυρίου η φωνή: 
«Εάν τις διψά, ερχέσθω προς με και πινέτω».
 Δείχνει στον διψασμένο άνθρωπο κάθε εποχής και της εποχής 
μας, την μοναδική πηγή, την Αιωνία, αστείρευτον Πηγή, 
από την οποία πηγάζει το «ύδωρ το ζων». Ο ίδιος ο Κύριος
 είναι η αναντικατάστατος πηγή.
Πρώτον με την θεία του διδασκαλία. Ο θείος, μοναδικός 
Διδάσκαλος φανερώνει την Αλήθεια στους ανθρώπους, 
τους διδάσκει το σκοπό της ζωής, μιλάει για το μοναδικό
 προορισμόν του ανθρώπου, την ομοίωσί του με τον Θεό. 
Όποιος μελετά το Ευαγγέλιό του μαθαίνει γιατί ζη, γνωρίζει 
πώς θα κερδίση την αιωνιότητα.
Αλλ΄επίσης ο Κύριος είναι πηγή της θείας χάριτος και 
της δυνάμεως, από την οποία έχει τόση ανάγκη ο άνθρωπος 
της εποχής μας. Μέσα στις δυσκολίες της ζωής, στις τόσες 
συμφορές, στα τόσα προβλήματα αντλεί θάρρος, ενίσχυσι,
 όταν συνδέεται με τον Θεό. Αντλεί από την πηγή δύναμι, 
για να αντιμετωπίζη με «ψηλά το κεφάλι» τις θλίψεις, 
να βρίσκη τις σωστές λύσεις στα διάφορα της ζωής του προβλήματα,
 να σηκώνετε από τον γκρεμό της αμαρτίας και να ζη μια νέα, 
εν Χριστώ ζωή, ζωή τιμιότητος, ειλικρινείας, αγάπης!
Πολλές πηγές με θολά νερά έχουν παρουσιασθή και 
παρουσιάζονται συνεχώς. 
Οι επιγραφές τους φέρνουν διάφορα ονόματα: άθεος, Ουμανισμός,
 Υπαρξισμός, Κομμουνισμός, Υλισμός και τόσα άλλα. 
Και καλούν οι διάφοροι «σοφοί» τους ανθρώπους να ξεδιψάσουν
 από τα νερά τους. Και μυριάδες πολλοί είναι εκείνοι που
 ξεγελιώνται πίνοντας από τέτοιες πηγές. Αντί όμως να
 ξεδιψάσουν, διψούν περισσότερο ή βυθίζονται στην απιστία 
και λυώνουν στην αμαρτία.
Γιατί όμως, άνθρωποι του 21ου αιώνος, δεν έρχονται στην 
μοναδική πηγή, που 20 αιώνες και πλέον τώρα αρδεύει 
πνευματικά την οικουμένη; Γιατί δεν ακούνε τον Κύριο
 να βροντοφωνή: 
«Εάν τις διψά, ερχέσθω προς με και πινέτω»; 
Γιατι;
*Αρχιμ. Σπυρίδων Πετεινάτος
Ιεροκήρυξ Ιεράς Μητροπόλεως Κεφαλληνίας

"Τη μυστική εν φόβω τραπέζη προσεγγίσαντες πάντες". Θεολογικό σχόλιο στη Μεγάλη Πέμπτη

  Του ΛΑΜΠΡΟΥ ΣΚΟΝΤΖΟΥ, Θεολόγου - Καθηγητού «Τη Αγία και Μεγάλη Πέμπτη οι τα πάντα καλώς διαταξάμενοι θείοι Πατέρες, αλληλοδιαδόχως εκ τε τ...