KYΡΙΑΚΗ ΙΣΤ΄ΜΑΤΘΑΙΟΥ: Τα τάλαντα π.Παντελεήμων Κρούσκος

Η παραβολή των ταλάντων

 πού θα διαβαστεί αύριο

 στην Εκκλησία μας, 

αναλύεται πολύ πνευματικά

 και περιεκτικά στους 

ύμνους τού όρθρου της

 Μεγάλης Τρίτης. 

Απόδειξη πως οι

 ύμνοι της Εκκλησίας μας ,

 έχουν σπουδαίο 

κηρυγματικό και διδακτικό περιεχόμενο.

 Θα προσπαθήσουμε να την προσεγγίσουμε 

με λίγα λόγια, με οδηγό μας τους

 βαθυστόχαστους πνευματικούς λόγους

 αυτού του ορθόδοξου υμνογραφικού

 πλούτου, αυτών των τόσο κατανυκτικών

 και αφυπνιστικών εγερτηρίων,

 δειγμάτων της πλέον γνήσιας 

πνευματικότητας της πατερικής μας πίστης.

Το πρώτο ιδιόμελον είναι το εξής 

και αναφέρεται στην κατανομή των

 χαρισμάτων και την επεξεργασία τους:

 "Δεῦτε πιστοί, ἐπεργασώμεθα προθύμως 

τῷ Δεσπότῃ· νέμει γὰρ τοῖς δούλοις τὸν πλοῦτον,

 καὶ ἀναλόγως ἕκαστος, πολυπλασιάσωμεν, 

τὸ τῆς χάριτος τάλαντον. 

Ὁ μέν σοφίαν κομιείτω, δι' ἔργων ἀγαθῶν. 

Ὁ δὲ λειτουργίαν λαμπρότητος ἐπιτελείσθω, 

κοινωνείτω δὲ τοῦ λόγου, πιστος τῷ ἀμυήτῳ,

 καὶ σκορπιζέτω τὸν πλοῦτον, πένησιν ἄλλος·

 οὕτω γὰρ τὸ δάνειον πολυπλασιάσομεν, 

καὶ ὡς οἰκονόμοι πιστοὶ τῆς χάριτος,

 δεσποτικῆς χαρᾶς ἀξιωθῶμεν,

 αὐτῆς ἡμᾶς καταξίωσον, 

Χριστε ὁ Θεός, ὡς φιλάνθρωπος". 

Ο Θεός εμπιστεύεται στον καθένα από μας,

 πάντα κατά την δύναμη και ικανότητα 

εκάστου, τα πνευματικά χαρίσματα, 

αλλά και τις υλικές του δωρεές 

για να τα πολλαπλασιάσουμε 

και να τα παραστήσουμε Αυτώ, 

με το πνεύμα το λειτουργικό και το 

ευχαριστηριακό πού ευρίσκεται στο

 λειτουργικό λόγιο "τα σα εκ των σων",

 στην βασιλεία Του.

Άλλος κατορθώνει την έμπρακτη πνευματική θεωρία,

άλλος έχει χαρίσματα διοικητικά, 

άλλος τάλαντο ευαγγελικού λόγου,

 ιεραποστολικού ζήλου, άλλος πλούτον

 υλικό πού τον αξιοποιεί σε ελεημοσύνες 

και άλλος άλλο.Τα χαρίσματα αυτά είναι 

δανεικά και εμείς οι διαχειριστές οικονόμοι τους, 

πού ευθυνόμαστε για τον πολλαπλασιασμό τους.

 Ουσιαστικά για την ορθή αξιοποίηση τους ,

 η οποία γεννάει τις αρετές και την χάριν αντί χάριτος,

 το δώρημα πάνω στο δώρο και τέλος εξασφαλίζει

 την συμμετοχή μας στην αιώνια χαρά του Δεσπότη μας. 

Το δεύτερο ιδιόμελο αφορά στην καταδίκη αυτού πού 

περιφρονεί το τάλαντο και φαίνεται αγνώμων και

 άκαρπος έναντι του Θεού: "Τοῦ κρύψαντος τὸ τάλαντον, 

τὴν κατάκρισιν, ἀκούσασα ψυχή, μὴ κρύπτε λόγον Θεοῦ, 

κατάγγελλε τὰ θαυμάσια αὐτοῦ, ἵνα πλεονάζουσα τὸ χάρισμα, 

εἰσέλθῃς, εἰς τὴν χαρὰν τοῦ Κυρίου σου". 

Ο λόγος του Θεού δεν αρμόζει να είναι δέσμιος ( ου δέδεται),

 αλλά πρέπει να κηρύττεται και να φανερώνεται επί των 

δωμάτων, με λόγια και με έργα. Το ίδιο και η ευεργεσία

 του Θεού πρέπει να καταγγέλεται και να ευλογείται με

 λόγους και με έργα.Ο άνθρωπος πού πολλαπλασιάζει

 τα τάλαντα και είναι ζωντανή απόδειξη της ευεργεσίας 

και του μεγαλείου του Θεού οφείλει να μην κρύπτει εαυτόν

 "υπό τον μόδιον", αλλά να εργάζεται και να φαίνεται προς

 όλους, για να δοξάζεται ο Επουράνιος Πατέρας.

 Επίσης, τα τάλαντα δεν πρέπει να κρύπτονται στην γη, 

των παθών και των υλικών φρονημάτων, 

ως περιφρόνηση και φθόνος προς τον δωροδότη Θεό, 

αλλά να αξιοποιούνται προς το αγαθόν των άλλων. 

Ουδεμία επιστήμη δεν πρέπει να ασκείται για  ιδία 

ωφέλεια και καταστροφή των άλλων, ο πλούτος 

δεν είναι αντικείμενο ιδιοποίησης και δεν πρέπει να 

γίνεται πόθος απληστίας, η διακυβέρνηση οφείλει 

να μην είναι εξουσιαστική και προς θεραπείαν ιδίων 

συμφερόντων.Επίσης, κανένας δεν είναι σε θέση να 

υπερηφανεύεται επειδή κάποιο τάλαντο του ανήκει, 

δεν μπορεί να το ιδιοποιείται και να υπερηφανεύεται,

 γιατί απλούστατα είναι άνωθεν δεδομένο και δεν του ανήκει.

 Αυτή η κατάσταση είναι δαιμονική και παθολογική

 αυτάρκεια και υπερηφάνεια.

Το τελευταίο ιδιόμελο συνδέεται άμεσα και αποκλειστικά

 με το τάλαντο του πλούτου , έχει κοινωνικές προεκτάσεις

 και είναι συνδεμένο με την παραβολή της κρίσης και της

 φιλοπτωχείας: " Ἰδού σοι τὸ τάλαντον, 

ὁ Δεσπότης ἐμπιστεύει ψυχή μου, φόβῳ δέξαι τὸ χάρισμα,

 δάνεισαι τῷ δεδωκότι, διάδος πτωχοῖς, καὶ κτῆσαι φίλον 

τὸν Κύριον, ἵνα στῇς ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ, ὅταν ἔλθῃ ἐν δόξῃ,

 καὶ ἀκούσῃς μακαρίας φωνῆς. Εἴσελθε δοῦλε,

 εἰς τὴν χαρὰν τοῦ Κυρίου σου. Αὐτῆς ἀξίωσόν με, 

Σωτὴρ τὸν πλανηθέντα, διὰ τὸ μέγα σου ἔλεος.

" Ο Θεός είναι ο δωροθέτης του κοσμικού και υλικού 

πλούτου και εμπιστεύεται, τον δίνει παρακαταθήκη

 στον ικανό να τον διαχειριστεί προς πνευματικό όφελος

 άνθρωπο. Με φόβο, σαν να να πρόκειται για κάτι ιερό, 

ο πλούσιος οφείλει να ανακουφίζει τους φτωχούς και 

πάσχοντες, με τον δάνειο πού έλαβε από τον Κύριο.

 Αν οι πλούσιοι δεν είναι ελεήμονες, είναι τελείως

 άχρηστοι, κατά τον Ιερό Χρυσόστομο και μάλιστα 

επικίνδυνοι για το κοινωνικό σύνολο και η χείριστη

 μορφή εγωισμού και κόλασης,άνθρωποι πού κατατρύχονται 

από το πάθος της ιδιοκτησίας, της ιδιοποίησης 

και της περιχαράκωσης, πού γεννάει η φιλαργυρία

 και η απληστία.Φίλος του Κυρίου, είναι ο πλούσιος 

πού διαδίδει το υλικό τάλαντο στους φτωχούς και 

εκείνος απολαμβάνει την εκ δεξιών θέση όταν πρόκειται 

να κρίνει ζώντας και νεκρούς. Αλλά και με πνευματικό 

νόημα πρέπει να εκλάβουμε τον πλούσιο και τον φτωχό. 

Ο προικισμένος με πολλά και ποικίλλα τάλαντα από τον Θεό,  

οφείλει να σκορπιέται και να δαπανάται στην διακονία και 

τον φωτισμό του φτωχότερου πνευματικά . 

¨Ετσι πραγματώνεται η επί γης Εκκλησία 

και αδελφωσύνη, όταν ο μαθητής μαθαίνει από 

τον δάσκαλο, ο αδύναμος λαμβάνει ενίσχυση από

 τον δυνατό, αυτός πού πενθεί παίρνει χαρά από

 τον μακάριο και ο άπιστος ενισχύεται στην πίστη 

από τον πιστεύοντα.Σε αυτόν τον σύνδεσμο 

αλληλοπεριχώρησης και αγάπης αναπαύεται ο Θεός 

και Κριτής μας.Και οι πάντες απολαμβάνουν την επί 

γης ερχομένη βασιλεία Του.Αντίθετα, οι χριστιανοί

 με αντεκκλησιαστική και απάνθρωπη συμπεριφορά 

και ήθος, αποξενώνονται από τον Θεό και τον άνθρωπο,

 αρραβωνίζονται την ακοινωνησία και την αποκοπή και

 κληρονομούν, τον "κλαυθμό και βρυγμό των οδόντων".

9-2-2013

π. Παντελεήμων

 πηγή

Κυριακή ΙΣΤ΄ Ματθαίου- Γιατί ζούμε; «Πονηρὲ δοῦλε καὶ ὀκνηρέ!…» (Ματθ. 25,26) +Μητροπολίτης Φλωρίνης Αυγουστίνος

Γιατί ζοῦμε;

(Ομιλία του †Επισκόπου Φλωρίνης Αυγουστίνου Καντιώτου)

«Πονηρὲ δοῦλε καὶ ὀκνηρέ!…» (Ματθ. 25,26)

Ἀκούσατε, ἀγαπητοί μου, τὸ ἱερὸ καὶ ἅγιο εὐαγγέλιο. Ἀπὸ τὴν ὡραία παραβολὴ τῶν ταλάντων θέλω νὰ προσέξετε ἰδιαιτέρως τὸ τέλος της. Εἶπε ὁ Χριστός· «Ὁ ἔχων ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω», ὅποιος ἔχει αὐτιὰ ἂς ἀκούῃ (Ματθ. 11,15· 13,9,43). Αὐτὸς ὁ λόγος διαβαίνει τοὺς αἰῶνες, φτάνει καὶ σ᾿ ἐμᾶς καὶ ἀπευθύνεται στὸν καθένα μας. 

–Μά, θὰ πῆτε, δόξα τῷ Θεῷ ἔχουμε αὐτιὰ καὶ ἀκοῦμε. Τί νόημα ἔχει αὐτὸ γιὰ μᾶς;Ἔχουμε βέβαια αὐτιά· ἀλλὰ ὁ Χριστὸς ἐδῶ μιλάει γιὰ κάτι βαθύτερο.

᾿Eρχόμαστε στὴν θεία λειτουργία, ἀλλὰ ἀρκεῖ αὐτό; Ἄν, ὅταν ὁ ἱερεὺς διαβάζει τὸ εὐαγγέλιο καὶ οἱ ψάλτες ψάλλουν τὰ τροπάρια, δὲν ἔχουμε ἐκεῖ τὸ νοῦ μας καὶ δὲν προσέχουμε τὰ λόγια, τί τὸ ὄφελος; Ἔχουμε αὐτιά, ἀλλὰ πνευματικὴ ὠφέλεια δὲν γίνεται. Ἂν βγαίνοντας ἀπὸ τὸ ναὸ δὲν ξέρουμε τί εἶπε ὁ ἀπόστολος, τί εἶπε τὸ εὐαγγέλιο, ποιά τροπάρια ἀκούστηκαν, τότε ἤμαστε παρόντες σωματικῶς ἀλλὰ ἀπόντες πνευματικῶς. Κι ἀφοῦ τὸ πνεῦμα ἔχει ἀπείρως ἀνώτερη ἀξία ἀπὸ τὸ σῶμα, καταλαβαίνετε τότε τί σημασία ἔχει ὁ λόγος τοῦ Χριστοῦ «Ὁ ἔχων ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω».

Ἔχουμε αὐτιὰ γιὰ ν᾿ ἀκοῦμε κουτσομπολιά, διαβολές, συκοφαντίες, ὕβρεις ἐναντίον ἀδελφῶν, αἰσχρὲς βλασφημίες. Ἔχουμε τεντωμένα αὐτιὰ ἐπὶ ὧρες ὁλόκληρες στὸ ῥαδιόφωνο καὶ στὴν τηλεόρασι, γιὰ ν᾿ ἀκοῦμε ὅλα ἐκεῖνα τὰ ἀνόητα, ἄχρηστα καὶ αἰσχρὰ ποὺμεταδίδουν. Ἔχουμε αὐτιὰ γιὰ τὸ διάβολο ,γιὰ τὸ Θεὸ δὲν ἔχουμε. Στοὺς χίλιους ἀνθρώπους ζήτημα ἂν ἕνας ἔχῃ αὐτὴ τὴ μυστικὴ ἀκοὴ ποὺ εἶπε σήμερα ὁ Χριστός.Ὁ ἀπόστολος Παῦλος προφήτευσε, ὅτι θὰ ἔρθουν χρόνια ποὺ οἱ ἄνθρωποι θὰ κλείσουν τ᾿ αὐτιά τους στὸ Θεὸ καὶ θὰ τ᾿ ἀνοίξουν γιὰν᾿ ἀκοῦνε πλάνες καὶ διδασκαλίες δαιμονίων (βλ. Α΄ Τιμ. 4,1).Ἔχουμε ἀκοή , τὸ ὑπέροχο αὐτὸ τάλαντο τοῦ Ὑψίστου, κάνουμε ὅμως κακὴ χρῆσι τῆς πολυτίμου αὐτῆς αἰσθήσεως.Ἀλλὰ καὶ τὰ ἄλλα δῶρα τοῦ Θεοῦ ὄχι μόνοδὲν τὰ ἀξιοποιοῦμε, μὰ καὶ τὰ χρησιμοποιοῦμε γιὰ τὴν ἁμαρτία.

⃝ Τὴν ὅρασι π.χ. μᾶς τὴν ἔδωσε ὁ Θεὸς γιὰ ν ὰβλέπουμε τὸ θαυμάσιο πανόραμα ποὺ ἁπλώνεται γύρω μας· νὰ βλέπουμε τὴ θάλασσα,τὶς λίμνες, τὰ δέντρα, τὰ φυτά, τὰ ἄστρα, τὸνἥλιο, τὸ φεγγάρι, καὶ νὰ λέμε τὸ «Ὡς ἐμεγαλύνθη τὰ ἔργα σου, Κύριε· πάντα ἐν σοφίᾳ ἐποίησας» (Ψαλμ. 103,24). Νὰ λέμε κ᾿ ἐμεῖς·«Σ᾿ εὐχαριστῶ, Θεέ μου, ποὺ μοῦ ᾿δωσες τὰ μάτια». Ἀλλ᾿ ὅπως κάνουμε κακὴ χρῆσι τῆς ἀκοῆς, κάνουμε ἀκόμη χειρότερη χρῆσι τῆς ὁράσεως· βλέπουμε ὅ,τι αἰσχρὸ καὶ ἀνήθικο ὑπάρχει. Ἀντὶ νὰ κλεινώμαστε στὸ δωμάτιόμας γιὰ προσευχὴ καὶ μελέτη τοῦ Εὐαγγελίου ἢ νὰ συζητοῦμε ὠφέλιμα πράγματα μὲ τοὺς οἰκείους μας, καρφώνουμε τὰ μάτια μας στὸ κουτὶ τοῦ διαβόλου, τὴν τηλεόρασι.

⃝ Μᾶς ἔδωσε ὁ Θεὸς τὴ γλῶσσα γιὰ νὰ συνεννοούμεθα· νὰ μιλάῃ ὁ ἄντρας στὴ γυναῖκα,ὁ πατέρας στὸ παιδί, ὁ ἀδελφὸς στὸν ἀδελφό, ὁ δάσκαλος στὸ μαθητὴ κ.λπ.. Μᾶς ἔδωσε τὴ γλῶσσα γιὰ νὰ διδάσκῃ ὁ ἱερεὺς τὸ ποίμνιό του, γιὰ νὰ προσευχώμαστε στὸν οὐράνιο Πατέρα. Μᾶς ἔδωσε τὴ γλῶσσα γιὰ νὰ λέμε τὴν ἀλήθεια καὶ μόνο αὐτήν. Κ᾿ ἐμεῖς τίκάνουμε· μὲ τὴ γλῶσσα λέμε ψέματα, συκο-φαντοῦμε, διαβάλλουμε, πᾶμε στὸ δικαστή-ριο καὶ ὁρκιζόμαστε· μ᾿ αὐτὴν ἀνάβουμε φωτιὰ ποὺ καίει. Ἡ γλῶσσα τέλος φτάνει στὸ ζενὶθ τῆς ἁμαρτίας ὅταν βλασφημῇ. Προτιμό-τερο νὰ μὴν εἴχαμε γλῶσσα, παρὰ νὰ γίνεται ὄργανο βλασφημίας καὶ διαφθορᾶς.

⃝ Ὅλα τὰ μολύναμε, ὅλα τὰ τάλαντα τοῦ Θεοῦ τὰ καταστρέφουμε. Τὰ μάτια, τὰ αὐτιά, τὴγλῶσσα, ἀλλὰ καὶ τὸ πολυτιμότερο ἀγαθὸ ποὺ ἔχουμε, τὴν καρδιὰ καὶ τὸ νοῦ. Μᾶς τά᾿δωσε ὁ Θεὸς γιὰ ν᾿ ἀγαποῦμε καὶ νὰ σκεπτώ-μαστε ὅ,τι ὡραῖο καὶ ὑψηλὸ ὑπάρχει στὸν κόσμο, κ᾿ ἐμεῖς μισοῦμε καὶ δὲν σκεπτόμαστε ὀρθά. Μᾶς τά ᾿δωσε γιὰ νὰ συγχωροῦμε, κ᾿ ἐ-μεῖς κρατοῦμε ἐκδίκησι στὴν καρδιά μας.

⃝ Νὰ προχωρήσω καὶ σ᾿ ἄλλες δωρεὲς τοῦ Θεοῦ; Νά ὁ πλοῦτος · εἶνε ἕνα ἀγαθό. Οἱ πλούσιοι μὲ τὰ χρήματά τους πόσα καλὰ μποροῦννὰ κάνουν! Μὲ τὴν πλεονεξία ὅμως καὶ τὴνἀσωτία τους κάνουν μόνο κακά.

⃝ Ἡ ἐπιστήμη. Οἱ τεχνῖτες (οἱ ῥάφτες, οἱ μαραγκοί, οἱ χτίστες, οἱ ζωγράφοι κ.τ.λ.) μποροῦν νὰ μεταδώσουν τὸ τάλαντο τῆς τέχνηςποὺ τοὺς ἔδωσε ὁ Θεὸς καὶ σ᾿ ἄλλα παιδιὰ καὶ νέους καὶ νὰ μὴν τὸ κρατοῦν μυστικό. Οἱ δάσκαλοι καὶ οἱ καθηγηταί, λόγῳ τῆς θέσεώς τους, μποροῦν νὰ διδάσκουν τὸ Θεὸ καὶ νὰ σπείρουν στὶς καρδιὲς τῶν νέων τὴν πίστι·ἀλλ᾿ αὐτοί, μὲ τὰ λόγια καὶ τὴ συμπεριφοράτους, διδάσκουν ἀθεΐα ἀσωτία, διαφθορά. Οἱἐπιστήμονες ἔχουν τάλαντο· ἀλλ᾽ αὐτὴ τὴστιγμὴ ποὺ σᾶς μιλῶ χιλιάδες ἐπιστήμονες,Ἀμερικανοὶ Ῥῶσοι Γερμανοὶ Ἄγγλοι κ.λπ.,χρησιμοποιοῦν τὰ μυστικὰ τῆς ἐπιστήμηςτους ὄχι γιὰ τὸ καλὸ τῆς ἀνθρωπότητος· τὰχρησιμοποιοῦν γιὰ τὴν καταστροφή της.

⃝ Ἀκόμη κι αὐτὴ ἡ ἱερωσύνη . Ὁ ἱερεὺς τοῦὙψίστου πρέπει νὰ εἶνε ἐξ ὁλοκλήρου ἀφωσιωμένος στὸ Θεό, νὰ εἶνε «φῶς» καὶ «ἅλας  τῆς γῆς» (Ματθ. 5,14,13), νὰ εἶνε ὅπως τὸν περιγράφει ὁ ἀπόστολος Παῦλος στὶς ἐπιστολές του· ἀλλ᾿ αὐτὸς συχνὰ γίνεται σκάνδαλο…Ἔτσι ὅλοι, μικροὶ - μεγάλοι, κάνουμε κακὴχρῆσι τῶν πολυτίμων δωρεῶν τοῦ Θεοῦ, ὑλι-κῶν καὶ πνευματικῶν, καὶ μοιάζουμε μὲ τὸν πονηρὸ δοῦλο τῆς σημερινῆς παραβολῆς.Τοῦ ἔδωσε ὁ κύριός του ἕνα τάλαντο (ἕξι χιλιάδες χρυσὲς δραχμές), ἀξιόλογο ποσό, γιὰνὰ ἐργαστῇ μ᾿ αὐτὸ καὶ νὰ τὸ πολλαπλασιάσῃ.Κι αὐτὸς ἄνοιξε ἕνα λάκκο καὶ τὸ ἔθαψε. Γι᾿αὐτό, ὅταν ὁ κύριός του τοῦ ζήτησε λογαριασμό, τὸν καταδίκασε γι᾿ αὐτή του τὴν ἐνέργεια. Εἶχε ὑποχρέωσι νὰ ἐργαστῇ καὶ νὰ αὐξήσῃ τὸ τάλαντο, ὅπως ἔκαναν οἱ δύο ἄλλοι,ποὺ ὁ πρῶτος πῆρε πέντε καὶ τὰ ἔκανε δέκα,ὁ δεύτερος πῆρε δύο καὶ τὰ ἔκανε τέσσερα·αὐτὸς τὸ ἔθαψε κ᾿ ἔτσι τὸ ἀχρήστευσε. Δὲν συνέβαλε καθόλου στὴν ὑπηρεσία καὶ βοήθεια τῶν συνανθρώπων του.

Ἡ παραβολὴ μᾶς διδάσκει, ἀδελφοί μου, ὅ-τι ἔχουμε κάποιες ἱερὲς ὑποχρεώσεις καὶ κάποιο προορισμὸ ἐπὶ τῆς γῆς, καὶ πρέπει νὰ τὰἐκπληρώσουμε.Δὲν θὰ τιμωρηθῇ μόνο αὐτὸς ποὺ κάνει τὸ κακό · θὰ τιμωρηθῇ κι αὐτὸς ποὺ δὲν κάνει τὸ καλό . Πολλοὶ ἄνθρωποι λένε· Ἐγὼ δὲ σκότωσα, δὲν πόρνευσα, δὲν μοίχευσα, δὲν προσέβαλα τὴν τιμὴ τοῦ ἄλλου, δὲν πῆγα στὸ δικαστήριο ν᾽ ἁπλώσω τὸ χέρι μου στὸ Eὐαγγέλιο, δὲν συκοφάντησα, δὲν ἔκλεψα… Ἐν τούτοις, καὶἂν δὲν κάναμε αὐτὰ τὰ ἁμαρτήματα, δὲν μπο-ροῦμε νὰ πάρουμε πιστοποιητικὸ ἁγιότητοςοὔτε νὰ βγάλουμε εἰσιτήριο γιὰ τὸν παράδει-σο. Θὰ τιμωρηθῇ ὡς κακοποιὸς ὄχι μόνο ὁκλέφτης, ὁ ἀπατεώνας, ὁ μοιχός, ὁ πόρνος, ὁβλάστημος, ἀλλὰ καὶ πᾶς μὴ ἀγαθοποιός , καθένας ποὺ μποροῦσε νὰ κάνῃ τὸ καλὸ καὶ δὲν τὸ ἔκανε.Θεέ μου, συχώρεσέ μας· πόσα καλὰ μπο-ρούσαμε νὰ κάνουμε σ᾿ αὐτὸ τὸν κόσμο καὶδὲν τὰ κάναμε! Πόσα τάλαντα ἔχουμε κρυμμένα καὶ δὲν τὰ ἀξιοποιήσαμε! Δάσκαλοι, καθηγηταί, ἐπιστήμονες, ὅλοι, μικροὶ καὶ μεγάλοι, ἄντρες γυναῖκες καὶ παιδιά, ἔχουμε χαρίσματα, ὑλικὰ καὶ πνευματικά, καὶ θὰ μᾶς ζη- τήσῃ ὁ Θεὸς λογαριασμὸ γι᾿ αὐτά. Θὰ μᾶς ζτήσῃ τὸ κεφάλαιο καὶ τὸν τόκο.

Ἀδελφοί μου, ἂς κάνῃ ὁ καθένας μας ἕναν ἀπολογισμὸ καὶ ἂς δῇ, τί καλὸ ἔκανε σὰνπαιδὶ στὸ σπίτι του, τί καλὸ ἔκανε σὰν πατέρας, σὰν μάνα, σὰν ἐργαζόμενος, σὰν ὑπάλληλος, σὰν ἐπιστήμονας, σὰν παιδαγωγός,σὰν στρατιωτικός, σὰν κληρικός…; Ἀλλοίμονο καὶ τρισαλλοίμονο, φωτιά, κόλασι, ἀπώλεια καὶ καταστροφὴ μᾶς περιμένει. Ὦ Εὐαγγέλιο , τὰ λόγια σου εἶνε αἰώνια! Ἂςπροσπαθήσουμε νὰ τὰ ἐφαρμόσουμε.

Ἀγαπητοί μου! Ἂς μετροῦμε τὴν ἀξία τοῦἀνθρώπου ὄχι μὲ τὴν ἀπραξία τῆς κακίας, ἀλ-λὰ μὲ τὴν ἐνεργητικότητα τῆς καλωσύνης.Δραστήριους μᾶς θέλει τὸ Εὐαγγέλιο ὅλεςτὶς ἡμέρες καὶ ὧρες τῆς ζωῆς μας, μέχρι τὴν τελευταία μας πνοή. Ἂν ζήσουμε ἔτσι, ὅτανἔρθῃ ἡ φρικτὴ ἡμέρα τῆς κρίσεως , δὲν θ᾿ ἀ-κούσουμε τὸ «Πονηρὲ δοῦλε καὶ ὀκνηρέ!» (Ματθ. 25,26), ἀλλὰ τὸ «Εὖ, δοῦλε ἀγαθὲ καὶ πιστέ! …εἴσ ελθε εἰς τὴν χαρὰ τοῦ Κυρίου σου» (ἔ.ἀ. 25,21).Ἔπαινο ὁ καθένας μας ν᾿ ἀκούσῃ ἀπὸ τὸν Κύριο γιὰ ὅλα τὰ καλὰ ποὺ θὰ ἀγωνιστῇ νὰ κάνῃ στὸν κόσμο.

Εἴθε τῆς χαρᾶς τοῦ παραδείσου ν᾿ ἀξιωθοῦμε ὅλοι ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ· ὅν, παῖδες, ὑμνεῖτεκαὶ ὑπερυψοῦτε εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας.

(†) ἐπίσκοπος Αὐγουστῖνος-

Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία, ἡ ὁποία ἔγινε στὸν ἱ. ναὸ Ἁγίου Παντελεήμονος Φλωρίνης τὴν 5-2-1978.

ΕΚΑΣΤΩ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΝ ΔΥΝΑΜΙΝ ΕΔΟΘΗ π.ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ ΜΟΥΡΤΖΑΝΟΣ

                Καθώς βλέπουμε τον εαυτό μας και τον συγκρίνουμε με τους συνανθρώπους μας αναρωτιόμαστε για την διαφορετικότητά μας. Αυτή δεν έχει να κάνει μόνο με την καταγωγή μας, τη γλώσσα μας, τα στοιχεία της ταυτότητάς μας που μας ξεχωρίζουν από άλλους λαούς και άλλους ανθρώπους. Έχει να κάνει και με  τα προτερήματά μας. Τον χαρακτήρα μας. Τις δυνατότητες και τα ταλέντα μας. Οι επιστήμονες θεωρούν ότι αυτά έχουν να κάνουν με την κληρονομικότητά μας. Με τις ιδιότητες που μας κληροδότησαν οι γονείς μας. Έχουν να κάνουν και με το περιβάλλον που μεγαλώνουμε. Με τις ευκαιρίες που λαμβάνουμε και μας επιτρέπουν να αναπτύξουμε δυνατότητες. Με τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε και μας κάνουν να καθηλωνόμαστε.  Με τις συγκυρίες της ζωής. Όμως όλα αυτά τα στοιχεία δεν μπορούν να αλλάξουν την από ένστικτο διαπίστωση που κάνουμε τόσο για τους εαυτούς μας όσο και για τους άλλους. Ότι όλοι είμαστε διαφορετικοί σε σχέση με τους υπόλοιπους ανθρώπους, τόσο στο χαρακτήρα όσο και στις ικανότητες.

                Για την Εκκλησία η διαφορετικότητα, τα χαρίσματα, τα τάλαντα, δεν έχουν να κάνουν μόνο με την ανθρώπινη πλευρά της υπόστασής μας. Έχουν να κάνουν και με την θεϊκή μας καταγωγή και προέλευση. Στην παραβολή των ταλάντων ο Χριστός αναφέρει ότι η Βασιλεία του Θεού μοιάζει μ’ έναν άνθρωπο, ο οποίος φεύγοντας για ταξίδι, κάλεσε τους δούλους του και τους εμπιστεύθηκε τα υπάρχοντά του. Σ’ άλλον έδωσε πέντε τάλαντα, σ’ άλλον δύο, σ’ άλλον ένα, «εκάστω κατά την ιδίαν δύναμιν» (Ματθ. 25, 15), στον καθέναν ανάλογα με την ικανότητά του. Ο Θεός δηλαδή μετρά τα ανθρώπινα, την κληρονομικότητα, τον χαρακτήρα, τις συνθήκες στις οποίες καλείται να μεγαλώσει και να ζήσει ο καθένας και ανάλογα του προσφέρει. Κανέναν δεν αφήνει χωρίς δωρεές. Χωρίς ταλέντα. Χωρίς ευλογία. Και δεν είναι μόνο τα χαρίσματα του «κατ’ εικόνα», τα οποία έχουν όλοι οι άνθρωποι από την πρώτη στιγμή της δημιουργίας τους. Την δυνατότητα να αγαπούν. Την δυνατότητα να είναι ελεύθεροι. Την δυνατότητα του νου και του λόγου και της δημιουργίας. Είναι και εκείνα τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που έχει ο καθένας. Κι αυτά τα έχουν λάβει από το Θεό. Γι’ αυτό και εξηγούνται οι διαφορές ανάμεσά μας. Πάντως «εκάστω κατά την ιδίαν δύναμιν εδόθη». Δεν υπάρχει αδικημένος από το Θεό άνθρωπος.

                Πώς καλείται ο άνθρωπος να δει τα τάλαντά του, τόσο τα γενικά, που ενυπάρχουν στο κατ’ εικόνα του, όσο και τα ειδικότερα (σωματικά και πνευματικά, αλλά και κοινωνικά, ομορφιά, εξυπνάδα, ρητορεία, συμπαθές, χρήματα, κοινωνικές δεξιότητες, ταλέντα);

                Πρώτα να αισθανθεί υπεύθυνος έναντι του Θεού για ό,τι του δίδεται. Και ευθύνη σημαίνει επίγνωση ότι δεν του ανήκει το τάλαντό του, αλλά του δόθηκε για να το ενεργοποιήσει ως διαχειριστής του, προκειμένου να το αντιπροσφέρει στο Θεό. Αυτό γίνεται όχι γιατί ο Θεός φτωχαίνει δίδοντας τα τάλαντα ή πλουτίζει αν ο άνθρωπος τα επιστρέψει πολλαπλασιασμένα. Όμως όταν μας δίδεται κάτι, δεν γίνεται αυτό επειδή το αξίζουμε ή επειδή κάποιος μας έχει υποχρέωση, αλλά επειδή εκείνος που προσφέρει μας αγαπά. Η αγάπη όμως δεν μπορεί να μη λειτουργήσει στην προοπτική της ευθύνης. Και η ευθύνη δεν έχει να κάνει με την ανταπόδοση για λογαριασμό του δωρήσαντος της δωρεάς, αλλά με την ενεργοποίηση του εαυτού μας ώστε να φανούμε αντάξιοι της δωρεάς του. Έχουμε ευθύνη έναντι των χαρισμάτων μας να μην πάνε χαμένα. Να μην κρυφτούν κάτω από το χώμα. Έχουμε ευθύνη να δείξουμε σ’  Αυτόν που μας τα έδωσε ότι μπορούμε να τα χρησιμοποιήσουμε ως εφαλτήριο για να προοδεύσουμε. Όχι για να του τα επιστρέψουμε μία ημέρα, ως αναγκαία για τη δική του ζωή. Αλλά για να δείξουμε ότι εκτιμήσαμε και χαρήκαμε τα όσα μας δόθηκαν. Χαρά και εκτίμηση δίχως ευθύνη δε νοούνται.

                Στη συνέχεια με την εργασία και τον κόπο, για να καλλιεργήσει ό,τι του έχει δοθεί. Το τάλαντο δεν πρέπει να είναι αφορμή ούτε σύγκρισης ούτε παρασιτισμού. Ο καθένας οφείλει να κοιτά τα τάλαντα που του δόθηκαν, γιατί αυτά καλείται να αναπτύξει. Συνήθως οι άνθρωποι ζηλεύουν αυτά που δεν έχουν ή υπερτισμούν αυτά που έχουν συγκρίνοντας τον εαυτό τους με τους άλλους. Η σύγκριση όμως αποτελεί παγίδα που μπορεί να οδηγήσει σε ατραπούς είτε υπερηφάνειας, είτε απογοήτευσης είτε παρασιστισμού. Το παράσιτο τρέφεται από τον ξενιστή του. Αυτός που λαμβάνει το τάλαντο, αν το αφήσει ανεκμετάλλευτο, μπορεί να τραφεί από αυτό χρησιμοποιώντας το ως ξενιστή του, ωστόσο κάποια στιγμή θα το απομυζήσει, με αποτέλεσμα να εξαντληθεί. Αν φροντίσει ώστε να το αυξήσει, να του προσθέσει, να το ενισχύσει, τότε το τάλαντο δεν θα εξαντληθεί. Στην πνευματική ζωή το τάλαντο αυξάνεται όταν ο άνθρωπος αγωνίζεται να προσθέσει αρετή στην ύπαρξή του. Όταν το μοιράζεται με τους αδελφούς του. Αγαπά και βάζει ως σκοπό της ζωής του να τραφούν από το δικό του τάλαντο και οι συνάνθρωποί του. Με την καλοσύνη και τη συγχώρεση, με την ελεημοσύνη και την προσευχή, με το μοίρασμα της γνώσης και την αναγγελία της Θεογνωσίας, την μαρτυρία και την ελπίδα εν τη Εκκλησία αυτός που έχει το τάλαντο το «πολυπλασιάζει» και λαμβάνει περισσότερη χάρη. Ο κόσμος γίνεται γι’ αυτόν που δεν λειτουργεί παρασιτικά Εκκλησία, στην οποία προσφέρει και προσφέρεται.

               Τέλος, με την μνήμη του Δωρεοδότη και της επιστροφής του. Με το να έχει στο νου του ο λαβών το τάλαντο ότι Αυτός που του το έδωσε θα επιστρέψει. Και τότε, θέλοντας και μη, θα κληθεί να αναφέρει σ’ Εκείνον τι έκανε το τάλαντό του. Και επειδή η ώρα της επιστροφής είναι άγνωστη, ο έχων το τάλαντο καλείται να μην εφησυχάζει, αλλά διαρκώς να είναι σε εγρήγορση. Να μην αναβάλλει την εργασία του και την ετοιμότητά του να λογοδοτήσει.  Η μνήμη του Θεού συνδέεται με την μνήμη του θανάτου. Γιατί στον θάνατο γίνεται η πρώτη λογοδοσία. Εκεί όπου ο άνθρωπος θα κληθεί να εισέλθει στη χαρά του Κυρίου του, ως δούλος αγαθός και πιστός, λαμβάνοντας εκατονταπλασίονα ή θα κατακριθεί γιατί, παρότι θυμόταν ότι ο Κύριός του θα επιστρέψει, προτίμησε να λειτουργήσει χωρίς ευθύνη, με σύγκριση και με παρασιτισμό έναντί του, χωρίς ευγνωμοσύνη και ευχαριστία, απορρίπτοντας τον Δωρήσαντα το τάλαντο. Η μνήμη της επιστροφής είναι η οδός της αγιότητας. Γιατί άγιος είναι αυτός που συνεχώς θυμάται τον προορισμό του να συναντήσει Αυτόν που του δώρησε κάθε τάλαντο, γενικό και ειδικό, και συνεχώς εργάζεται εν τη Εκκλησία για να είναι έτοιμος, όταν έρθει η ώρα.       

                «Εκάστω κατά την ιδίαν δύναμιν». Σε μια εποχή στην οποία ο άνθρωπος με την αίσθηση του εγωκεντρισμού και της παντοδυναμίας λόγω της προόδου του απορρίπτει τον Δωρεοδότη των ταλάντων του, σε μια εποχή στην οποία λειτουργούμε παρασιτικά, τρώγοντας και πίνοντας και παραδίδοντας τον εαυτό μας στα πάθη και τις ηδονές, σε μια εποχή στην οποία δεν θυμόμαστε ότι ο Θεός πάντοτε έρχεται και μας ζητά λόγο για κάθε τι που μας έδωσε στο μέτρο των δυνατοτήτων μας η Εκκλησία μας καλεί να ξαναδούμε το αληθινό νόημα των χαρισμάτων μας. Να ενεργοποιηθούμε ο καθένας στο μέτρο των δυνατοτήτων του στον αγώνα για καλλιέργειά τους. Και με ευθύνη έναντι Αυτού που μας τα δώρισε, να θυμόμαστε ότι δεν έχουμε χρόνο αύριο να ξεκινήσουμε ούτε μπορούμε να χαρούμε αληθινά αν κρύψουμε ό,τι μας δόθηκε.  Για να ακούσει ο καθένας μας την χαρά της φωνής: «Ευ δούλε αγαθέ και πιστέ! είσελθε εις την χαράν του Κυρίου σου»!

Κέρκυρα, 10 Φεβρουαρίου 2013

πηγή

Ο Άγιος Χαράλαμπος και ένα σπουδαίο θαύμα του του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου

Ο Άγιος Χαράλαμπος και ένα σπουδαίο θαύμα του

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου

Ο ΒΙΟΣ ΤΟΥ: Ο Άγιος Χαράλαμπος ήταν ιερέας στη Μαγνησία της Μ. Ασίας. Η ζωή του ήταν μία συνεχὴς υπηρεσία αφοσίωσης στο Χριστὸ και αγάπης προς τον πλησίον. Όταν το 198 ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Σεπτίμιος Σεβήρος εξαπέλυσε διωγμὸ κατὰ των Χριστιανών, ο έπαρχος Λουκιανὸς έφερε μπροστά του το Χαράλαμπο και τον απείλησε ότι θα τον βασάνιζε πολὺ σκληρά, για να αρνηθεῖ το Χριστό. Ο γέροντας λευίτης χαμογελώντας απάντησε: «Εμείς οι χριστιανοί, ειμαστε εξοικειωμένοι με τους αγώνες και τους πολέμους. Όπως οι γενναίοι στρατιώτες δεν επιθυμούν τον ήσυχο θάνατο στο κρεβάτι, αλλὰ τον δοξασμένο της μάχης. Σε μένα υπάρχουν τα γηρατειά, αλλὰ να μάθετε καλὰ ότι στους δικούς μας αγώνες το παν είναι η ψυχή, η αποφασιστικότητα, η αυταπάρνηση. Αυτὰ δεν πέφτουν με την ηλικία, αλλὰ μένουν πάντοτε ανθηρὰ και νέα.». Εκνευρισμένος απὸ τα λόγια αυτὰ ο έπαρχος, διατάζει και τον γδέρνουν ζωντανό. Αυτός, όμως, αντὶ να σπαράζει απὸ τον πόνο, δοξολογούσε το Θεὸ για την αντοχὴ που του έδινε. Τότε πολλοὶ δήμιοι, που έβλεπαν αυτὸ το θαύμα, πίστεψαν στο Χριστό.

Φοβισμένος ο έπαρχος τον άφησε ελεύθερο. Αργότερα ο ίδιος ο Σεβήρος, μη μπορώντας να τα βγάλει πέρα μαζί του, τον αποκεφάλισε μετά από νέα βασανιστήρια, σε ηλικία 113 ετών. Ένα από τα μεγαλύτερα θαύματα του Αγίου είναι το θαύμα στα Φιλιατρά Μεσσηνίας κατά τη γερμανική Κατοχή (1943).

Η ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΤΩΝ ΦΙΛΙΑΤΡΩΝ: Το 1943 το Γερμανικό Στρατηγείο της Τρίπολης διέταξε τον Γερμανό Διοικητή των Φιλιατρών, Κοντάου, για κάποιο σαμποτάζ που είχαν κάνει οι αντάρτες, να κάψουν τα Φιλιατρά, να σκοτώσουν τους πρόκριτους της πόλης και να συλλάβουνε 1.500 κατοίκους της για να τους στείλουν στη Γερμανία σε στρατόπεδα - κολαστήρια. Ο Κοντάου έδωσε με την σειρά του διαταγή στους στρατιώτες του να προχωρήσουν την επομένη στις 6.00 π.μ. στην εκτέλεσή της. Αυτό, το έμαθε ο ιερέας Θεόδωρος Κωτσάκης, από τα Φιλιατρά, και προσπάθησε ανεπιτυχώς να μεσολαβήσει στους σκληρούς κατακτητές. Αποχωρώντας άπρακτος ο ιερέας από τη γερμανική διοίκηση, ειδοποίησε τους Φιλιατρινούς της Τρίπολης να προσευχηθούν τη νύκτα στον Άγιο Χαράλαμπο, πολιούχο Φιλιατρών, για να βάλει το χέρι του. Ο Άγιος, πραγματικά, παρουσιάστηκε την νύχτα στον Κοντάου που κοιμόταν. Ήταν μια φυσιογνωμία, γέροντας σεβάσμιος, μεγαλοπρεπής, ιεροφορεμένος, που δεν την είχε δει ποτέ στη ζωή του ο μάλλον άπιστος Γερμανός. Ο γέροντας του ζήτησε ήπια να μην εκτελέσει τη φρικτή εντολή.

Εκείνος εντυπωσιασμένος από το όνειρο, ξύπνησε. Σε λίγο ξανακοιμήθηκε, χωρίς να έχει επηρεαστεί. Όμως ο Άγιος επανεμφανίστηκε λέγοντας τα ίδια λόγια προσθέτοντας ότι θα φρόντιζε να μην τιμωρηθεί ο ίδιος για την παρακοή.

Ξαναξύπνησε και στο μυαλό του στριφογύριζαν τα λόγια που άκουσε. Αλλά ήταν αδύνατο να μην εκτελέσει την διαταγή, διότι θα τιμωρούνταν. Ξανακοιμήθηκε. Τότε, για τρίτη φορά, ο Άγιος του είπε: “Σου είπα να μην φοβηθής. Εγώ θα φροντίσω και δεν θα τιμωρηθής. Θα φυλάξω εσένα και όλους τους άνδρες σου και θα γυρίσετε στα σπίτια σας, χωρίς να πάθει κανένας τίποτε.” Στην αρχή θέλησε να αρνηθεί την εντολή του Αγίου, αλλά τελικά λύγισε, διότι εν συνεχεία τη νύχτα εκείνη, ο Γερμανός αξιωματικός, κατά τα λεγόμενά του, άκουσε στον ύπνο του κλάματα, από βασανιζόμενους ανθρώπους στην αυλή του. Ύστερα πλησίαζαν ζωντανές μορφές, που έμοιαζαν γυναίκες, που κτυπούσαν τα στήθη από δυστυχία. Θρηνούσαν και καταριόντουσαν για την σφαγή των παιδιών τους που αναμενόταν. Όλες αυτές οι φωνές γίναν σύννεφο και ανέβαιναν προς τον ουρανό. Έβλεπε ακόμη ο Γερμανός σκοτεινά σύννεφα, που έβγαιναν από το δωμάτιό του και ανέβαιναν σκιάζοντας τον ήλιο και σκοτεινιάζοντας τα πρόσωπα των στρατιωτών του. Άλλοι απ' αυτούς τρόμαζαν και άλλοι ζητούσαν βοήθειαν, κάνοντας τον Σταυρό τους. Ξύπνησε έντρομος. Πήγε να μιλήσει, αλλά έμενε ενεός βλέποντας ακόμη την άγια μορφή, το γέροντα του ονείρου του που είχε μορφή Αγίου της Ορθοδοξίας. Όταν συνήλθε, άρχισε να σκέφτεται το κακό, που επρόκειτο να γίνει. Οι σκέψεις αυτές τον αναστάτωσαν. Αλλά το “καθήκον” του ως αξιωματικού του Χίτλερ τον .. καλούσε να κάνει την αποτρόπαια πράξη. Ξανάκλεισε τα μάτια. Και ο Άγιος Χαράλαμπος, εμφανίσθηκε ξανά απειλητικός. Με φωνή δυνατή και επιτακτική του είπε: “Πρόσεξε!

Η πόλη δεν θα καεί και οι κάτοικοι δεν θα συλληφθούν. Είναι αθώοι. Το ακούς;” Τότε σηκώθηκε και χαράματα τηλεφώνησε στον προϊστάμενό του στην Τρίπολη. Άρχισε να του μιλάει με τρεμάμενη φωνή, αλλά και ο στρατιωτικός διοικητής Πελοποννήσου δεν πήγαινε πίσω. Άνοιγε το στόμα του και έβγαιναν άναρθρες κραυγές. Ήθελε να αγριέψει για να εκτελεστεί η διαταγή, αλλά δεν μπορούσε. Η αιτία ήταν η ίδια. Και αυτός είχε δει στο όνειρό του τον Άγιο Χαράλαμπο όπως του τον περιέγραψε στο τηλέφωνο και ο αξιωματικός του. Τελικά τού ανακοίνωσε:

«Γράψτε. Αναστέλλω την καταστροφήν της πόλεως. Έλθετε αμέσως ενώπιόν μου αύριον μεσημβρία». Ξημερώνοντας ανακοινώθηκε η ανάκληση της απόφασης των Γερμανών. Οι κάτοικοι των Φιλιατρών ξεχύθηκαν χαρούμενοι στα καφενεία, στην πλατεία, στους δρόμους, ώσπου αντιλήφθηκαν μια ομάδα Γερμανών που είχαν στη μέση τον αξιωματικό τους Κοντάου και δυο Ορθοδόξους ιερείς, να περνούν και να κατευθύνονται από τη μια Εκκλησία της πόλης στην άλλη. Ο αξιωματικός έψαχνε να βρει την εικόνα του Αγίου, που είδε. Όταν του ανοίξανε την πόρτα του Ναού της Παναγίας, αναγνώρισε την εικόνα του Αγιου Χαραλάμπους, που είδε στον ύπνο του.

Η φωνή του κόπηκε. Ντράπηκε. Σκέπασε με τα χέρια του το πρόσωπό του. Σε λίγο τα κατέβασε. Έκανε το Σταυρό του. Είπε μερικές προσευχές στη γλώσσα του. Ρώτησε εν συνεχεία τους ιερείς να του πούνε ποιος ήταν ο γέροντας της εικόνας. Του διηγηθήκαν, πως είναι ο θαυματουργός Άγιος Χαράλαμπος που υπέστη πολλά μαρτύρια για το Χριστό. Η ευγνωμοσύνη των Φιλιατρινών στον Άγιο δεν περιγραφόταν. Δοξάζαν το Θεό και ευχαριστούσαν τον Άγιο για το θαύμα του. Ο Γερμανός αξιωματικός και όλοι οι άνδρες της φρουράς εκείνης επέστρεψαν, όταν τελείωσε ο πόλεμος, στη Γερμανία, αλώβητοι. Ο αξιωματικός διατήρησε ζωηρή την μνήμη του θαύματος ευγνωμονώντας τον Άγιο. Έπειτα από λίγα χρόνια, ξεκίνησε με την γυναίκα του από την Γερμανία για τα Φιλιατρά. Δεν πρόλαβε όμως την γιορτή του Αγίου, διότι έφτασε στις 11 Φεβρουαρίου. Όταν όμως τον είδανε οι Φιλιατρινοί, χάρηκαν και ξαναγιορτάσαν. Ψάλλαν δοξολογία και του κάνανε υποδοχές, παραθέττοντάς του εορταστικό τραπέζι. Πολλές φορές ο Κοντάου με την γυναίκα του, τα παιδιά του και άλλους πατριώτες του πήγαινε στις 10 Φεβρουαρίου στα Φιλιατρά και προσευχόταν με πίστι στον Άγιο. Στην καρδιά του άνθισε η Ορθοδοξία.

Κοντάκιον. Ήχος δ’. Ως φωστήρ ανέτειλας, εκ της εώας, και πιστούς εφώτισας, ταις των θαυμάτων σου βολαίς, Ιερομάρτυς Χαράλαμπες. Όθεν τιμώμεν, την Θείαν σου άθλησιν.

πηγή

Άγιος Χαράλαμπος 10 Φεβρουαρίου Υπό Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Αντινόης κ.κ. ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ

 Των αγίων Μαρτύρων τα κατορθώµατα θαυµάστηκαν από τις ουράνιες Δυνάµεις, διότι ενώ κατοικούσαν σε θνητό σώµα, κατόρθωσαν να κατα­νικήσουν τον αόρατο εχθρό µε µοναδικά όπλα τη δύναµη του Σταυρού και τη Χάρη του Σωτήρα Χριστού. Στους αγώνες αυτούς των αγίων της Ορθόδοξής µας Εκκλησίας µοναδική σκέψη που κυριαρχούσε στο νου και στην καρδιά τους ήταν η αγάπη και η αφοσίωσή τους στο Σωτήρα Χριστό. Δριµύς ο χειµώ­νας, αλλά γλυκός ο Παράδεισος. Οι συνεχείς θλίψεις και δοκιµασίες σφυρη­λατούσαν τη ψυχή τους που εξαγνιζόταν µέσα στο καµίνι της Χάριτος του Παναγίου Πνεύµατος. Με την άκαµπτη επιµονή και ανδρεία, χωρίς ποτέ να αποθαρρύνονται, χωρίς να υποστείλλουν τη σηµαία και να ανακόπτουν τη συνέχεια του αγώνα, υπέστησαν τα φριχτά βασανιστήρια του µαρτυρίου για Χάρη της αληθινής εν Χριστώ Πίστεως.

Μέσα από αυτούς τους αγώνες πραγµτοποίησαν τη θέωση και την οµοίωσή τους προς το Θεό. Έλαβαν το στεφάνι της δόξας και απολαµβάνουν την αιώ­νια µακαριότητα µέσα στη Βασιλεία του Θεού' µια Βασιλεία που υπήρξε ετοιµασµένη προαιώνια για Χάρη όλων εκείνων που θα αγωνίζοντ'αι υπέρ Χριστού του Θεού ηµών. Η υποµονή και η πίστη υπήρξαν οι αχώριστες αρε­τές τωγ Μαρτύρων στο πνευµατικό αγώνα τους. Χωρίς αυτές τις αρετές θα ήταν εύκολο να κυριευτούν από ολιγοψυχία, να µαταιώσουν τον καλό αγώνα, να χάσουν το αγωνιστικό τους πνεύµα, µε αποτέλεσµα να µείνουν ανυπερά­σπιστοι στην επιδροµή του Διαβόλου και των εχθρών της Πίστεως.

Όσο καιρό είχαν στραµµένο το νού τους, στο Χριστό προστατεύονταν από τη Χάρη Του. Όταν η καρδιά τους κυριευόταν από ολιγοπιστία, η σκέψη τους στρεφόταν στα φριχτά βασανηστήρια, τότε µε τους λογισµούς της αµφιβολίας απόδιωχναν την προστατευτική Χάρη του Αγίου Πνεύµατος µε αποτέλεσµα να επακολουθήσει η πτώση τους. Οι άγιοι Μάρτυρες, όµως, αυτούς τους λογι­σµούς της αµφιβολίας, της δυσπιστίας και της άρνησής τους κατεπολέµησαν. Ο αγώνας τους δεν περιορίζεται µόνο εναντίον των ορατών εχθρών, των ειδωλολατρών Αυτοκρατόρων, των ηγεµόνων και των δικαστών, αλλά επε­κτείνεται εναντίον του ίδιου του Διαβόλου, του σκοτεινού πνευµατικού όντος που ηθικά και ουσιαστικά καταπολεµά το έργο του Θεού, την Εκκλησία του Χριστού και τους πιστούς υπηρέτες και δούλους του Κυρίου.

Πολλές φορές αντίκρυσαν την καταφρόνηση των άλλων, τη χλεύη και την ειρωνεία, τη δυσφήµιση και τη συκοφαντία, απλώς και µόνο επειδή υπήρξαν γνήσιοι µαθητές του Κυρίου. Πολές φορές οι στενοί συγγενείς καταφέρονταν εναντίον των Μαρτύρων, όπως ακριβώς το προείπε ο Κύριος λέγοντας «ότι εχθροί του ανθρώπου, οι οικιακοί αυτού» (Ματθ. 10:36). Και πόσες περιπτώσεις δεν έχουµε, όπου παιδιά παρέδιδαν τους χριστιανούς γονείς τους ή γονείς έφταναν στο απάνθρωπο σηµείο να θανατώσουν οι ίδιοι τα παιδιά τους. Γιατί ήταν χριστιανοί!

Το µεγαλείο των Μαρτύρων της Πίστεώς µας βρίσκεται στην απέραντη αγάπη τους για τους βασανιστές τους. Εκείνοι φέρονταν µε πάθος και κακία, στους οµολογητές της Χριστιανικής Πίστεως, ενώ αυτοί µε αγάπη τους καλού­σαν στη σωτηρία. Οι µάρτυρες δεν άφηναν ούτε µια στιγµή ανεκµετάλλευτη, αλλά µε δυναµισµό και απερίγραπτη καλωσύνη συµβούλευαν τους βασανιστές τους να αφήσουν την πλάνη και να έρθουν στο δρόµο της αληθινής θεο­γνωσίας. Οι µάρτυρες προσπαθούσαν µέσα από τα βασανιστήρια, µέσα από τις φυλακές, µέρα από τους τόπους εξορίας να προτρέψουν όλους να ακολου­θήσουν το δρόµο του Σταυρού και οι ειδωλολάτρες απαντούσαν µε ύβρεις και µε τα πιο φρικτά βασανιστήρια. Εκείνοι προσπαθούσαν να ελκύσουν τους διώχτες τους από τα βάθη της κόλαση ς και αυτοί τους πρόσφεραν περισ­σότερα κολαστήρια για να τους οδηγήσουν στην άρνηση. Οι Μάρτυρες ευερ­γετούµενοι από τα βασανιστήρια θυσιάζονταν υπέρ Χριστού έλπιζαν στην αιώνια µακαριότητα.

Η υποµονή των αγίων δεν πρέπει να ληφθεί σαν µία µοιρολατρία και απρα­ξία, αλλά είναι δύναµη και χάρισµα Θεού. Εκείνος, που υποµένει µέχρι το τέλος σώζεται, λέει ο Κύριος. Εκείνος, που υποµένει έχει βαθειά συνείδηση της ελευθερίας που του παρέχεται να διαλέξει είτε να αρνηθεί και να ζήσει σ’ αυτό τον κόσµο απολαµβάνοντας υλικά αγαθά και κοσµικές δόξες και τιµές, είτε να υποµείνει µέχρι τέλος το θάνατο, ώστε να στεφανωθεί από τον Ουράνιο Βασιλέα Χριστό. Όλος ο αγώνας περιστρεφόταν γύρω από ποιά απόφαση θα ακoλoυθήσoυν. Η βαθειά τους πίστη στον Ιησού Χριστό, η υπο­µονή και η αγάπη τους για τα ουράνια κατανίκησαν όλα τα µηχανήµατα του αρχέκακου εχθρού.

Η υποµονή των αγίων υπήρξε η τελειότερη µορφή ηρωϊσµού. Ο αγώνας τόυς για την υπεράσπιση της ορθής Πίστεως υπήρξε ένας αγώνας, θάρρους και ακατανίκητης ανδρείας.

Γι’ αυτό συνοδεύεται πάντοτε από σταθερή και ακλόνητη επιµονή. Ο άνθρωπος του Θεού µένει αµετακίνητος στις αρχές και τις κατευθύνσεις του και προ πάντος πιστός στο θέληµα του Κυρίου.

Μία τέτοια µορφή υπήρξε και ο σηµερινός εορταζόµενος άγιος ιεροµάρτυ­ρας Χαράλαµπος, ο οποίος ακολουθώντας το παράδειγµα του Κυρίου απαρ­νήθηκε όλα τα κοσµικά πράγµατα και σήκωσε µε θερµή πίστη το Σταυρό του Χριστού. Ιερέας και Μάρτυρας ο άγιος Χαράλαµπος. Διπλή η τιµή, διπλό και το στεφάνι της νίκης. Διότι από την παιδική του ηλικία αγωνιζόταν να κρατή­σει την ψυχή και το σώµα του καθαρό από κάθε αµάρτηµα που µολύνει τον άνθρωπο. Υπέρµαχος της αρετής, της παρθενίας και της αγνότητας έλαµψε σαν φωτεινό παράδειγµα σ’ όλους τους κατοίκους της Μαγνησίας. Τα λόγια του Κυρίου «εσείς είστε το φως του κόσµου» εφαρµόζονταν κατά λέξη στον άγιο Χαράλαµπο, διότι µε την παραδειγµατική του ζωή προσέλκυε πολλούς ειδωλολάτρες στην Ορθόδοξος Πίστη. Αυτή εξάλλου υπήρξε η αιτία που τον συνέλαβαν και τον οδήγησαν σε δίκη µπροστά στον βασιλιά Σεβήρο. Μετά από πολλά βασανιστήρια παρέδωσε την αγία ψυχή του στα χέρια του Θεού.

Το άγιο και πανσεβάσµιο λείψανο του αγίου διαµοιράστηκε παντού, Χάρη ευλογίας, και υπάρχει αστείρευτη πηγή γιατρειάς κάθε ασθένειας.

Ο Θεός αντιδοξάζει εκείνους που Τον δόξασαν στη γη. Και η σηµερινή γιορτή δεν αποτελεί απλά µια µορφή δόξας και τιµής στον ιεροµάρτυρα του Χριστού, αλλά υπενθυµίζει σ’ όλους µας, ιερείς και λαϊκούς, πως πρέπει ο καθένας µας να ζούµε µε αγνότητα ψυχής και καθαρότητα ζωής στη δύσκολη εποχή που ζούµε. Εάν τότε συλλαµβάνονταν οι Μάρτυρες για να αρνηθούν το Χριστό, εµείς, σήµερα καλούµαστε καθηµερινά να οµολογούµε µε παρρη­σία την πίστη µας στο Σωτήρα µας µπροστά στη διεφθαρµένη κοινωνία.

Η εποχή µας είναι δύσκολη, γιατί η αδιαφορία κυρίεψε τις ψυχές πολλών Χριστιανών. Εάν η ηθική αδράνησε, εάν η αγάπη πάγωσε, εάν ο σεβασµός των µικρότερων στους µεγαλείτερους ελαττώθηκε, εάν ειρωνεύεται και χλευ­άζεται ο ενάρετος και καλός σε όλα Χριστιανός είναι γιατί η αδιαφορία προ­ξένησε αυτά τα κακά. Η αδιαφορία των γονιών της πολιτείας και των υπευ-­θύνων της Εκκλησίας άνοιξε την πόρτα στο «δεν πειράζει το ένα, δεν πειρά­ζει το άλλο», µε αποτέλεσµα χωρίς να το συνειδητοποιήσουµε η Πίστη να χαλαρώσει και ο ενάρετος βίος να γίνεται όλο και πιο σπάνιος.

Μέσα σ’ αυτή την καταιγίδα της εισροής των σκοτεινών ρευµάτων, ιδεών και αντιλήψεων µιας υλιστικής κοινωνίας, η Ορθόδοξος Εκκλησία προβάλλει τη µνήµη των αγίων Μαρτύρων µε σκοπό να ενθαρρύνει την πίστη µας, να συµπαρασταθεί στους αγώνες µας και να µας διαβεβαιώσει για µιά ακόµη φορά, ότι εκείνος που αγωνίζεται για το Ευαγγέλιο και το Χριστό δε χάνεται αλλά δοξάζεται. Ας µην ξεχνάµε, αδελφοί µου, ότι ούτε πλούτη, ούτε κτή­µατα, ούτε κοσµικές δόξες κοσµούν τη ψυχή του ανθρώπου, αλλά οι αρετές της αγάπης, της ελεηµοσύνης, της ανεξικακίας, της ευσπλαγχνίας, της υποµο­νής κατά της αγίας ταπείνωσης. Μέσα από το σύγχρονο µαρτύριο της ζωής ας παρακαλέσουµε το Χριστό, διά πρεσβειών του αγίου ιεροµάρτυρα Χαραλάµπους, να µας χαρίσει την πρέπουσα πίστη, ώστε µε υποµονή να διανύoυµε τον αγώνα που βρίσκεται µπροστά µας και νικηφόρα να εισέλθουµε στην Ουράνια Αυτού Βασιλεία, όπου µαζί µε όλους τους αγίους θα δoξoλoγoύµε τον Κύριό µας εις τους αιώνας των αιώνων.

Μνήμη Αγίου Χαραλάμπους - π. Χερουβείμ Βελέτζας

Τα της Πίστεως κατορθώματα

Όταν μελετάμε τις διηγήσεις των μαρτυρίων που με καρτερικότητα υπέμειναν οι άγιοι Μάρτυρες της Αγίας μας Εκκλησίας δύο κυρίως πράγματα μας προξενούν την μεγαλύτερη έκπληξη: η ακράδαντη πίστη τους στον Θεό και η άκαμπτη γενναιότητα απέναντι στα ποικίλα βασανιστήρια που μηχανεύονταν τα πολυμήχανα μυαλά των διωκτών του Χριστιανισμού. Ίσως κανείς προτάξει την νεότητα και το ενθουσιώδες του χαρακτήρα που την διακρίνει, ως αιτία αυτής της σθεναρής στάσεως των, νέων συνήθως, Μαρτύρων. Όμως το παράδειγμα αγίων όπως του Αγίου Χαραλάμπους, που τιμάμε την μνήμη του στις 10 Φεβρουαρίου, διαψεύδει κάθε τέτοια θεωρία.

Ο έπαρχος της Μαγνησίας (της Μ. Ασίας) Λουκιανός, όταν κήρυξε τον διωγμό του κατά των Χριστιανών το 202 μ.Χ., θέλησε στο πρόσωπο του Ιερέα Χαραλάμπους να καταφέρει ένα καίριο όσο και εύκολο –όπως τουλάχιστον νόμιζε- πλήγμα στους πιστούς της περιοχής. Εύκολο, διότι ο υπεραιωνόβιος πρεσβύτης, που έφερε πάνω του το βάρος εκατόν δέκα τριών ετών, στη δύση πλέον του βίου του δεν θα παρουσίαζε μεγάλη αντίσταση, καίριο δε επειδή η υποχώρηση του ηγέτη της τοπικής εκκλησίας θα εξασθενούσε και τις αντιστάσεις όλων των μελών της. Η αλήθεια είναι πως ένας νέος άνθρωπος αψηφά πολύ εύκολα τη ζωή του, αντίθετα ο ηλικιωμένος αισθανόμενος το τέρμα της επιγείου ζωής επιθυμεί κάθε δυνατή παράταση.

Αυτά σκεπτόμενος ο Λουκιανός, και σε εφαρμογή σχετικού αυτοκρατορικού διατάγματος διωγμού των Χριστιανών, κάλεσε τον Γέροντα Ιερέα ενώπιόν του και του ζήτησε να αρνηθεί τον Θεό που επί τόσα πολλά χρόνια υπηρετούσε. Η άρνηση του Αγίου σηματοδοτεί και την έναρξη των βασανιστηρίων. Η απόφαση είναι σκληρή: δύο πανίσχυροι δήμιοι με σιδερένιες χειράγρες που καταλήγουν σε σουβλερά νύχια αναλαμβάνουν να γδάρουν ζωντανό τον Άγιο. Του γδέρνουν πρώτα το κεφάλι και συνεχίζουν στο μεγαλύτερο μέρος του σώματός του. Η υπομονή όμως και η καρτερικότητα του Αγίου Χαραλάμπους μεταστρέφει τις σκληρές καρδιές τους και τους κάνει να ομολογήσουν τον αληθινό Θεό. Ο Βάπτος και ο Πορφύριος (οι δήμιοι) και τρεις ακόμα χριστιανές αποκεφαλίστηκαν, και το έργο του βασανισμού ανέλαβε ο δούκας Λούκιος. Μόλις όμως επεχείρησε κατά του μάρτυρος, κοπήκανε τα χέρια του από τους αγκώνες κι έμειναν κρεμασμένα πάνω στο καταματωμένο κορμί του Αγίου. Ο Λουκιανός, ύστερα από αυτό το θαυμαστό γεγονός και από τον προσωπικό του συνετισμό –διότι όταν έφτυσε περιφρονητικά τον Άγιο στράφηκε το κεφάλι του ανάποδα και παρέμεινε κοιτώντας προς την πλάτη- αναγκάστηκε να αφήσει ελεύθερο τον Άγιο, ο οποίος παρά τους ιατρικούς όρους, αφού το περισσότερο δέρμα του είχε εκδαρεί, συνέχισε να ζει.

Νέος όμως γύρος μαρτυρίων αναμένει τον Άγιο Χαράλαμπο. Αυτή την φορά ενώπιον του ίδιου του αυτοκράτορα Σεβήρου, που περιοδεύοντας την αυτοκρατορία είχε σταθμεύσει στην γειτονική Αντιόχεια της Πισιδίας. Του καρφώνουν καρφιά στα πλευρά, τον σουβλίζουν στο στήθος, τον ρίχνουν στην πυρά, τον λιθοβολούν, κι όμως ο Μάρτυς δεν λυγίζει! Συνεχίζει με το μαρτύριό του να προσελκύει όλο και περισσότερες ψυχές στον Χριστό, μέχρι και την κόρη του αυτοκράτορα, Γαλήνη. Τελικά καταδικάζεται σε αποκεφαλισμό, παραδίδει όμως την αγία ψυχή του στον Κύριο πριν την εκτέλεση αυτής της τελευταίας αποφάσεως.

Πολλοί, ακόμα και σήμερα, αδυνατούν να κατανοήσουν την τόσο πεισματική εμμονή των μαρτύρων και την ανυποχώρητη στάση τους μπροστά στα βασανιστήρια, φτάνουν δε στο ακρότατο σημείο να θεωρούν αυτήν την κατάσταση ως μια έκφραση ακραίου μαζοχισμού, μίσους και περιφρόνησης προς το ανθρώπινο σώμα. Ακόμα όμως και αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, δεν δικαιολογείται η τόσο μεγάλη καρτερικότητα στον πόνο, ούτε βέβαια οι θαυματουργικές οπωσδήποτε διασώσεις και επιβιώσεις από αυτά τα φρικτά, θανατηφόρα βασανιστήρια.

Το θέμα όμως, αν θέλετε, δεν είναι πώς θα αντέξει κανείς στο μαρτύριο, αλλά αν παίρνει ολόψυχα την γενναία απόφαση να μαρτυρήσει για τον Χριστό, αν έχει μέσα του αυτή την μεγάλη Πίστη, την μικρή «ως κόκκον σινάπεως», που του επιβάλλει να μην εγκαταλείψει ούτε για μια στιγμή τον Κύριο και Θεό, αν έχει γευτεί έστω και για λίγο την γλυκύτητα της ζωής και της εν Χριστώ κοινωνίας που του υπαγορεύει την αναζήτηση της αληθινής ευφροσύνης κι ευτυχίας. Διότι όταν υπάρχει η πίστη, ως βίωμα φυσικά, ως τρόπος ζωής και όχι ως θεωρητικό σχήμα ή συναισθηματική κατάσταση, τότε αυτή υπερισχύει πάνω από κάθε αίσθηση και συναίσθημα, πέρα από την πεπερασμένη λογική του ανθρώπινου πνεύματος, έξω από τη σφαίρα των φυσικών νόμων και της συνήθους πραγματικότητας. Έτσι δεν υφίσταται για τον Χριστιανό το ψευδοδίλλημα Χριστός ή επίγεια ζωή, όπως άλλωστε το διατυπώνει και ο Απόστολος Παύλος: «εμοί το ζην Χριστός και το αποθανείν κέρδος εστί». Κάτω από αυτό το πρίσμα το μαρτύριο αποτελεί οδό σωτηρίας και κατά Θεόν τελειώσεως, πρόσκαιρο βάσανο μη συγκρινόμενο με την αιώνια χαρά, γι αυτό και δεν αποφεύγεται.

Το γεγονός ότι δεν υπάρχει σήμερα η απειλή των διωγμών δεν σημαίνει πως έχει εκλείψει και η ανάγκη για μαρτυρία της Πίστεως στον Κύριο Ιησού Χριστό και την Αγία Του Εκκλησία. Απεναντίας, ο κατακλυσμός των ιδεών και των διαφόρων θρησκευτικοκοινωνικών ρευμάτων επιβάλλουν μια τέτοια στάση και έκφραση. Επιπλέον δε, η διάθεση να δώσουμε την δική μας, την Ορθόδοξη μαρτυρία στον κόσμο και η σθεναρότητα με την οποία υπερασπιζόμαστε τα πιστεύω μας, αποτελούν και απόδειξη της γνησιότητας και του βάθους της Πίστεώς μας. Αλίμονο αν αισθήματα ντροπής, φοβίας, κατωτερότητας, βίας αν θέλετε, μας ωθήσουν σε μια παθητική στάση ανεκτικότητας και ηττοπάθειας: αυτόματα θα σημαίνει έλλειμμα Πίστεως, απουσία βιώματος εν Χριστώ, συμβατική άνευ νοήματος θρησκεία, πνευματικό θάνατο…

πηγή

Κυριακή ΙΣΤ Ματθαίου Ἐκ τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Χίου

ΤΟ ΚΗΡΥΓΜΑ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ

Ἀριθμός 5

Ἁγίου Χαραλάμπους

10 Φεβρουαρίου 2013 

(Β΄ Τιμ. β΄ 1-10)

«τέκνον μου, ἅ ἤκουσας παρ’ ἐμοῦ διά πολλῶν μαρτύρων,

ταῦτα παράθου πιστοῖς ἀνθρώποις»

Κουρασμένοι οἱ νεοέλληνες ἀπό ἄλλους τρόπους ζωῆς, ἀγαπητοί μου ἀδελφοί, ἀπογοητευμένοι ἀπό τίς ἱδεολογίες καί τόν τρόπο ζωῆς, πού μαστίζουν τίς σύγχρονες κοινωνίες καί ἀπονεκρώνουν κάθε διαπροσωπική σχέση, ἀναζητοῦν μέ πολύ πόθο τήν παράδοση, πού βιώθηκε χρόνια τώρα στόν τόπο αὐτό. Πιστεύουν πολλοί πώς βρίσκοντας τήν αὐτοσυνειδησία τους θά συναντήσουν τήν ἐσωτερική εἰρήνη καί τήν ἠρεμία. Ἀλλά αὐτή ἡ παράδοση πού βιώθηκε στόν χῶρο αὐτό, εἶναι ζυμωμένη καί συνδέεται στενά μέ τήν Ὀρθόδοξη Παράδοση. Γι’αὐτό ἀπό διαφόρους ἀναζητητές γίνεται μεγάλη προσπάθεια, γιά νά βρεθεῖ αὐτή ἡ Ὀρθόδοξη αὐτοσυνειδησία, πού ἐπηρέασε στό παρελθόν τήν ζωή τῶν πατέρων μας.

Παρατηρώντας τό χωρίο πού προτάξαμε τῆς σημερινῆς ὁμιλίας βλέπουμε ὅτι ὁ Ἐπίσκοπος Τιμόθεος προτρέπεται ἀπό τόν Ἀπόστολο Παῦλο, τόν Πνευματικό του Πατέρα, νά παραδώσει σέ πιστούς ἀνθρώπους αὐτά πού ἄκουσε ἀπό τόν ἴδιο τόν Ἀπόστολο καί τά ὁποῖα ὁ Ἀπόστολος Παῦλος τά παρέλαβε ἀπό τόν ἴδιο τόν Χριστό. Αὐτό σημαίνει ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Παράδοση δέν εἶναι ἀνθρώπινος λόγος καί στοχασμός, ἀλλά ἀποκάλυψη τοῦ Θεανθρώπου, πού δόθηκε στούς Ἁγίους σύμφωνα μέ τόν λόγο τοῦ Ἀποστόλου Ἰούδα:«...ἐπαγωνίζεσθαι τῇ ἅπαξ παραδοθείσῃ τοῖς ἁγίοις πίστει» (Ἰούδα, 3) καί παραμένει στήν Ἐκκλησία, ὡς ἀτίμητος θησαυρός. Ἀκόμη, ὅτι αὐτή ἡ Ὀρθόδοξη Παράδοση παραδίδεται ἀπό τούς ἁγίους σέ πιστούς ἀνθρώπους. Αὐτή, ὅμως, ἡ παράδοση καί παραλαβή δέν εἶναι μηχανική κάι διδασκαλική, ἀλλά μυστηριακή. Δηλ. προϋποθέτει μιά γέννηση. Ὁ Τιμόθεος ἐγεννήθη ὑπό τοῦ Ἀποστόλου Παύλου, ἔγινε «τέκνον» πνευματικό καί παρέλαβε τήν ζωή. Στή Χειροτονία τοῦ Πρεσβυτέρου ὁ Ἐπίσκοπος παραδίδει στόν χειροτονηθέντα ὄχι ἁπλῶς διδασκαλία, ἀλλά τόν Χριστόν, λέγοντας «λάβε τήν παρακαταθήκην ταύτην». Ἔτσι, εἴτε λέμε Ὀρθόδοξη Παράδοση εἴτε παραδεδομένη πίστη, εἴτε ἡ παράδοση χαρακτηρίζεται ὡς ἀποστολική, πατερική, ἐκκλησιαστική εἶναι ἕνα καί τό αὐτό.

Μέ ὅλα ὅσα ἐλέχθησαν γίνεται φανερό ὅτι φορεύς τῆς Παραδόσεως εἶναι ἡ Ἐκκλησία καί ὅτι οἱ ἅγιοι, ὡς πραγματικά μέλη τῆς Ἐκκλησίας, εἶναι φορεῖς αὐτῆς τῆς ζωντανῆς παραδόσεως. Αὐτοί παραλαμβάνουν σωστά καί ἔπειτα παραδίδουν σωστά αὐτή τήν θεολογία.

Τά ἱερά λόγια, μέ τά ὁποῖα μᾶς παραδίδεται ἀπό τούς ἁγίους ἡ Παράδοση εἶναι ἡ Ἁγία Γραφή, τά ἔργα τῶν ἁγίων Πατέρων, οἱ ἀποφάσεις τῶν Οἰκουμενικῶν καί Τοπικῶν Συνόδων, τά Μυστήρια, ἡ λατρεία τῆς Ἐκκλησίας. Ἔργα ἀκόμη τῆς Παραδόσεως ἤ ἐκφράσεις της εἶναι οἱ λειτουργικές τέχνες, ἡ ἁγιογραφία, ἡ Βυζαντινή μουσική κ.λ.π. Γι’ αὐτό ἐμεῖς οἱ Ὀρθόδοξοι σεβόμαστε αὐτές τίς ἐκφράσεις τῆς Παραδόσεως, γιατί παραδόθηκαν ἀπό τούς ἁγίους. Ὅμως, δέν αὐτονομοῦνται, δέν ξεχωρίζονται ἀπό τήν Ἐκκλησία, οὔτε ἀπολυτοποιοῦνται.

Μέ ὅλα αὐτά δέν ξεχνοῦμε, ὅτι σήμερα ἑορτάζει ὁ Ἅγιος Χαράλαμπος, ὁ δέ ἀπόστολος πού διαβάστηκε στήν θεία Λειτουργία εἶναι τό ἀποστολικό ἀνάγνωσμα τῆς ἑορτῆς του. Πράγματι, ὁ Ἅγιος Χαράλαμπος ἦταν φορεύς τῆς Παραδόσεως. Ἡ γνησιότητά του φαίνεται στήν μεγάλη του ἀγάπη πρός τόν Χριστό, πού τήν φανερώνει μέ τήν ζωή του καί τήν ἀγάπη πρός τούς ἐχθρούς του, οἱ ὁποῖοι ὡς ἄνθρωποι δέν παύουν νά εἶναι εἰκόνες τοῦ Χριστοῦ. Ἀκριβῶς αὐτό δείχνει ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Παράδοση παραδίδεται μέ αἷμα, μέ μαρτύριο καί ἀκόμη ἐκφράζεται καί μεταδίδεται μέ τήν ἀγάπη. Ἔξω ἀπό τό αἷμα καί τήν ἀγάπη δέν ὑπάρχει Ὀρθόδοξη Παράδοση, ἀλλά ἀνθρώπινη ἀλύτρωτη «παράδοση», ἐντάλματα ἀνθρώπων πού δέν βοηθοῦν, οὔτε σώζουν.

Ἄς ἐργαζώμεθα, λοιπόν, μέσα στήν Ἐκκλησία μας γιά νά γίνωμε συνειδητοί πιστοί, γνήσιοι φορεῖς τῆς ὀρθόδοξης Παράδοσής μας. ΑΜΗΝ!

Ἐκ τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Χίου

Κυριακή ΙΣΤ΄ Ματθαίου – Η παραβολή των ταλάντων

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Τοῦ Ἁγίου: Β΄ Τιμ. β΄ 1-10

ΕΥΑΓΓΕΛΙΟΝ Τῆς Κυριακῆς: Ματθ. κε΄ 14-30

Η ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΩΝ ΤΑΛΑΝΤΩΝ

1. Ταλαντοῦχοι

Ἡ σημερινὴ εὐαγγελικὴ περικοπὴ μᾶς  παρουσιάζει τὴν παραβολὴ τῶν ταλάντων. Ἕνας ἄνθρωπος – πλούσιος ἄρχοντας – ἐπρόκειτο νὰ φύγει γιὰ μακρινὸ ταξίδι. Κάλεσε λοιπὸν τοὺς δούλους του καὶ τοὺς παρέδωσε τὰ ὑπάρχοντά του, μοιράζοντάς τους διαφορετικὸ ποσὸ ταλάντων γιὰ νὰ τὰ διαχειρίζονται ὅσο θὰ ἀπουσίαζε. (Ἕνα τάλαντο ἀντιστοιχεῖ σὲ συγκεκριμένο βάρος χρυσοῦ).

Τὰ τάλαντα αὐτὰ τῆς παραβολῆς συμβολίζουν τὰ χαρίσματα ποὺ δίνει ὁ Θεὸς στοὺς ἀνθρώπους. Ἡ  πρόοδος στὰ γράμματα, οἱ εἰδικὲς γνώσεις καὶ οἱ τεχνικὲς ἱκανότητες, μιὰ ἰδιαίτερη  ἔφεση σὲ κάποια ἐπιστήμη, στὴ μουσική, στὴν τέχνη ἢ σὲ κάποιο  ἐπάγγελμα. Ἐπιπλέον ὑπάρχουν πολλὰ καὶ  ποικίλα χαρίσματα ποὺ κρύβει ἡ  προσωπικότητα τοῦ καθενός: Ἄλλος ἔχει ἡγετικὸ χάρισμα, ἄλλος ἔχει ἱκανότητα στὸ λόγο, ἄλλος ἔχει σύνεση, ἄλλος αὐθορμητισμό, ἄλλος εἶναι ὀργανωτικός, ἄλλος ἐνθουσιώδης καὶ τολμηρός.

Ὅπως κανεὶς δοῦλος τῆς παραβολῆς δὲν ἔμεινε χωρὶς τάλαντο, ἔτσι καὶ κανεὶς ἄνθρωπος δὲν μένει χωρὶς κάποιο θεϊκὸ δῶρο. Ὅλοι οἱ ἄνθρωποι ἔχουμε χαρίσματα. Καὶ τὸ κάθε χάρισμα μᾶς τὸ δίνει ὁ ἅγιος Θεὸς μὲ σκοπὸ νὰ τὸ χρησιμοποιήσουμε γιὰ τὴ δική μας σωτηρία καὶτὴν ὠφέλεια τοῦ πλησίον.

2. Άδικη ἢ δίκαιη κατανομή;

Βέβαια ὁ Θεὸς δὲν δίνει σὲ ὅλους οὔτε τὸν ἴδιο ἀριθμό, οὔτε τὸ ἴδιο εἶδος ἀπὸ τάλαντα. Ἐκεῖνος ὡς παντογνώστης γνωρίζει τὴ δύναμη καὶ τὴν ἱκανότητα τοῦ καθενός,  Ἐκεῖνος γνωρίζει καὶ τὶς ἀνάγκες μας καὶ δίνει «ἑκάστῳ κατὰ τὴν ἰδίαν δύναμιν». Στὴν παραβολὴ διαβάζουμε ὅτι στὸν ἕνα δοῦλο ἔδωσε πέντε τάλαντα, στὸν ἄλλο δύο, στὸν ἄλλο ἕνα.

Διαφορετικοὶ ἄνθρωποι, διαφορετικὰ χαρίσματα. Χαρίσματα τὰ ὁποῖα διανέμει ὁ Θεὸς κατὰ τὴ δική Του ἀλάνθαστη κρίση καὶ ἄπειρη σοφία ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν ἀντοχὴ τοῦ καθενός, ὥστε κανεὶς νὰ μὴν ἔχει παράπονο, κανεὶς νὰ μὴν αἰσθάνεται ὅτι ὑστερεῖ καὶ νὰ νιώθει μειονεκτικά. Ἄλλωστε ἡ κοινωνία προκειμένου νὰ ἀπαρτίζει ἕνα ἁρμονικὸ σύν ολο, χρειάζεται τὸν κάθε ἄνθρωπο μὲ τὰ ἰδιαίτερα χαρίσματά του. Μποροῦμε νὰ σκεφθοῦμε τὸ σῶμα νὰ ἀποτελεῖται μόνο ἀπὸ χέρια ἢ μόνο ἀπὸ μάτια;

Ἂς μὴν παραπονιόμαστε λοιπὸν γιὰ τὴν δῆθεν ἄνιση κατανομὴ κι ἂς μὴ ζηλεύουμε τοὺς ἄλλους γιὰ τὰ χαρίσματά τους. Μιὰ τέτοια ζηλότυπη στάση μόνο δυστυχία μπορεῖ νὰ προκαλέσει στὴ ζωή μας. Ἀντίθετα, ἂν  ἀνακαλύψουμε ὁ καθένας τὰ δικά του χαρίσματα καὶ ἐρ γαστοῦμε γιὰ τὴν ἀξιοποίησή τους, τότε κι ἐμεῖς προσωπικὰ θὰ χαιρόμαστε, ἀλ λὰ καὶ στὸν πλησίον μας θὰ εἴμαστε εὐ εργετικοί.

3. Θὰ δώσουμε λόγο

Ὅπως ἀναφέρεται στὴν παραβολή, ὕστερα ἀπὸ πολὺ καιρὸ ἐπέστρεψε ὁ ἄρχοντας αὐτὸς καὶ ζήτησε ἀπὸ τοὺς δούλους του νὰ τοῦ ἀποδώσουν λογαριασμὸ γιὰ τὸ πῶς ἀξιοποίησαν τὰ τάλαντα ποὺ τοὺς εἶχε ἐμπιστευθεῖ.

Εἶναι πολὺ σημαντικὸ καὶ δὲν πρέπει κι ἐμεῖς νὰ ξεχνοῦμε ὅτι κάποτε ὅλοι θὰ κληθοῦμε νὰ δώσουμε λόγο γιὰ τὸ πῶς πε-ράσαμε τὸ χρόνο τῆς ζωῆς μας. Πολλοὶ νομίζουν ὅτι ἡ ζωὴ τοὺς ἀνήκει καὶ δὲν ἔχουν νὰ δώσουν λόγο σὲ κανέναν... Πόσο λάθος κάνουν! Ἡ ζωὴ δὲν εἶναι δική μας! Εἶναι δῶρο τοῦ Θεοῦ, ὅπως ἐπίσης δῶρο δικό Του εἶναι καὶ ἡ ἐλευθερία μας. Εἶναι τάλαντα. Γιὰ τὰ θαυμαστὰ αὐτὰ θεϊκὰ δῶρα θὰ δώσουμε λόγο. Θὰ ἔλθει ἡ ἡμέρα τῆς Τελικῆς Κρίσεως καὶ τότε θὰ ἀπολογηθοῦμε γιὰ τὸν τρόπο μὲ τὸν ὁποῖο ἀξιοποιήσαμε ὅλα τὰ χαρίσματα ποὺ μᾶς ἔδωσε ἡ ἀγαθότητα τοῦ Θεοῦ.

4. Η τιμωρία τῆς ὀκνηρίας

Ὁ ἄρχοντας τῆς παραβολῆς ἐπιβράβευσε τοὺς δούλους ποὺ ἐργάστηκαν καὶ πολλαπλασίασαν τὰ τάλαντά τους. Τιμώρησε ὅμως αὐστηρὰ τὸν δοῦλο ποὺ ἔφερε πίσω τὸ ἕνα τάλαντο ποὺ εἶχε λάβει.

Κάνει ἐντύπωση αὐτὴ ἡ αὐστηρὴ τιμωρία. Ὁ δοῦλος αὐτὸς δὲν ἔχασε τὸ τάλαντο τοῦ κυρίου του οὔτε τὸ σπατάλησε. Τοῦ τὸ ἔφερε πίσω ἀκέραιο. Δὲν ἔκανε λοιπὸν κάτι κακό‧ οὔτε ὅμως ἔκανε καὶ κάποιο καλό· καὶ γι’ αὐτὸ τιμωρεῖται.

Μποροῦσε νὰ ἐργαστεῖ, καὶ δὲν ἐργάστηκε. Γιὰ τὴν ἀδράνεια καὶ τὴν ὀκνηρία του αὐτὴ εἶναι ἄξιος καταδίκης. Ἔτσι ὁ Κύριος ἐπαινεῖ μὲν τὴν προθυμία καὶ ἀμείβει τὴν ἐπιμέλεια καὶ τὴν ἐργατικότητα τῶν δύο δούλων, τιμωρεῖ ὅμως παραδειγματικὰ τὴ ραθυμία καὶ τὴν ἀδιαφορία τοῦ ἄλλου δούλου.

΄Ἂς διδαχθοῦμε κι ἐμεῖς ἀπὸ τὴ διδακτικὴ αὐτὴ παραβολὴ κι ἂς ἐργαστοῦμε φιλότιμα γιὰ νὰ καλλιεργήσουμε τὰ τάλαντα ποὺ μᾶς ἔχει δώσει ὁ Θεός, ὥστε νὰ ἔχουμε «καλὴν ἀπολογίαν» στὸ φοβερὸ βῆμα τῆς παγκοσμίου Κρίσεως

Ο ΣΩΤΗΡ,1/2/2013

H ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΩΝ ΤΑΛΑΝΤΩΝ του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ζιμπάμπουε Σεραφείμ Κυκκώτη

Η  Ευαγγελική Περικοπή αυτής της Κυριακής  αναφέρεται στην γνωστή παραβολή των ταλάντων και σχετίζεται με τη διδασκαλία της Εκκλησίας μας για την Βασιλεία των Ουρανών(Ματθ.25,14-30).

Η Παραβολή αποτελεί ένα εποπτικό μέσο, που χρησιμοποιείται από τον Ιησού για να μας διδάξει για πνευματικά θέματα, που έχουν σχέση με την εν Χριστώ σωτηρία μας.  
Χρησιμοποιεί δηλαδή ο Χριστός απλές εικόνες από τον καθημερινό βίο της ζωής, που γνωρί-ζουμε προσωπικά, για να μπορέσουμε να κατανοήσουμε πράγματα, που μας είναι άγνωστα,  όπως είναι η Βασι-λεία των Ουρανών και ποιοί μπορούν να έχουν ελπίδα να γίνουν μέτοχοι της Βασιλείας αυτής.

Στην αρχή της θείας Λειτουργίας ο ιερέας αρχίζει πάντοτε με την προσευχή:

«Ευλογημένη η Βασιλεία του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων».

Η μετοχή μας στην Βασιλεία των Ουρανών είναι και ο σκοπός της δημιουργίας μας και της υπάρξεως μας.

Στη σημερινή λοιπόν παραβολή ο Ιησούς Χριστός μας λέει ότι όποιος θα βρεθεί έξω από την Βασιλεία των Ουρανών θα υποφέρει και θα πονάει συνέχεια. Χαρα-κτηρίζει την κατάσταση αυτή ως «κλαυθμό και βρυγμό των οδόντων» (Ματθαίου 25, 30α).

Αυτή τη φράση συνήθιζαν να χρησιμοποιούν οι άνθρωποι που ζούσαν τον πρώτο αιώνα, στα χρόνια του Χριστού, στην πόλη της σημερινής αιματοβαμμένης πόλεως της Ιερουσαλήμ, για να περιγράψουν τον πόνο, την οδύνη και την ανθρώπινη μιζέρια που ζούσαν, όσοι υπόφεραν από την τότε αθεράπευτη ασθένεια της λέπρας.

Συγκεκριμένα, ακριβώς έξω από την πόλη της Ιερουσαλήμ, εκεί που πετούσαν τα σκουπίδια, ήταν συγκεντρωμένοι όσοι έπασχαν από λέπρα όπου προσπαθούσαν να βρουν κάτι να φάνε μέσα στα σκουπίδια, ανάβοντας ταυτόχρονα φωτιές για να ζεσταθούν από το κρύο μέχρι να πεθάνουν μόνοι τους και εγκαταλελλειμμένοι και στερημένοι κάθε ανθρώπινης βοήθειας, είτε από  συγγενείς, είτε από φίλους, είτε από ιδιώτες, είτε από κάποιο φιλανθρωπικό οργανισμό, είτε από κάποιο κρατικό φορέα.

Η Παραβολή των ταλάντων μας διδάσκει ότι, όσοι έχουν ακούσει τη διδασκαλία αυτή της Εκκλησίας μας και με τον τρόπο της ζωής τους επιλέγουν να βρεθούν μακρυά από την Βασιλεία των Ουρανών, θα υποφέρουν αιώνια, όπως υπόφεραν οι άρρωστοι λεπροί στον σκουπιδότοπο των Ιεροσολύμων.

Πως μπορεί όμως κάποιος να έχει ελπίδες να εισέλθει στη Βασιλεία των Ουρανών;

Η απάντηση δεν είναι δύσκολη. Να ζούμε σύμφωνα με τις θείες Εντολές του Χριστού.

Οι εντολές του Χριστού δεν αναφέρονται απλώς στην αποφυγή της επιτελέσεως κακών πραγμάτων, στην πρά-ξη της αμαρτίας, αλλά πολύ περισσότερο στην επιτέλεση του καλού. Γι’ αυτό στην Αγία Γραφή τονίζεται με σαφήνεια ότι «πάσα αδικία αμαρτία εστίν» (κάθε αδικία είναι αμαρτία, Α’ Ιωάννου, 5,17).

Όταν δηλαδή μπορούμε να κάνουμε κάτι καλό και δεν το κάνουμε είναι ως να αμαρτάνουμε. Όταν  μπορούμε να βοηθήσουμε κάποιον και το αποφεύγουμε τότε αμα-ρτάνουμε.

Ακόμη, όταν ο Θεός μας δίνει κάποια χαρίσματα οφεί-λουμε, πρώτο, να προσπαθήσουμε να τα αυξήσουμε, και δεύτερο, να τα χρησιμοποιούμε για το καλό όλων μας. Αυτό είναι και το νόημα της παραβολής των ταλάντων.
Για να μπορέσουμε όμως να έχουμε σωστό προσα-νατολισμό στη ζωή μας προς την κατεύθυνση αυτή χρειαζόμαστε μια πνευματική καθοδήγηση.

Αυτή τη καθοδήγηση την έχουμε με το σεβασμό μας προς τους κληρικούς μας. Όσοι προσπαθούν να υποβαθμήσουν το πνευματικό ρόλο των κληρικών μας, είναι ως να προσπαθούν να εμποδίσουν το άγιο έργο της διακονίας τους, να εργασθούν για την σωτηρία των πιστών να γίνουν μέτοχοι της Βασιλείας των Ουρανών.

Αν τα Κράτη σήμερα πληρώνουν τους μισθούς των δασκάλων και των καθηγητών και των γιατρών και των νοσοκόμων για να προστατεύσουν τα αγαθά της δημόσιας  Παιδείας και Υγείας του Λαού για όσα χρόνια μπορεί περισσότερο να ζήσει ο άνθρωπος σ’ αυτή τη ζωή, πολύ περισσότερο μας συμφέρει όλους μας να στηριχθούν και υλικά και ηθικά  οι κληρικοί μας, γιατί με την όλη τους διακονία στηρίζουν το θεσμό της οικογένειας για να προστατευθεί η κάθε τοπική κοινωνία στο χώρο της Ενορίας, με τη πρόληψη να κρατήσουν τα παιδιά μας μακρυά από τα ναρκωτικά κι άλλα καταστροφικά μέσα (αλκοολισμός, υλισμός, έγκλημα κτλ).

Πάνω απ’ όλα όμως οι κληρικοί μας δεν βελτιώνουν προς το καλύτερο τη ζωή μας να κοιμώμαστε ήσυχοι όταν τα παιδιά μας είναι μόνα τους μπροστά στους καθημερινούς ορατούς κινδύνους, αλλά με το Λόγο του Ευαγγελίου μας δίνουν το Φώς που οδηγεί στην Βασιλεία των Ουρανών, μας οδηγούν προς την αιώνιο ζωή. Γι’ αυτό όσοι θέτουν θέμα το Κράτος να αρνηθεί τις μεγάλες του ευθύνες να προστατευθούν ηθικά και οικονομικά οι κληρικοί μας είναι ως να ρισκάρουν τη καλύτερη στήριξη που θα μπορούσαν να έχουν τα παιδιά μας. Στατιστικά σε Κράτη που δεν υπάρχει αυτή η κρατική πρόνοια τα χρήματα που ξοδεύουν οι Κυβερνήσεις για να αντιμετωπίσουν προβλήματα που συνδέονται για τη προστασία της οικογένειας είναι τόσο μεγάλα που δεν μπορούν να υπολογισθούν μπροστά σ’ αυτά που θα διέθεταν για την στήριξη των κληρικών μας.

Ἐκκλησία καὶ Διανόηση στὴν ἐποχή μας Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης πρ.Κισάμου καὶ Σελίνου Εἰρηναῖος

 

Ἡ ἑορτή τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν, Βασιλείου τοῦ Μεγάλου, Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου καί Γρηγορίου τοῦ Θεολόγου, πού μπῆκε στήν παράδοση τῆς Ἐκκλησίας μας τόν 11ον αἰῶνα ἐπί Κωνσταντίνου τοῦ Μονομάχου καί καθιερώθηκε σάν ἑορτή τῶν Ἑλληνικῶν Γραμμάτων τό 1834, θέτει σήμερα μερικά ἐρωτηματικά, τόσο στήν ἴδια τήν Ἐκκλησία ὅσο καί στήν Παιδεία καί γενικότερα τήν σύγχρονη Ἑλληνική μας Διανόηση. Καί πρῶτα – πρῶτα ποιά στάση θά τηρήσει ἡ σημερινή Ἐκκλησία μπροστά σέ μιά Διανόηση πού ὅλο καί περισσότερο αὐτονομεῖται καί ἀποκόπτεται ἀπό κάθε μεταφυσική καί ἠθική ἀρχή;

Θά ἐπιχειρήσει ἡ Ἐκκλησία μιά νέα σύζευξη τῆς πίστης μέ τήν πολυδιάστατη γνώση (ἐπιστημονική- τεχνολογική κ.λ.π.) τοῦ σημερινοῦ κόσμου, ἤ θά παραμείνει ἀπομονωμένη στό παραδοσιακό της ὀχυρό; Θά ἐξαγιάσει ἡ Ἐκκλησία τά δημιουργήματα τῆς σύγχρονης ἐπιστήμης καί τῆς τεχνικῆς, δημιουργήματα τοῦ ἀνθρώπου μέ τήν ἐντολή τοῦ Θεοῦ, γιά νά τά ἐντάξει στό ἀρχικό κεφάλαιο τῆς Θείας δημιουργίας, ἤ θά τά ἀφήσει ἔξω ἀπό τήν ἁγιαστική της χάρη στήν ἐξουσία καί τήν διαστροφή τοῦ δαιμονισμοῦ; Θά ἁπλώσει ἡ Ἐκκλησία τό πνεῦμα τοῦ Θεοῦ πάνω ἀπό τήν «ἄβυσσο» τῆς σημερινῆς διανόησης γιά νά τήν κάμει «φῶς», ἤ θά τήν ἀφήσει νά πλανιέται σκότος σύγχυσης καί μηδενιστικῆς κουλτούρας στή ζωή ἀνθρώπων καί λαῶν; Θά ἐνσαρκώσει ἡ Ἐκκλησία δραστικότερα καί πρακτικότερα τό μήνυμα τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρώπου στίς κοινωνικές πραγματικότητες τοῦ σημερινοῦ κόσμου, ἤ θά τό ἀφήσει μόνο σάν μακρινή ἐσχατολογική ἐλπίδα;

Τά ἐρωτήματα αὐτά πρέπει νά ἀπασχολήσουν τήν Ἐκκλησία καί τή χριστιανική Διανόηση γενικά, γιατί μέσα σ’ αὐτά ὑπάρχουν θέματα καί προβλήματα πού ἔχουν σχέση μέ τό σημερινό ἀδιέξοδο καί τό μέλλον τῆς ἀνθρωπότητας.

Ἀπό τό ἄλλο μέρος ἡ ἑορτή τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν θέτει καί στήν σύγχρονη Διανόηση (καί μιλοῦμε ἐδῶ γιά τήν Ἑλληνική Διανόηση), μερικά ἄλλα ἐρωτηματικά:

Θά ἐξακολουθήσει ἡ ἑλληνική μας Διανόηση, ἀγνοώντας τήν Ἑλληνοχριστιανική της κληρονομιά, νά ἀπομονώνεται στό στυγνό ὀρθολογισμό τοῦ δεκάτου ὀγδόου αἰῶνα καί στά μηδενιστικά ρεύματα τῆς ἐποχῆς μας, ἤ θά ἀγκαλιάσει εὐρύτερες περιοχές τοῦ ἠθικοῦ κόσμου γιά νά δώσει μιά ἰσόρροπη ἀνάπτυξη στόν πνευματικό βίο τοῦ τόπου μας καί τοῦ Λαοῦ μας; Θά ἀπολιθωθεῖ ἡ Διανόησή μας στόν λαθεμένο δογματισμό «ἡ ἐπιστήμη γιά τήν ἐπιστήμη» καί «ἡ τέχνη γιά τήν τέχνη» γιά νά στρέψει τελικά τήν πρόοδό της ἐναντίον τοῦ ἴδιου τοῦ ἀνθρώπου, ἤ θά εὕρη τρόπους καί μεθόδους νά ἀνθρωποποιήσει τήν ἐπιστήμη καί τήν τεχνική τῆς ἐποχῆς μας;

Εἶναι ἆραγε ἀκίνδυνη ἡ αὐτοθέωση τοῦ ἀνθρώπου τῆς σημερινῆς Παιδείας καί εἶναι τάχα ἀσυμβίβαστη ἡ ἀνάπτυξη τοῦ ἀνθρώπου μέ τήν «θέωσή» του, ὅπως τήν ἐννοεῖ ἡ χριστιανική ἀποκάλυψη;

Γιατί ἡ σύγχρονη Παιδεία καί διανόησή μας, ἀγνοώντας τήν πνευματική (παγκόσμια) κρίση τῶν καιρῶν ρίχνει τό βάρος της μόνο στίς γλωσσικές καί μεθοδολογικές μεταρρυθμίσεις, χωρίς καμιά ἀναφορά σέ βαθύτερες ἀναπλαστικές δυνάμεις πού ὁδηγοῦνε ἀνθρώπους καί πολιτισμούς νά ξεπερνοῦν τίς πτώσεις καί τίς κρίσεις των;

Γιατί καταργοῦμε στήν ἐποχή μας τίς κλασικές ἔννοιες καί λέξεις «πνευματικός βίος», «πνευματικές ἐκδηλώσεις» κ.λ.π., καί τίς ἀντικαθιστοῦμε μέ τά ἄχυρα καί τά σκύβαλα τῶν «πολιτιστικῶν ἐκδηλώσεων» πού προσφέρομε στό Λαό μας;

Θά βροῦμε ἆραγε ἕνα σύστημα Παιδείας πού πέρα ἀπό τή βαθμομανία, πέρα ἀπό τή θεσολογία καί τήν φτηνή πολιτικολογία, θά δίνει καί κάποιο νόημα στήν ἀνθρώπινη ὕπαρξη καί θά προσφέρει μιά ἀγωγή πού θά βοηθᾶ τήν κοινωνική συμπεριφορά καί τήν πολιτική βούληση στήν λύση τῶν μεγάλων παγκόσμιων προβλημάτων;

Ἡ ἀπάντηση στά ἐρωτήματα αὐτά χρειάζεται, νομίζομε, μιά νέα πνευματική σύνθεση. Μιά νέα σύζευξη γνώσης καί ἀρετῆς, ὅπως ἔγινε μέ τήν ἑλληνική φιλοσοφία καί τήν χριστιανική ἠθική στήν ἐποχή τῶν οἰκουμερνικῶν Διδασκάλων. Μιά νέα «σάρκωση» τοῦ Χριστιανικοῦ Λόγου στόν πανανθρώπινο λόγο τῆς ἐποχῆς μας.

Δέν εἶναι ἀσυμβίβαστη, τό ἐπαναλαμβάνομε, ἡ ἀνέλιξη καί ἡ πορεία πού ζητεῖ ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος ἀπό τό μέλλον του, ὅπως τό ὁραματίζεται ἡ χριστιανική ἀποκάλυψη: «Ὁ Θεός καί ὁ ἄνθρωπος - λέγει ὁ Ὀρθόδοξος Θεολόγος Δημήτριος Στανιλοάε - δέν εἶναι χωρισμένοι καί πολύ περισσότερο δέν εἶναι ἀντίθετοι. Ὁ Θεός παραμένει πάντα μιά ζωντανή πηγή γιά τήν πλήρη ἀνάπτυξη τοῦ ἀνθρώπου».

πηγή